ترامپ: برای آتشبس یا مذاکره با حکومت ایران هیچ فشار زمانی وجود ندارد
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز گفت برای آتشبس یا مذاکره با حکومت ایران هیچ فشار زمانی وجود ندارد و برای پایان جنگ نیز چارچوب زمانی مشخصی تعیین نشده است.
او افزود: «برخی میگویند میخواهم بهخاطر انتخابات میاندورهای همهچیز را سریع تمام کنم، اما این درست نیست.»
ترامپ همچنین درباره محاصره بندرهای جنوب ایران گفت: «محاصره آنها را بیشتر از بمباران میترساند. سالها بمباران شدهاند، اما از محاصره متنفرند.»
واشینگتنپست خبر داد که پنتاگون به قانونگذاران آمریکایی اطلاع داده که پاکسازی کامل تنگه هرمز از مینهای که نیروهای نظامی جمهوری اسلامی کار گذاشتهاند، ممکن است ۶ ماه زمان ببرد و بعید است که تا پیش از پایان جنگ امکان انجام چنین کاری فراهم شود.
روزنامه واشینگتنپست چهارشنبه دوم اردیبهشت در گزارشی به نقل از سه مقام آگاه از گفتوگوهای پنتاگون و مجلس نمایندگان، نوشت که یک مقام ارشد وزارت دفاع این ارزیابی را در یک جلسه توجیهی محرمانه به اعضای مجلس نمایندگان ارائه کرد.
دو نفر از این منابع به این روزنامه گفتند این جدول زمانی که سبب نارضایتی دموکراتها و جمهوریخواهان حاضر در جلسه روبهرو شد، میتواند روشنترین نشانه از بالا ماندن قیمت بنزین و نفت حتی تا مدتها پس از دستیابی به هرگونه توافق احتمالی صلح باشد.
به نقل از این سه مقام که به دلیل حساسیت موضوع به شرط ناشناس ماندن با واشینگتنپست صحبت کردند، به قانونگذاران گفته شد که حکومت ایران ممکن است دستکم ۲۰ مین در تنگه هرمز و اطراف آن کار گذاشته باشد.
مقام ارشد دفاعی در این جلسه به قانونگذاران اطلاع داد که برخی از این مینها با استفاده از فناوری جیپیاس و از راه دور شناور شدهاند. همین موضوع سبب شده که شناسایی مینها برای نیروهای آمریکایی در هنگام استقرار در مواضع جنگی، دشوار باشد. همچنین گمان میرود برخی دیگر از مینها با استفاده از قایقهای کوچک کار گذاشته باشند.
به نوشته واشینگتنپست، پنتاگون، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) که بر عملیات در این منطقه نظارت دارد، و همینطور کاخ سفید پرسشهای این روزنامه در این زمینه را بیپاسخ گذاشتهاند.
وضعیت تنگه هرمز در شرایط کنونی روشن نیست. آمریکا بعد از برقراری آتشبس دو هفتهای اعلام کرد بندرهای جنوبی ایران را محاصره میکند و کشتیها از مبدا و به مقصد این بندرها دیگر اجازه عبور و مرور ندارند. پیش از آن جمهوری اسلامی نیز با تهدید به مینگذاری در مسیرهای دریایی، کنترل تنگه هرمز را به دست گرفته و جریان خروج نفت از این آبراهه بینالمللی را متوقف کرده بود.
از یک سو نیروهای نظامی آمریکا از زمان آغاز محاصره دریایی چند کشتی ایرانی را توقیف و دهها کشتی را به دور زدن و بازگشت به بندرها واداشته است. از سوی دیگر، چهارشنبه دوم اردیبهشت، رسانههای دولتی و نزدیک به سپاه از شلیک به دستکم دو کشتی عبوری از تنگه هرمز خبر دادند. اکنون هر دو طرف جنگ میگویند دست بالا را دارند و مانع تردد کشتیها شدهاند.
جمهوری اسلامی در نخستین روزهای آغاز جنگ کار گذاشتن مین در تنگه هرمز را آغاز کرد. ترامپ نیز در مقابل تهدید کرد که اگر «مینها احتمالا کار گذاشته شده» پاکسازی نشوند، جمهوری اسلامی با پیامدهایی مواجه میشود که «پیشتر هرگز دیده نشده است.»
پنتاگون در روزهای بعد، بر تلاش برای حمله به شناورهای ایرانی که قابلیت مینگذاری دارند، تاکید کرد. پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، در شبکههای اجتماعی نوشت که نیروهای آمریکایی این کشتیها را با «دقتی بیرحمانه» نابود میکنند و ایالات متحده «اجازه نخواهد داد تروریستها تنگه هرمز را به گروگان بگیرند.»
مجید تختروانچی، معاون وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ادعای مطرحشده درباره مینگذاری را رد کرد. با این حال، نیویورکتایمز نیز به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد که به نظر میرسد حکومت ایران نمیتواند همه مینهایی را که کار گذاشته، پیدا کند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، جمعه ۲۸ اردیبهشت در شبکه اجتماعی تروث نوشت: «در حال همکاری با ایران هستیم تا مینها را از تنگه هرمز جمعآوری کنند. این کار در چارچوب یک توافق احتمالی با ایران انجام میشود که هیچگونه تبادل مالی را شامل نمیشود.»
او ۲۲ فروردین نیز گفته بود که نیروهای نظامی آمریکا مینروبی تنگه هرمز را آغاز کردهاند. پس از آن سنتکام نیز اعلام کرد که ناوشکنهای «فرانک ای. پترسون» و «مایکل مورفی» با هدف انجام عملیات مینروبی از تنگه هرمز عبور کردند و در خلیج فارس به عملیات پرداختند.
ریچارد نفیو، کارشناس دیپلماسی ایران و پژوهشگر ارشد دانشگاه کلمبیا، به واشینگتنپست گفت که بازه زمانی ششماهه برای پاکسازی تنگه از مینها، با توجه به نگرانی شرکتهای بیمه، مالکان کشتی و ناخداها از عبور از یک مسیر دریایی مینگذاریشده، احتمالا بازارهای نفت و گاز را بهشدت تکان خواهد داد.
او گفت: «آدمهای زیادی پیدا نمیشوند که بخواهند چنین ریسکی را بپذیرند.»
نفیو همچنین گفت حضور مینها شاید باعث «وقفه کامل» نشود، اما پیامدهای اینکه یک تنگه دو مسیره تا حدی غیرقابل استفاده شود، میتواند قابلتوجه باشد.
شرکت مرسک، دومین شرکت بزرگ کشتیرانی کانتینری جهان، سهشنبه یکم اردیبهشت وضعیت تنگه هرمز برای عبور کشتیهایش را «بیش از حد خطرناک و بیثبات» توصیف کرد و گفت که در هماهنگی با شرکای امنیتی خود ارزیابی کرده که در حال حاضر باید از عبور از تنگه خودداری شود.
اکسیوس گزارش داد فرصت دونالد ترامپ به تهران محدود و بین سه تا پنج روز است. اما این موضوع بعدازظهر چهارشنبه از سوی سخنگوی کاخ سفید تکذیب شد. رییسجمهوری آمریکا هشدار داد آتشبس تمدید نمیشود. همزمان محمدباقر قالیباف گفت تهدید و محاصره دریایی مانع از مذاکره است.
گفتوگو با امید معماریان، تحلیلگر سیاسی در موسسه دان و روحالله رحیمپور، تحلیلگر سیاسی
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، اعلام کرد حکومت ایران باید در چارچوب مذاکرات برای پایان دادن به جنگ، با تحویل اورانیوم غنیشده خود به ایالات متحده موافقت کند. او این اظهارات را در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز مطرح کرد.
به گزارش رویترز، سخنگوی کاخ سفید همچنین در کنفرانس مطبوعاتی بعدازظهر چهارشنبه اعلام کرد ترامپ در موضوع تمدید آتشبس، خواستار دریافت پاسخی «یکپارچه» از سوی تهران است، اما هنوز هیچ مهلتی برای این منظور تعیین نکرده است.
لیویت در واکنش به گزارشهای منتشر شده در مورد تعیین مهلت چند روزه برای پذیرش توافق گفت: «ترامپ نگفت که تمدید آتش بس ۳ تا ۵ روز است. خودش به صلاحدید خودش تصمیم خواهد گرفت که جدول زمانی چطور باشد.»
سخنگوی کاخ سفید تاکید کرد: «به رژیم ایران این انعطاف پذیری را نشان دادیم تا با یک پیشنهاد منسجم و یکدست جلو بیایند چون بیشتر رهبرانشان از صحنه روزگار محو شدهاند و بینشان اختلاف و چنددستگی زیادی وجود دارد.»
در همین حال، این مقام آمریکایی تاکید کرد که ترامپ از روند اجرای محاصره علیه ایران «رضایت» دارد.
لیویت این محاصره را بخشی از «عملیات خشم اقتصادی» توصیف کرد و گفت این اقدام «در حال خفه کردن اقتصاد ایران» است و روزانه حدود ۵۰۰ میلیون دلار برای این کشور هزینه دارد. او تاکید کرد که ایالات متحده «اهرم کامل» را در این وضعیت در اختیار دارد.
فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) اعلام کرد نیروهای نظامی آمریکا در چارچوب اجرای محاصره علیه جمهوری اسلامی ۲۹ شناور را وادار کردهاند مسیر خود را تغییر دهند یا به بنادر بازگردند. این نهاد در واکنش به گزارشهای اخیر رسانهای تاکید کرد که گزارشها درباره عبور برخی کشتیهای تجاری از محاصره صحت ندارد.
به گفته سنتکام، گزارشهایی در ۲۴ ساعت گذشته که از کشتیهای M/V Hero II، M/V Hedy و M/V Dorena بهعنوان نمونه عبور از محاصره نام بردهاند «نادرست» است. این فرماندهی اعلام کرد نفتکشهای با پرچم ایران، Hero II و Hedy، پس از رهگیری توسط نیروهای آمریکایی در اوایل هفته جاری، اکنون در چابهار لنگر انداختهاند و از محاصره عبور نکردهاند. همچنین کشتی Dorena که پیشتر تلاش کرده بود محاصره را نقض کند، در حال حاضر در اقیانوس هند تحت اسکورت یک ناوشکن نیروی دریایی آمریکا قرار دارد.
سنتکام در ادامه تاکید کرد ارتش آمریکا دارای دامنه عملیاتی جهانی است و نیروهای این کشور در سراسر خاورمیانه و فراتر از آن در حال اجرای این محاصره هستند.
به گزارش واشینگتنپست، دولت دونالد ترامپ ارسال بخشی از محمولههای نقدی دلار به عراق را متوقف کرده است؛ اقدامی که حدود ۵۰۰ میلیون دلار از درآمدهای نفتی این کشور را تحت تاثیر قرار میدهد. به گفته منابع آگاه، این تصمیم در بحبوحه افزایش تنش میان واشینگتن و بغداد و در چارچوب فشار آمریکا برای مهار شبهنظامیان همسو با حکومت ایران و تاثیرگذاری بر انتخاب نخستوزیر جدید عراق اتخاذ شده است.
مقامهای عراقی میگویند این توقف تنها بخشی از انتقالها - حدود ۵ درصد - را شامل میشود، اما همین میزان نیز نگرانیهایی جدی درباره ثبات اقتصادی ایجاد کرده است. دلارهای ارسالی آمریکا نقش کلیدی در تقویت دینار عراق دارند و برخی منابع هشدار دادهاند در صورت تداوم این وضعیت، اقتصاد شکننده این کشور با پیامدهای جدی روبهرو خواهد شد.
این اقدام همزمان با تلاش واشینگتن برای شکلگیری دولتی در بغداد با رویکردی متفاوت نسبت به گروههای مورد حمایت حکومت ایران صورت میگیرد. در همین حال، روابط دو کشور در پی حملات منتسب به این گروهها علیه منافع آمریکا به پایینترین سطح خود رسیده و تنشهای دیپلماتیک میان دو طرف افزایش یافته است.
