رسانهها در ایران شنبه ۱۱ بهمن گزارش دادند انفجار در اهواز به کشته شدن پنج نفر و زخمی شدن دو تن دیگر انجامید و انفجاری دیگر در بندرعباس یک کشته و دستکم ۱۴ مصدوم بر جای گذاشت.
همزمان ویدیوهایی از دود غلیظ در آسمان پرند و قم در شبکههای اجتماعی منتشر شد.
مشابه حوادث پس از جنگ ۱۲ روزه، مقامهای جمهوری اسلامی بار دیگر علت این رویدادها را «انفجار گاز» یا «آتشسوزی» اعلام کردند.
با این حال، ویدیویی که رسانه «صبح ساحل» از انفجار بندرعباس منتشر کرده، یکی از مجروحان را با لباس نظامی روی برانکارد نشان میدهد.
روایت رسمی: «نشت گاز» و «آتشسوزی نیزار»
معاون امنیتی و انتظامی استانداری خوزستان اعلام کرد انفجار در یک ساختمان چهارواحدی در منطقه کیانشهر اهواز ناشی از «انفجار گاز خانگی» بود.
به گفته آتشنشانی اهواز، چهار عضو یک خانواده شامل پدر، مادر و دو فرزندشان در این حادثه جان باختند.
رییس سازمان آتشنشانی بندرعباس نیز علت انفجار در «ساختمانی مسکونی» در این شهر را «نشت گاز» عنوان کرد.
در واکنشی فوری، سپاه پاسداران هرگونه حمله پهپادی به مقرهای خود در استان هرمزگان را تکذیب کرد.
خبرگزاریهای نزدیک به این نهاد نظامی، از جمله تسنیم و سپاهنیوز، هم گزارشها درباره ترور علیرضا تنگسیری، فرمانده نیروی دریایی سپاه، را «کذب» خواندند.
در پرند، فرماندار رباطکریم و پرند دود غلیظ مشاهدهشده را ناشی از «آتشسوزی نیزار» دانست و گفت شهرک صنعتی پرند دچار حریق نشده است.
مقامهای شهری قم نیز اعلام کردند دود مربوط به سوزاندن زباله بوده و «انفجار عملیاتی» در کار نبوده است.
تردیدها و گمانهزنیها در شبکههای اجتماعی
همزمان با این توضیحات رسمی، انتشار ویدیوهایی از محل انفجار بندرعباس و روایت یک شهروند که گفت ساختمان محل حادثه «اصلا گازکشی نشده بود»، به تردیدها درباره علت واقعی انفجار دامن زد.
برخی کاربران از شنیده شدن صدای دو انفجار پیاپی در محل حادثه خبر دادند.
اشکان صفایی، خبرنگار ایراناینترنشنال، در همین رابطه گفت این موضوع با الگوی حملات هدفمند اسرائیل همخوانی دارد که در آن، برای اهداف روی زمین دو پرتابه با فاصله زمانی کوتاه به هدف اصابت میکنند.
واکنش اسرائیل و سکوت آمریکا
دو مقام اسرائیلی به خبرگزاری رویترز گفتند این کشور در انفجارهای ۱۱ بهمن ایران دخالتی نداشته است.
شبکه ۱۱ اسرائیل نیز گزارش داد این کشور از احتمال نقش آمریکا در این حوادث بیاطلاع است.
ایالات متحده تاکنون واکنشی رسمی به این رویدادها نشان نداده است.
«همزمانی حوادث میتواند معنادار باشد»
فرزین ندیمی، پژوهشگر ارشد امور دفاعی و امنیتی موسسه واشینگتن، در مصاحبه با ایراناینترنشنال گفت انفجار بندرعباس در ساختمانی مجلل و نوساز رخ داده که میتواند محل اقامت یکی از فرماندهان ارشد نظامی باشد که خارج از خانههای سازمانی زندگی میکرده است.
به گفته او، شدت انفجار به حدی بوده که کل واحد مسکونی بهطور کامل تخریب شده است و شواهدی از اصابت پرتابه از خارج به داخل ساختمان دیده نمیشود، بلکه الگوی تخریب نشان میدهد انفجار از داخل به خارج رخ داده است.
ندیمی افزود همزمانی این انفجار با رویدادهای مشابه در شهرهای دیگر میتواند معنادار باشد و احتمال «عملیاتی بودن» این حوادث را افزایش دهد.
او درباره دود و انفجار گزارششده در پرند و قم گفت این مناطق بهدلیل نزدیکی به فرودگاه بینالمللی خمینی و برخی پایگاههای نظامی میتوانند محل سایتهای پدافندی یا راداری باشند.
این پژوهشگر امنیتی اضافه کرد الگوی انفجار بندرعباس بیش از آنکه به شیوه حملات آمریکا شباهت داشته باشد، به عملیاتهای منتسب به اسرائیل در سالهای گذشته نزدیک است.
همزمان با وقوع این انفجارها، خبرگزاری تسنیم گزارش داد رزمایش مشترک دریایی جمهوری اسلامی، چین و روسیه که قرار بود ۱۲ و ۱۳ بهمن برگزار شود، به اواخر ماه موکول شده است.
پیشتر فرماندهی مرکزی ایالات متحده با صدور بیانیهای نسبت به برگزاری رزمایش در تنگه هرمز هشدار داده و از سپاه پاسداران خواسته بود از هرگونه رفتار «تنشزا و ناایمن» در این گذرگاه بینالمللی خودداری کند.
اتحادیه اروپا ۹ بهمن اعلام کرد سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی خود قرار میدهد.