شهروندان: سرکوبها شدیدتر شده، اقتصاد فروپاشیده و بیکاری در حال گسترش است
شماری از شهروندان با ارسال پیامهایی به ایراناینترنشنال خبر دادند همزمان با تشدید سرکوبها در ایران، وضعیت اقتصادی نیز بحرانیتر شده و روند اخراج کارکنان افزایش یافته است.
در ادامه، گزیدهای از پیامهای مردم آمده است.
- «در کشور وضعیت امنیتی هست. در نورآباد ممسنی هر کسی رو در اعتراضات گرفتن، دارن یکی یکی بهش حکم اعدام میدن. همه چی ۱۰۰ برابر شده. بنزین اصلا گیر نمیآد. باید دو ساعت بگردی تا یک پمپ بنزین داشته باشه. اون هم بنزین آزاد نداره، باید کارت داشته باشی تا ۳۰ لیتر بهت بدن. برق همین الان روزی دو ساعت قطع میشه، در حالی که هنوز گرما نیومده.»
- «از تهران پیام میدم. میخواستم بگم هتل اسپيناس بيشتر پرسنلش رو تعديل كرده و اكثر كسانی كه موندن، آشنا و فاميلهاشون هستن. بعد از كلی بيگاری كشيدن از پرسنل با حقوق حداقلی، در اين شرايط سخت و گرانی ما رو بيرون كرد.»
- «مهندس کامپیوتر هستم رشته نرمافزار. قبل از اینکه اینترنت رو قطع کنند، شغل خوبی داشتم. ولی از وقتی اینترنت رو قطع کردند، کارم رو از دست دادم.»
روایتهای رسیده به ایراناینترنشنال حاکی از فشارهای اقتصادی چند جانبه به مردم است؛ از افزایش قیمت روزانه کالاهای اساسی گرفته تا کمبود دارو، تعطیلی مشاغل و تعدیل نیروها.
از افزایش قیمتها تا حذف اقلام غذایی
شهروندان ایرانی از شهرهای مختلفی همچون ساری، تهران و کیش راوی تجربیاتی هستند که نشان میدهد نهتنها سفرهها کوچک شده، بلکه مردم از تامین ابتداییترین نیازهای زندگیشان درماندهاند.
یکی از مخاطبان به ایراناینترنشنال گفت قیمتها به شکل ساعتی افزایش مییابد و مردم ناچارند وسایل شخصیشان را در وبسایت «دیوار» بفروشند و گذران زندگی کنند.
پیشتر نیز برخی با اشاره به از دست رفتن شغل و درآمد، به فروش لوازم خانه برای تامین غذا و مایحتاج اولیه اشاره کرده بودند.
به گفته یک شهروند، یک خانواده چهار نفره، چهار میلیون تومان کالابرگ دارد که برای خرید یک کیسه ۱۰ کیلویی برنج هم کفاف نمیدهد و باید ۵۰۰ هزار تومان دیگر از جیب خود به آن اضافه کنند.
شهروند دیگری از افزایش قیمت تخممرغ به شانهای ۵۰۰ هزار تومان خبر داد که حتی تامین یک وعده غذایی ساده را هم با مشکل مواجه کرده است.
مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، ۱۶ اردیبهشت گفت از افزایش قیمتها «مطلع است» اما آن را به «گرانفروشی و احتکار» از سوی شهروندان نسبت داد.
تورم سالانه اقلام خوراکی بر اساس دادههای رسمی بین ۱۱۷ تا ۱۶۵ درصد است، اما برخی فعالان کارگری تاکید کردهاند تورم واقعی این بخش در یک سال اخیر بیش از ۲۰۰ درصد بوده است.
افزایش قیمتها اما به مواد خوراکی محدود نمیشود. بسیاری از شهروندان میگویند تامین دارو، پوشک و حتی شیرخشک نیز به بحرانی جدی تبدیل شده است.
یک شهروند ساکن سیستان و بلوچستان در همین زمینه گفت: «از جمله دستاوردهای جمهوری اسلامی این است که از سر فقر و ناچاری، بهجای غذای مناسب، به مصرف قرص آهن و فولیکاسید روی آورده بودیم و حالا قیمت یک بسته از همین قرصها به ۸۰۰ هزار تومان رسیده؛ معادل هشت ساعت کار سخت زیر آفتاب ۴۵ درجه.»
مخاطب دیگری نیز گفت برای خرید دو بسته پوشک و دو قوطی شیرخشک، دو میلیون تومان پرداخته است.
شهروند دیگری از ساری خبر داد علاوه بر کمیاب شدن داروهای بیماران مبتلا به سرطان، داروهای سادهای مانند استامینوفن کدئین نیز بهسختی پیدا میشود.
او همچنین از سه برابر شدن قیمت برخی داروها خبر داد؛ از قیمت یک ویال الکارنتین که از۱۵ هزار تومان پیش از جنگ به ۴۵ هزار تومان در دوران آتشبس افزایش یافته تا ۴ قطره چشم که به قیمت یک میلیون تومان خریداری کرده است.
پیشتر اطلاعاتی درباره رشد چند برابری قیمت داروهای بیماران مبتلا به سرطان، انسولین و همچنین مکملهای دارویی به دست ایراناینترنشنال رسیده بود. بررسی بهای حدود ۲۰۰ قلم دارو نشان داد این افزایش قیمت به ۳۸۰ درصد هم رسیده است.
بازار کساد و موج جدیدی از تعطیلی
فشار اقتصادی تنها به افزایش قیمت کالاهای اساسی محدود نمانده و بازار کالاهای مصرفی و خدماتی نیز با موج تازهای از تعدیل نیرو و تعطیلیها روبهرو شده است.
کاسبی در بازار موبایل تهران در پیامی به ایراناینترنشنال گفت در یک روز از صبح تا عصر حتی یک میلیون تومان هم فروش نداشته و اکنون نگران کرایه مغازه است که باید تا ۱۵ روز دیگر بپردازد، درحالیکه کاسبی رسما از بین رفته است.
شهروند دیگری از منطقه آزاد کیش به ایراناینترنشنال خبر داد طی سه ماه گذشته در جزیره کیش هتلها، اکثر رستورانها، کلوپها و مراکز اجاره خودرو تعطیل و بخش اعظمی از نیروهایشان تعدیل شدهاند.
به گفته او، تعدادی از مغازههای بازار تنها در شیفت عصر باز هستند اما کاسبی ندارند.
موج بیکاری به شهرهای دیگر هم رسیده و یک کارگاه تولید مبلمان در شیراز که پس از جنگ با ۱۲ نیرو فعالیت میکرد، اکنون بهطور کامل تعطیل و همه کارکنان آن بیکار شدهاند.
در هفتههای اخیر گزارشهای بسیاری درباره اخراج کارگران، تعدیل نیرو در نهادهای خصوصی و از بین رفتن مشاغل وابسته به اینترنت در دو ماه اخیر منتشر شده است.
یکی از مخاطبان ایراناینترنشنال که خود را از فعالان حوزه نشر و فرهنگ معرفی کرده، با ارسال پیامی از بحران شدید اقتصادی در این بخش خبر داد و نوشت: «ما ناشران، صاحبان موسسههای فرهنگی و سایر فعالان بخش فرهنگ رسما نابود شدیم.»
او افزود در حالیکه بخش خدمات و صنعت اکنون با موج بیکاری و تعدیل نیرو روبهرو شده، او و دیگر فعالان بخش فرهنگ از زمان جنگ ۱۲ روزه، یعنی نزدیک به یک سال، با «بیلان مالی منفی» مواجهاند.
این مخاطب نوشت: «رسما ورشکسته شدیم. حدود یک سال است حتی یک ریال سود نداشتیم.»
شهروندان با ارسال پیامهایی به ایراناینترنشنال از تورم شدید، گرانی مواد غذایی و کمیاب شدن دارو خبر دادند.
در ادامه، شماری از این پیامها آمده است:
- «یک مادر سرپرست خانواده هستم. پسرم چندین سال هست بیماری روماتیسم داره؛ داروهاش هم کمیاب و هم گران شده. شغلم را بهخاطر جنگ از دست دادهام. نمیدانم چطور هزینهها را تامین کنم، واقعا مستاصل شدهام. پسرم مداسین مصرف میکرد که الان نیست و میگن شرکت تولیدکنندهاش از ایران رفته.»
- «رفتم یک چیپس گرفتم شد ۱۸۰ تومن. کانفیگ گیگی ۷۰۰ تومن و یک شانه تخممرغ ۶۰۰ تومن.»
- «من داروخانه کار میکنم. کاندوم از بستهای ۲۰۰ شده ۴۵۰ هزارتومان.»
یک شهروند در پیامی به ایراناینترنشنال نوشت: «من بعد از ۱۲ سال کار مهندسی در شرکت نارگان که یکی از بزرگترین پیمانکاران نفت و گاز در ایران است، اخراج شدم.»
او افزود: «شرکت به بهانه جنگ بیش از ۵۰ درصد نیروهایش را اخراج کرد، در حالی که پروژههایش فعال بود و بهتازگی چند میلیون یورو از کارفرماهایش پول گرفته بود.»
به گفته این شهروند، سایر کارکنان شرکت نیز با «قراردادهای موقت» به کار ادامه میدهند.
افزایش شدید قیمت کالاهای اساسی و مصرفی در ایران، به گفته شهروندان، فشار اقتصادی بیسابقهای بر زندگی روزمره وارد کرده و توان خرید بسیاری از خانوادهها را به شدت کاهش داده است.
بر اساس پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال، هزینههای معمول زندگی در ماههای اخیر به شکل قابل توجهی افزایش یافته است.
یک شهروند از کرمان گفت هزینه ثابت سوپرمارکتی او که تا پیش از این حدود ۳۵۰ هزار تومان در هر نوبت خرید بود، اکنون با حدود ۲.۵ برابر افزایش، به ۸۰۰ هزار تومان رسیده است.
بر اساس دادههای رسمی، تورم نقطه به نقطه در فروردین به ۷۳.۵ درصد رسیده است.
خبرگزاری ایلنا سهشنبه ۱۵ اردیبهشت گزارش داد تورم سالانه اقلام خوراکی، بر اساس دادههای رسمی، بین ۱۱۷ تا ۱۶۵ درصد است.
فرامرز توفیقی، فعال کارگری، در گفتوگو با ایلنا این عدد را «عجیب» خواند اما یادآوری کرد دادههای میدانی نشان میدهند تورم واقعی خوراکیها در عرض یک سال بیش از ۲۰۰ درصد بوده است.
افزایش قیمت مواد غذایی یکی از اصلیترین محورهای نگرانی شهروندان است.
یک مخاطب گزارش داد هزینه خرید ۱۰ روزه برای یک خانواده دو نفره به ۱۱ میلیون تومان رسیده است.
به گفته او، گوشت و آجیل بیشترین سهم را در این افزایش قیمت داشتهاند.
شهروندی از زاهدان که در حوزه فروش فعالیت دارد، گفت لوبیا با قیمت کیلویی ۴۵۰ هزار تومان به فروش میرسد.
گزارشهای مشابهی از شهرهای دیگر نیز به دست ایراناینترنشنال رسیده است.
مخاطبی ساکن پاکدشت از پرداخت یک میلیون تومان برای یک مرغ و یک تن ماهی خبر داد و گفت در کنار مواد خوراکی، هزینه کانفیگ برای دور زدن فیلترینگ نیز به شکل چشمگیری افزایش یافته است.
یک شهروند فعال در صنف پخش مواد غذایی با اشاره به افزایش روز به روز قیمتها، گفت بهای تن ماهی به ۳۵۰ هزار تومان رسیده و مردم و فروشندگان دیگر توان خرید ندارند.
قیمت یک کیلوگرم مرغ ماشینی حدود ۲۹۰ هزار تومان و گوشت گاو یا گوساله حدود یک میلیون و ۵۴۰ هزار تومان است.
در گزارش شهروندان به قیمت برخی مواد غذایی دیگر نیز اشاره شده است؛ از جمله بسته ۷۵۰ گرمی ماکارونی حدود ۶۴ هزار تومان، روغن جامد چهار کیلویی با قیمت دو میلیون و ۳۰۰ هزار تومان، نوشابه کوچک ۸۰ هزار تومان، کنسرو لوبیا ۱۲۰ هزار تومان، تخممرغ دانهای ۲۵ هزار تومان و کرانچی ۸۰ هزار تومان.
به گفته یک مخاطب، صبحانه یک خانواده شامل پنیر، شیر، شکر و چند عدد تخممرغ، حدود ۵۰۰ هزار تومان آب میخورد.
شهروند دیگری در همین زمینه گفت: «برای صبحانه یک بسته بیسکویت و یک پاکت کوچک شیر خریدم، شد ۱۹۰ هزار تومان. به عنوان یک جوان، امیدی به آینده برایم باقی نمانده است.»
اکو ایران نیز ۱۵ اردیبهشت در گزارشی نوشت هزینه سبد حداقل خوراک برای یک نفر در فروردین امسال حدود هفت میلیون تومان بوده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته، بیش از دو برابر شده است.
چند مخاطب اشاره کردند با این شرایط، تامین مایحتاج اولیه زندگی برای کارگران بسیار دشوار شده است.
برخی شهروندان به افزایش گسترده قیمت کالاهایی اشاره کردهاند که به مواد پتروشیمی وابستهاند.
به گفته یک شهروند از تبریز، بهای هر محصولی که به نوعی به پلاستیک، سوخت یا فرآیندهای پتروشیمی مرتبط بوده، چند برابر شده است.
افزایش قیمت اقلام ساده نیز قابل توجه است؛ از جمله بطریهای آب معدنی و کیسههای پلاستیکی مصرف که اکنون با قیمتهای چند برابری عرضه میشوند.
بر اساس گزارش شهروندان در هفتههای اخیر، نانواییها عموما از مشتریان میخواهند با خودشان کیسه خرید ببرند. در غیر اینصورت، هر کیسه پلاستیکی را با قیمت حدود شش هزار تومان میفروشند.
از سوی دیگر، به گفته یک مخاطب، سوپرمارکتها که پیشتر لیوان یکبار مصرف را رایگان ارائه میدادند، اکنون آن را دانهای ۱۲ هزار تومان میفروشند.
قیمت فروش عمده این لیوان دو هزار تومان است.
نمونههای عینی این افزایش قیمتها در مواردی اینچنینی دیده میشود: یک بطری آب معدنی کوچک به ۲۰ هزار تومان و بطری آب معدنی بزرگ به ۵۰ هزار تومان رسیده است.
به گفته یک شهروند، قیمت دستکش لاتکس از دانهای هزار تومان، بسته به جنس و فروشنده، به ۱۰ تا ۲۰ هزار تومان افزایش یافته است.
پیامهای رسیده نشان میدهند بسیاری از شهروندان ناچار به تغییر الگوی خرید و مصرف خود شدهاند.
برخی مخاطبان گفتند مواد شوینده مانند صابون را بهصورت تکی خریداری میکنند.
به گفته یک مخاطب، قیمت مایع شوینده لباس از حدود ۳۰۰ هزار تومان به ۶۰۰ هزار تومان افزایش یافته است.
شهروندی به قیمت ۸۵ هزار تومانی خودکار آبی و مخاطبی دیگر به قیمت ۶۵۰ هزار تومانی بسته پوشک اشاره کرد.
افزایش قیمتها تنها به کالاهای مصرفی محدود نشده و بر سایر حوزهها و مشاغل نیز تاثیر گذاشته است.
یک شهروند فعال در حوزه موسیقی گفت بهدلیل هزینههای بالای تعمیر ساز، فعالیت گروه آنها متوقف شده است.
به گفته او، قیمت یک استیک درامز به چهار میلیون تومان رسیده است.
شهروند دیگری خود را کشاورز معرفی کرد و گفت نوار تیپ از ۴۰۰ هزار به سه میلیون و کود از ۸۰۰ هزار به بیش از ۱۰ میلیون تومان رسیده است.
افزایش هزینههای نگهداری خودرو و سایر خدمات نیز به فشارهای اقتصادی افزوده است.
به گفته یک شهروند، هزینه تعویض فیلتر هوا و روغن یک خودروی معمولی که پیشتر حدود یک میلیون تومان بود، اکنون به دو میلیون و ۲۰۰ هزار تومان رسیده است.
هزینه خدمات دندانپزشکی که تا پیش از گرانیهای اخیر نیز فشاری سنگین بر بخش بزرگی از جامعه وارد میکرد، اکنون به گفته شهروندان «کمرشکن» شده است.
یک شهروند از پرداخت ۱۲ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان برای عصبکشی یک دندان، پنج میلیون تومان برای پر کردن و ۱۰ میلیون تومان برای روکش دندان خبر داد.
هزینه بیش از ۲۷ میلیون تومانی یک دوره درمان دندان در حالی است که حقوق ماهانه این شهروند بهعنوان یک کارمند عادی در بخش خصوصی، حدود ۲۵ میلیون تومان است.
افزایش قیمت دارو و خدمات درمانی نیز از دیگر موضوعات مطرح شده در پیامهای مردمی است.
یک شهروند از قم گفت قیمت داروهای معمولی مانند استامینوفن کدئین تا سه برابر افزایش یافته و در عین حال، بسیاری از آنها در داروخانهها موجود نیستند.
پیشتر اطلاعاتی درباره رشد چند برابری قیمت داروهای بیماران مبتلا به سرطان، انسولین و همچنین مکملهای دارویی به دست ایراناینترنشنال رسیده بود. بررسی بهای حدود ۲۰۰ قلم دارو نشان داد این افزایش قیمت به ۳۸۰ درصد هم رسیده است.