گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال حاکی از افزایش چشمگیر قیمت داروهای بیماران مبتلا به سرطان، همچنین انسولین و مکملهای دارویی از ابتدای اردیبهشت سال جاری است. بررسی حدود ۲۰۰ قلم دارو نشان میدهد این افزایش قیمت به ۳۸۰ درصد هم رسیده است.
به گفته چند داروخانهدار در ایران، بهای حدود ۵۰۰۰ قلم دارو با برندهای مختلف، تغییر قیمت داشته است و هر روز هم داروی تازهای به این فهرست اضافه میشود.
علاوه بر این گرانی، شهروندان در هفتههای گذشته بارها بر کمیاب شدن شماری از داروهای بیماران خاص در داروخانههای شهرهای ایران تاکید کردند.
در یک نمونه، به گفته یک شهروند، در بیمارستان رجایی بهعنوان مرکز قلب تهران، کمبود قرص «پلاویکس» گزارش شده است.
پیشتر هم اطلاعاتی از کمبود اقلام حیاتی پزشکی و طیف وسیعی از داروها مانند ویزیپک برای سیتیاسکن، مهارکننده پلاکت خون پلاویکس و داروهای اعصاب ونلافاکسین و ریتالین، به ایراناینترنشنال رسیده بود.
دارو دو برابر گرانتر از نرخ رشد دلار
علی جعفریان، جانشین وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، هشتم اردیبهشت «کمبود جدی» دارو را رد کرد و افزایش قیمت دارو را متاثر از تورم عمومی و نوسان بهای ارز آزاد خواند.
او با اشاره به حذف ارز ترجیحی در سال ۱۴۰۴، گفت حدود ۷۰ درصد از قیمت تمامشده دارو به نرخ ارز آزاد وابسته است که اثر مستقیمی بر بازار دارویی دارد.
با اینکه افزایش نرخ دلار در یک سال اخیر حدود ۵۰ درصد بوده، اما بررسی ۴۶ قلم دارو نشان میدهد این داروها بهطور میانگین ۱۰۷ درصد افزایش قیمت داشتهاند.
به گفته یک پزشک، هزینه داروها به اندازهای بالا رفته که بسیاری از بیمارها دیگر توانایی خرید داروهایشان را ندارند.
او بهعنوان نمونه اشاره کرد هر بسته داروی مرتبط با تشنج که قبل از عید ۵۰۰ هزار تومان بود، از پایان فروردین با قیمت یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان به فروش میرسد.
افزایش قیمت انسولین و داروهای خاص
قیمت برخی داروهای ضروری از قبیل انسولین برای کنترل قند خون در دیابت نوع ۱ و ۲، بیش از سه برابر افزایش داشته است.
تمام انسولینهای قلمی ایرانی از ۲۰۵ هزار تومان ناگهان به ۶۴۰ هزار تومان افزایش قیمت داشتهاند.
رشد بازالین، انسولین گلین، انسولین ویتاسپالن و انسولین رپیدسولین حدود ۲۱۲ درصد بوده است.
قیمت انسولینهای خارجی مثل نوومیکس و نوورپید حدود ۲۷۱ درصد افزایش داشته و از ۲۴۰ هزار تومان به ۸۹۰ هزار تومان تغییر کرده است.
داروی بیهوشی عمومی پروپوفول یک درصد نیز با حدود ۱۲۲.۴ درصد افزایش، از ۱۶۵ هزار تومان به ۳۶۷ هزار تومان رسیده است.
افزایش قیمت برخی داروهای بیماران خاص هرچند از نظر میزان رشد کوچکتر از سایر داروهاست، اما با توجه به قیمت بالایشان، همین تفاوتهای اندک هم چند میلیون تومان هزینه اضافه به فرد تحمیل میکنند.
ریتوکسیماب ۱۰۰ میلیگرم که آنتیبادی مونوکلونال برای درمان لنفوم، سرطان خون و برخی بیماریهای خودایمنی مانند آرتریت روماتوئید است، با حدود ۱۱.۳ درصد افزایش، از ۲۶ میلیون و ۱۴۹ هزار تومان به ۲۹ میلیون و ۹۹ هزار تومان رسیده است.
قیمت دوز بالاتر و ۵۰۰ میلیگرمی همین دارو، از ۱۲۶ میلیون و ۱۹۸ هزار تومان به ۱۴۰ میلیون و ۴۳۶ هزار تومان افزایش یافته است.
تراستوزوماب، داروی هدفمند (آنتیبادی مونوکلونال) برای درمان سرطان پستان نیز درصد رشد مشابهی داشته است.
قیمت این دارو با حدود ۱۱.۳ درصد افزایش، از ۱۴۱ میلیون و ۸۸۷ هزار تومان به ۱۵۷ میلیون و ۸۹۶ هزار تومان رسیده است.
بررسی ایراناینترنشنال روی اقلام داروهای گران شده نشان میدهد بِواسیزوماب تزریقی، داروی ضدسرطان (آنتیبادی مونوکلونال) که رشد تومور را مهار میکند، با حدود پنج درصد افزایش، از ۱۳۸ میلیون و ۹۷۸ هزار تومان به ۱۴۵ میلیون و ۹۷۷ هزار تومان رسیده است.
اِمیسیزوماب ۱۵۰ میلیگرم تزریقی به منظور پیشگیری از خونریزی در بیماران هموفیلی نوع اِی، با حدود شش درصد افزایش، از ۲۰۹ میلیون و ۲۹۷ هزار تومان به ۲۲۱ میلیون و ۸۳۹ هزار تومان رسیده است.
دوز پایینتر و ۶۰ میلیگرمی همین دارو، از ۸۳ میلیون و ۷۰۷ هزار تومان به ۸۶ میلیون و ۴۰۸ هزار تومان افزایش قیمت داشته است.
یکی از بیشترین رشدهای قیمتی در این فهرست مربوط به فیلگراستیم تزریقی است که داروی محرک تولید گلبول سفید برای بیماران شیمیدرمانی و کمبود نوتروفیل محسوب میشود.
این دارو با حدود ۱۰۴ درصد افزایش و رشد نزدیک به دو برابری قیمت، از سه میلیون و ۲۴۳ هزار تومان به شش میلیون و ۶۲۰ هزار تومان رسیده است.
پیشتر یک شهروند با اشاره به افزایش قیمتهای دارو در طول سه ماه، به ایراناینترنشنال گفت: «همسرم سرطان دارد که متاستاز شده. داروی تدروکس را هر ۲۱ روز باید زد؛ دو دوز اول را ۶۵ میلیون، دو دوز دوم را ۹۰ میلیون و دوز پنجم را ۱۱۴ میلیون تومان خریدم.»
پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال در یک ماه اخیر نیز حاکی از افزایش شدید قیمت داروها و کمبود اقلام حیاتی پزشکی و طیف وسیعی از داروها از اعصاب و روان تا قلب و پارکینسون است.
بررسی فهرست تغییر قیمتها در یک داروخانه نیز نشان میدهد ویال خوراکی سیتیکولین سدیم که داروی نوروپروتکتیو برای بهبود عملکرد مغز، سکته و اختلالات شناختی است، با حدود ۳۷ درصد افزایش، از ۱۲۸ هزار و ۴۸۰ تومان به ۱۷۶ هزار تومان رسیده است.
اِی.اِس.اِی کلوپیدوگرل، داروی ضدپلاکت برای پیشگیری از لخته خون و سکته قلبی، نیز با حدود ۱۱۶.۷ درصد افزایش، از سه هزار تومان به شش هزار و ۵۰۰ تومان رسیده است.
میانگین ۹۰ درصدی افزایش قیمت چند داروی عمومی
درصد افزایش قیمت در داروهای عمومی و عمدتا بدون نسخه، بسیار بالاتر است.
یک نمونه از این تغییرات چشمگیر مربوط به پویدون آیداین ۱۰ درصد در حجم ۲۵۰ میلیلیتر است.
این بتادین مایع برای ضدعفونی پوست و زخم، با حدود ۱۶۱.۲ درصد افزایش قیمت، از ۹۴ هزار و ۵۶۰ تومان به ۲۴۷ هزار تومان رسیده است.
شربت فروگلوبین، بهعنوان مکمل آهن برای درمان کمخونی، حدود ۸۲.۲ درصد افزایش قیمت داشته و از ۲۹۷ هزار تومان به ۵۴۱ هزار تومان رسیده است.
شربت فرو ول چایلد با کارکرد درمان یا پیشگیری از کمخونی کودکان، با حدود ۳۲.۶ درصد افزایش، از ۴۳۱ هزار و ۲۰۰ تومان به ۵۷۲ هزار تومان رسیده است.
مکمل تقویت و کاهش التهاب مفاصل پرفلکس پلاس۹۵ درصد، محلول مینوکسیدیل ۵ درصد برای درمان ریزش مو و طاسی آندروژنیک، حدود ۴۱.۷ درصد و قرص کرومیوم ۲۰۰ میکروگرم بهعنوان مکمل کرومیوم برای کنترل قند خون و کمک به کاهش وزن، حدود ۱۲۹.۲ درصد افزایش قیمت داشتهاند.
افزایش چشمگیر قیمت مکملها
در فهرست تغییر قیمت اقلام دارویی یک داروخانه که ایراناینترنشنال آن را بررسی کرده، بیشترین افزایش مربوط به گروه ویتامینها و مکملهای دارویی است.
ساشه رد جینسنگ ۵۰۰ میلیگرم بهعنوان مکمل افزایش انرژی، قوای جسمانی و تقویت سیستم ایمنی، حدود ۳۸۰ درصد افزایش و رشد ۴.۸ برابری قیمت داشته است.
قرص مکمل ورزشی برای مردان وِلمن اسپورت، مکمل تقویت باروری و سلامت اسپرم در مردان وِلمن کانسپشن و قرص مکمل مولتیویتامین مردانه وِلمن به ترتیب حدود ۱۴۱.۷ درصد، ۱۱۵.۶ درصد و ۹۰ درصد افزایش قیمت داشتهاند.
وِلوومن، نسخه زنانه این مکمل مولتیویتامین عمومی، با حدود ۸۸.۸ درصد افزایش قیمت به ۳۳ هزار و ۲۲۰ تومان رسیده است.
مکمل تقویتی شربت زینک + ویتامین سی +کمپلکس ویتامین برای تقویت ایمنی، انرژی و سلامت عمومی با حدود ۲۸۶ درصد افزایش به ۴۵۶ هزار و ۵۰۰ تومان رسیده است که این تغییر قیمت حاکی از رشدی حدود چهار برابر است.
شربت مکمل آهن لیپوزومال + اسید فولیک + ویتامین ب۱۲، با جذب بالا برای درمان یا پیشگیری از کمخونی، با حدود ۴۴.۵ درصد افزایش از ۴۷۱ هزار و ۹۰۰ تومان به ۶۸۲ هزار تومان رسیده که حاکی از رشدی حدود ۱.۵ برابری است.
قیمت برند دیگری از همین شربت آهن با حدود ۶۳.۶ درصد افزایش از ۳۶۳ هزار تومان به ۵۹۴ هزار تومان رسیده است.
شربت مکمل مولتیویتامین و مواد معدنی برای کودکان میم اورنج با حدود ۸۹.۵ درصد افزایش قیمت، از ۲۰۹ هزار تومان به ۳۹۶ هزار تومان رسیده است.
پیشتر پیامهایی به ایراناینترنشنال رسید که نشان میداد هزینه یک سرماخوردگی ساده شامل خرید چند ورق آنتیبیوتیک و سرم، به حدود دو میلیون تومان رسیده است.
شربت مکمل تعادل الکترولیتها و سلامت عضلات پتاسیم مگنزیوم سیترات + ویتامینها با حدود ۴۳.۵ درصد افزایش قیمت، از ۳۷۱ هزار و ۸۰۰ تومان به ۵۳۳ هزار و ۵۰۰ تومان رسیده است.
شربت مکمل کلسیم و ویتامین اوستئوکر با حدود ۱۰۹.۵ درصد افزایش از ۲۳۱ هزار تومان به ۴۸۴ هزار تومان رسیده است.
قرص مکمل سلنیوم آنتیاکسیدان برای تقویت ایمنی و سلامت تیروئید ۲۰۸ درصد، قرص مکمل تقویتکننده مفاصل، غضروف و سلامت استخوان «جوینتیس» حدود ۱۸۳ درصد، مکمل کلسیم+ ویتامین دی و مواد معدنی برای تقویت استخوان و پیشگیری از پوکی استخوان «اوستئوکر» حدود ۱۵۵ درصد، نرمژل ویتامین ای برای سلامت پوست، مو و سلولها ۱۲۸.۳ درصد، کپسول ویتامین ای نیز ۱۲۵ درصد و قرص مکمل زیبایی، پوست، مو و ناخن«پرفکتیل تریپل اکتیو» ۸۵.۷ درصد افزایش قیمت داشتهاند.
بر اساس این فهرست، شربت ویتامین دی-۳ با حدود ۲۱۹.۴ درصد افزایش و رشد قیمتی نزدیک به ۳.۲ برابری، از ۹۸ هزار و ۲۱۰ تومان به ۳۱۳ هزار و ۷۲۰ تومان رسیده است.
کپسول اس-آدنوزیل-ال-متیونین، مکمل موثر بر افسردگی، خلقوخو، سلامت کبد و مفاصل، با حدود ۹۱.۲ درصد افزایش از ۳۷ هزار و ۴۰۰ تومان به ۷۱ هزار و ۵۰۰ تومان رسیده است.
مکمل زینک گلوکونات+ ویتامین سی حدود ۲۸۰ درصد، مکمل مخصوص قبل از بارداری پرگناکر کانسپشن ۸۸.۹ درصد، قرص جوشان ویتامین سی ۵۰۰ میلیگرم ۷۹.۶ درصد، ساشه موسیلیوم با کارکرد ملین برای درمان یبوست و تنظیم گوارش، ۴۴.۸ درصد و کپسول امگا-۳ هزار میلیگرم بهعنوان مکمل سلامت قلب، عروق، مغز و کاهش التهاب، ۴۵.۱ درصد افزایش قیمت داشتهاند.
مکملهای ورزشی برای تامین انرژی، عضلهسازی، ریکاوری ورزشی و بدنسازی نیز در بازه زمانی کوتاهی با افزایش قیمت چشمگیر روبهرو شدهاند.
پودر پروتئین وی با حدود ۷۳.۳ درصد افزایش قیمت به هفت میلیون و ۶۸۷ هزار تومان رسیده است.
پودر کربوهیدرات نیز حدود ۵۹ درصد افزایش بها داشته و قیمت آن از یک میلیون و ۶۲۶ هزار و ۲۴۰ تومان به دو میلیون و ۵۸۷ هزار و ۲۰۰ تومان رسیده است.
روزنامه گاردین چهارشنبه ۹ اردیبهشت در گزارشی تحلیلی نوشت هشدارهای داده شده، تاثیر محدودی داشته و چندین کشور منطقه در حال تقویت روابط اقتصادی با مسکو هستند.
اندونزی اعلام کرده تا ۱۵۰ میلیون بشکه نفت خام از روسیه وارد میکند. تصمیمی که پس از دیدار پرابوو سوبیانتو، رییسجمهوری این کشور، با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در مسکو اتخاذ شد.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، پس از دیدار با وزیران خارجه کشورهای عضو آسهآن (اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا)، در برونئی، از این کشورها خواست «تصویر بزرگتر» را در نظر بگیرند و هشدار داد خرید نفت از روسیه به ادامه جنگ اوکراین کمک میکند.
آسهآن یک سازمان سیاسی، اقتصادی و فرهنگی منطقهای است که ۱۰ کشور جنوب شرق آسیا را برای تقویت همکاریها، توسعه اقتصادی و حفظ ثبات و صلح منطقهای گرد هم آورده است.
فیلیپین نیز ماه گذشته میلادی نخستین محموله نفت روسیه در پنج سال اخیر را دریافت کرده است. تایلند در حال مذاکره برای خرید کود از روسیه است و ویتنام نیز توافق قبلی خود با مسکو برای ساخت نیروگاه هستهای را با فوریت بیشتری دنبال میکند.
تصویری مثبت از روسیه و پوتین
برای روسیه، این بحران به سود مالی قابل توجهی منجر شده است. افزایش قیمت انرژی و تعلیق موقت برخی تحریمها، درآمدهای چند میلیارد دلاری برای این کشور ایجاد کرده و به گفته تحلیلگران، تلاشهای غرب برای انزوای مسکو را تضعیف کرده است.
نظرسنجیها نشان میدهند روسیه و پوتین در بسیاری از کشورهای منطقه تصویر مثبتی دارند.
بر اساس یک نظرسنجی در سال ۲۰۲۴، بیش از ۵۰ درصد پاسخدهندگان در اندونزی و ویتنام خواهان پیروزی روسیه در جنگ اوکراین بودند.
همچنین در نظرسنجی سال ۲۰۲۵ مرکز پژوهشی پیو، ۶۴ درصد از اندونزیاییها دیدگاه مثبتی نسبت به روسیه داشتند، در حالی که این رقم برای آمریکا ۴۸ درصد بود.
ایان استوری، پژوهشگر موسسه آیسیس-یوسف اسحاق در سنگاپور، به گاردین گفت: «پوتین به عنوان رهبر قدرتمندی دیده میشود که در برابر غرب ایستاده و از ارزشهای سنتی دفاع میکند.»
با وجود این، تحلیلگران معتقدند توان روسیه برای گسترش نفوذ در منطقه محدود است، بهویژه به دلیل وابستگی فزاینده این کشور به پکن و رقابت با قدرتهایی مانند آمریکا و چین.
در همین حال، تعلیق موقت تحریمهای آمریکا بر صادرات نفت روسیه که در ماه مارس اجرا شد و در اواسط آپریل برای ۳۰ روز دیگر تمدید شد، نقش مهمی در افزایش عرضه جهانی و تسهیل خرید برای کشورهای آسیایی داشته است.
در حوزه انرژی هستهای، روسیه تلاش میکند حضور خود را گسترش دهد و پیشتر قراردادهایی با میانمار و ویتنام امضا کرده است، هرچند با رقابت سایر کشورها مواجه است.
شریک قابل اتکا
این بحران به مسکو فرصت داده است خود را به عنوان شریک «قابل اتکا و باثبات» در زمینه امنیت غذایی و انرژی معرفی کند. همزمان، این همکاریها برای کشورهایی مانند اندونزی نیز اهمیت سیاسی دارد.
لژک بوشینسکی، استاد دانشگاه ملی استرالیا، گفت این توافقها نشاندهنده سیاست عدم تعهد جاکارتا است و پیامی به غرب میفرستد که این کشور از سیاستهای آن پیروی نمیکند.
قرار است در ماه ژوئن، نشستی مشترک میان روسیه و آسهآن در شهر کازان برگزار شود تا ۳۵ سال روابط دو طرف گرامی داشته شود. نشستی که به گفته تحلیلگران، حتی بدون دستاورد مشخص، برای مسکو اهمیت نمادین دارد و نشان میدهد این کشور همچنان در عرصه بینالمللی متحدانی دارد.
