نیویورک تایمز: به نظر میرسد مذاکرات به بنبست رسیده است
روزنامه نیویورک تایمز در گزارشی نوشت: «به نظر میرسد مذاکرات برای پایان دادن به جنگ با ایران و بازگشایی تنگه هرمز، پس از آنکه ترامپ به مشاورانش گفت که از پیشنهاد اخیر تهران راضی نیست، به بنبست رسیده است.»
این روزنامه به نقل از «سه مقام ایرانی» نوشت آخرین پیشنهاد - که از طریق پاکستان ارائه شد - میتوانست تنگه هرمز را بازگشایی کند، اما مذاکرات بر سر برنامه هستهای ایران را به تعویق میانداخت.
به گفته آنها، در پیشنهاد تهران همچنین از ایالات متحده خواسته شده بود که به محاصره دریایی خود پایان دهد.
این روزنامه همچنین به نقل از «چند نفر که در جریان این بحثها قرار گرفتهاند»، افزود ترامپ پس از بررسی این پیشنهاد در دوشنبه گذشته در اتاق وضعیت کاخ سفید، نارضایتی خود را ابراز کرد.
نیویورک تایمز اضافه کرد دلیل دقیق مخالفت ترامپ مشخص نبود. اما رییسجمهوری آمریکا بارها تاکید کرده است که جمهوری اسلامی نمیتواند سلاح هستهای داشته باشد. در مقابل نیز تهران پیشنهادهای آمریکا برای توقف برنامه هستهای خود و تحویل ذخایر اورانیوم غنیشده با خلوص بالا را رد کرده است.
این گزارش میگوید: «بدون هیچ راهی به جلو، تنگه هرمز عملاً بسته باقی میماند. نیروی دریایی ایالات متحده و سپاه پاسداران، کشتیهایی را که میتوانند از این آبراه استفاده کنند، به شدت محدود کردهاند و جریان نفت، گاز طبیعی و سایر مواد حیاتی از خلیج فارس را به شدت کاهش داده و باعث ایجاد اثرات موجی بر اقتصاد جهانی شدهاند.»
جیمز کامر، رییس کمیته نظارت مجلس نمایندگان ایالات متحده، از عملکرد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در جنگ با جمهوری اسلامی ستایش کرد و ضمن تأکید بر «شجاعت» او، بر لزوم حمایت فوری دموکراتها از بودجه نظامی در حالی که این درگیری ادامه دارد، تأکید کرد.
این نماینده جمهوریخواه در گفتوگو با شبکه خبری فاکس اشاره کرد اگرچه رهبران هر دو حزب در دو دهه گذشته تهدید تهران را تشخیص دادهاند، اما ترامپ «اولین رییسجمهوری است که جرات انجام این کار را داشته است.»
کامر گفت که هدف نهایی، جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای است، و در عین حال اذعان کرد که این وضعیت دشواری است زیرا «ایران سابقه عدم پایبندی به قول خود را دارد.»
او افزود با توجه به نیاز به تجدید ذخایر نظامی، کاخ سفید باید حمایت دو حزب را جلب کند.
کامر اضافه کرد: «برای من دشوار است که باور کنم دموکراتها تا این حد صریح از اوکراین حمایت کنند، اما سپس با انجام هر اقدام برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای مخالفت کنند.»
او از دولت ترامپ خواست تا برای تضمین توافق بودجه با «دموکراتهای منطقی» مذاکره کند.
کومر هشدار داد که ایالات متحده باید یک «محاصره غیردوستانه» برای قطع نفت ایران اجرا کند و از تشدید اوضاع به گونهای که نیاز به نیروهای آمریکایی داشته باشد، خودداری کند.
او اشاره کرد «حضور نیروهای نظامی در منطقه خطرناک و پرهزینه» است و این اقدام، حمایت کنگره را «کمی متزلزل» خواهد کرد.
دونالد ترامپ در تازهترین اظهارات خود با اشاره به اینکه در حال بررسی پیشنهاد جدید حکومت ایران برای پایان جنگ است، هشدار داد در صورت «رفتار نامناسب» تهران، گزینه ازسرگیری حملات نظامی همچنان روی میز خواهد بود.
ترامپ روز شنبه در گفتوگو با خبرنگاران تاکید کرد که احتمال اقدام نظامی جدید وجود دارد، اما در عین حال گفت: «نمیتوانم چنین چیزی را به یک خبرنگار بگویم… اگر آنها رفتاری نادرست داشته باشند یا اقدام اشتباهی انجام دهند؛ اما فعلاً باید صبر کنیم و ببینیم چه پیش میآید. این سناریویی است که قطعاً میتواند رخ دهد.»
او همچنین با انتشار پیامی در شبکه تروث سوشال ضمن اشاره به اینکه «بهزودی طرحی را که ایران همین حالا برای ما فرستاده بررسی خواهم کرد، اما تصور نمیکنم قابل قبول باشد» تاکید کرد [حکومت] ایران «هنوز بهای کافی برای آنچه طی ۴۷ سال گذشته بر سر بشریت و جهان آورده، نپرداخته است.»
ترامپ در ادامه درباره محاصره بنادر جنوب ایران نیز گفت: «این یک محاصره بسیار دوستانه است» و درباره توان باقیمانده تولید موشکی حکومت ایران اظهار داشت: «دوست دارم آن را از بین ببرم… مایلم آن را بهطور کامل نابود کنم.»
پیشنهاد ۱۴ بندی تهران و روایتهای مختلف به نوشته اکسیوس، حکومت ایران روز پنجشنبه یک پیشنهاد ۱۴ مادهای برای توافق چارچوبی به آمریکا ارائه کرده است. همزمان، رسانههای نزدیک به حکومت ایران از جمله خبرگزاری فارس و خبرگزاری تسنیم روز شنبه گزارش دادهاند که این طرح از طریق میانجی پاکستانی ارسال شده و در واکنش به پیشنهاد ۹ مادهای آمریکا تنظیم شده است.
بر اساس این گزارشها، تهران در این طرح بر «خطوط قرمز» خود تاکید کرده و نقشه راهی برای پایان جنگ ارائه داده است. تسنیم اعلام کرده این پیشنهاد شامل محورهایی مانند تضمین عدم تجاوز نظامی، خروج نیروهای آمریکا از منطقه، رفع محاصره دریایی، آزادسازی داراییهای بلوکهشده، پرداخت غرامت، لغو تحریمها و ایجاد سازوکار جدید برای تنگه هرمز است.
همچنین، به گفته منابع مطلع، این پیشنهاد دارای ساختاری دو مرحلهای است: در مرحله نخست، موضوعاتی مانند تنگه هرمز و پایان جنگ بررسی میشود و در مرحله دوم، مذاکرات درباره برنامه هستهای و تحریمها دنبال خواهد شد.
همزمانی دیپلماسی و آمادگی نظامی اکسیوس گزارش داده است در حالی که مسیر دیپلماتیک ادامه دارد، ترامپ همزمان گزینههای نظامی را نیز بررسی میکند. در همین راستا، او از سوی برد کوپر، فرمانده سنتکام درباره طرحهای جدید حمله به ایران توجیه شده است.
تردید درباره امکان توافق در حالی که برخی گزارشها، از جمله گزارش والاستریت ژورنال، از وجود نشانههایی از مصالحه در پیشنهاد [حکومت] ایران خبر دادهاند، ترامپ پیشتر اعلام کرده بود از این پیشنهاد رضایت ندارد و گفته بود: «مطمئن نیستم به توافق برسیم.»
در مقابل، رسانههای ایرانی گزارش دادهاند که تهران در انتظار پاسخ رسمی واشینگتن است و احتمال آغاز دور جدیدی از مذاکرات در آینده نزدیک وجود دارد.
به گزارش اکسیوس، همزمانی بررسی پیشنهاد دیپلماتیک تهران با افزایش تهدیدهای نظامی از سوی واشینگتن، نشاندهنده تشدید فشار چندلایه بر حکومت ایران است. این وضعیت در حالی ادامه دارد که بنبست در مذاکرات پابرجاست و هرگونه شکست در مسیر دیپلماسی میتواند به بازگشت درگیریهای نظامی منجر شود.
میعاد ملکی، رییس پیشین دفتر هدفگیری تحریمها در وزارت خزانهداری آمریکا و عضو ارشد بنیاد دفاع از دموکراسیها، به شبکه خبری فاکس گفت که تحریمها و محاصرههای نظامی ایالات متحده مؤثر بودهاند.
او تاکید کرد فشار نظامی و اقتصادی ترکیبی که اکنون توسط ایالات متحده بر بر جمهوری اسلامی اعمال میشود، این رژیم را به نقطهای از فروپاشی میرساند که از دهه ۱۹۸۰ تاکنون دیده نشده است.
ملکی گفت که هماهنگی بین وزارتخانههای جنگ و خزانهداری، نیروی نظامی جمهوری اسلامی را به طور قابل توجهی تضعیف کرده و رژیم را از نظر سیاسی و اقتصادی تضعیف کرده است.
او اشاره کرد که ایالات متحده سطحی از اهرم فشار را در اختیار دارد که از سال ۱۹۷۹ تاکنون دیده نشده، و رژیم با فشاری روبرو است که تنها با جنگ ایران و عراق در دهه ۱۹۸۰ قابل مقایسه است.
به نوشته فاکس، در حالی که دیکتاتوری ایران از نظر تاریخی، افکار عمومی را نادیده گرفته است، ملکی گفت که رژیم در حال از دست دادن زمان است و با مشکلات قریبالوقوع ذخیرهسازی نفت و کمبود بنزین روبرو است.
بر اساس این گزارش، حکومت ایران برای سرکوب اعتراضات، از حدود دو ماه پیش اینترنت را قطع کرده است که تقریباً روزانه ۵۰ میلیون دلار برای اقتصاد هزینه دارد. علاوه بر این، محاصره اقتصادی ایالات متحده روزانه ۴۳۵ میلیون دلار به اقتصاد ضربه میزند.
ملکی گفت: «آنٰها ممکن است بتوانند ظرف چند روز و چند هفته ادامه دهند، اما فکر نمیکنم بتوانند بیش از یک یا دو ماه در این وضعیت بمانند.»
به گزارش هاآرتص، با گذشت چهار هفته از آتشبس میان آمریکا و حکومت ایران و عدم پیشرفت در مذاکرات، نارضایتی در واشینگتن افزایش یافته و گزینه ازسرگیری حملات نظامی علیه جمهوری اسلامی دوباره در حال بررسی است.
این گزارش میافزاید در حالی که جنگ وارد سومین ماه خود شده، راهبرد دونالد ترامپ برای اعمال فشار اقتصادی - از جمله محاصره دریایی در نزدیکی تنگه هرمز - هنوز نتوانسته حکومت ایران را به پذیرش شروط واشینگتن وادار کند. تهران همچنان از توقف غنیسازی اورانیوم خودداری کرده و این موضوع به افزایش سرخوردگی در دولت آمریکا انجامیده است.
به نوشته هاآرتص، در صورت تداوم این بنبست، احتمال دارد آمریکا بار دیگر حملات هوایی را از سر بگیرد؛ حملاتی که اینبار ممکن است بر زیرساختهای حیاتی، بهویژه تاسیسات انرژی ایران متمرکز باشد؛ اهدافی که تاکنون کمتر مورد حمله قرار گرفتهاند.
تردید درباره عملیات گسترده این گزارش تاکید میکند که استقرار گسترده نیروهای آمریکایی در منطقه، امکان اقدام سریع را فراهم کرده و اسرائیل نیز برای چنین سناریویی آماده است؛ گزینهای که بهگفته تحلیلگران، مورد حمایت بنیامین نتانیاهو است.
با این حال، ترامپ احتمالاً از ورود به یک عملیات زمینی گسترده در خلیج فارس که میتواند طولانی و پرهزینه شود، پرهیز خواهد کرد. بهویژه آنکه ولادیمیر پوتین در تماس اخیر خود با ترامپ درباره چنین سناریویی هشدار داده است.
شرط موفقیت: توقف غنیسازی یک مقام ارشد نظامی اسرائیل نیز در گفتوگو با خبرنگاران تاکید کرده است که پایان جنگ بدون توقف غنیسازی اورانیوم و تعیین تکلیف حدود ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ایران، «شکست» محسوب خواهد شد.
به نوشته هاآرتص، همین مساله باعث شده طرفها بر مواضع خود پافشاری کنند و چشمانداز دستیابی به توافق همچنان دور از دسترس باشد.
تاثیر آتشبس بر جبهه لبنان این گزارش همچنین به پیامدهای آتشبس در خلیج فارس بر جبهه لبنان پرداخته است. حدود یک هفته پس از توقف درگیری با حکومت ایران، ترامپ آتشبس در لبنان را نیز اعلام کرد، اما در عمل پیشرفت قابل توجهی در مذاکرات حاصل نشده و درگیریها همچنان ادامه دارد.
به نوشته هاآرتص، در این میان، با وجود تلفات سنگین حزبالله، این اسرائیل است که با چالشهای بیشتری مواجه شده است. محدودیتهای عملیاتی اعمالشده باعث شده ارتش اسرائیل نتواند بهطور گسترده در لبنان اقدام کند، در حالی که حزبالله استفاده از پهپادهای انتحاری با هدایت فیبر نوری را افزایش داده است.
چالش پهپادهای حزبالله منابع نظامی اذعان دارند که در حال حاضر راهحل فناوری موثری برای مقابله با این نوع پهپادها وجود ندارد و برخی از آنها حتی توانستهاند از خطوط دفاعی اسرائیل عبور کنند. این وضعیت باعث کشته و زخمی شدن شماری از نیروهای اسرائیلی در هفتههای اخیر شده است.
فشار داخلی و نگرانیهای امنیتی در داخل اسرائیل نیز نگرانیها افزایش یافته و محدودیتهای امنیتی در مناطق مرزی شمالی تشدید شده است. آزمون مهم پیشرو، مراسم «لاگ بعومر» در کوه مرون است که نگرانیهایی درباره رعایت دستورالعملهای امنیتی در آن وجود دارد.
چالش چندجبههای برای واشینگتن به گزارش هاآرتص، همزمان گزارشهایی درباره احتمال تغییر در ساختار هماهنگی آمریکا در غزه و کاهش حضور نظامی این کشور منتشر شده که نشانهای از فشار فزاینده بر واشینگتن برای مدیریت همزمان چندین بحران در خاورمیانه است.
این گزارش نتیجه میگیرد که دولت آمریکا ممکن است در بلندمدت ناچار به بازتنظیم اولویتهای خود در منطقه شود؛ تصمیمی که به گفته هاآرتص میتواند پیامدهای مهمی برای موقعیت راهبردی اسرائیل داشته باشد.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران در مورد روز معلم، ۱۲ اردیبهشت، نوشت این روز «در حالی فرا رسید که جامعه آموزشی ایران یکی از تلخترین و سرکوبشدهترین دورههای خود را پشت سر گذاشته است.»
این شورا امسال را چنین توصیف کرد: «سالی آکنده از کشتار، بازداشت، سرکوب و فقدان، از دست دادن همکاران و دانشآموزانی که برخی در اعتراضات مردمی به دست حاکمیت و برخی در سایه جنگ و مداخلات قدرتهای خارجی جان باختند و جایشان برای همیشه در کلاسهای درس خالی ماند.»
این تشکل سراسری معلمان در ایران اضافه کرد: «معلمان بسیاری بهجای ایستادن در برابر تخته، با احضار، بازجویی، زندان و فشارهای امنیتی روبهرو شدهاند.» به نوشته بیانیه شورا، «دانشآموزانی که باید در امنیت میآموختند، هم در سرکوبهای خیابانی، و هم در سایه جنگ و موشکباران، جان خود را از دست دادند؛ از جمله در فاجعه مدرسه ابتدایی میناب که در پی حملات نظامی آمریکا، بار دیگر نشان داد چگونه زندگی و آینده کودکان، قربانی کشمکشهای قدرت میشود.»
شورا با اشاره به اینکه «آموزش از یک حق عمومی به یک امتیاز طبقاتی تبدیل شده و تراژدیهای یکسال اخیر این روند تباهی را ویرانگرتر کرده است»، نوشت: «آموزش هنوز ایستاده است؛ کلاسهایی که اگرچه خالیتر شدهاند و مدارسی که بیرحمانه طبقاتیتر شدهاند، اما با امید و مقاومت نفس میکشند. صدای معلمانی که خاموش نشده و در دفاع از کرامت انسانی و عدالت طنینانداز است و همچنان بر حق آموزش برابر، رایگان و انسانی پای فشردهاند.»