دنی دانون، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، روز چهارشنبه در یک پیام ویدیوی خطاب به مردم ایران گفت: من شاهد شجاعت شما هستم، درد شما را حس میکنم و شریک امید شما برای آیندهای بهتر و به دور از شرارت و ترور در ایران هستم.
او افزود: تمام جهان نظارهگر اتفاقاتی که در خیابانهای ایران میافتد است و برای شما دعا میکند.
شهروندان و بازاریان معترض چهارشنبه ۱۷ دی در شماری از شهرهای ایران مانند املش، بابلسر، بجنورد، بندرعباس، پردنجان، تبریز، تهران، چابکسر، رشت، زنجان، سبزوار، سمنان، شهرکرد، شیراز، عسلویه، فسا، فلاورجان، قزوین، قم، قیدار، کرج، کرمان، کرمانشاه، گناباد، لاهیجان، لردگان، مشهد و نیشابور، تجمع و اعتصاب کردند.
در این تجمعهای اعتراضی شهروندان عمدتا شعارهایی مانند «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده»، «جاوید شاه»، «مرگ بر دیکتاتور»، «مرگ بر خامنهای»، «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه»، «رضا شاه، روحت شاد» و «نه غزه نه لبنان، جانم فدای ایران» سر دادند.
کارگران پالایشگاه پارس جنوبی در عسلویه نیز در این روز به اعتصابات پیوستند.
شماری از این تجمعها نیز مربوط به اعتراضات دانشجویی در دانشگاه علم و هنر یزد، دانشگاه آزاد قم، دانشگاه مازندران در بابلسر، دانشگاه کرمانشاه و دانشگاه سمنان بود.
جمعی از دانشجویان دانشگاه هنر ایران در بیانیهای اعلام کردند: «ما دانشجویان دانشگاه هنر کنار مردم ایستادهایم، ما حق را فریاد میزنیم.»
گزارشها و ویدیوهایی نیز از حمله نیروهای سرکوبگر به مردم و ایستادگی و مقاومت معترضان در برابر آنان منتشر شد.
ماموران امنیتی در تهران گاز اشکآور به سمت معترضان شلیک کردند، در شیراز و لردگان چهارمحال و بختیاری به سمت معترضان حملهور شدند و به سوی آنان تیراندازی کردند.
مردم معترض در بازار دلاوران تهران پس از شلیک ماموران، ایستادگی کردند و به سمت ماموران هجوم بردند.
در مشهد نیز معترضان در برابر سرکوب ماموران ایستادگی کردند و آنها را به عقب راندند.
اختلال در اینترنت
با تداوم اعتراضات سراسری، دسترسی به اینترنت در شهرهای ایران محدود شد.
حساب فارسی وزارت امور خارجه آمریکا در شبکه ایکس با اشاره به قطع گسترده اینترنت و اختلالهای شدید ارتباطی، بهویژه در شهرهایی که اعتراضات خیزش ملی در جریان است، نوشت حتی ویپیانها و دیگر ابزارهای دور زدن سانسور نیز مسدود شدهاند و ارتباط بسیاری از ایرانیان با دنیای بیرون قطع شده است.
در این متن تاکید شده که قطع اینترنت، تلاشی آشکار برای سرکوب اطلاعات و خفه کردن اعتراضهاست، اما هرچقدر هم حکومت تلاش کند، نمیتواند اقدامات ظالمانه خود را از نگاه جهان پنهان کند.
حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا در شبکه ایکس نوشت که جمهوری اسلامی چه نیازی دارد که صداها را خفه کند و حقیقت را پنهان نگه دارد؟
در روزهای اخیر همزمان با گسترش اعتراضات سراسری، دسترسی به اینترنت در برخی نقاط ایران محدود یا قطع شده است.
ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، ۱۵ دی محدودیت و قطع اینترنت را بهدلیل اعتراضات سراسری در ایران تایید کرده بود.
حمایتهای بینالمللی ادامه دارد
واکنشها و حمایتهای بینالمللی از معترضان ایرانی در یازدهمین روز از این خیزش همچنمان ادامه دارد.
لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه، در مصاحبهای گفت اگر حکومت ایران به سرکوب معترضان ادامه دهد، دونالد ترامپ، دستور قتل علی خامنهای را صادر خواهد کرد.
مارکوین مالین، سناتور جمهوریخواه آمریکا، ضمن اعلام حمایت از تلاش مردم ایران برای «احیای آزادی» در کشورشان، تاکید کرد که حمایت از معترضان دموکراسیخواه به معنای مداخله نظامی ایالات متحده نیست.
ریک اسکات، سناتور جمهوریخواه آمریکا، نیز در مصاحبه با ایراناینترنشنال گفت: «قلبم واقعا با مردم ایران است» و افزود از «مردمی که فقط حقوق اولیه و حقوق انسانی میخواهند» حمایت میکند.
مارک دوبوویتز، مدیرعامل بنیاد دفاع از دموکراسیها و بن کوهن، تحلیلگر ارشد این اندیشکده، در یادداشتی با اشاره به خیزش ملی ایرانیان نوشتند جمهوری اسلامی بیش از هر زمان دیگری شکننده است و آمریکا باید فراتر از سیاست فشار حداکثری، از تلاش معترضان برای سرنگونی حکومت حمایت کند.
نوربرت روتگن، نماینده پارلمان آلمان، در حساب خود در شبکه ایکس در واکنش به خیزش ملی ایرانیان علیه جمهوری اسلامی نوشت که مساله مردم ایران انتخاب بین آزادی و ترور است.
او تاکید کرد که رژیم جمهوری اسلامی بار دیگر با استفاده از وحشیانهترین خشونت علیه مردم خود، این ترور را به تصویر می کشد که حتی کودکان نیز از آن در امان نیستند.
همزمان، استرالیا با تداوم اعتراضات، از شهروندانش خواست فورا ایران را ترک کنند.
هشدار شاهزاده رضا پهلوی به نیروهای امنیتی و نظامی
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی ویدیویی نیروهای مسلح و امنیتی جمهوری اسلامی را خطاب قرار داد و به آنان گفت اینک در معرض یک انتخاب تاریخی قرار دارند.
او از این نیروها پرسید در روزهای اعتراضات سرنوشتساز ایرانیان، آنان در کدام سوی تاریخ خواهند ایستاد: «در کنار جنایتکاران یا در کنار مردم؟»
شاهزاده رضا پهلوی سرنگونی رژیم سرکوبگر جمهوری اسلامی را حتمی خواند و تاکید کرد اکنون دیگر مساله فقط زمان سقوط آن است که زمانش از همیشه نزدیکتر است.
او خطاب به نیروهای امنیتی و نظامی افزود: «در این لحظههای سرنوشتساز از شما انتظار دارم که به آغوش ملت بازگردید و سلاح خود را نه برای شلیک به مردم، که برای حفاظت از آنها به کار گیرید. با این کار، نه تنها به وظیفه ملی خود عمل میکنید، که از آینده خود و خانوادههایتان نیز محافظت خواهید کرد.»
شاهزاده رضا پهلوی از ارتقای پلتفرم همکاری ملی به عنوان «کانال امن اعلام وفاداری به مردم» برای ارائه پاسخ فوری خبر داد و از این نیروها خواست اگر قبلا ثبتنام کردهاند و پاسخی نگرفتهاند، دوباره و تنها از طریق تنها راه امن یعنی اسکن کردن QR کد در زمان پخش زنده از تلوزیون ایراناینترنشنال اقدام کنند.
او تاکید کرد: «این آخرین فرصت شماست تا به ملت بپیوندید و سرنوشت خود را از کشتی در حال غرق شدن جمهوری اسلامی جدا کنید.»
شاهزاده رضا پهلوی در پایان بیانیه تصویری خود افزود: «سرکوبگران ملت و آنها که به سوی مردم گلوله میزنند، مطمئن باشند که شناسایی و مجازات خواهند شود. آنها که در کنار ملت ایران بایستند، مورد احترام و تجلیل ملی قرار خواهند گرفت.»
دهمین روز اعتراضات سراسری
سهشنبه ۱۶ دی نیز دهمین روز اعتراضات ایران با اعتصاب بازاریان، گسترش اعتراضات شبانه در دهها شهر، حضور پررنگ دانشجویان و واکنشهای سیاسی داخلی و بینالمللی همراه شده بود.
این اعتراضات از آبدانان تا تهران، از الوند تا مشهد، و از خیابان تا دانشگاه، اعتراضات همچنان ادامه یافت؛ در حالی که فراخوانها برای روزهای آینده و موضعگیری چهرههای سیاسی، چشمانداز روزهای پیشرو را پرتنشتر کرده است.
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی خطاب به مردم اعلام کرد: «این پنجشنبه و جمعه، ۱۸ و ۱۹ دی، همزمان سر ساعت ۸ شب، همگی چه در خیابانها یا حتی از منازل خودتان شروع به سر دادن شعار کنید.»
در این روز، هفت حزب کردستان ایران در حمایت از اعتراضات سراسری و محکومیت «جنایات رژیم در کرمانشاه، ایلام و لرستان»، فراخوان مشترکی برای اعتصاب عمومی در کردستان و مناطق کردنشین در پنجشنبه ۱۸ دی صادر کردند.
سازمان حقوق بشر ایران استفاده از سلاح جنگی علیه معترضان و حمله به بیمارستانها را مصداق «جنایت بینالمللی» دانست و خواستار واکنش فوری جامعه جهانی شد.
شبکه همبستگی برای حقوق بشر در ایران نیز بر اتحاد فراگیر تمامی نیروهای سیاسی، صنفی و مدنی تاکید کرد.
از سوی دیگر، اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال حاکی است تاکنون حدود ۸۰۰ نفر از شبهنظامیان شیعه عراقی به ایران اعزام شدهاند که تقریبا همه آنها از اعضای کتائب حزبالله، النجباء، سیدالشهدا و بدر هستند.
آخرین تحولات مرتبط با اعتراضات سراسری در ایران را میتوانید در این پوشش زنده دنبال کنید.
نگارندگان در این مطلب که چهارشنبه ۱۷ دی منتشر شد، تاکید کردند ایران بار دیگر شاهد موجی از اعتراضات فراگیر است و این بار به نظر میرسد پایههای قدرت آیتاللهها بهطور جدی در حال فرو ریختن است.
در این مطلب آمده است پایان سرکوب، تمامیتخواهی و نقشآفرینی جمهوری اسلامی در تروریسم جهانی ممکن است بیش از هر زمان دیگری قابل تصور باشد.
به گفته دوبوویتز و کوهن، برای ایالات متحده، ماموریت امروز تنها ادامه سیاست «فشار حداکثری» علیه حکومت ایران نیست. اکنون زمان آن است که این فشار با یک راهبرد صریح و علنی تکمیل شود: تضعیف فلجکننده جمهوری اسلامی از راه «حمایت حداکثری» از ایرانیانی که با عزم راسخ در پی سرنگونی آن هستند
زمانی که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در فوریه ۲۰۲۵ سیاست فشار حداکثری و تحریمها را دوباره علیه جمهوری اسلامی اعمال کرد، به دنبال تحقق این اهداف بود: جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای، برچیدن شبکه نیروهای نیابتی و توقف برنامه موشکهای بالستیک.
حمله آمریکا به تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه سیاست ترامپ در قبال تهران را تقویت کرد.
این مسیر به معنای تکرار تجربه عراق یا افغانستان نیست
اعضای بنیاد دفاع از دموکراسیها تاکید کردند آنچه واشینگتن هنوز انجام نداده و اکنون باید انجام دهد، تعهدی صریح به در هم شکستن توانایی جمهوری اسلامی برای حکمرانی است: «این مسیر به معنای تکرار تجربه عراق یا افغانستان نیست. به معنای اعزام نیروهای آمریکایی، ملتسازی یا اشغال نظامی هم نیست.»
تغییر رژیم در ایران با حرکت ارتش آمریکا بهسوی تهران اتفاق نمیافتد؛ این تغییر از خیابانها و به دست خود ایرانیان رقم میخورد، با پشتیبانی قدرت ایالات متحده و اقدامات اسرائیل که بهطور مستقیم ماشین سرکوب حکومت را فلج میکنند.
مردم ایران پیشتر انتخاب خود را بهروشنی اعلام کردهاند. این موج تازه اعتراضات که ادامه خیزشهایی از سال ۲۰۰۹ (جنبش سبز) است، هیچ ابهامی درباره مطالبات مردم ایران باقی نمیگذارد.
در عین حال، موضع ترامپ نیز روشن است: او به رهبران جمهوری اسلامی هشدار داده اگر حکومت دوباره به کشتار گسترده متوسل شود، ایالات متحده «آماده اقدام» است.
لزوم «حمایت حداکثری» از مردم ایران
دوبوویتز و کوهن در ادامه مطلب خود هشدار دادند شجاعت بهتنهایی برای شکست یک دیکتاتوری بهشدت مسلح کافی نیست و دیکتاتورها همین حالا در حال کشتن، زندانی کردن و شکنجه ایرانیان هستند.
آنها افزودند اگر حمایت کافی از معترضان صورت نگیرد، شجاعت در برابر گلوله، زندان و اتاقهای شکنجه در هم شکسته میشود.
در اینجاست که اعلام یک سیاست صریح از سوی آمریکا و اجرای مشترک آن با اسرائیل میتواند نقشی تعیینکننده ایفا کند.
واشینگتن باید در راستای «حمایت حداکثری»، بهطور آشکار عملیاتهای نظامی و پنهان اسرائیل را مورد حمایت قرار دهد و با استفاده از ظرفیتهای سایبری و اطلاعاتی خود، ساختار سرکوب جمهوری اسلامی را تضعیف کند؛ از سپاه پاسداران و نیروهای امنیت داخلی گرفته تا نهادهای اطلاعاتی و سامانههای فرماندهی و کنترل که ستونهای بقای آیتاللهها هستند.
هدف اصلی از کار انداختن ماشین سرکوب جمهوری اسلامی است؛ یعنی هموار کردن مسیر برای شهروندان غیرمسلحی که در برابر یک حکومت مسلح ایستادهاند.
همزمان، ایالات متحده باید حمایتهای غیرنظامی خود را افزایش دهد؛ از جمله فراهم کردن ارتباطات امن، تامین مالی اعتصابهای کارگری و کمک به سازماندهی معترضان و حفظ شتاب اعتراضات.
عملیات سایبری نیز میتواند هماهنگی و انسجام حکومت ایران را مختل کند.
فشار روانی و کارزارهای نفوذ دیجیتال میتوانند وفاداری نخبگان را متزلزل کنند. مشوقها میتوانند به ریزش و جدایی در درون رژیم منجر شوند. شبکههای حمایتی رژیم، چه در داخل و چه در خارج از کشور، قابلیت فروپاشی دارند.
برقراری ارتباطات امن برای معترضان امری حیاتی است و برای تحقق آن، واشینگتن باید واکنش همیشگی جمهوری اسلامی، یعنی قطع اینترنت، را بیاثر کند.
دولت آمریکا باید دسترسی به ویپیانهای رایگان را گسترش دهد و با شرکتهای خصوصی، از جمله استارلینک، همکاری کند تا ارتباط ایرانیان حفظ شود. بدون امکان ارتباط، بسیج و سازماندهی امکانپذیر نیست.
نه مذاکره با جمهوری اسلامی، نه عقبنشینی
در ادامه مطلب دوبوویتز و کوهن آمده است:
امروز مخالفت با رژیم تمام لایههای جامعه ایران را در بر گرفته و اتحادیههای کارگری دست به اعتصاب زدهاند.
طبقه بازاری نیز به این حرکت پیوسته است؛ به گونهای که بازار بزرگ تهران که زمانی یکی از ستونهای حمایت از جمهوری اسلامی به شمار میرفت، در اعتراضات اخیر تعطیل شد.
زنان ایرانی همچنان در صف اول قرار دارند؛ با سرپیچی از حجاب اجباری و احیای روح جنبش «زن، زندگی، آزادی».
حمایت حداکثری آمریکا میتواند مانع از آن شود که این جنبشها زیر فشار ترس، فرسودگی و خشونت سرکوب شوند.
ایالات متحده همچنین باید فشارهای دیپلماتیک و اقتصادی را افزایش دهد. متحدان آمریکا باید سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهند و روابط دیپلماتیک خود را با تهران قطع کنند یا در سطح پایینتری ادامه دهند.
مقامهای حکومت در همه سطوح باید با تحریمهای هدفمند و مسدود شدن داراییها روبهرو شوند و داراییهای بلوکهشده جمهوری اسلامی در خارج از کشور نیز باید برای تامین مالی صندوقهای اعتصاب کارگری مورد استفاده قرار گیرد.
ترامپ باید از یک موضوع پرهیز کند: عقبنشینی یا تکرار تلاشهای بینتیجه برای مذاکره با حکومتی که گفتوگو را ابزاری برای خریدن زمان میداند.
فرصتهایی مانند اعتراضات اخیر بهندرت و شاید یکبار در هر نسل به وجود میآیند. از سال ۱۳۵۷ تاکنون، جمهوری اسلامی هرگز تا این حد آسیبپذیر نبوده است. پس از نزدیک به نیم قرن تاریکی ناشی از حاکمیت دینی، تاریخ روزنهای گشوده است. ترامپ باید به گشوده شدن کامل این دریچه کمک کند.
این روزنامه چهارشنبه ۱۷ دی به نقل از شاهدان نوشت: «هیچکدام از معترضان اسلحه گرم یا سرد همراه نداشتهاند، به وضعیت زندگیشان معترض بودهاند و بعد از راهپیمایی مسالمتآمیزشان، به آنها شلیک شده است.»
به روایت یک شاهد عینی، چهار تن از مجروحان بلافاصله پس از رسیدن به بیمارستان جان خود را از دست دادند و دو تن دیگر نیز در روزهای اخیر بهدلیل شدت جراحات جان باختند.
او به نقل از پرستاران بیمارستان خمینی گفت حدود «۱۱ نفر زخمی بدحال» در این مرکز بستری بودهاند.
در ادامه مطلب هممیهن آمده است این شاهد «خودش بهچشم دیده که مامورها یکی از زخمیهایی که از مچ پایش بهدلیل اصابت گلوله خون میآمد، بدون اینکه مداوا شود، با خودشان بردهاند».
او دلیل دیگر یورش نیروهای امنیتی را ربودن پیکر کشتهشدگان ملکشاهی عنوان کرد و افزود آنها «میخواستند بهزور وارد بیمارستان شوند و خانوادهها مقاومت میکردند که این اتفاق نیفتد، اما درنهایت نیروها وارد بیمارستان شدند، چون حراست بیمارستان هم با آنها همکاری کرد».
او ادامه داد: «خانوادههای زخمیها تا دیروز در بیمارستان بودند و بهدلیل اینکه اجازه رفتوآمد افراد را به آنجا نمیدادند، این خانوادهها به بستگانشان پیام میدادند که به آنها آب و غذا برسانند. در واقع، به این دلیل بیمارستان تحت نظر است که فیلم یا عکسی منتشر نشود.»
ماموران سرکوبگر جمهوری اسلامی ۱۳ دی با تیراندازی به اعتراضات مردمی در ملکشاهی ایلام، برخی معترضان را کشتند و حدود ۳۰ تن دیگر را زخمی کردند.
ایراناینترنشنال تاکنون توانسته هویت چهار نفر از کشتهشدگان اعتراضات ملکشاهی، رضا عظیمزاده، فارس (فارز) آقامحمدی، مهدی امامیپور و لطیف کریمی، را بهطور مستقل تایید کند.
خانوادهها نتوانستند مقاومت کنند
هممیهن در ادامه گزارش خود به نقل از یکی از پرستاران بیمارستان خمینی نوشت جوانی به نام رضا بر اثر اصابت سه گلوله کلاشنیکف تحت عمل جراحی قرار گرفت، اما جان خود را از دست داد.
فردی به نام مصطفی نیز که گلوله به پهلویش اصابت کرده، در وضعیت وخیمی قرار دارد.
به گفته این پرستار، فرد دیگری بهنام رضا از ناحیه شکم و سینه زخمی شده و یکی دیگر از مجروحان نیز که گلوله به سرش اصابت کرده بود، ابتدا در حالت مرگ مغزی بستری شد و سپس جان باخت.
یک جوان ۲۸ ساله در مصاحبه با هممیهن درباره جزییات روز کشتار گفت: «دوستم سه گلوله خورد و من او را به بیمارستان رساندم. ماموران بلافاصله وارد محوطه بیمارستان شدند که جنازهها و زخمیها را ببرند. به همین دلیل، بلافاصله او را با بدبختی از بیمارستان خارج کردیم تا دستگیر نشود.»
او ادامه داد: «شنیدم که نیروها عدهای از زخمیها را با خودشان بردهاند و خانوادهها نتوانستند بیشتر مقاومت کنند. من حتی شنیدم که نیروها جلوی پایگاه انتقال خون هم ایستاده بودند تا کسی خون اهدا نکند.»
هممیهن نوشت بیمارستان شهر ملکشاهی پس از گذشت ۱۳ سال از آغاز پروژه، هنوز به مرحله بهرهبرداری نرسیده است و از این رو، مردم مجبور شدند در جریان اعتراضات، زخمیها را به ایلام منتقل کنند.
همزمان با ادامه خیزش ملی ایرانیان، جمهوری اسلامی میکوشد با بهکارگیری روشهای مختلف، شهروندان معترض را سرکوب کند.
ماموران امنیتی جمهوری اسلامی ۱۶ دی نیز به بیمارستان سینا در تهران یورش بردند.
ادامه واکنشها
انجمنهای اسلامی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تهران، در بیانیهای حمله نیروهای نظامی و انتظامی حکومت به بیمارستان خمینی ایلام را محکوم کردند.
در این بیانیه آمده است: «این حرمتشکنی خشونتآمیز و تاسفبار از بیمارستان مصداق مبرهن نقض تمامی قوانین حمایت از حقوق بشر و جنایتی بهتآور است که هرگز نباید ساده از آن گذر کرد.»
این تشکلها تاکید کردند: «حتی در شرایط جنگی نیز هرگونه تعرض، مداخله نظامی یا حمله به بیمارستانها، خط قرمزی آشکار و مصداق جنایت جنگی به شمار میرود.»
محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، نیز در واکنش به حملههای اخیر به دو بیمارستان در ایلام و تهران گفت کادر درمان مکلف است «فارغ از هرگونه مرزبندی سیاسی و اجتماعی» به افراد خدمات ارائه کند.
او ادامه داد: «نسبت به تمامی افرادی که به هر دلیل به بیمارستان مراجعه کرده و بستری میشوند، اعم از بیمار یا مجروح درگیری و تجمعات، تعهد ارائه خدمات داریم.»
مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، پیشتر از وزارت کشور خواست هیاتی ویژه را مسئول بررسی حمله به بیمارستان ایلام کند.
این در حالی است که شخص پزشکیان و مقامهای دولت او تاکنون از همراهی با خیزش ملی خودداری کردهاند و کوشیدهاند اعتراضات را به مطالبات اقتصادی تقلیل دهند.
محمدجعفر قائمپناه، معاون اجرایی پزشکیان، ۱۷ دی بهصورت تلویحی از حمله به بیمارستان خمینی دفاع کرد و گفت: «وقتی که یک گروه بیمارستان را اشغال میکنند، چه باید کرد؟»
او افزود حکومت «اعتراض کسانی را که به گرانی و مسائل صنفی معترض هستند»، به رسمیت میشناسد.
وزارت امور خارجه آمریکا ۱۶ دی اعلام کرد «حمله وحشیانه» به بیمارستان ایلام «جنایتی آشکار علیه بشریت» است.
این گمانهزنی پس از آن تقویت شد که شورای دفاع جمهوری اسلامی ۱۶ دی در بیانیهای اعلام کرد در صورت مشاهده نشانههای آشکار تهدید، حکومت ایران ممکن است دست به حمله پیشدستانه بزند.
در این بیانیه آمده است: «در چارچوب دفاع مشروع، جمهوری اسلامی خود را محدود به واکنش پس از اقدام نمیداند و نشانههای عینی تهدید را بخشی از معادله امنیتی تلقی میکند.»
در روزهای اخیر، جنگ لفظی میان مقامهای تهران و واشینگتن شدت گرفته است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهتازگی هشدار داده اگر نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی به کشتار معترضان ادامه دهند، ایالات متحده در حمایت از معترضان اقدام خواهد کرد.
حکومت ایران بهدنبال بازدارندگی
در چنین فضایی، مقامهای جمهوری اسلامی کوشیدهاند ضمن نمایش آمادگی خود، احتمال وقوع قریبالوقوع جنگ را کماهمیت جلوه دهند.
ابوالفضل ظهرهوند، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، ۱۶ دی گفت: «ایران نه آغازگر جنگ خواهد بود و نه در دام عملیات پیشدستانه میافتد؛ مگر آن که جمعبندی نهایی فرماندهان عالی نظامی چنین اقتضایی داشته باشد.»
این موضعگیری نشان میدهد هرچند تشدید تنشها میان دو طرف قابل اجتناب است، اما اقدام پیشدستانه همچنان بهطور جدی در دستور کار قرار دارد.
در روزهای گذشته، گزارشهای رسانههای بینالمللی از جمله یورونیوز، در کنار روایتهای شاهدان عینی در فضای مجازی، از مشاهده رد موشکها بر فراز چند شهر از جمله تهران، مشهد و کرمانشاه خبر دادهاند.
مقامهای جمهوری اسلامی بهطور علنی درباره این گزارشها اظهارنظر نکردهاند، اما همزمان این برداشت را تقویت کردهاند که برنامه موشکی به برجستهترین ستون بازدارندگی حکومت تبدیل شده است.
وبسایت خبرآنلاین ۱۶ دی از «تغییر در استراتژی ایران در برابر اسرائیل» خبر داد و نوشت تهران اکنون بازسازی توان موشکی خود را در اولویت قرار داده و برنامه هستهای را به حاشیه رانده است.
آماده شدن برای نبرد؟
برخی دیگر از رسانههای همسو با حکومت با صراحت بیشتری به این موضوع پرداختهاند.
پایگاه خبری آسیانیوز ۱۶ دی نوشت رزمایشهای موشکی و پدافند هوایی اخیر، برای سنجش و نمایش توان نظامی حکومت، تقویت هماهنگی میان سپاه پاسداران، ارتش و واحدهای پدافندی، و همچنین ارسال پیام بازدارندگی به اسرائیل و آمریکا برگزار شده است.
بر اساس این گزارش، اجرای عملیاتهای شبانه با هدف افزایش آمادگی رزمی در شرایط کاهش دید صورت گرفته است.
با توجه به این که آسیانیوز در اصل یک رسانه اقتصادی است و تخصصی در حوزه نظامی ندارد، تحلیلگران بر این باورند چنین مطالبی بیش از آن که حاصل ارزیابی مستقل باشد، بازتاب پیامهایی است که از سوی منابع نظامی جمهوری اسلامی تهیه شدهاند.
به گفته تحلیلگران، کمرنگ شدن برنامه هستهای در مواضع حکومت ممکن است نه از تغییر اساسی در راهبرد بلندمدت، بلکه از محدودیتهای مالی و تلاش برای عدم تحریک آمریکا در دورهای ناشی شود که تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی بهشدت در مرکز توجه قرار دارند.
خبرآنلاین در ادامه گزارش خود نوشت این تغییر «ممکن است در بلندمدت بهجای کاهش تنش، زمینه را برای رقابتهای امنیتی پیچیدهتری فراهم کند».
