در پنجمین روز اعتراضات سراسری ایران چه گذشت؟
در پنجمین روز اعتراضات سراسری در ایران، تجمعها و راهپیماییها در شهرهای مختلف ادامه یافت و همزمان گزارشهای متعددی از شلیک گاز اشکآور، تیراندازی، حمله ماموران سرکوب و بازداشت معترضان منتشر شد.
در پنجمین روز اعتراضات سراسری در ایران، تجمعها و راهپیماییها در شهرهای مختلف ادامه یافت و همزمان گزارشهای متعددی از شلیک گاز اشکآور، تیراندازی، حمله ماموران سرکوب و بازداشت معترضان منتشر شد.
ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد مردم در شهرهای تهران، مشهد، اراک، لردگان، فارسان، مرودشت و نورآباد لرستان پنجشنبه ۱۱ دی به خیابانها آمدند و اعتراض خود به شرایط موجود را با شعارهای مختلف بیان کردند.
در استان لرستان، نورآباد یکی از کانونهای اعتراضات بود. ویدیوهای رسیده نشان میدهد معترضان پنجشنبه ۱۱ دی مقابل مامورانی که به سوی آنها شلیک میکردند ایستادگی کردند. در تجمعهای این شهر شعارهایی از جمله «مرگ بر خامنهای» سر داده شد. همچنین گزارشهایی از استقرار گسترده نیروهای سرکوب در کوهدشت منتشر شد.
در خراسان رضوی، اعتراضات دانشجویی در مشهد ادامه یافت.
دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه خیام با برگزاری تجمعهای اعتراضی شعارهایی چون «نه غزه نه لبنان، جانم فدای ایران» و «دانشجو میمیرد، ذلت نمیپذیرد» سر دادند.
همچنین ویدیویی از مترو سعدی مشهد نشان میدهد ماموران سرکوب برای متفرق کردن تجمع معترضان به آنها حمله کردند. در ویدیویی دیگر، یک زن سالخورده در مشهد شعار «مرگ بر خامنهای» سر میدهد.
در استان فارس، مرودشت صحنه تجمعهای گسترده اعتراضی بود. معترضان در این شهر شعارهایی مانند «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه»، «توپ تانک فشفشه، آخوند باید گم بشه» و «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده» سر دادند.
ویدیوهای ارسالی همچنین شلیک ماموران سرکوب به سمت معترضان را نشان میدهد.
در چهارمحال و بختیاری، لردگان و فارسان شاهد اعتراضات و برخوردهای امنیتی بودند. در لردگان، معترضان با شعارهایی چون «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده» به خیابان آمدند و ویدیوهایی از حمله ماموران سرکوب و فریاد «بیشرف» مردم منتشر شد. در فارسان، گزارشها از بازداشت دستکم ۲۰ معترض، که اغلب زیر ۱۸ سال سن داشتند، خبر میدهد.
در کرمانشاه، معترضان در خیابان نوبهار تجمع کردند و شعار «جاوید شاه» سر دادند. این تجمعها با حضور نیروهای امنیتی همراه بود.
در استان مرکزی، شهر اراک نیز در پنجمین روز اعتراضات شاهد تجمع معترضان بود. ویدیوهای ارسالی حضور نیروهای امنیتی و جو ملتهب شهر را نشان میدهد.
در تهران، گزارشها از استقرار گسترده نیروهای سرکوب در نقاط مختلف حکایت دارد. ویدیوهای رسیده نشان میدهد خودروهای سرکوب در میدان صادقیه مستقر شدهاند و در میدان میوه و ترهبار مرکزی تهران در منطقه ۱۹، ماموران به سوی معترضان تیراندازی کرده و گاز اشکآور شلیک کردهاند. همچنین کاسبان میدان مرکزی میوه و ترهبار با شعار «نه غزه نه لبنان، جانم فدای ایران» به اعتراضات پیوستند. ویدیوهای دیگری نیز حضور ماموران سرکوب در بازار تهران را نشان میدهد.
موضعگیری چهرههای سیاسی و اجتماعی
شیرین عبادی، حقوقدان و برنده جایزه صلح نوبل، در پیامی در اینستاگرام با تبریک آغاز سال ۲۰۲۶ نوشت سال ۲۰۲۵ برای مردم ایران «سال دشواریهای پیدرپی» بود؛ «سفرهها کوچکتر شد»، کودکان آسیب بیشتری دیدند و زنان با «تبعیض مضاعف و ناامنی گستردهتر» روبهرو شدند، تا جایی که «زنکشی زیر سایه قانون» به «واقعیتی تلختر از همیشه» تبدیل شد.
عبادی همزمان با پنجمین روز اعتراضات در ایران نوشت دانشجویان «دانشگاه را ناامنتر از هر زمان» یافتند، کادر درمان «تحت فشار بیشتری» قرار گرفت و کارگران، بازنشستگان و معلمان همراه با دیگر اقشار جامعه «شاهد فشار اقتصادی بیامان» بودند.
او نوشت سال ۲۰۲۵ «فقط سال رنج نبود؛ سال استقامت هم بود» و در پایان ابراز امیدواری کرد در سال ۲۰۲۶ «پیشوند سیاه جمهوری اسلامی از نام زیبای ایران برای همیشه حذف شود» و برای مردم ایران «امید، مهربانی و آزادیِ مداوم» آرزو کرد.
مهدی طارمی، کاپیتان تیم ملی فوتبال در واکنش اعتراضات سراسری مردم ایران، با انتشار یک استوری نوشت: «مسئولین چه راه حلی برای مشکلات مردم دارند؟ باید صدای مردم را بشنوند و به دغدغههای ملت نجیب ایران جواب بدهند.»
او همچنین نوشت: «دنیا در حالی وارد سال ۲۰۲۶ شده که متاسفانه وضعیت اقتصادی مردم ایران، به هیچوجه مساعد نیست. هرچی دلار گرونتر میشود، مردم فقیرتر میشوند.»
در تازهترین واکنشها، زهرا خواجوی، دروازهبان تیم ملی فوتبال زنان ایران و باشگاه پرسپولیس، با انتشار یک استوری در شبکههای اجتماعی نوشت: «سزای بهترین و وفادارترین مردم جهان فقر و سفرههای خالی نیست.»
در عرصه بینالمللی، مایک پمپئو، وزیر خارجه پیشین آمریکا، در واکنش به اعتراضهای اخیر در ایران گفت هرچند نارضایتی و اعتراض در این کشور سابقهای طولانی دارد، اما موج کنونی «گستردهتر و متفاوتتر» است.
او تاکید کرد: «ما مدت بسیار طولانی است که شاهد اعتراضها در ایران بودهایم، اما اینبار شرایط گستردهتر و تا حدی متفاوت است، زیرا فشار اقتصادیای که دولت ترامپ بر ایران وارد کرده، بسیار شدید بوده است.»
پمپئو افزود مردم ایران علاوه بر فشارهای معیشتی، شاهد «ضعف حکومت» در برابر حمله اسرائیل بودهاند.
او همچنین با اشاره به وضعیت اقتصادی ایران گفت میلیاردها دلار از منابع کشور هدر رفته، اقتصاد در وضعیت ویران قرار دارد و بحران کمآبی نیز به مشکلات موجود افزوده است.
به گفته پمپئو، همین عوامل باعث شده اعتراضها از شهرهای بزرگ فراتر رود و حتی به برخی مناطق روستایی کشیده شود. او گفت: «شاید مردم ایران قیام کنند و ما شاهد شکلگیری حکومتی باشیم که اساسا با نظامی که از سال ۱۹۷۹ جهان را تهدید کرده، متفاوت باشد.»
شاهزاد رضا پهلوی نیز با انتشار پیامی خطاب به معترضان، از آنان خواست بر همبستگی و حضور در خیابانها تاکید کنند.
او گفت: «به تکتک شما افتخار میکنم.» رضا پهلوی با اشاره به تعطیلی اماکن عمومی و دانشگاهها افزود: «جمهوری اسلامی تلاش کرد شما را خانهنشین کند، اما شما شجاعانه در خیابانها ایستادید.»
شاهزاده رضا پهلوی در ویدیویی در شبکه اجتماعی ایکس از معترضان خواست در روزهای آینده «از هر فرصت و گردهمایی» برای گسترش اعتراضات استفاده کنند و گفت او و تیمش برای «بسیج بیشتر نیروها، ریزش بیشتر از نظام و رساندن صدای مردم ایران به جهانیان» تلاش خواهند کرد.
بازتاب اعتراضات ایران در رسانههای بینالمللی
رسانههای بینالمللی پنجشنبه بهطور گسترده به اعتراضات ایران پرداختند.
شورای سردبیری روزنامه والاستریت ژورنال در مقالهای نوشت برخلاف پیشبینی بسیاری از کارشناسان که معتقد بودند جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و آمریکا با ایران میتواند به همبستگی داخلی با حاکمیت منجر شود، تحولات اخیر مسیر متفاوتی را نشان داده است. به نوشته این روزنامه، تنها چند ماه پس از آن حملات، شهرهای مختلف ایران شاهد اعتراضات خیابانی بودهاند.
والاستریت ژورنال تاکید کرد این تحولات لزوما به معنای فروپاشی فوری حکومت نیست، اما یادآور شد که «دیکتاتوریها اغلب تا لحظه پایان، باثبات به نظر میرسند».
در این مقاله آمده است که علی خامنهای برای حفظ وفاداری فرماندهان و ادامه سرکوب، به درآمدهای نفتی متکی است و در صورت اختلال در جریان این منابع مالی، وفاداری نیروهای سرکوبگر میتواند دستخوش تغییر شود.
در استرالیا و نیوزیلند نیز اعتراضات ایران بازتاب گستردهای داشته است. روزنامه استرالین با اشاره به «گستردگی» اعتراضات، از بازگشت سرکوب، بازداشتها و حتی استفاده از گلوله جنگی علیه معترضان نوشت.
این روزنامه گزارش داد جمهوری اسلامی اعلام کرده در جریان جنگ ژوئن بیش از ۲۱ هزار «مظنون» را بازداشت کرده و گروههای حقوق بشری از افزایش قابل توجه اعدامها پس از آن خبر دادهاند.
به نوشته استرالین، همین سطح از سرکوب، تداوم اعتراضات را برجستهتر کرده است.
این روزنامه همچنین اعتراضات کنونی را فرصتی برای آمریکا دانست تا حمایت عملیتری از مردم ایران نشان دهد و تاکید کرد حفظ فشار اقتصادی، بهویژه از طریق تحریمهای نفتی، میتواند بر توازن قدرت در داخل ایران اثر بگذارد.
میدلایست فروم نیز در تحلیلی نوشت «روند فروپاشی در ایران آغاز شده است». در همین چارچوب، برخی سیاستمداران آمریکایی از جمله پیت ریکتس، سناتور جمهوریخواه، جمهوری اسلامی را «فاسد و تروریست» توصیف کردهاند.
روزنامه اورشلیم پست در یادداشتی تحلیلی، ضمن اشاره به گستردگی و کمسابقه بودن موج تازه اعتراضها، نسبت به قضاوت شتابزده درباره سرنوشت آن هشدار داد. این روزنامه با مرور اعتراضات سالهای ۱۳۷۸، ۱۳۸۸، ۱۳۹۶، ۱۳۹۸ و ۱۴۰۱ نوشت که در همه این موارد، پیشبینی فروپاشی نزدیک نظام در نهایت محقق نشد. با این حال، اورشلیم پست تاکید کرد شرایط کنونی نشاندهنده بازگشت نارضایتی عمیق در جامعه ایران است.
اورشلیم پست پرسش اصلی را چگونگی حمایت خارجی از معترضان بدون آسیبزدن به آنها دانست و هشدار داد حمایت علنی، بهویژه از سوی اسرائیل، میتواند از سوی حکومت ایران بهعنوان «دخالت خارجی» مورد بهرهبرداری تبلیغاتی قرار گیرد.
این روزنامه به بیانیه اخیر موساد به زبان فارسی اشاره کرد و آن را نمونهای از اقدامی دانست که نتیجه معکوس داشته است.
به نوشته اورشلیم پست، موثرترین حمایت از معترضان نه در سطح شعار، بلکه در حوزههایی مانند تضمین دسترسی به اینترنت، ابزارهای ارتباطی امن و مقابله با زیرساختهای سرکوب اطلاعاتی است.
در فرانسه، روزنامه لوموند تمرکز خود را بر جنبه اقتصادی اعتراضات گذاشته است. این روزنامه نوشت سقوط ارزش ریال، جهش قیمتها و کاهش شدید قدرت خرید، زمینهساز اعتراضهایی شده که اکنون از مطالبات صرفا اقتصادی فراتر رفته و رنگ سیاسی به خود گرفتهاند.
به نوشته لوموند، حضور فعال بازاریان و کسبه، بهعنوان بخشهایی از بدنه اصلی اقتصاد، ویژگی متمایز این موج اعتراضی است؛ امری که میتواند پیامدهای جدیتری برای حاکمیت داشته باشد.
محسن بیات، وکیل دادگستری، پنجشنبه ۱۱ دیماه در مصاحبه با کانال خبری امتداد گفت اعتصاب غذای موکلش در اعتراض به اجرا نشدن اصل تفکیک جرائم برای جداسازی زندانیان سیاسی از دیگر زندانیان آغاز شده و مسئولان زندان «در اقدامی متقابل»، او را به سلول انفرادی منتقل و از «برخی حقوق قانونی» محروم کردهاند.
بیات خواسته قرهحسنلو برای انتقال به بند سیاسی را «حق قانونی» او خواند و ابراز امیدواری کرد «مسئولان زندان و نهادهای نظارتی ذیربط با اتخاذ تصمیمی منطقی، شرایط دستیابی قرهحسنلو به خواسته برحق خود را فراهم کنند».
قرهحسنلو پیشتر با ارسال پیامی صوتی از داخل زندان یزد اعلام کرد از چهارم دی در اعتراض به «شرایط غیرانسانی» نگهداریاش دست به اعتصاب غذا زده است.
او در این پیام گفت با وجود «بیگناهی»، به زندان در تبعید محکوم شده و در دوران حبس نیز با «ظلم و اجحاف» روبهرو بوده است؛ بهگونهای که بیش از دو سال و نیم است در زندان یزد، بهجای بند سیاسی، در قرنطینه نگهداری میشود.
قرهحسنلو از محدودیت در دسترسی به امکانات رفاهی و مواجهه با تهدید جانی خبر داد و افزود با مشکلات تغذیهای دست و پنجه نرم میکند و ماههاست از امکان بهرهمندی از گرمای آفتاب محروم مانده است.
بر اساس آییننامه اجرایی سازمان زندانها، قرنطینه تنها محل نگهداری موقت زندانی در بدو ورود به زندان است و تداوم نگهداری زندانیان در این محل مغایر مقررات و ناقض حقوق زندانی محسوب میشود.
در ایران، بسیاری از زندانیان برای رساندن صدای خود به اعتصاب غذا متوسل میشوند؛ اقدامی که اغلب در اعتراض به رسیدگی نشدن به پرونده و رعایت نشدن حقوقشان در زندان صورت میگیرد.
قرهحسنلو شهریور ۱۴۰۲ و در دهمین ماه حبس خود، از زندان مرکزی کرج به زندان یزد تبعید شد و از آن زمان تاکنون در قرنطینه زندان نگهداری میشود.
این زندانی سیاسی که بیش از سه سال و دو ماه است در حبس به سر میبرد، از جمله بازداشتشدگان مراسم چهلم حدیث نجفی و پارسا رضادوست، از معترضان کشتهشده جنبش «زن، زندگی، آزادی»، بهشمار میرود.
او ۱۳ آبان ۱۴۰۱ به همراه همسرش فرزانه قرهحسنلو و ۱۴ شهروند معترض دیگر در ارتباط با پرونده مرگ یک نیروی بسیجی به نام روحالله عجمیان بازداشت شد.
در این پرونده، محمدمهدی کرمی و محمد حسینی ۱۷ دی ۱۴۰۱ اعدام شدند و احکام حمید و فرزانه قرهحسنلو پس از اعتراض، بهترتیب از اعدام و ۲۵ سال حبس به ۱۵ و ۵ سال حبس در تبعید در زندانهای یزد و وکیلآباد مشهد تغییر پیدا کرد.
پزشکیان پنجشنبه ۱۱ دی در نشستی در شهرکرد، از حذف ارز ترجیحی برای نهادههای دامی و کالاهای اساسی با عنوان «جراحی بزرگ اقتصادی» نام برد.
او با اذعان به فساد اقتصادی گسترده در کشور افزود دلیل اینکه مردم مقامهای جمهوری اسلامی را به دزدی متهم میکنند، این است که دولت به هر کسی «دلار میدهد، آن را میخورد».
اواخر آذر، حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی، با استناد به آمارهای صادرات غیرنفتی اعلام کرد از سال ۱۳۹۷ تا آذر امسال، بیش از ۱۱۶ میلیارد دلار ارز حاصل از صادرات به کشور بازنگشته است.
حسین راغفر، اقتصاددان، پیشتر این ارقام را نشانه وجود ارادهای سیاسی در بازنگرداندن ارزها دانسته و هشدار داده بود این روند شکاف طبقاتی را تشدید کرده است.
نظام «ارز ترجیحی» ایران از فروردین ۱۳۹۷ در دولت حسن روحانی در دستور کار قرار گرفت و نرخ دلار روی عدد ۴۲۰۰ تومان تثبیت شد.
این طرح که با هدف جلوگیری از شوک قیمتی، حمایت از اقشار کمدرآمد و تضمین دسترسی به کالاهای اساسی و دارو ایجاد شد، از محل درآمدهای نفتی تامین مالی میشد.
با گسترش شکاف میان نرخ رسمی و آزاد و فشار این طرح بر بودجه، دولت ابراهیم رئیسی ارز ترجیحی را در قالب آنچه «جراحی اقتصادی» نامید، کنار گذاشت.
اما این «جراحی اقتصادی» موجب ثبت بالاترین نرخ تورم سالانه ایران از زمان جنگ جهانی دوم شد و موجی گسترده از اعتراضها را بهدنبال داشت.
چند ماه بعد، دولت دوباره ارز ترجیحی را با نرخ ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان، حدود نصف نرخ بازار آزاد در آن زمان، بازگرداند.
اکنون دولت پزشکیان با حذف دوباره ارز ترجیحی و با تکرار همان عبارت «جراحی اقتصادی»، وعده ارائه این یارانه به «مصرفکننده نهایی در انتهای زنجیره» را میدهد.
او در ادامه اظهارات خود در شهرکرد گفت: «ما یارانه را حذف نمیکنیم. یارانه اکنون ۱۰ میلیارد تومان است که باید ارائه آن را ادامه دهیم و به انتهای زنجیره برویم.»
با این حال، حذف ارز ترجیحی محصولاتی مانند برنج و کمبود شدید منابع ارزی در هفتههای اخیر بار دیگر به یکی از چالشهای جدی اقتصاد ایران تبدیل شده؛ وضعیتی که به گفته کارشناسان، فشار مضاعفی بر بازار مواد غذایی و معیشت خانوارها وارد آورده است.
پزشکیان: چرا مردم ما را قبول ندارند؟
پزشکیان در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع اعتراضات مردمی اشاره کرد و گفت: «چرا مردم ما را قبول ندارند؟ رای بگیرید ببینید مردم راست و چپ را چند درصد قبول دارند؟ ما مردم نیستیم. بروید از مردم بپرسید چه کسی را قبول دارند.»
او افزود: «بپذیریم باید حرف مردم را گوش دهیم. ما باید بر اساس عدالت عمل کنیم... دنبال آمریکا یا کسی دیگر نگردید. مردم ناراضی هستند و ما مقصریم.»
این اظهارات در شرایطی مطرح میشوند که نیروهای سرکوبگر حکومت با حمله به معترضان در روزهای اخیر شماری را از آنها مورد ضرب و شتم قرار دادند و بازداشت کردند.
همچنین ویدیوها و گزارشهای مردمی رسیده به ایراناینترنشنال میدهند ماموران امنیتی در برخی شهرها به سوی مردم معترض شلیک کردهاند.
رییس دولت چهاردهم همچنین به موضوع افزایش حقوقها در بودجه سال ۱۴۰۵، کمبود انرژی و فروش نفت اشاره کرد و گفت جمهوری اسلامی روزانه یک میلیون و ۶۰۰ هزار بشکه نفت میفروشد.
پزشکیان اضافه کرد: «نمایندگان گفتند باید حقوق افزایش پیدا کند، ما پولش را میدهیم. هرچه میگویید انجام میدهیم، اما بودجه دولت و هزینههای دولت را بالا نبرید.»
بحث افزایش ۲۰ درصدی حقوق در لایحه بودجه سال آینده در روزهای اخیر بهدلیل عدم تناسب با نرخ تورم به موضوعی خبرساز تبدیل شد. در نهایت، مجلس شورای اسلامی هشتم دی از رد شدن کلیات لایحه پیشنهادی بودجه در کمیسیون تلفیق خبر داد.
غلامرضا تاجگردون، رییس کمیسیون تلفیق بودجه مجلس، ۱۰ دی اعلام کرد: «جمعبندی کمیسیون و اکثریت نمایندگان این است که افزایش حقوقها قطعا بالاتر از ۲۰ درصد خواهد بود.»
صفحه فارسی وزارت خارجه آمریکا در شبکه اجتماعی ایکس پنجشنبه ۱۱ دی با انتشار سه بخش جداگانه از این گزارش، به بررسی اعدامها، پیامدهای سوءمدیریت حکمرانی و ابعاد سرکوب داخلی در ایران پرداخت.
ایران از بزرگترین مجریان اعدام در جهان
بر اساس این گزارش، اعدامها در سال ۲۰۲۵ در ایران نسبت به سال پیش از آن دو برابر شد و به بالاترین سطح خود در چند دهه اخیر رسید.
جمهوری اسلامی با اعدام بیش از ۱۹۰۰ نفر در سال ۲۰۲۵، بار دیگر در میان بزرگترین مجریان اعدام در جهان قرار گرفت.
این رقم بیش از دو برابر کل اعدامهای انجامشده در سراسر سال ۲۰۲۴ است و دستکم ۷۴ غیرنظامی را که با شلیک نیروهای حکومتی کشته شدند، در بر نمیگیرد.
از این میان، تنها ۷۵ مورد اعدام بهطور رسمی از سوی رسانههای وابسته به جمهوری اسلامی اعلام شد. همچنین دستکم ۸۱ زندانی بهصورت مخفیانه و بدون دسترسی به آخرین ملاقات با خانواده به دار آویخته شدند.
بر اساس گزارش وزارت خارجه آمریکا، ایران یکی از معدود کشورهای جهان است که هنوز کودکان در آن اعدام میشوند و در دهههای اخیر بالاترین تعداد شناختهشده اعدام کودکان را انجام داده است.
این گزارش یادآوری کرد اکثریت قریب به اتفاق اعدامها در ایران نتیجه فقدان نظاممند دادرسی عادلانه بهدلیل اعترافات اجباری، اتهامات مبهم، پنهانکاری و انگیزههای سیاسی است.
۱۰ دی، سازمان حقوق بشر ایران گزارش داد در سال ۲۰۲۵، اتهام بیش از ۷۰۰ مورد از ۱۵۰۰ فرد اعدامشده در ایران، جرایم مرتبط با مواد مخدر بوده است. اعدامشدگان نیز عمدتا از افراد کمبضاعتی بودند که دسترسی موثر به دفاع حقوقی نداشتند.
بر اساس این گزارش، اجرای احکام اعدام در سال ۲۰۲۵ از سوی جمهوری اسلامی از حدود ۴۰ سال پیش تاکنون بیسابقه بوده است.
وزارت خارجه آمریکا مجازات اعدام را «ابزار ترور دولتی» برای سرکوب مخالفتها و ایجاد ترس در میان مردم توصیف و تاکید کرد جمهوری اسلامی باید به این «رویه بیرحمانه» پایان دهد و به حقوق بنیادین همه ایرانیان احترام بگذارد.
اقتصاد فروپاشیده و بحرانهای زندگی روزمره
در گزارش وزارت خارجه آمریکا به سوءمدیریت جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۵ اشاره شده که به مجموعهای از بحرانهای همزمان انجامید و زندگی روزمره ایرانیان را ویران کرد.
از جمله موارد ذکر شده در این گزارش، سقوط آزاد اقتصاد ایران و افزایش نرخ تورم در آذر به بیش از ۵۲ درصد است.
ارزش ریال نیز به پایینترین سطح تاریخی خود سقوط کرده است. هر دلار آمریکا ۱۱ دی به قیمت ۱۳۵ هزار و ۳۰۰ تومان معامله شد.
در گزارش وزارت خارجه آمریکا آمده است: «قیمت مواد غذایی ۷۲ درصد افزایش یافت. گوشت به کالایی لوکس تبدیل شد، میلیونها نفر دچار فقر غذایی شدند و بین ۲۷ تا ۵۰ درصد از ایرانیان زیر خط فقر زندگی میکردند.»
تشدید سانسور و اختلال در اینترنت، مرگ ۵۹ هزار نفر بهدلیل آلودگی هوا، ورشکستگی آبی، بحران برق و انرژی، و خاموشیهای مکرر و کمبود گاز از دیگر مواردی است که این وزارتخانه به آنها اشاره کرده است.
وزارت خارجه آمریکا با اشاره به عمیقتر شدن رنج ایرانیان در پی سرکوب و سوءمدیریت مداوم حکومت، بر لزوم پایان این چرخه بحران و ستم تاکید کرد.
تشدید سرکوب و بازداشتهای گسترده
بر اساس گزارش این وزارتخانه، جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۵ سرکوب خشونتبار خود علیه مردم ایران را تشدید کرد. بهطور نمونه، دستکم ۵۹ زندانی در زندانهای ایران جان باختند که نشاندهنده افزایشی ۱۶۸ درصدی نسبت به سال قبل است.
این مرگها به دلایل مختلفی از جمله شکنجه، نبود رسیدگی پزشکی، خودکشی و بازداشت زندانیان سیاسی رخ داده است.
بیش از ۲۲ هزار نفر بهدلیل فعالیتهای مدنی، سیاسی یا عقیدتی بازداشت شدند که تقریبا ۱۳ برابر بیشتر از سال ۲۰۲۴ است.
بازداشت اقلیتهای مذهبی دو برابر شد و دستگیری افرادی که دیدگاهها و باورهای خود را ابراز کرده بودند، ۱۳ برابر افزایش یافت.
آمریکا از جمهوری اسلامی خواست به کارزار سرکوب خود پایان دهد و به خواستههای مردم ایران برای برخورداری از حقوق و آزادیهای اساسی احترام بگذارد.
