پس از تهدید رییسجمهوری آمریکا در مورد بمباران مواضع جمهوری اسلامی و تاکید علی خامنهای بر کنار گذاشتن گزینه مذاکره، شماری از رسانههای داخلی و نزدیک به حکومت، در راستای مشروعیتبخشی به سخنان خامنهای، گزارشهایی دروغین درباره «پیششرطهای دونالد ترامپ برای مذاکره» منتشر کردند.
در یک نمونه، وبسایت خبر فوری دوشنبه ۲۲ بهمن، به نقل از یک مطلب جعلی از روزنامه وال استریت ژورنال، گزینه «الحاق جزایر سهگانه ایرانی به امارات متحده عربی» را جزو شروط اصلی ترامپ برای مذاکره با حکومت ایران اعلام کرد.
ساعاتی بعد، رسانههای دیگری در ایران تاکید کردند چنین مطلبی در این رسانه آمریکایی منتشر نشده است.
همزمان روزنامه آرمان ملی از شروط هفتگانه مانند «نظارت آمریکا بر تمام فعالیتهای صلحآمیز هستهای ایران» نام برد.
آرمان ملی همچنین نوشت که بر اساس این شروط، تمام زندانیان آمریکایی و اروپایی «باید بدون قید و شرط آزاد شوند» و تمام مراکز تحقیق و توسعه فنآوری فضایی و ماهواره باید از سوی ایران «برچیده یا تحت نظارت کامل آمریکا» قرار گیرد.
هیچکدام از این شروط در دستورالعمل اجرایی ترامپ برای «فشار حداکثری» منتشر نشده و همگی جعل هستند.
این کارزار دروغپراکنی در مقابل افزایش شدید قیمتها و سقوط کمسابقه ارزش ریال، جریانی ساختارمند برای کنترل افکار عمومی و موجه و مشروع جلوه دادن تصمیم رهبر جمهوری اسلامی است و تلاشی برای کاستن از میزان نفرت مردم از او تلقی میشود.
تقابل ترامپ و خامنهای
ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۱۶ بهمن دستورالعملی «بسیار سختگیرانه» برای از سرگیری سیاست فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی، جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هستهای و به صفر رساندن صادرات نفت ایران امضا کرد و گفت حکومت ایران دیگر نباید بتواند به کشورهای دیگر نفت بفروشد.
سه روز بعد، خامنهای در دیدار با فرماندهان و کارکنان نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی، بار دیگر ضمن مخالفت با مذاکره با آمریکا گفت چنین مذاکراتی «هیچ تاثیری در حل مشکلات کشور ندارد» و «مذاکره کردن عاقلانه، هوشمندانه و شرافتمندانه نیست».
دو روز پس از این سخنان و در یکشنبه ۲۱ بهمن، ترامپ بدون اشاره به جزییات، نسبت به حصول توافق مدنظر خود با جمهوری اسلامی ابراز امیدواری کرد و گفت در صورت رسیدن به این توافق، اسرائیل ایران را بمباران نخواهد کرد.
تاکید صریح خامنهای بر کنار گذاشتن مذاکره، نه تنها از سوی شماری از کاربران رسانههای اجتماعی همسو با حکومت پذیرفته نشد که با اما و اگرهایی هم از جانب برخی مقامهای جمهوری اسلامی مواجه شد.
موضوعی که محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی نیز به آن اشاره کرد و گفت: «توقع و مطالبهام از رییسجمهوری این است که فرمایش حضرت آقا را خودشان و دوستانشان در دولت اجرا کنند.»
قالیباف در عین حال تاکید کرد نباید دو قطبی مخالف و موافق مذاکره در کشور به وجود بیاید.
همزمان، کانال تلگرامی «صدای هاشمی» که به نظر میرسد وابسته به نزدیکان اکبر هاشمی رفسنجانی است، یادداشتی با عنوان «سیاست خارجی یا لجاجت تاریخی؟» منتشر کرد و به مخالفت با استناد خامنهای به تجربه مذاکرات برجام در دهه ۹۰ پرداخت.
نویسنده این یادداشت تاکید کرد: «منافع ملی را باید بر اساس واقعیتها تعریف کرد، نه بر اساس تعصبات تاریخی و سیاسی.»
همسو شدن دولت با رهبر جمهوری اسلامی در مورد مذاکره با آمریکا
دوشنبه و همزمان با مراسم حکومتی ۲۲ بهمن در ایران، شماری از مقامهای جمهوری اسلامی درباره تهدیدهای ترامپ و موضوع مذاکره صحبت کردند.
مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردهم، در همین زمینه گفت: «ترامپ میگوید بیایید گفتوگو کنیم ولی تمام توطئههای ممکن علیه ایران را امضا میکند و بعد میگوید آماده گفتوگو هستیم.»
او پیشتر و پیرو صحبت خامنهای برای خودداری از مذاکره، گفته بود: «دشمنان فکر میکنند اگر ما را محاصره کنند، از گرسنگی خواهیم مرد.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نیز از «بدعهدی آمریکا در برجام» یاد کرد و گفت: «به مذاکره اعتماد نداریم و تحت فشار و زور به هیچ وجه مذاکره نخواهیم کرد.»
عزیز نصیرزاده، وزیر دفاع جمهوری اسلامی هم در سخنانی مشابه گفت: «ما در شرایط تهدید و تحریم مذاکره نمیکنیم.»
از سوی دیگر، محمود واعظی، رییس دفتر رییسجمهوری در دولت حسن روحانی و قائم مقام حزب اعتدال و توسعه، گفت که سخنان خامنهای به معنای بستن در مذاکره به شکل کلی نیست بلکه ناظر به شرایط کنونی ترامپ است.
مصطفی پورمحمدی، دبیرکل جامعه روحانیت مبارز نیز گفت که بر اساس گفتههای خامنهای، مذاکره باید «به وقت خود، با قدرت و با عزت» صورت گیرد.
سخنان پزشکیان در شرایطی مطرح شد که پس از اظهارنظرهای ترامپ درباره ایران، بازارهای ارز و طلا بیش از پیش ملتهب شده و قیمتها به شکل چشمگیری بالا رفته است.
در همین راستا، برخی مقامات از ضرورت «تبیین» دیدگاه رهبر جمهوری اسلامی برای خودداری از مذاکره با آمریکا که تبعاتی چون گرانیهای بیشتر را داشته، گفتند.
غلامعلی حداد عادل، رییس شورای ائتلاف نیروهای انقلاب، گفت: «رهبری برای موضع خود استدلال میکند و خوب است کسانی که موافق مذاکره با ترامپ هستند نیز استدلال کنند.»
او به «واکنش منفی عدهای در فضای مجازی» به سخنان خامنهای اشاره کرد و آن را به مشکلات اقتصادی مردم و فشاری که بر قشرهای ضعیف وارد میشود نسبت داد اما گفت این مشکلات با مذاکره حل نمیشود.
با وجود تلاش حامیان حکومت در مشروع جلوه دادن تصمیم خامنهای و دروغپردازی درباره شروط ترامپ برای مذاکره، مردم، رهبر جمهوری اسلامی و مقامات حکومتی را مقصر مشکلات اقتصادی و اجتماعی خود معرفی میکنند.
در شب چهل و ششمین سالگرد انقلاب ۵۷، شهروندان در شهرهای مختلف ایران علیه جمهوری اسلامی شعارهای اعتراضی سر دادند که از آن جمله میتوان به «مرگ بر دیکتاتور» و «مرگ بر خامنهای» اشاره کرد.
در کتاب «انتقام: پشت پرده بازگشت ترامپ به قدرت» نوشته الکس ایزِناشتات آمده است تیم ترامپ برای مقابله با تهدیدات جمهوری اسلامی، اقدامات احتیاطی فوقالعادهای را در نظر گرفت که از جمله آنها، استفاده از یک «هواپیمای فریب» برای ناکام گذاشتن هرگونه حمله احتمالی بود.
نویسنده کتاب به وبسایت خبری اکسیوس گفت: «مقامات مجری قانون سال گذشته به ترامپ هشدار دادند که تهران عواملی را در آمریکا استخدام کرده تا به موشکهای زمین به هوا دسترسی داشته باشند.»
این نگرانی پس از خنثی شدن سوءقصد به جان ترامپ در زمین گلف او در وست پالم بیچ فلوریدا در ۲۵ شهریور تشدید شد.
ایزِناشتات افزود در طول مبارزات انتخاباتی، ترامپ به او اجازه داد تا بهطور گسترده به حلقه اطرافیانش دسترسی داشته باشد.
بر اساس این کتاب، اگرچه نمیتوان جمهوری اسلامی را بهطور قطعی با این رویدادها مرتبط دانست، اما تیم ترامپ شدیدا از احتمال حمله به هواپیمای شخصی او، موسوم به «ترامپ فورس وان»، بیمناک بود.
تیم ترامپ احتمال میداد که جمهوری اسلامی بتواند هواپیمای شخصی او را هنگام برخاستن یا فرود هدف قرار دهد.
در یک مورد، ترامپ بهجای استفاده از هواپیمای شخصی خود، با هواپیمای متعلق به استیو ویتکاف، سرمایهگذار حوزه املاک و مستغلات راهی سفر شد و در عوض، کارکنانش با «ترامپ فورس وان» پرواز کردند.
«انتقام: پشتپرده بازگشت ترامپ به قدرت» قرار است ماه آینده منتشر شود.
طبق اطلاعات ذکر شده در این کتاب، بسیاری از دستیاران ترامپ تنها پیش از برخاستن هواپیما از باند فرودگاه از چنین تصمیمی مطلع شدند. این موضوع موجب شد اطرافیان ترامپ این پرواز را «پرواز روح» بنامند.
سرویس مخفی آمریکا همچنین برای محافظت از ترامپ دست به اقدامات دیگری زد، از جمله از کار انداختن پهپادی که گمان میرفت کاروان ترامپ را در پنسیلوانیا تعقیب میکند.
به گفته کارکنان ستاد انتخاباتی ترامپ، در پی این رخدادها او در رویدادهای عمومی خود محتاطتر شد و کمتر در مورد صدور دستور حمله هوایی برای کشتن قاسم سلیمانی، فرمانده وقت نیروی قدس سپاه پاسداران، سخن گفت.
سلیمانی برای سالها فرماندهی گروههای شبهنظامی تحت حمایت جمهوری اسلامی در خاورمیانه را بر عهده داشت.
در سالهای اخیر، ایالات متحده تهدیدهای مختلف علیه ترامپ و مقامهای آمریکایی مرتبط با کشته شدن سلیمانی را رصد کرده است.
از جمله در آبانماه سال جاری، وزارت دادگستری ایالات متحده با اشاره به کیفرخواست دادگاه فدرال منهتن اعلام کرد یک مقام ناشناس در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در سپتامبر گذشته به یک رابط به نام فرهاد شاکری دستور داده تا طرحی را برای کشتن ترامپ تهیه کند.
رییسجمهوری آمریکا اخیر اعلام کرد که به مشاورانش دستور داده است در صورت اقدام جمهوری اسلامی به کشتن او، آن را بهطور کامل محو و نابود کنند.
او در پاسخ به خبرنگاران افزود: «من دستورالعملی را گذاشتهام که اگر این اتفاق بیفتد، آنها نابود شوند و چیزی از آنها باقی نماند.»
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، در واکنش به سخنان ترامپ گفت تهران حق خود را برای پیگیری قانونی و «تحقق عدالت» در خصوص کشته شدن سلیمانی در دادگاههای داخلی و بینالمللی محفوظ میداند.
آذرماه ۱۳۹۹ و در اواخر دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در یک سخنرانی وعده داد که «انتقام از آمر و قاتل قاسم سلیمانی» حتمی است.
پس از این اظهارات، حساب توییتر خامنهای پوستری را منتشر کرد که در آن ترامپ در زمین گلف، زیر سایه یک پهپاد قرار داشت؛ تصویری که بهطور تلویحی به ترور او اشاره میکرد.
این پست اکنون از حساب ایکس (توییتر سابق) خامنهای پاک شده است.
پیشتر وبسایت رسمی خامنهای انیمیشنی با همین مضمون تهیه و منتشر کرد که در آن، نیروهایی با لباس سپاه پاسداران با استفاده از یک ربات ترامپ را ترور میکنند.
شبکه حقوق بشر کردستان یکشنبه ۲۱ بهمن از صدور احکام چهار تن از بازداشتشدگان جنبش «زن، زندگی، آزادی» از سوی شعبه اول دادگاه کیفری ویژه نوجوانان استان آذربایجان غربی خبر داد.
طبق احکام صادر شده، پژمان سلطانی به اتهام «قتل عمد» یکی از اعضای بسیج به اعدام، رزگار بیگزاده بابامیری به اتهام «مباشرت در قتل» به ۱۵ سال حبس، و علی قاسمی به اتهام «مباشرت در قتل» به ۱۰ سال و یک روز حبس محکوم شدند.
کاوه صالحی، دیگر متهم این پرونده، از اتهام وارده تبرئه شد.
سایت حقوق بشری ههنگاو در همین رابطه نوشت جلسه رسیدگی به اتهامات این چهار شهروند ۹ دی برگزار و احکام دادگاه ۲۶ دی در زندان ارومیه به آنها ابلاغ شد.
این چهار زندانی سیاسی در بخش دوم پرونده خود که در دادگاه انقلاب ارومیه تشکیل شده، همراه با یک شهروند دیگر به نام جوانمرد مامخسروی، با اتهاماتی از جمله «محاربه»، «بغی»، تهیه و رساندن دارو برای مداوای مجروحان اعتراضات ۱۴۰۱ و نگهداری و قاچاق تجهیزات اینترنت ماهوارهای (استارلینک) روبهرو هستند.
به نوشته شبکه حقوق بشر کردستان، این پرونده به دلیل شکایت این زندانیان از بازجویان وزارت اطلاعات به دلیل اعمال شکنجه برای گرفتن اعترافات اجباری، هنوز به نتیجه نرسیده و قرار است به یکی از شعب رسیدگیکننده به موارد نقض حقوق شهروندی ارسال شود.
ایراناینترنشنال ۲۶ آذر در گزارشی با عنوان «خطر حکم اعدام برای زندانی سیاسی کُرد بهدلیل تهیه دارو برای مجروحان خیزش ژینا» جزییات پرونده این افراد را منتشر کرده بود.
بر اساس این گزارش، ۲۵ اسفند ۱۴۰۱ شخصی به نام محمدعلی محمدی، صاحب یک دکه سیگار فروشی در میدان فرمانداری شهر بوکان که به گفته منابع محلی بهعنوان همکار دستگاههای امنیتی شناخته میشد، با شلیک گلوله جان خود را از دست داد.
این پنج شهروند کُرد همراه با ۹ تن دیگر در فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۲ به دلیل شرکت در اعتراضات مردمی در جریان جنبش «زن، زندگی، آزادی» به دست نیروهای امنیتی در شهرهای بوکان و بانه بازداشت شدند.
آنها پس از تحمل ماهها شکنجه و حبس در سلول انفرادی برای اخذ اعترافات اجباری، از بازداشتگاه اداره اطلاعات ارومیه به زندان مرکزی این شهر منتقل شدند.
از زمان آغاز خیزش سراسری ایرانیان علیه جمهوری اسلامی در شهریور ۱۴۰۱، سرکوب معترضان و فعالان مدنی و سیاسی از سوی حکومت شدت گرفته و همچنان ادامه دارد.
در ماههای گذشته، اجرا، صدور و تایید احکام اعدام برای زندانیان سیاسی در ایران به شکل چشمگیری افزایش یافته است.
به گزارش منابع حقوق بشری، در حال حاضر دستکم ۵۶ زندانی در زندانهای سراسر کشور با اتهامات سیاسی یا امنیتی زیر حکم اعدام هستند که از آن جمله میتوان به پخشان عزیزی و وریشه مرادی اشاره کرد.