بلندترین آسمانخراش ریاض هدف حمله حوثیها قرار گرفت
نمایی از ساختمان برج صندوق سرمایهگذاری عمومی عربستان، بلندترین آسمانخراش ریاض، پس از حمله موشکی حوثیها، ۲۸ آبان ۱۴۰۵
سازمان دفاع مدنی این کشور اعلام کرد حمله پنجشنبه ۲۸ آبان حوثیها به یک برج در مرکز مالی ریاض به چندین طبقه این ساختمان و ساختمانهای مجاور خسارت مادی وارد کرده، اما گزارشی از مجروح شدن افراد دریافت نشده است.
در این بیانیه نام برج ذکر نشده بود، اما عکسی که خبرگزاری دولتی عربستان (واس) همراه آن منتشر کرد، برج صندوق سرمایهگذاری عمومی عربستان (PIF) را نشان میداد.
حوثیهای تحت حمایت جمهوری اسلامی اعلام کردند صبح و عصر پنجشنبه به وقت محلی دو بار مرکز مالی ریاض را هدف قرار دادهاند.
حوثیها همچنین گفتند فرودگاه بینالمللی ملک خالد در ریاض، پایگاه هوایی خمیس مشیط در جنوب عربستان و شرکت پتروشیمی صدف در شهر جبیل، واقع در استان شرقی این کشور، را هدف حمله قرار دادهاند. مقامهای سعودی هنوز انجام این حملات را تایید نکردند.
وزارت امور خارجه عربستان اعلام کرد این کشور در پی حمله حوثیها، حق اتخاذ «تمامی اقدامات لازم» برای دفاع از حاکمیت خود و حفاظت از شهروندان و داراییهای ملیاش را محفوظ میداند.
منطقه مالی ملک عبدالله پس از این حمله به روی بازدیدکنندگان بسته شد.
سه منبع آگاه به رویترز گفتند ساختمان در اثر اصابت یک موشک شلیکشده از سوی حوثیها هدف قرار گرفته است. ائتلاف تحت رهبری عربستان که با حوثیها میجنگد، اعلام کرد با «یک تهدید موشکی» که به سوی ریاض شلیک شده بود، مقابله کرده و بقایای آن به زمین سقوط کرده است.
بهگزارش رویترز حمله پنجشنبه به بلندترین آسمانخراش پایتخت عبرستان، شیشههای هفت تا هشت طبقه برج صندوق سرمایهگذاری عمومی را خرد کرد و باعث خمیدگی بخشهایی از نمای فلزی آن شد. این دومین بار در کمتر از دو هفته است که حمله حوثیها به یکی از ساختمانهای شاخص منطقه مالی ریاض آسیب وارد میکند. پیشتر نیز ساختمان شرکت نفت دولتی آرامکو در حملهای در ۱۷ آبان هدف قرار گرفته بود.
حوثیها از ماه ژوئیه، زمانی که جنگ داخلی متوقفشده یمن در بحبوحه جنگ آمریکا و جمهوری اسلامی بار دیگر شعلهور شد، فرودگاهها و زیرساختهای نفتی عربستان را هدف حملات خود قرار دادهاند. این گروه در میدان نبرد یمن نیز بخشهای گستردهای از مناطق تحت کنترل دولت مورد حمایت عربستان را تصرف و نیروهای دولتی را وادار به عقبنشینی گسترده در آخر هفته گذشته کرده است.
نمایی عمومی از منطقه مالی ریاض، پایتخت عربستان سعودی
ساکنان پایتخت عربستان در ساعات اولیه بامداد پنجشنبه با صدای انفجاری مهیب از خواب بیدار شدند. سازمان دفاع مدنی عربستان در طول روز پنجشنبه چندین بار، از جمله پس از حمله، درباره خطر احتمالی در ریاض هشدار صادر و سپس اعلام کرد که تهدید برطرف شده است.
خبرگزاری سبا، تحت کنترل حوثیها، گزارش داد که هواپیماهای عربستان سعودی بامداد پنجشنبه حملاتی هوایی به صنعا، پایتخت یمن تحت کنترل حوثیها انجام دادهاند، اما جزییات بیشتری ارائه نکرد.
عملیات نظامی ماهها ادامه خواهد داشت
بهنوشته رویترز این درگیری به برنامههای محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، برای توسعه و تنوعبخشی به اقتصاد این کشور، که بزرگترین صادرکننده نفت جهان و از متحدان آمریکاست، ضربه وارد کرده است.
ولیعهد عربستان چهارشنبه در ریاض با دریاسالار برد کوپر، فرمانده فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام)، دیدار کرد. این سومین سفر کوپر به عربستان از زمان ازسرگیری درگیریهای یمن بود که خبر آن بهطور عمومی منتشر شده است.
رویترز چهارشنبه بهنقل از دو مقام غربی که از سوی عربستان در جریان برنامههای این کشور قرار گرفتهاند، گزارش داد مقامهای سعودی اکنون پیشبینی میکنند عملیات نظامی تا شش ماه دیگر ادامه یابد. منبع سومی که از برنامههای عربستان اطلاع دارد نیز این گزارشها را تایید کرد.
این منابع گفتند مقامهای سعودی که در هفته جاری فرمانده ائتلاف خود در جنگ یمن را تغییر دادهاند، میخواهند پیش از ورود به هرگونه مذاکره با حوثیها، متحدانشان در میدان نبرد به دستاوردهایی برسند.
در همین حال، به نظر میرسد تحولات میدانی در یمن به سود حوثیها پیش رفته است. این گروه سراسر سواحل یمن در دریای سرخ، از جمله تنگه راهبردی و حیاتی بابالمندب در دهانه این دریا، را تصرف کرده و شهر تعز را در ارتفاعات مشرف به عدن، پایتخت موقت دولت یمن، به محاصره درآورده است.
در جنگ گستردهتر منطقهای که در اسفند ماه سال گذشته با حمله آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی آغاز شد، هیچ نشانهای از پیشرفت تعیینکننده در مذاکرات با میانجیگری قطر مشاهده نشده است.
در همین حال، در روزهای اخیر درگیریها در منطقه خلیج فارس شدت گرفته است. جمهوری اسلامی به بحرین و کویت، دو متحد آمریکا، حمله کرده و حملات هوایی آمریکا نیز سهشنبه جزیره قشم ایران در تنگه هرمز را هدف قرار دادهاند.
عربستان سعودی نخستین بار در سال ۲۰۱۵ در رأس ائتلافی عربی وارد جنگ یمن شد تا پس از تصرف صنعا، پایتخت یمن، و بخش بزرگی از این کشور به دست حوثیها، دولت یمن را به قدرت بازگرداند. درگیریها پس از نبردهای خونین به بنبست رسید و طرفها در سال ۲۰۲۲ به آتشبسی دست یافتند که تا تابستان امسال دوام آورده بود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، به وبسایت اکسیوس گفت برای تصمیمگیری درباره ایران عجله ندارد و پس از آغاز سال جدید میلادی وضعیت را بررسی میکند. اکسیوس همچنین از نگرانی کاخ سفید درباره پاسخ تهران به حملات احتمالی خبر داده است.
در همین حال، کانال ۱۲ اسرائیل نیز از تردید در واشینگتن درباره انگیزه ارائه اطلاعات تازه از سوی اسرائیل خبر داد.
رییسجمهوری آمریکا پنجشنبه ۲۸ آبان، در گفتوگویی تلفنی از هواپیمای ریاستجمهوری در مسیر بازگشت از چین، به اکسیوس گفت: «من برای گرفتن هیچ تصمیمی [درباره ایران] عجله ندارم. ببینیم پس از آغاز سال جدید چه اتفاقی میافتد.»
اکسیوس این سخنان را به معنای موکول شدن تصمیم درباره گام بعدی جنگ به سال جدید میلادی دانست. باراک راوید، نویسنده این گزارش، در گزارش پیشین خود برای کانال ۱۲ اسرائیل نوشته بود موضوع ایران در روزهای آینده دوباره در دستور کار ترامپ قرار میگیرد و تصمیم او ممکن است پیش یا پس از اول ژانویه، برابر با ۱۱ دی، گرفته شود.
کانال ۱۲ همچنین به نقل از یک مقام آمریکایی نزدیک به ترامپ گزارش داد زمان ارائه اطلاعات تازه اسرائیل درباره ایران در دولت آمریکا تردیدهایی ایجاد کرده و به نظر این مقام، طرح این اطلاعات در مقطع کنونی ظاهرا انگیزه سیاسی دارد.
در بخش دیگری از همین گزارش، یک منبع آگاه گفت رومن گوفمن، رییس موساد، هشدار داده است که تاخیر در اقدام نظامی ممکن است آمریکا و اسرائیل را ناچار کند در آینده در شرایط دشوارتری وارد عمل شوند.
کانال ۱۲ همچنین بهنقل از مقامهای آمریکایی نوشت اطلاعات ارائهشده در سفر گوفمن، علاوه بر موضوع توسعه سلاحهای شیمیایی و آزمایش در این زمینه، فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی را نیز در بر میگرفت.
اکسیوس بهنقل از دو منبع آگاه نوشت کاخ سفید از پنتاگون و کارشناسان اطلاعاتی پرسیده است آیا هیچیک از گزینههای حمله میتواند از پاسخ ویرانگر جمهوری اسلامی علیه تاسیسات نفت و گاز کشورهای خلیج فارس جلوگیری کند.
این رسانه از «کوه کلنگ» در میان تاسیسات مشکوک به فعالیت هستهای نام برد که ممکن است هدف قرار گیرند. اکسیوس همچنین مقامهای غیرنظامی جمهوری اسلامی را، در کنار رهبران نظامی، پلها و نیروگاهها، در فهرست اهداف احتمالی گنجاند.
دو برداشت اکسیوس از زمانبندی ترامپ
اکسیوس در تحلیل سخنان ترامپ نوشت این زمانبندی ممکن است فرصتی بیشتر برای اثرگذاری محاصره دریایی و فشار اقتصادی باشد؛ رویکردی که بسیاری از مشاوران او و رهبران کشورهای خلیج فارس خواستار آن هستند.
برداشت دیگر این رسانه این است که اگر تهران تا پایان سال میلادی امتیاز ندهد، ترامپ میخواهد پیش از آنکه کنگره جدید تحت کنترل دموکراتها کار خود را آغاز و تثبیت کند، فرصت اقدام نظامی داشته باشد.
اکسیوس در عین حال تاکید کرد ترامپ ممکن است هر لحظه نظرش را تغییر دهد و حتی در صورت برنامهریزی برای حمله قریبالوقوع، آن را از پیش اعلام نکند.
این رسانه یادآوری کرد او یک روز پیش از آغاز جنگ در اسفندماه سال گذشته گفته بود تصمیمی نگرفته، در حالی که دستور حملات را صادر کرده بود.
بهنوشته اکسیوس، ترامپ با وجود آنکه هفته پیش دور تازه حملات گسترده را «بسیار بعید» خوانده بود، همچنان حمله مشترک با اسرائیل را بررسی میکند و انتظار میرود بررسیها پس از بازگشت او از آسیا شدت بگیرد.
فشار نتانیاهو و سفر رییس موساد
هر دو گزارش از فشار بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، برای ازسرگیری حملات و درخواست کاخ سفید برای ارزیابی پاسخ احتمالی جمهوری اسلامی به سناریوهای مختلف نظامی خبر دادند.
گوفمن هفته پیش با جان رتکلیف، رییس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، و استیو ویتکاف، فرستاده کاخ سفید، دیدار کرد. اکسیوس محل گفتوگوها را واشینگتن و میامی اعلام کرد و بهنقل از یک منبع اسرائیلی نوشت نتانیاهو این چهره نزدیک به خود را برای پیشبرد ازسرگیری جنگ فرستاده بود.
بهگزارش اکسیوس، منابع آمریکایی و اسرائیلی گفتند گوفمن نگرانی اسرائیل درباره فعالیتهای مرتبط با توسعه سلاح شیمیایی را منتقل کرده است. اسرائیل میگوید اطلاعاتی از افزایش تحقیق و توسعه و انجام آزمایش در این زمینه دارد. یک مقام آمریکایی نیز به اکسیوس گفت ترامپ در جریان اطلاعات تازه قرار گرفته است.
ترامپ در فاکسنیوز: توافقی پایدار میخواهم
ترامپ در ساعات آغازین روز پنجشنبه ۲۹ آبان در گفتوگو با فاکسنیوز در شنژن چین، نیز به آغاز سال جدید برای تصمیمگیری درباره ایران اشاره کرده بود.
او در پاسخ به پرسشی درباره سلاحهای شیمیایی و بیولوژیک گفت تهران بهدلیل دشوارتر شدن دستیابی به سلاح هستهای، به این تسلیحات روی آورده است.
او افزود: «سال جدید در پیش است و خواهیم دید پس از اول ژانویه چه اتفاقی میافتد.»
ترامپ در واکنش به پرسشی درباره گزارشهای مربوط به طرح احتمالی جمهوری اسلامی برای بمبگذاری در واشینگتن، تهدید کرد در صورت وقوع چنین حملهای حکومت ایران را نابود خواهد کرد و در پاسخ به پرسش درباره قطعی بودن این تهدید گفت: «قول میدهم. کاملا.»
رییسجمهوری آمریکا در عین حال ادامه گفتوگو با تهران را تایید کرد و گفت: «من میخواهم توافق کنم، اما باید توافقی پایدار داشته باشیم.»
او تاکید کرد توافق باید فراتر از دوره ریاستجمهوری یک فرد اعتبار داشته باشد و با تغییر دولت آمریکا از بین نرود.
ترامپ در پاسخ به پرسشی درباره ادامه حضور نیروهای آمریکایی تا دستیابی به چنین توافقی، پاسخ مثبت داد و گفت: «بله، کار را تمام میکنم. بهزودی. به هر شکلی که باشد، کار را تمام میکنیم.»
بلومبرگ ۲۸ آبان بهنقل از مقامهای غربی از افزایش احتمال حملات گسترده آمریکا با تشدید درگیریها و توقف مذاکرات صلح خبر داد.
بهگفته یکی از این مقامها، ترامپ هنوز دستور حمله نداده، اما این گزینه را بررسی میکند.
بر اساس این گزارش، دولتهای اروپایی و کشورهای عرب خلیج فارس میکوشند واشینگتن را از تکرار حملات گسترده منصرف کنند. نگرانی اصلی، پاسخ متقابل تهران علیه متحدان عرب آمریکا و گسترش جنگ در منطقه است.
در بخش دیگری از فشارهای دیپلماتیک، آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان ۲۸ آبان از جمهوری اسلامی خواستند اطلاعات مواد و تاسیسات هستهای خود را ارائه کند و امکان بازگشت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی را فراهم کند.
این چهار کشور در بیانیهای که فرانسه در نشست شورای حکام قرائت کرد، تاکید کردند آژانس بدون اطلاعات و دسترسی کافی نمیتواند درباره سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده ایران اطمینان بدهد.
ناو هواپیمابر جورج بوش، بهار ۱۴۰۵، هنگام عزیمت از سواحل آمریکا به سوی دریای عرب. عکس از وبسایت نیروی دریایی ایالات متحده
بلومبرگ بهنقل از مقامهای غربی گزارش داد با تشدید درگیریهای نظامی و توقف مذاکرات صلح، احتمال دور تازهای از حملات گسترده آمریکا به ایران افزایش یافته است. دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، هنوز درباره صدور دستور حمله تصمیم نگرفته، اما این گزینه را بررسی میکند.
این رسانه پنجشنبه ۲۸ آبان بهنقل از یکی از این مقامها که نخواست نامش فاش شود، نوشت رییسجمهوری آمریکا حمله دوباره را در دست بررسی دارد.
جمهوری اسلامی در هفته منتهی به ۲۸ آبان چند بار تاسیسات نظامی آمریکا در بحرین و کویت را هدف گرفت و حملات به کشتیهای عبوری از تنگه هرمز را افزایش داد. آمریکا نیز سهشنبه ۲۶ آبان به جزیره قشم حمله کرد.
آمریکا دو گروه رزمی ناو هواپیمابر در منطقه دارد و محاصره دریایی ایران را ادامه میدهد. عربستان سعودی نیز با حملات روزانه موشکی و پهپادی حوثیهای مورد حمایت تهران روبهرو است. یک شاهد به بلومبرگ گفت ساختمان محل استقرار دفتر مرکزی صندوق سرمایهگذاری عمومی عربستان در ریاض، ۲۸ آبان آسیب دید.
ترامپ پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای کنگره، برای یافتن راهحلی دیپلماتیک زیر فشار قرار گرفت. به ارزیابی بلومبرگ، جنگ و ناتوانی در یافتن راهی برای پایان آن، سهم مهمی در این شکست داشت.
ساعاتی پیش از انتشار گزارش تازه بلومبرگ، نیویورک تایمز نیز بهنقل از مقامهای آمریکایی و اسرائیلی، از تلاش بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، برای جلب موافقت آمریکا با حملات هوایی مشترک چهار تا هفتروزه خبر داد.
بر اساس این گزارش، مقامهای دولت ترامپ درباره اعتبار اطلاعات تازه از بازسازی زرادخانه موشکی و پهپادی و پیشرفت برنامههای تسلیحات شیمیایی و بیولوژیک ایران، و نیز مصلحت حمله دوباره، اختلافنظر دارند. یک مقام ارشد اسرائیلی روایت منابع این روزنامه درباره فشار نتانیاهو بر ترامپ را رد کرد.
بهنوشته بلومبرگ، تشدید جنگ میتواند به نتانیاهو در جلوگیری از تلاش گادی آیزنکوت، رقیب انتخاباتی او، برای تشکیل دولت جدید کمک کند.
ترامپ در گفتوگوی ۲۸ آبان با فاکسنیوز، تفاهمنامهای را که خرداد با جمهوری اسلامی امضا کرد، «اتلاف وقت» خواند، محاصره را موثرترین اقدام آمریکا توصیف کرد و بر ضرورت دستیابی به توافقی پایدار تاکید کرد.
نگرانی از گسترش جنگ در منطقه
مقامهای غربی به بلومبرگ گفتند هیچیک از گزینههای ترامپ مطلوب نیست. حمله تازه میتواند حملات متقابل علیه متحدان عرب آمریکا را در پی داشته باشد و خروج بدون آتشبس یا توافق صلح نیز ممکن است کنترل عملی تنگه هرمز را به تهران واگذار کند.
بهگفته یکی از این مقامها، دولتهای اروپایی و کشورهای عرب خلیج فارس همچنان میکوشند آمریکا را از تکرار حملات گسترده مرحله نخست جنگ منصرف کنند. حملات تلافیجویانه جمهوری اسلامی در آن دوره، از اسفند ۱۴۰۴ تا فروردین ۱۴۰۵، کشورهای منطقه را دچار آشفتگی کرد و قیمت انرژی را بالا برد.
بکا واسر و دینا اسفندیاری، تحلیلگران بلومبرگ اکونومیکس، ارزیابی کردند تهران و واشینگتن برای دور بعدی نبرد آماده میشوند و تلاش برای تقویت موقعیت خود، بهویژه در تنگه هرمز، خطر گسترش جنگ را افزایش میدهد.
بنبست مذاکره و پرونده هستهای
در حال حاضر، قطر میانجی اصلی دو طرف است و مقامهای قطری در هفته جاری با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در عمان دیدار کردند، اما نشانهای از گشایش دیده نشد.
تهران آغاز مذاکرات صلح را به پایان محاصره دریایی مشروط کرده و خواهان رفع بخشی از تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدودشده است. آمریکا در مقابل، امتیازهایی در برنامه هستهای ایران میخواهد.
در ادامه فشارهای دیپلماتیک، آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان ۲۸ آبان خواستار ارائه اطلاعات درباره مواد و تاسیسات هستهای ایران و بازگشت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی شدند. این کشورها تاکید کردند آژانس بدون دسترسی و اطلاعات کافی نمیتواند درباره سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده ایران اطمینان بدهد.
نشست بررسی تصویب توافقنامه امنیتی با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، درباره گرینلند در پارلمان دانمارک در شهر کپنهاگ، ۲۸ آبان ۱۴۰۵
پارلمان دانمارک پنجشنبه ۲۸ آبان بهاتفاق آرا توافقنامه امنیتی با آمریکا درباره گرینلند را تصویب کرد. کپنهاگ امیدوار است با این اقدام به بنبست بر سر آینده این جزیره قطبی، که روابط دو سوی اقیانوس اطلس را متزلزل کرده است، پایان دهد.
آمریکا، دانمارک و گرینلند در ماه سپتامبر این توافقنامه را امضا کردند. پیش از آن دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بارها تهدید کرده بود کنترل این قلمرو خودگردان دانمارک را که سرشار از منابع معدنی است و ۵۷ هزار نفر جمعیت دارد، به دست خواهد گرفت.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در بیانیهای که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شد، گفت: «این توافقنامه مشارکت دفاعی آمریکا، دانمارک و گرینلند را از نو میسازد و امنیت ملی ایالات متحده و متحدان ما در ناتو را تقویت میکند.»
این توافق اجرایی زمانی لازمالاجرا خواهد شد که وزارت امور خارجه دانمارک از طریق یادداشتی دیپلماتیک به آمریکا اطلاع دهد که مراحل قانونی تکمیل شده است. این توافق نیازی به تایید مجلس سنای آمریکا ندارد.
توافقنامه یادشده نقش نظامی آمریکا در گرینلند را گسترش میدهد و از جمله اجازه استقرار سامانه دفاع موشکی «گنبد طلایی» را فراهم میکند. در عین حال، این توافق حاکمیت دانمارک بر این جزیره و حق تعیین سرنوشت مردم گرینلند را بار دیگر به رسمیت میشناسد.
یپه بروس، وزیر دفاع دانمارک، به رویترز گفت طرفهای امضاکننده اکنون کار روی قانون جدیدی برای گرینلند را آغاز خواهند کرد که بر اساس آن، سرمایهگذاران خارجی از منظر ملاحظات امنیتی بررسی میشوند. آنها همچنین برنامهریزی برای احداث دو پایگاه نظامی جدید آمریکا را، مطابق آنچه در توافقنامه پیشبینی شده است، آغاز خواهند کرد.
او گفت: «انتظار دارم آمریکا نیز اکنون درباره اهداف و ترتیبات مربوط به این دو منطقه، جزییات مشخصتری ارائه کند.»
خودداری ترامپ از رد احتمال توسل به زور نظامی یا فشار اقتصادی برای تصاحب این جزیره، در ماه ژانویه بحرانی دیپلماتیک در درون ناتو ایجاد کرد و به ماهها مذاکرات فشرده انجامید.
دوران دشوار برای مردم گرینلند
ناجا ناتانیلسن، نماینده گرینلند در پارلمان دانمارک، گفت فشارهای ترامپ باعث شده است مردم گرینلند نسبت به دولت آمریکا بیاعتماد شوند.
ناتانیلسن به رویترز گفت: «دو سال گذشته برای مردم گرینلند واقعا دشوار بوده است. این وضعیت به تمام جنبههای زندگی ما نفوذ کرده است.»
او ابراز امیدواری کرد که این توافق پس از اظهارات آزاردهندهای که در درون ائتلاف غرب مطرح شده بود، راه را برای گفتوگو باز کند.
پارلمان گرینلند در ماه جاری این توافق را تصویب کرد. قانونگذاران دانمارکی نیز با ابراز آسودگی خاطر، ابراز امیدواری کردند که این توافق به عادی شدن اوضاع در گرینلند کمک کند.
میکل ودبی راسموسن، استاد علوم سیاسی دانشگاه کپنهاگ، گفت این توافق به احتمال زیاد بیش از آنکه پایان یک روند باشد، آغاز آن است.
او گفت: «آمریکا با در اختیار داشتن این معاهده خواهد توانست خواستار نفوذ بیشتر در تصمیمهایی شود که پیامدهایی امنیتی دارند و همچنین در بخشی از فعالیتهای استخراج منابع راهبردی نقش بیشتری مطالبه کند.»
کارشناسان دیگر میگویند توافق جدید از نظر دسترسی نظامی آمریکا به گرینلند، امکانات چندان بیشتری فراهم نمیکند. شمالیترین پایگاه نظامی آمریکا هماکنون نیز در گرینلند قرار دارد؛ جزیرهای که در کوتاهترین مسیر میان اروپا و آمریکای شمالی واقع شده است.
ترامپ ماه گذشته اعلام کرد قرار است «عملیات گسترده اکتشاف نفت، گاز و مواد معدنی» در گرینلند آغاز شود؛ اظهاراتی جنجالبرانگیز درباره قلمرویی که حفاریهای جدید برای استخراج نفت خام را ممنوع کرده است.
دانمارک تاکید کرده است که هرگونه استخراج منابع باید مطابق قوانین محلی انجام شود.
اعضای گروه مسلح کتائب حزبالله عراق روی یک خودرو در جرفالصخر، استان بابل، ۲۶ آبان ۱۴۰۵.
رویترز بهنقل از سه مقام ارشد امنیتی گزارش داد دولت عراق و کتائب حزبالله، گروه شبهنظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی، برای جلوگیری از رویارویی به توافق رسیدند. بر اساس این توافق، قرار است نیروهای دولتی وارد پایگاه اصلی این گروه در جرفالصخر شوند.
این خبرگزاری پنجشنبه ۲۸ آبان نوشت سیاستمداران ارشد شیعه میانجی این توافق بودند و انتظار میرود نیروهای دولتی جمعه ۲۹ آبان وارد جرفالصخر شوند.
سعد معن، رییس مرکز اطلاعرسانی امنیتی عراق، نیز به رویترز گفت نیروهای کتائب حزبالله به مناطق دیگری منتقل خواهند شد.
این توافق پس از آن حاصل شد که علی الزیدی، نخستوزیر عراق، نیروهای امنیتی را برای مقابله با کتائب حزبالله آماده کرد. مقامهای عراقی این گروه را به اداره شبکه قاچاق نفت دولتی به ارزش صدها میلیون دلار متهم کردهاند. کتائب حزبالله این اتهام را رد کرده است.
منابع سیاسی شیعه در عراق به رویترز گفتند اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، شامگاه دوشنبه ۲۵ آبان برای کمک به کاهش تنش با کتائب حزبالله، قدرتمندترین متحد شبهنظامی تهران در عراق، وارد بغداد شد.
سخنگوی کتائب حزبالله گفت ابوحسین الحمیداوی، دبیرکل این گروه، برای جلوگیری از تشدید تنش با قاآنی، هادی العامری، رهبر سازمان بدر، و دیگر چهرههای بانفوذ دیدار کرد. سازمان بدر نیز از گروههای مسلح بانفوذ همسو با جمهوری اسلامی در عراق است.
شرکتکنندگان در این گفتوگوها در بیانیهای که پنجشنبه منتشر شد، نتیجه مذاکرات را مثبت توصیف کردند.
زیدی شش ماه پس از رسیدن به قدرت، با تصمیم به مقابله مستقیم با شبهنظامیان شیعه مورد حمایت تهران، پرمخاطرهترین اقدام دوران نخستوزیری خود را آغاز کرد.
ایراناینترنشنال ۲۶ آبان بهنقل از رویترز گزارش داد او به فرماندهان نظامی و امنیتی دستور داده بود نیروهای بیشتری در اطراف جرفالصخر، در حدود ۵۰ کیلومتری جنوب بغداد، مستقر کنند و مقدمات ورود به شهر را فراهم آورند.
پرونده قاچاق نفت در جرفالصخر، که جرفالنصر نیز نامیده میشود، پیش از توافق اخیر به برکناری مقامهای ارشد عراقی انجامیده بود.
نخستوزیر عراق ۲۴ آبان پس از بررسی یافتههای کمیته تحقیق، ۹ مقام امنیتی و نفتی، از جمله فرمانده پلیس بابل، فرمانده حشد شعبی در این استان و مدیر شرکت خطوط لوله نفت را برکنار کرد.
صباح النعمان، سخنگوی نظامی عراق، گفته بود کمیته تحقیق وجود پالایشگاههای غیرمجاز و تخلفات مرتبط با قاچاق نفت را تایید کرده است. نخستوزیر نیز دستور داده بود متهمان به دستگاه قضایی معرفی شوند.
مقاومت در برابر خلع سلاح
کتائب حزبالله و دیگر شبهنظامیان همسو با تهران در برابر درخواستهای زیدی و دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای خلع سلاح مقاومت کردهاند. منتقدان میگویند جایگاه نیمهرسمی این گروهها در عراق به فعالیت بدون پاسخگویی کمک میکند. این گروهها میگویند هدفشان تامین امنیت عراق است.
بهگزارش رویترز، کتائب حزبالله و دیگر شبهنظامیان از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی در اسفند ۱۴۰۴، در حمایت از تهران به نیروهای آمریکایی حمله کردهاند.
کتائب حزبالله هزاران نیروی جنگدیده دارد و چند گردان از حشد شعبی را تشکیل میدهد. حشد شعبی در سال ۱۳۹۳ برای مقابله با داعش شکل گرفت و سپس بهعنوان نیروی امنیتی رسمی به رسمیت شناخته شد.
کتائب حزبالله در این ساختار رسما زیر فرمان نخستوزیر عراق قرار دارد، اما اغلب خارج از سلسلهمراتب فرماندهی عمل میکند و درخواستهای دولت برای توقف حمله به نیروهای آمریکایی را نادیده گرفته است.
این گروه پس از حمله آمریکا به عراق در سال ۱۳۸۲ تاسیس شد و از اعضای بانفوذ «مقاومت اسلامی عراق»، ائتلاف گروههای مسلح شیعه مورد حمایت تهران، است. رویترز نوشت کتائب حزبالله، مانند دیگر گروههای مسلح شیعه، مستقیما به سپاه پاسداران گزارش میدهد.
ابومهدی المهندس، شهروند عراقیـایرانی، تا زمان کشتهشدن در حمله پهپادی آمریکا در دی ۱۳۹۸ رهبری این گروه را بر عهده داشت. قاسم سلیمانی، فرمانده وقت نیروی قدس سپاه، نیز در همان حمله در فرودگاه بینالمللی بغداد کشته شد.
نمای هوایی از پل آسیبدیده کریمه در تنگه کرچ، ۲۶ آبان ۱۴۰۵
ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در واکنش به حملات اوکراین به پل کریمه، تهدید به تلافی سخت کرد و گفت مسکو دیگر آتشبس در حوزه انرژی و دریای سیاه را نمیپذیرد. او در عین حال بر آمادگی روسیه برای ادامه مذاکرات صلح با اوکراین و آمریکا تاکید کرد.
پوتین پنجشنبه ۲۸ آبان در نشست خبری خود، پس از نشست مشترک با دونالد ترامپ و شی جینپینگ، روسای جمهوری آمریکا و چین، گفت موضوع آتشبس در حوزه انرژی و دریای سیاه را با اعضای شورای امنیت روسیه بررسی کرده بود، اما پس از حملات به پل کریمه تصمیم گرفت دیگر درباره چنین توافقی مذاکره نکند.
رییسجمهوری روسیه گفت مدتهاست از پل کریمه برای انتقال تجهیزات نظامی، مهمات و فرآوردههای نفتی استفاده نمیشود و این پل اکنون تنها برای تردد غیرنظامی به کار میرود.
پوتین همچنین آسیب به بخش جادهای پل را جدی توصیف کرد، اما گفت مسیر ریلی بازگشایی شده یا در حال بازگشایی است و خسارتهای واردشده ترمیم خواهد شد.
او درباره دور جدید مذاکرات با آمریکا و اوکراین نیز گفت: «ما آماده ادامه این گفتوگو هستیم، اما هنوز زمانی تعیین نکردهایم.»
تصویر ماهوارهای از پل کریمه
حملات پیاپی اوکراین به پل کریمه
بهگزارش رویترز، اوکراین پنجشنبه ۲۸ آبان برای سومین بار در یک هفته پل ارتباطی روسیه با شبهجزیره کریمه را هدف قرار داد. این حمله باعث توقف حرکت قطارها روی پل شد.
وزارت حملونقل روسیه اعلام کرد در حمله اخیر کسی آسیب ندیده و کارشناسان در حال بررسی میزان خسارتاند.
سرگئی آکسیونوف، فرماندار منصوب روسیه در کریمه، نیز گفت تردد ریلی از سر گرفته خواهد شد.
حملات پیشین در ۲۵ و ۲۶ آبان انجام شدند. در حمله دوم، پهپادها و موشکهای اوکراینی بخش مرکزی مسیر جادهای پل را تخریب کردند و دهانه اصلی آن به دریا فرو ریخت. تصاویر و ویدیوهای راستیآزماییشده از سوی رویترز این تخریب را تایید میکنند.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، گفت حمله ۲۶ آبان به پل کریمه در پاسخ به حملات روسیه به زیرساختهای اوکراین انجام شد.
بهگفته او، این عملیات طی چند هفته با هماهنگی سرویس امنیتی و ستاد کل ارتش اوکراین طراحی شده بود.
نمای هوایی از دود و انفجارهای احتمالی در پل کریمه
پل ۱۹ کیلومتری کریمه که پوتین در سال ۲۰۱۸ افتتاح کرد، روسیه را به شبهجزیرهای متصل میکند که مسکو در سال ۲۰۱۴ به خاک خود ضمیمه کرد.
این پل علاوه بر اهمیت نمادین، یکی از مسیرهای مهم تدارکاتی روسیه است و آسیب به آن میتواند انتقال تجهیزات و کالا به کریمه و مناطق تحت اشغال روسیه در جنوب اوکراین را دشوار کند.
حملات اخیر همزمان با نشست پوتین، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، و شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، انجام شدند؛ نشستی که مسکو آن را فرصتی برای نمایش نقش روسیه در نظم جهانی چندجانبه نوظهور معرفی کرده است.
روسیه در اسفند ۱۴۰۰ تهاجم گسترده خود به اوکراین را آغاز کرد. این جنگ به خونینترین رویارویی نظامی اروپا پس از جنگ جهانی دوم تبدیل شده است.