راب مالی: پیوند زدن گفتگوها با تهران به توافق ابراهیم از سوی ترامپ، «کاملا توهمآمیز» است
راب مالی، نماینده پیشین آمریکا در امور ایران، گفت تلاش ظاهری دونالد ترامپ برای مرتبط کردن مذاکرات با ایران و بازگشایی تنگه هرمز به گسترش توافق ابراهیم، «کاملا توهمآمیز» و «حرفی غیرواقعی» است.
مالی که در دولت باراک اوباما در مذاکرات توافق هستهای ۲۰۱۵ نقش داشت و بعدا نماینده ویژه دولت جو بایدن در امور ایران بود، گفت کشورهای عربی خلیج فارس در شرایط کنونی بعید است روابط خود را با اسرائیل عادیسازی کنند.
او افزود مذاکرات جاری با تهران بیشتر بر کاهش پیامدهای جنگ و بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است، نه دستیابی به یک توافق گسترده دیپلماتیک.
وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» را که جمهوری اسلامی برای مدیریت عبور کشتیها از تنگه هرمز ایجاد کرده، در فهرست تحریمهای خود قرار داده است؛ اقدامی که در ادامه تنشها بر سر کنترل این آبراه راهبردی و دریافت عوارض عبور کشتیها انجام میشود.
این نهاد که بهتازگی از سوی جمهوری اسلامی تاسیس شده، مسئول هماهنگی، صدور مجوز عبور و تعیین مقررات تردد کشتیها در تنگه هرمز معرفی شده و تهران در هفتههای اخیر تلاش کرده از طریق آن کنترل بیشتری بر عبور و مرور دریایی اعمال کند.
تحریم این نهاد پس از آن اعلام شد که تام کاتن، سناتور جمهوریخواه آمریکا، دوم خرداد در نامهای به اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، خواستار اعمال تحریم علیه نهادهای مسئول دریافت هزینه عبور از تنگه هرمز، از جمله «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» مرتبط با سپاه پاسداران، شده بود.
کاتن همچنین خواستار تحریم هر شرکت خارجی شد که هزینههای عبور از تنگه هرمز را به جمهوری اسلامی پرداخت میکند یا در پردازش و تسهیل این پرداختها نقش دارد. او تاکید کرده بود آمریکا باید «همه بازیگرانی را که جمهوری اسلامی را توانمند میکنند» پاسخگو کند و از طرحی قانونی برای حمایت از این اقدامات خبر داده بود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا نیز چهارشنبه ششم خرداد در پاسخ به پرسشی درباره تنگه هرمز گفته بود این آبراه «برای همه باز خواهد بود» و «هیچکس آن را کنترل نخواهد کرد». او تاکید کرده بود آمریکا بر این مسیر آبی «نظارت» خواهد داشت و از آن مراقبت خواهد کرد، اما این آبها «بینالمللی» هستند.
ترامپ گفته بود جمهوری اسلامی «دوست دارد» تنگه هرمز را کنترل کند، اما چنین چیزی رخ نخواهد داد و این موضوع بخشی از مذاکرات جاری است.
حساب رسمی نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس ۳۱ اردیبهشت اعلام کرده بود جمهوری اسلامی محدوده نظارتی مدیریت تنگه هرمز را مشخص کرده و تردد در این محدوده تنها با هماهنگی و دریافت مجوز از این نهاد امکانپذیر است.
بر اساس اعلام این نهاد، محدوده نظارتی از «خط اتصال کوه مبارک در ایران و جنوب فجیره در امارات» در شرق تنگه تا «خط اتصال انتهای جزیره قشم و امالقوین» در غرب تنگه را شامل میشود و عبور بدون مجوز در این محدوده «غیرقانونی» تلقی خواهد شد.
براساس گزارشها، این نهاد در ۱۵ اردیبهشت و در جریان بحران تنگه هرمز تاسیس و خبرش در ۲۸ اردیبهشت از سوی شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی اعلام شد. مقامهای جمهوری اسلامی اعلام کردهاند هدف از ایجاد آن، ساماندهی عبور کشتیها و هماهنگی مستقیم با سپاه پاسداران به عنوان «مسئول امنیت تنگه» است.
جمهوری اسلامی در ماه مارس نیز اعلام کرده بود کشتیها برای عبور ایمن از تنگه هرمز باید هزینه پرداخت کنند؛ تصمیمی که به گفته رسانهها در ایران «باعث سوءاستفاده برخی شبکههای کلاهبرداری و فروش اسناد جعلی ترانزیت» شده بود.
دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (OFAC) اول مه [۱۱ اردیبهشت] هشدار داده بود هرگونه پرداخت به حکومت ایران برای عبور از تنگه هرمز، چه از سوی اشخاص آمریکایی و چه غیرآمریکایی، میتواند افراد و شرکتها را در معرض تحریم قرار دهد. این هشدار شامل پرداخت نقدی، ارز دیجیتال، انتقال غیرنقدی و حتی کمکهای خیریه به نهادهای مرتبط با جمهوری اسلامی میشود.
تحلیلگران صنعت کشتیرانی نیز هشدار دادهاند که پیروی از روند صدور مجوز نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس و پرداخت هزینههای ترانزیت، میتواند شرکتهای کشتیرانی را در معرض تحریمهای آمریکا قرار دهد.
ریچارد مید، تحلیلگر شرکت اطلاعات دریایی لویدز، به سیانان گفته بود به نظر میرسد این سیستم جدید برای «رسمیکردن اختیارات ایران بر ترانزیت از طریق تنگه هرمز» طراحی شده است.
رویترز گزارش داد دلار آمریکا روز پنجشنبه در نزدیکی بالاترین سطح یک هفته اخیر باقی ماند؛ موضوعی که پس از انتشار گزارش حملات جدید آمریکا به یک سایت نظامی در ایران و افزایش ابهام درباره مذاکرات تهران و واشینگتن رخ داد.
بر اساس این گزارش، قیمت نفت افزایش یافت و سرمایهگذاران به سمت داراییهای امن از جمله دلار حرکت کردند. همزمان، ارزش ین ژاپن نیز به محدودهای نزدیک شد که ماه گذشته باعث مداخله بانک مرکزی ژاپن در بازار ارز شده بود.
در این گزارش آمده است بازارها اکنون منتظر انتشار شاخص تورمی مورد توجه فدرال رزرو هستند؛ شاخصی که میتواند بر مسیر نرخ بهره آمریکا تاثیر بگذارد.
ارتش اسرائیل در هشدارهایی فوری به ساکنان شهر صور و منطقه زقوقالمفدی در جنوب لبنان اعلام کرد بهدلیل آنچه «نقض توافق آتشبس از سوی حزبالله» توصیف کرد، قصد دارد علیه این گروه اقدام نظامی انجام دهد.
ارتش اسرائیل از ساکنان این مناطق خواست برای حفظ امنیت خود محل را ترک کنند.
در این هشدارها از ساکنان ساختمانهای مشخصشده و اطراف آنها خواسته شد که فورا محل را ترک کرده و به شمال رود زهرانی منتقل شوند
جزئیات بیشتری درباره زمان و ابعاد احتمالی عملیات منتشر نشده است.
وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد نام «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» را به فهرست تحریمهای خود اضافه کرده است.
این نهاد تازهتاسیس از سوی جمهوری اسلامی برای مدیریت درخواستهای عبور کشتیها از تنگه هرمز ایجاد شده است.
بر اساس گزارشها، این نهاد مسئول هماهنگی، صدور مجوز عبور و تعیین مقررات تردد کشتیها در تنگه هرمز است و حکومت ایران در هفتههای اخیر تلاش کرده از طریق آن کنترل بیشتری بر عبور و مرور دریایی اعمال کند.
در پی شنیده شدن صدای چند انفجار در بندرعباس، مقامهای آمریکایی اعلام کردند ارتش آمریکا چند پهپاد ایرانی را در نزدیکی تنگه هرمز سرنگون و یک سایت نظامی مرتبط با پرتاب پهپاد را هدف قرار داده است؛ رخدادی که میتواند مذاکرات تهران و واشینگتن را پیچیدهتر کند.
در حالی که گزارشها از شنیده شدن صدای چند انفجار و فعال شدن پدافند هوایی در اطراف بندرعباس حکایت دارد، مقامهای آمریکایی اعلام کردند نیروهای ایالات متحده در واکنش به آنچه «تهدید علیه نیروهای آمریکایی و تردد تجاری در تنگه هرمز» توصیف شده، چند هدف مرتبط با پهپادهای جمهوری اسلامی را هدف قرار دادهاند.
یک مقام آمریکایی در گفتوگو با سیبیاس این عملیات را «دفاعی» توصیف کرد و گفت حمله علیه یک سایت نظامی انجام شده که تهدیدی برای نیروهای آمریکایی و مسیرهای تجاری در تنگه هرمز بوده است. او در عین حال تاکید کرد آتشبس میان حکومت ایران و آمریکا همچنان برقرار است.
رویترز نیز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد ارتش ایالات متحده چند عملیات علیه سایتهای نظامی و پهپادهای ایران انجام داده است. این مقام گفت نیروهای آمریکایی چند پهپاد ایرانی را که تهدیدی برای نیروهای آمریکایی و ترافیک دریایی تجاری محسوب میشدند، رهگیری و سرنگون کردهاند.
همزمان، اکسیوس به نقل از یک مقام ارشد آمریکایی نوشت جمهوری اسلامی چهار پهپاد انتحاری را به سمت یک کشتی تجاری آمریکایی پرتاب کرده بود، اما ارتش آمریکا این پهپادها را ساقط و یک سکوی دیگر پرتاب پهپاد ایران را نیز پیش از شلیک هدف قرار داده است.
آسوشیتدپرس نیز به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد نیروهای سنتکام یک ایستگاه کنترل زمینی پهپادها در بندرعباس را هدف قرار دادهاند؛ مرکزی که به گفته این مقامها در آستانه پرتاب پنجمین پهپاد بوده است.
این تحولات پس از آن رخ داد که رسانههای ایران بامداد پنجشنبه هفتم خرداد از شنیده شدن صدای سه انفجار در شرق بندرعباس خبر دادند. گزارشها حاکی بود پدافند هوایی برای چند دقیقه فعال شده و مقامهای محلی در حال بررسی منشا صداها هستند.
با این حال، خبرنگار صداوسیمای جمهوری اسلامی در ارتباط زنده اعلام کرده بود با وجود شنیده شدن صداها، «نشانهای از انفجار» در بندرعباس مشاهده نشده و هیچ مقام رسمی نیز منشا این صداها را تایید نکرده است.
در سوی دیگر، خبرگزاری تسنیم، وابسته به نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی، به نقل از یک منبع نظامی نامشخص اعلام کرد نیروهای آمریکایی پس از آنکه سپاه پاسداران با یک «نفتکش آمریکایی که قصد عبور از تنگه هرمز را داشت» مقابله کرد، مناطقی در اطراف بندرعباس را هدف قرار دادهاند.
این حملات در حالی رخ میدهد که مذاکرات تهران و واشینگتن بر سر یک توافق احتمالی همچنان ادامه دارد. دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، روز چهارشنبه ششم خرداد گفت حکومت ایران «در شرایط فرسایشی مذاکره میکند» و در عین حال ابراز اطمینان کرد که دستیابی به توافق نزدیک است، هرچند مقامهای آمریکایی اذعان کردهاند حملات اخیر میتواند روند مذاکرات را پیچیدهتر کند.
