محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، وزیر خارجه قطر در گفتوگوی تلفنی با عباس عراقچی تاکید کرد که استفاده از تنگه هرمز بهعنوان ابزار فشار تنها بحران را عمیقتر میکند.
او تاکید کرد که همه طرفها باید به تلاشهای برای میانجیگری پاسخ دهند.
این تماس پس از آن برقرار شد که یکشنبه یک کشتی تجاری در آبهای قطر مورد حمله قرار گرفت.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، از اعتراضات دیماه تا صبح یکشنبه ۲۰ اردیبهشت، شماری از شهروندان بهائی در شهرهای مختلف بازداشت شدهاند.
پیوند نعیمی، برنا نعیمی و شکیلا قاسمی در کرمان، بهزاد یزدانی و همسرش رومینا خزعلی، مهسا ستوده، ماندانا ستوده، پژمان زارع، سارا سپهری و عنقا سیاوشی در شیراز و فلورا صمدانی در یزد، از جمله شهروندان بهائی بازداشتشده در این دورهاند.
همچنین وفا کاشفی، نوید ذرهبین ایرانی، پیام فریدیان، ربیع مالکی و سپهر کوشکباغی در مشهد، ریاض بهراد در کرج، آرتین غضنفری در تهران و رومینا گلی در ساری نیز در این مدت بازداشت شدهاند.
بسیاری از این شهروندان همچنان در بازداشت و بلاتکلیفی به سر میبرند و خبر تازهای از آزادی یا ادامه بازداشت شماری از آنان، از جمله فریدیان، مالکی و کوشکباغی، در دست نیست.
جامعه جهانی بهائی ۱۰ اردیبهشت در بیانیهای هشدار داد پیوند و برنا نعیمی تحت شکنجه، ضربوشتم، شوک الکتریکی، محرومیت از آب و غذا و اعدامهای نمایشی قرار گرفتهاند تا به اتهامهایی که مرتکب نشدهاند، اعتراف کنند.
جامعه جهانی بهائی تاکید کرد این دو نفر در خطر اعدام قرار دارند.
همزمان، برخی دیگر از شهروندان بهائی در هفتههای اخیر بازداشت شده و پس از تودیع وثیقههای سنگین، بهطور موقت آزاد شدهاند.
با گذشت ۷۲ روز از قطعی اینترنت در ایران، منابع مطلع به ایراناینترنشنال گفتهاند ابعاد واقعی بازداشتها و فشارها علیه جامعه بهائی بسیار گستردهتر از موارد رسانهایشده است، اما اختلال در اطلاعرسانی، تهدید خانوادهها و فضای امنیتی، دسترسی به اطلاعات دقیق را دشوار کرده است.
وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی دیماه ۱۴۰۴ در اطلاعیهای از شناسایی یک «شبکه ۳۲ نفره جاسوسی» مرتبط با شهروندان بهائی خبر داد.
وزارت اطلاعات این افراد را به «اغتشاش و تخریبگری» متهم کرد و افزود ۱۲ نفر از آنان بازداشت و ۱۳ تن دیگر احضار شدهاند.
مقامهای جمهوری اسلامی پیشتر نیز از جمله در جریان جنگ ۱۲ روزه، شهروندان بهائی را به «جاسوسی برای اسرائیل» متهم و برای شماری از آنان پروندهسازی کرده بودند.
بلاتکلیفی بازداشتشدگان و فشار بر خانوادهها
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، شماری از شهروندان بهائی بازداشتشده در هفتهها و ماههای اخیر، بدون دسترسی روشن به روند قضایی، در وضعیت بلاتکلیف نگهداری میشوند.
در برخی پروندهها، خانوادهها از محل نگهداری، وضعیت جسمی، اتهامات مطرحشده یا زمان احتمالی آزادی عزیزانشان بیاطلاع ماندهاند و پیگیریهای آنان نیز با تهدید و فشار امنیتی روبهرو شده است.
در مواردی، تماس بازداشتشدگان با خانوادهها بسیار کوتاه و محدود بوده و همین تماسهای چندثانیهای نیز امکان اطلاع از وضعیت جسمی و روحی آنان را فراهم نکرده است.
منابع مطلع به ایراناینترنشنال گفتهاند برخی خانوادهها، حتی پس از تامین وثیقههای سنگین، همچنان با ادامه بازداشت عزیزانشان روبهرو شدهاند و در برخی پروندهها نیز اتهامات تازهای به بازداشتشدگان افزوده شده است.
اطلاعات رسیده همچنین از نگرانی جدی درباره وضعیت جسمی شماری از بازداشتشدگان حکایت دارد.
برخی از آنان پیش از بازداشت با مشکلات پزشکی، نیاز به مصرف دارو یا مسئولیت نگهداری از اعضای بیمار و سالخورده خانواده روبهرو بودهاند، اما در بازداشت با محدودیت تماس، کمبود دارو، نبود رسیدگی پزشکی کافی و محرومیت از دسترسی منظم به خانواده مواجه شدهاند.
بازداشت همزمان اعضای برخی خانوادههای بهائی، نگهداری طولانیمدت در بلاتکلیفی و تهدید نزدیکان برای خودداری از پیگیری، فشار مضاعفی بر خانوادههای بهائی وارد کرده است.
به گفته منابع آگاه، این برخوردها تنها به بازداشتشدگان محدود نمانده و خانوادهها هم در عمل، در بخشی از چرخه فشار امنیتی قرار گرفتهاند.
یورش به خانهها، ضبط اموال و اجرای احکام حبس
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد خانه همه شهروندان بهائی بازداشتشده در این موج، هدف تفتیش نیروهای امنیتی قرار گرفته است.
بر پایه این اطلاعات، در جریان یورش نیروهای امنیتی حکومت به منازل این شهروندان، وسایل شخصی، مدارک هویتی، تلفن همراه، لپتاپ، کامپیوتر، کتابها و در برخی موارد اموال ارزشمند آنان ضبط شده است.
به گفته منابع مطلع، این تفتیشها صرفا به بررسی خانهها محدود نبوده و در مواردی به زیرورو کردن کامل محل سکونت و بردن هر آنچه ماموران خواستهاند، از وسایل دیجیتال و اسناد شخصی تا طلا و جواهرات، تبدیل شده است.
در تازهترین نمونهها، صبح ۱۴ اردیبهشت، منزل فرامرز ندافیان و همسرش پریوش ندافیان در شیراز هدف یورش نیروهای امنیتی قرار گرفت.
ماموران با ارائه حکمی دستنویس، خانه را تفتیش و گوشیهای موبایل، کیس کامپیوتر، کتابها و حتی طلا و جواهرات این خانواده را ضبط کردند.
یک روز بعد، نیروهای امنیتی به منزل افسانه جذابی، معروف به راسخی، شهروند ۶۶ ساله بهائی در شیراز، یورش بردند.
بر اساس اطلاعات دریافتی، ماموران با حکمی با عنوان «همکاری با اسرائیل» وارد خانه شدند، او و مادر ۸۵ سالهاش را تهدید و تحقیر کردند، وسایلی از جمله کتابها، قابها، گوشی موبایل، پلاک و زنجیر طلا را بدون ارائه رسید ضبط کردند و این خانواده را به مصادره منزل و انتقال به مکان نامعلوم تهدید کردند.
در کنار بازداشتها و تفتیشها، اجرای احکام حبس علیه شهروندان بهائی نیز ادامه یافته است.
بر اساس اطلاعات رسیده، دیدار احمدی، بشری مصطفوی و النا نعیمی در کرمان و نگین خادمی، یگانه روحبخش، ندا بدخش، مژگان شاهرضایی، شانا شوقیفر، آرزو سبحانیان، پرستو حکیم و ندا عمادی در اصفهان برای اجرای احکام حبس به زندان منتقل شدهاند.
منابع غیررسمی میگویند بیش از ۳۰۰ هزار شهروند بهائی در ایران زندگی میکنند. با این حال، قانون اساسی جمهوری اسلامی تنها ادیان اسلام، مسیحیت، یهودیت و زرتشتی را به رسمیت میشناسد.
بهائیان، بهعنوان بزرگترین اقلیت دینی غیرمسلمان ایران، از زمان انقلاب ۱۳۵۷ بهطور سیستماتیک هدف فشار و آزار قرار گرفتهاند؛ از بازداشت و حبس خودسرانه تا محرومیت از تحصیل، مصادره و تخریب اموال، تعطیلی کسبوکارها، یورش به منازل و نفرتپراکنی حکومتی.
نتبلاکس صبح یکشنبه ۲۰ اردیبهشت در شبکه اجتماعی ایکس نوشت این محدودیت بیسابقه در سومین ماه خود ادامه دارد و همچنان هیچ نشانهای از بازگشت گسترده دسترسی عمومی به اینترنت بینالمللی دیده نمیشود.
این نهاد افزود مقامهای جمهوری اسلامی همچنان دسترسی شهروندان عادی به اینترنت جهانی را محدود کردهاند.
قطع طولانیمدت اینترنت در ایران، علاوه بر محدود کردن دسترسی عمومی به اطلاعرسانی و ارتباطات روزمره، فعالیتهای حرفهای، اقتصادی، آموزشی و حتی ورزشی را نیز مختل کرده است.
یکی از تازهترین نمودهای این اختلال، بازماندن ورزشکاران ایرانی از حضور در رقابتهای بینالمللی به دلیل ناتوانی در ثبتنام آنلاین است.
غلامحسن ذوالقدری، سرپرست تیمهای ملی تکواندو، در گفتوگو با خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، گفت به دلیل قطعی اینترنت در دو ماه گذشته، فدراسیون تکواندو نتوانسته ورزشکاران ایرانی را برای نخستین گرندپری سال ۲۰۲۶ و مسابقات جهانی ثبتنام کند و ایران نمایندهای در این مسابقات نخواهد داشت.
۱۹ اردیبهشت نیز ایرنا، خبرگزاری دولت جمهوری اسلامی، گزارش داد در پی قطعی اینترنت و تعطیلی فعالیت بسیاری از فروشگاههای مجازی، دستفروشی افزایش یافته و برخی از این فروشگاهها به پیادهروها منتقل شدهاند.
بر اساس این گزارش، این وضعیت در نقاط مختلف تهران، از جمله مرکز و جنوب غرب پایتخت، دیده میشود. ایرنا نوشت حضور فروشندگان خیابانی در محدوده بلوار کشاورز تا خیابان کارگر پررنگتر شده و این روند از بازار «امامزاده حسن» در جنوب غرب تهران تا شهرک اندیشه شهریار نیز مشهود است.
پایگاه خبری سیتنا نیز ۱۸ اردیبهشت گزارش داد شماری از کاربران در روزهای اخیر از افزایش محسوس تعرفه اینترنت ثابت برخی اپراتورها، بدون اطلاعرسانی رسمی و در سکوت خبری، خبر دادهاند.
سیتنا نوشت همزمان با بحثها درباره «اینترنت پرو» و تغییر مدلهای تعرفهگذاری اینترنت همراه، نگرانیها درباره موج تازه گرانی خدمات اینترنت ثابت نیز افزایش یافته است.
بر اساس ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال، ایرانیان مقیم کشورهای مختلف، از جمله ژاپن، کانادا، نیوزیلند و استرالیا، یکشنبه ۲۰ اردیبهشت در پی فراخوان شاهزاده رضا پهلوی، علیه اعدامهای جمهوری اسلامی و قطع اینترنت در ایران تجمع کردند.
یکی از برگزارکنندگان تجمع سیدنی به علیرضا محبی، خبرنگار ایراناینترنشنال، گفت هدف از برگزاری این تجمعات رساندن صدای مردم داخل ایران به گوش جهانیان است.
او به رفتار جمهوری اسلامی در قبال شهروندان در ایران اشاره کرد و گفت: «کدام کشور در دنیا ۷۲ روز اینترنت را بر روی مردم خود قطع میکند؟»
انجمن صنفی کسبوکارهای اینترنتی ایران نیز ۱۵ اردیبهشت در بیانیهای درباره وضعیت کسبوکارهای کوچک و نوپا هشدار داد و نوشت: «در جستوجوی سنگ قبر برای اکوسیستم استارتاپی کشور هستیم.»
این انجمن در بخش دیگری از بیانیه خود به طرح موسوم به «اینترنت پرو» انتقاد کرد و نوشت دسترسی به آن مستلزم ارائه مدارک شغلی، وابستگی به نهادهای صنفی خاص و پرداخت هزینههای سنگین است و همین موضوع خشم عمومی کاربران را برانگیخته است.
همزمان با ادامه این محدودیتها، گزارشها و روایتهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد قطع طولانیمدت اینترنت در ایران، از فعالیتهای اقتصادی و آموزشی تا ارتباطات روزمره و اطلاعرسانی را مختل کرده و هزینههای آن مستقیما بر زندگی شهروندان تحمیل شده است.
شبکه سیانبیسی یکشنبه ۲۰ اردیبهشت گزارش داد رسیدن خط لوله شرق-غرب عربستان سعودی به حداکثر ظرفیت انتقال نفت در پی بحران تنگه هرمز، نقش مهمی در افزایش سود این غول نفتی ایفا کرده است.
بر اساس بیانیه آرامکو، سود خالص تعدیلشده این شرکت در سهماهه نخست سال جاری به ۳۳.۶ میلیارد دلار رسید؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه سال قبل ۲۶.۶ میلیارد دلار بود. سود آرامکو همچنین نسبت به سهماهه پیشین ۳۴ درصد افزایش داشته است.
این در حالی است که کارشناسان پیشتر برای این بازه زمانی، سود ۳۱.۲ میلیارد دلاری را پیشبینی کرده بودند.
سود خالص تعدیلشده شاخصی مالی است که با حذف هزینهها یا درآمدهای غیرمعمول و موقتی، تصویری دقیقتر از عملکرد واقعی و پایدار یک شرکت در فعالیتهای اصلیاش ارائه میدهد.
امین الناصر، مدیرعامل آرامکو، در بیانیهای گفت: «خط لوله شرق-غرب ما که به حداکثر ظرفیت هفت میلیون بشکه نفت در روز رسیده، نقش خود را بهعنوان یک شریان حیاتی تامین انرژی ثابت کرده است.»
او افزود این مسیر «به کاهش آثار شوک جهانی انرژی یاری رسانده و به مشتریانی که از محدودیتهای کشتیرانی در تنگه هرمز آسیب دیدهاند، امکان تنفس داده است».
تنگه هرمز گذرگاه باریکی میان ایران و عمان است که حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکند.
از زمان آغاز مناقشه کنونی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، اختلال در تردد شناورها در این آبراه موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
حذف حدود یک میلیارد بشکه نفت از بازار جهانی
سیانبیسی گزارش داد بهدنبال بحران تنگه هرمز، نزدیک به یک میلیارد بشکه نفت از بازار جهانی حذف شده و معضل کمبود عرضه با تداوم بسته ماندن این گذرگاه راهبردی هر روز شدت میگیرد.
همزمان، تنشها در آبهای منطقه ادامه دارد و در شرایطی که تهران و واشینگتن هنوز بر سر پایان دائمی جنگ به توافق نرسیدهاند، چشمانداز مناقشه کنونی همچنان نامشخص است.
وزارت دفاع قطر اعلام کرد صبح ۲۰ اردیبهشت، یک کشتی فلهبر در آبهای شمال شرقی دوحه هدف یک پهپاد قرار گرفت.
این شناور پس از مهار آتشسوزی، به مسیر خود به سمت بندر مسیعید قطر ادامه داد و تاکنون گزارشی درباره آسیب دیدن خدمه آن منتشر نشده است.
۱۸ اردیبهشت نیز ارتش آمریکا دو نفتکش ایرانی را که در پی دور زدن محاصره دریایی بودند، هدف گرفت. جمهوری اسلامی نیز بار دیگر به امارات متحده عربی حمله کرد.
بهدنبال تشدید تنشها، قیمت جهانی نفت در معاملات ۱۸ اردیبهشت افزایش یافت. بهای نفت خام برنت، شاخص جهانی نفت، با حدود یک درصد رشد به ۱۰۱ دلار و ۲۹ سنت در هر بشکه رسید و نفت خام وستتگزاس اینترمدیت آمریکا نیز ۹۵ دلار و ۴۲ سنت معامله شد.
قیمت نفت برنت در سهماهه نخست سال جاری میلادی ۹۵ درصد افزایش یافته و از ابتدای ۲۰۲۶ تاکنون نیز ۶۷ درصد رشد کرده است.
