رهبر اکثریت سنا: ترامپ سیاست صلح از طریق قدرت را در قبال رژیم ایران دنبال میکند
جان تون، رهبر اکثریت جمهوریخواه در سنای آمریکا خبرنگاران گفت که از نظر او تجمیع نیروهای نظامی آمریکا در خاورمیانه در راستای منافع امنیت ملی آمریکا و متحدان آن در منطقه است.
این سناتور گفت: «فکر میکنم رییس جمهوری ترامپ در حال آماده شدن برای همه احتمالات است و همزمان سیاست خود مبنی بر صلح از طریق قدرت و همکاری با متحدان در منطقه را دنبال میکند تا اطمینان حاصل شود که میتوانیم از دستیابی حکومت ایران به توانایی هستهای جلوگیری کنیم.»
او البته گفت که جمهوری اسلامی هم اکنون هم تواناییهای ایجاد تهدید علیه همسایگان خود را که متحدان آمریکا هستند، دارد.
وبسایت واینت در گزارشی نوشت اسرائیل در حالی با افزایش تنشها با حکومت ایران مواجه است که خطر گسترش درگیری به چند جبهه وجود دارد، اما مقامهای نظامی این کشور تاکید دارند که ارتش از نظر پدافند هوایی، تجربه عملیاتی و حمایت آمریکا در وضعیت آمادهباش قرار دارد.
به گزارش واینت، سرتیپ ایال زامیر، رییس ستاد ارتش اسرائیل، بهصورت علنی درباره پیامدهای احتمالی حمله آمریکا به ایران سکوت کرده، اما در نشستهای غیرعلنی با رهبران سیاسی، هم فرصتها و هم خطرات چنین کارزاری را تشریح کرده است. این در حالی است که از اواسط ژانویه، مقامهای سیاسی بارها رسانههای اسرائیلی را درباره احتمال جنگ با جمهوری اسلامی توجیه کردهاند، اما ارتش از ارائه توضیح عمومی درباره سناریوهای احتمالی خودداری کرده است.
واینت یادآور میشود که برخلاف وضعیت کنونی، «عملیات طلوع شیران» در ژوئن گذشته - کارزار هوایی اسرائیل علیه حکومت ایران - بیش از دو سال با جزئیات کامل و در هماهنگی با افسران آمریکایی برنامهریزی شده بود. این عملیات به کشته شدن ۳۰ اسرائیلی و آسیب به دهها سایت انجامید و با حمله آمریکا به تاسیسات هستهای فردو پایان یافت. با وجود موفقیت گسترده در رهگیری موشکها و پهپادها، ذخایر رهگیرهای سامانههای «آرو»، «فلاخن داوود» و «گنبد آهنین» کاهش یافت و بازسازی برخی توانمندیها سالها زمان خواهد برد.
به نوشته واینت، جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل با حکومت ایران در مقطع کنونی بخشی از برنامه اصلی ارتش برای سال ۲۰۲۶ نبود؛ سالی که قرار بود به بازسازی آمادگی و تدوین برنامه چندساله جدید اختصاص یابد. در سناریوهای پیشبینیشده، احتمال تنش ناگهانی با حکومت ایران، عملیات گسترده علیه حزبالله در لبنان یا درگیری دوباره با حماس در نظر گرفته شده بود، اما نه یک کارزار تمامعیار علیه قدرتی منطقهای مانند جمهوری اسلامی.
بر اساس این گزارش، مقامهای نظامی اکنون علاوه بر سناریوهای تاکتیکی - مانند سرنگونی احتمالی یک جنگنده اسرائیلی بر فراز ایران یا افزایش حملات به داخل اسرائیل - احتمال تلفات گسترده غیرنظامیان و یک جنگ فرسایشی طولانیمدت را نیز بررسی میکنند؛ جنگی که طی آن حکومت ایران ممکن است بهصورت پراکنده موشکهای سنگین شلیک کند و اقتصاد اسرائیل را برای ماهها تحت فشار قرار دهد.
واینت همچنین احتمال ورود حزبالله به درگیری را جدی میداند. این گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه شرکت نکرد، اما همچنان بزرگترین نیروی نظامی لبنان محسوب میشود و به گفته گزارش، دهها هزار موشک هدایتشونده، راکت و پهپاد در اختیار دارد. حملات همزمان از چند جبهه - از ایران، لبنان، عراق و یمن - سناریویی است که نیروی هوایی اسرائیل برای آن آموزش دیده، اما هرگز در عمل تجربه نکرده است.
در عین حال، به نوشته واینت، برخی حامیان حمله معتقدند استقرار گسترده کنونی نیروهای آمریکا در منطقه ممکن است در سالهای آینده تکرار نشود و فرصت کنونی نباید از دست برود. با این حال، گزارش تاکید میکند که حکومت ایران نیز پس از جنگ ۱۲روزه گذشته در حال بازسازی توان موشکی و پدافندی خود است.
واینت در پایان مینویسد در حالی که گزارشهای مداوم درباره ورود هواپیماهای نظامی آمریکا و ناوهای جنگی به منطقه نگرانی عمومی را در اسرائیل افزایش داده، نبود توضیحهای منظم و شفاف از سوی ارتش موجب شکلگیری فضای اضطراب در جامعه شده است؛ فضایی که طی سه ماه گذشته ادامه داشته، در حالی که در این مدت حتی یک موشک نیز به سوی اسرائیل شلیک نشده است.
در تحولات روز چهارشنبه ششم اسفند، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، با تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی تهدیدی علیه امنیت ایالات متحده است، گفت خودداری تهران از گفتوگو درباره موشکهای بالستیک «یک مشکل بسیار بزرگ» در مسیر هر توافقی به شمار میرود.
شاهزاده رضا پهلوی نیز با انتشار پیامی بر حفظ و دفاع از تمامیت ارضی ایران تاکید کرد و آن را «اصلی خدشهناپذیر» دانست.
در حوزه دیپلماسی هستهای، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت توافقی که از «تخریب و بیثباتی بیشتر جلوگیری کند» بدون توسل به خشونت امکانپذیر است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داد همزمان با افزایش احتمال حمله، کشتیهای ناوگان پنجم ایالات متحده پایگاه خود در بحرین را ترک کردند. همچنین بزرگترین ناو هواپیمابر جهان، جرالد فورد، روز چهارشنبه ششم اسفند در پایگاه دریایی ایالات متحده در جزیره کرت یونان پهلو گرفت.
در داخل ایران، دانشجویان در دانشگاههای هنر، فردوسی مشهد، خوارزمی کرج و علوم پزشکی شهید بهشتی با در دست داشتن پرچم شیر و خورشید و سر دادن شعار علیه علی خامنهای تجمع کردند.
عباس عراقچی نیز گفت هر زمان که لازم باشد، مجلس خبرگان رهبر جدید جمهوری اسلامی را انتخاب میکند.
برای آگاهی از دیگر تحولات چهارشنبه، اینجا را بخوانید
نشریه پولیتیکو به نقل از دو منبع آگاه نوشت که مشاوران ارشد دونالد ترامپ ترجیح میدهند که اسرائیل قبل از آغاز حمله نظامی آمریکا، جمهوری اسلامی را هدف قرار دهد.
به نوشته این نشریه، مقامهای آمریکایی معتقدند که حمله اسرائیل موجب واکنش انتقامجویانه جمهوری اسلامی به اسرائیل شده و حمایت مردم آمریکا از ورود به جنگ برمیانگیزد.
این منابع به پولیتیکو گفتند: «در داخل دولت و اطراف آن این ایده وجود دارد که از نظر سیاسی بسیار بهتر است اسرائیلیها اول و بهتنهایی اقدام کنند و ایرانیها علیه ما تلافی کنند، و این به ما دلیل بیشتری برای اقدام بدهد.»
هر دو منبع به پولیتیکو گفتهاند که یک عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل نیز میتواند گزینهای محتمل باشد، چه اسرائیل ابتدا حمله کند و چه نکند. یکی از آنها افزوده است که هرچند مذاکرات با ایرانیها جدی است، اما نزدیکان ترامپ معتقدند «در نهایت ما آنها را بمباران خواهیم کرد.»
در گزارش پولیتیکو آمده است که ابعاد یک کارزار نظامی احتمالی آمریکا همچنان نامشخص است. این گزارش به نگرانیهایی اشاره میکند مبنی بر اینکه کاهش ذخایر مهمات آمریکا ممکن است چین را به تلاش برای حمله به تایوان تشویق کند، و نیز اینکه یک حمله گستردهتر میتواند خطر تلفات انسانی را افزایش دهد.
انتشار یک گزارش تازه در آمریکا درباره احتمال استفاده جمهوری اسلامی از سلاحهای شیمیایی علیه معترضان، همزمان با تشدید فشارهای واشینگتن و در آستانه دور جدید مذاکرات هستهای در ژنو، توجهها را به برنامههای تسلیحاتی حکومت ایران معطوف کرده است.
این گزارش که بامداد چهارشنبه توسط فاکسنیوز منتشر شد و از سوی اندیشکده مستقر در واشینگتن «بنیاد دفاع از دموکراسیها» تهیه شده، از جامعه بینالمللی خواسته است بررسی کند آیا حکومت ایران در جریان اعتراضات سراسری دی ماه - که به کشته شدن دهها هزار نفر انجامید - از عوامل شیمیایی ممنوعه برای سرکوب معترضان استفاده کرده است یا نه.
آندریا استریکر، نویسنده گزارش، با اشاره به آنچه «برنامه پنهان تسلیحات شیمیایی» تهران خوانده، گفته است سیاستگذاران آمریکایی تمرکز بسیار بیشتری بر برنامه هستهای ایران داشتهاند و فعالیتهای ادعایی این کشور در حوزه تسلیحات شیمیایی کمتر مورد توجه قرار گرفته است. او تاکید کرده است: «ایالات متحده، متحدانش و سازمان منع سلاحهای شیمیایی باید ادعاهای معتبر درباره استفاده رژیم ایران از سلاحهای شیمیایی علیه مردم خود را بررسی کنند.»
ایران از امضاکنندگان کنوانسیون منع سلاحهای شیمیایی ۱۹۹۷ است؛ معاهدهای که توسعه، تولید، ذخیرهسازی و استفاده از این تسلیحات را ممنوع میکند. هرگونه استفاده تاییدشده از چنین سلاحهایی، نقض تعهدات بینالمللی محسوب میشود. استریکر همچنین پیشنهاد کرده در صورت اقدام نظامی آمریکا علیه حکومت ایران، تاسیسات مرتبط با تحقیق و تولید تسلیحات شیمیایی نیز باید در فهرست اهداف احتمالی قرار گیرد.
انتشار این گزارش در حالی صورت میگیرد که آمریکا حضور نظامی خود را در منطقه افزایش داده و قرار است نمایندگان واشینگتن و تهران در ژنو دیدار کنند. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه حکومت ایران، پیشتر گفته بود «توافق در دسترس است، اگر دیپلماسی در اولویت قرار گیرد.» مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی ایران نیز تاکید کرده تهران رویکردی مبتنی بر «حمایت از صلح و ثبات» دارد و تنش منطقهای به زیان همه کشورهاست.
در سال ۲۰۲۴ نیز آمریکا و اسرائیل حکومت ایران را به نقض تعهدات خود در چارچوب کنوانسیون منع سلاحهای شیمیایی متهم کرده بودند؛ اتهامی که تهران آن را رد و «جنگ روانی» توصیف کرد. حکومت ایران همواره اعلام کرده بهعنوان قربانی حملات شیمیایی عراق در دهه ۱۹۸۰، مخالف چنین تسلیحاتی است.
همزمان با انتشار این گزارش، دولت دونالد ترامپ روز چهارشنبه دور تازهای از تحریمها را علیه بیش از ۳۰ فرد، شرکت و کشتی مرتبط با فروش غیرقانونی نفت ایران و پشتیبانی از برنامههای موشکی و تسلیحات پیشرفته این کشور اعلام کرد. این تحریمها از سوی دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا در چارچوب سیاست «فشار حداکثری» اعمال شده است.
بر اساس اعلام وزارت خزانهداری، ۱۲ کشتی دیگر که بخشی از «ناوگان سایه» ایران محسوب میشوند هدف تحریم قرار گرفتهاند. مقامهای آمریکایی میگویند درآمد حاصل از فروش نفت ایران برای سرکوب داخلی، حمایت از گروههای نیابتی منطقهای و توسعه تسلیحات به کار میرود.
همچنین ۹ فرد و شرکت در ایران، ترکیه و امارات متحده عربی به اتهام تامین ماشینآلات حساس و مواد شیمیایی برای سپاه پاسداران و وزارت دفاع جمهوری اسلامی تحریم شدهاند. برخی از این شبکهها با شرکت «اُجه پرواز مادو نفر» که موتور پهپاد تولید میکند، مرتبط دانسته شدهاند. تحریمهایی نیز علیه تامینکنندگان «سدیم پرکلرات» - ماده اولیه تولید سوخت جامد موشکهای بالستیک - اعمال شده است.
چهار مقام ارشد صنایع هوایی قدس، وابسته به وزارت دفاع حکومت ایران که به گفته آمریکا پهپادهایی برای روسیه و ونزوئلا تولید و توسعه میدهد، نیز در فهرست تحریمها قرار گرفتهاند. وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرده تنها در سال ۲۰۲۵ بیش از ۸۷۵ فرد، کشتی و هواپیما در چارچوب کارزار اقتصادی علیه تهران تحریم شدهاند.
مقامهای آمریکایی تاکید کردهاند هدف از این تحریمها «تنبیه» نیست، بلکه تغییر رفتار حکومت ایران و توقف حمایت از گروههای مسلح و برنامههای تسلیحاتی است؛ برنامههایی که به گفته واشینگتن بر رفاه مردم ایران اولویت داده شدهاند.
وبسایت اویل پرایس گزارش داد که چین و ایالات متحده، بزرگترین وارد کنندگان نفت، در شرایطی قرار دارند که میتوانند یک شوک به بازار نفت و توقف صادرات را بدون مشکل سپری کنند.
این وبسایت نوشت: «چین و آمریکا ذخایر استراتژیک کافی را برای عبور از اخلال در عرضه نفت در منطقه خاورمیانه، در صورت تشدید تنش و حمله ایالات متحده به جمهوری اسلامی، دارند.»
چهارشنبه خبرگزاری رویترز به نقل از دو منبع گزارش داد که عربستان سعودی هم تولید خود را افزایش داده است تا در صورت اخلال در بازار نفت پس از حمله احتمالی آمریکا به جمهوری اسلامی، کمبود نفت را جبران کند.