مطالب بیشتر
او گفت: «در هرجایی که مردم میخواهند آزادیشان را پس بگیرند و آزادی را به کشوری که زمانی آن را داشته بازگردانند، مثل ایران، ما از آن حمایت میکنیم. پیش از سقوط شاه در سال ۱۹۷۹، ایران شریک بسیار خوبی برای ایالات متحده بود و روابط تجاری و سیاسی گستردهای میان دو کشور وجود داشت. امیدوارم مردم ایران دوباره بتوانند آزادی را برای خودشان احیا کنند. ما همیشه از آزادی حمایت میکنیم، نه از دیکتاتوری.»
او در پاسخ به پرسشی درباره احتمال حمایت از اقدام نظامی آمریکا در ایران گفت:«موضوع، تغییر رژیم نیست. موضوع این است که مردم ایران حق داشته باشند نوع حکومتی را که میخواهند انتخاب کنند. این معنای واقعی دموکراسی است. ما همیشه از آزادی حمایت میکنیم، اما این به آن معنا نیست که آمریکا نیروی نظامی به کشورها بفرستد یا وارد جنگ شود.»
اجماع بر سر «نگرانی از جمهوری اسلامی»، اختلاف بر سر روش
در واشینگتن، هرچند درباره نحوه برخورد با جمهوری اسلامی اختلاف دیدگاه وجود دارد، اما در یک نکته تقریبا همگرایی دیده میشود: نگرانی نسبت به ابعاد هستهای و موشکی برنامههای جمهوری اسلامی.
جمهوریخواهان عموما معتقدند بازدارندگی واقعی تنها از مسیر نمایش قدرت و حفظ آمادگی برای اقدام نظامی به دست میآید. در مقابل، دموکراتها بیشتر بر استفاده از ابزارهای دیپلماتیک، سازوکارهای نظارتی و نقش کنگره در کنترل تصمیمات جنگی تاکید دارند.
با این حال، هر دو طیف میپذیرند که بیتوجهی به روندهای نظامی و هستهای ایران میتواند پیامدهای امنیتی جدی برای آمریکا و متحدانش داشته باشد و همین موضوع پیام مهمی برای تهران به همراه دارد.
پیوند سیاست داخلی ایران با معادلات امنیتی جهانی
ادامه اعتراضها در ایران باعث شده پرونده جمهوری اسلامی تنها در چارچوب برنامه هستهای یا نقش منطقهای آن تحلیل نشود، بلکه ابعاد حقوق بشری و داخلی نیز بیش از گذشته به سیاست خارجی گره بخورد.
اکنون موضوع ایران در سطحی قرار گرفته که همزمان به چند حوزه مرتبط است: حقوق بشر، ثبات منطقهای، امنیت انرژی و حتی رقابت ژئوپولیتیک میان قدرتهای بزرگ. در چنین شرایطی، نحوه برخورد حکومت ایران با معترضان داخلی میتواند بهطور مستقیم بر نوع نگاه و تصمیمسازیهای بینالمللی تاثیر بگذارد.
هرگونه سرکوب خشن میتواند هزینههای سیاسی و دیپلماتیک جمهوری اسلامی را افزایش دهد و زمینه را برای فشارهای بیشتر فراهم کند، در حالیکه کاهش تنش داخلی ممکن است به کاهش حساسیتهای خارجی نیز کمک کند.
بازداشت مادورو تنها یک عملیات محدود در آمریکای لاتین تلقی نمیشود، بلکه بخشی از پیامی وسیعتر به کشورهایی است که در واشینگتن بهعنوان چالشگران اصلی سیاست خارجی آمریکا شناخته میشوند؛ از جمله جمهوری اسلامی.
اسرائیل تنها کشوری است که تاکنون بهطور رسمی جدایی سومالیلند از سومالی را به رسمیت شناخته است. سومالی این تصمیم اسرائیل را «اقدامی غیرقانونی» توصیف کرده و گفته است سفر سعار «نقض جدی» حاکمیت این کشور به شمار میرود.
سعار در بیانیهای در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که در پایتخت سومالیلند، هرگیسا، با عبدالرحمن محمد عبدالله، رییسجمهوری سومالیلند، درباره «طیف کامل روابط» گفتوگو کرده است.
او در ایکس نوشت: «ما مصمم هستیم روابط میان اسرائیل و سومالیلند را با قدرت پیش ببریم.»
وزیر امور خارجه اسرائیل همزمان تصاویری از دیدار خود با رییسجمهوری سومالیلند در کاخ ریاستجمهوری این کشور منتشر کرد.
وزارت اطلاعرسانی سومالیلند پیشتر در شبکه ایکس اعلام کرده بود که سعار ریاست هیاتی بلندپایه را بر عهده دارد.
جزییات از گفتوگوهای وزیر امور خارجه اسرائیل و رییسجمهوری سومالیلند منتشر نشده است، اما یک مقام ارشد سومالیلند پیش از این دیدار به رویترز گفت انتظار میرود وزیر امور خارجه اسرائیل درباره راههای تقویت روابط دوجانبه گفتوگو کند.
سعار همچنین گفت عبدالله دعوت بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، را برای انجام سفری رسمی به اسرائیل پذیرفته است.
وزارت امور خارجه سومالی در بیانیهای اعلام کرد سفر گیدئون سعار، «دخالت غیرقابل قبول» در امور داخلی این کشور محسوب میشود.
عبدالله ماه گذشته گفته بود سومالیلند به «توافقنامههای ابراهیم» خواهد پیوست؛ توافقی که در سال ۲۰۲۰ با میانجیگری واشینگتن شکل گرفت و به برقراری روابط میان اسرائیل و کشورهای حوزه خلیج فارس از جمله امارات متحده عربی، شریک نزدیک سومالیلند، و بحرین انجامید.
وزارت امور خارجه سومالیلند در بیانیهای در فیسبوک اعلام کرد: «رییسجمهوری سومالیلند از اسرائیل و شهروندانش بهخاطر تصمیم به شناسایی سومالیلند تشکر کرد؛ تصمیمی که تاثیر بزرگی بر اقتصاد و توسعه سومالیلند خواهد داشت.»
موقعیت راهبردی
سومالیلند که زمانی تحتالحمایه بریتانیا بود، مدتهاست بهدنبال بهرسمیتشناختهشدن رسمی بهعنوان کشوری مستقل است، هرچند تاکنون با دولتهای مختلف توافقهای دوجانبهای در زمینه سرمایهگذاری و هماهنگی امنیتی امضا کرده است.
تصمیم اسرائیل برای شناسایی سومالیلند پس از دو سال تنش در روابط این کشور با بسیاری از نزدیکترین شرکایش، بهدلیل جنگ غزه و سیاستها در کرانه باختری، اتخاذ شده است.
نتانیاهو گفته است اسرائیل بهدنبال همکاری در حوزههای کشاورزی، سلامت، فناوری و اقتصاد خواهد بود. ساعر نیز پس از این سفر گفت «کارشناسان محلی» از بخش آب سومالیلند در ماههای آینده برای آموزش به اسرائیل سفر خواهند کرد.
سومالیلند در شمالغرب سومالی قرار دارد، با اتیوپی و جیبوتی مرز زمینی مشترک دارد و در آنسوی خلیج عدن، روبهروی یمن واقع شده است؛ جایی که حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی از اکتبر ۲۰۲۳ و همزمان با آغاز جنگ غزه، موشکها و پهپادهایی به سوی اسرائیل شلیک کردهاند.
عمر محمود، تحلیلگر سومالی در اندیشکده «گروه بحران بینالمللی»، به خبرگزاری رویترز گفت اقدام اسرائیل احتمالا ناشی از موقعیت راهبردی سومالیلند است.
او افزود هماهنگیهای امنیتی میتواند بدون استقرار پایگاههای نظامی اسرائیل در آنجا نیز انجام شود.
وزیر امور خارجه اسرائیل سهشنبه گفت شناسایی متقابل و برقراری روابط دیپلماتیک «علیه هیچکس» نیست.
سومالیلند نیز تاکید کرده است که شناسایی آن به اسرائیل اجازه ایجاد پایگاه نظامی در این منطقه یا اسکان مجدد فلسطینیان از غزه را نمیدهد. اسرائیل پیشتر از آنچه مقامهای این کشور «مهاجرت داوطلبانه فلسطینیان از غزه» توصیف میکنند، حمایت کرده است.
