وزارت امور خارجه آمریکا: از تلاش مردم ایران برای شنیده شدن صدایشان حمایت میکنیم
وزارت امور خارجه آمریکا در صفحه فارسی خود در شبکه ایکس نوشت: «با کاهش ارزش پول ایران به پایینترین سطح تاریخی خود در برابر دلار آمریکا، صدها تن از مردم در بازار بزرگ تهران تجمع کردند تا به وخامت شرایط اقتصادی اعتراض کنند.»
در این پست نوشته شده است: «با وجود خشونت و حضور سنگین نیروهای امنیتی، ایرانیان شجاع همچنان صدایشان را بلند کرده و اعتراض چشمگیری از خود نشان میدهند.»
وزارت امور خارجه آمریکا تاکید کرده است: «رژیم جمهوری اسلامی باید به حقوق بنیادین مردم ایران احترام بگذارد و به خواستههای مشروع آنان پاسخ دهد، نه اینکه صدای آنان را خاموش کند. ایالات متحده آمریکا از تلاش مردم ایران برای شنیده شدن صدایشان حمایت میکند.»
وزارت امور خارجه آمریکا، در این صفحه چند پست دیگر نیز منتشر کرده و از جمله به گسترش اعتراضات به شهرهای مختلف ایران اشاره کرده و افزوده است: «اعتراضات به شهرهای سراسر ایران گسترش یافت، از جمله همدان، مشهد، اصفهان، زنجان و ملارد، این حضور نشان از شجاعت چشمگیر ایرانیانی دارد که از مشکلات ایجاد شده توسط سیاستهای شکستخورده و سوءمدیریت اقتصادی رژیم جمهوری اسلامی خسته شدهاند. ایالات متحده شجاعت آنان را میستاید و در کنار همه کسانی که خواستار کرامت و آیندهای بهتر هستند، ایستاده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد ایالات متحده به منطقهای در ونزوئلا که به گفته او محل بارگیری قایقهای حامل مواد مخدر بوده، حمله کرده است؛ اقدامی که نخستین عملیات شناختهشده آمریکا در خاک ونزوئلا از زمان تشدید فشارها علیه دولت نیکلاس مادورو بهشمار میرود.
ترامپ دوشنبه هشت دی در فلوریدا گفت: «یک انفجار بزرگ در منطقه اسکلهای رخ داد که قایقهای مواد مخدر از آنجا بارگیری میشدند. ما همه قایقها را زدیم و بعد خود منطقه را هم هدف قرار دادیم. آن محل دیگر وجود ندارد.»
او در پاسخ به این پرسش که آیا سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سیا، در این عملیات نقش داشته یا نه، گفت: «نمیخواهم این را بگویم. دقیقا میدانم چه کسی این کار را کرده، اما نمیخواهم نام ببرم.»
ترامپ پیشتر گفته بود که به سیا مجوز اجرای عملیاتهای مخفیانه در ونزوئلا را داده است.
او هفته گذشته نیز در یک برنامه رادیویی بهطور مبهم از حمله آمریکا به یک «تاسیسات بزرگ» در این کشور سخن گفته بود؛ اظهاراتی که تا کنون از سوی نهادهای امنیتی آمریکا توضیح داده نشده است.
سازمان سیا، کاخ سفید و وزارت جنگ آمریکا از اظهار نظر درباره این موضوع خودداری کردهاند.
دولت ونزوئلا تاکنون واکنشی رسمی به اظهارات ترامپ نشان نداده و گزارش مستقلی از داخل این کشور درباره چنین حملهای منتشر نشده است.
در همین حال، شرکت «پریمازول»، یک کارخانه شیمیایی در ایالت زولیا که شب کریسمس دچار آتشسوزی شد، شایعات منتشرشده در شبکههای اجتماعی مبنی بر ارتباط این حادثه با اظهارات ترامپ را رد کرده است.
این شرکت اعلام کرد آتشسوزی بهسرعت مهار شده و علت آن در دست بررسی است.
با این حال، شماری از ساکنان محلی به رویترز گفتهاند صدای انفجار را شنیدهاند، شعلههای آتش را دیدهاند و بوی کلر در منطقه احساس شده است.
فشار ترامپ بر حکومت مادورو
ترامپ اول دی کنارهگیری نیکلاس مادورو، رییسجمهوری ونزوئلا، از قدرت را «تصمیمی هوشمندانه» خواند و هشدار داد که او بیش از این نمیتواند از خود سرسختی نشان دهد.
او در جمع خبرنگاران در فلوریدا در پاسخ به این سوال که آیا هدف او واداشتن مادورو به ترک قدرت است، گفت: «خب، فکر میکنم احتمالا همینطور باشد… این به خودش بستگی دارد که چه میخواهد بکند. فکر میکنم عاقلانه است که این کار را انجام دهد. اما باز هم خواهیم دید.»
کارزار فشار ترامپ علیه مادورو شامل افزایش حضور نظامی ایالات متحده در منطقه و انجام حملات نظامی به شناورهایی بوده که به گفته واشینگتن در اقیانوس آرام و دریای کارائیب در نزدیکی این کشور آمریکای جنوبی به قاچاق مواد مخدر مشغول بودهاند.
روزنامه نیویورک تایمز در مقاله ای که دوشنبه منتشر کرد، نوشت که تورم بالا و فروپاشی ارزش پول سرمایه ایرانیان را کمتر و کمتر کرده است و رهبران این کشور را به چالش کشیده است.
این روزنامه به راهپیمایی اعتراضی روز دوشنبه اشاره کرده و نوشته که افت شدید ارزش پول ملی بازار را دچار آشفتگی کرده است.
به نوشته نیویورک تایمز، ایران از سال ۲۰۱۷ تاکنون موجهای پیاپی اعتراض را تجربه کرده است که از مشکلات اقتصادی، خشکسالی و نارضایتیهای دیگر تغذیه میشود. هنوز مشخص نیست که این تجمعهای تازه به شهرهای بیشتری کشیده شود.
در ادامه مقاله آمده است، ویدیوهایی که روز دوشنبه در اینترنت منتشر شد، نشان میدهد نیروهای امنیتی برای متفرق کردن برخی اعتراضها در تهران و دستکم دو شهر دیگر گاز اشکآور شلیک کردند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در پایان دیدار با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، با اعلام این که خواهان حرکت سریع به سمت مرحله دوم توافق آتشبس غزه است، گفت این مرحله بدون خلع سلاح حماس امکانپذیر نیست. در مقابل نتانیاهو اعلام کرد جایزه اسرائیل امسال به ترامپ میرسد.
ترامپ دوشنبه هشت دی گفت: «ما میخواهیم هرچه زودتر وارد فاز دوم شویم، اما حماس باید خلع سلاح شود.»
او افزود: «اگر آنها همانطور که توافق کردهاند خلع سلاح نشوند، آنوقت تاوان سختی در انتظارشان خواهد بود.»
ترامپ تاکید کرد: «ما چنین چیزی را نمیخواهیم. بهدنبال آن نیستیم.»
بر اساس توافقی که در اکتبر با میانجیگری آمریکا حاصل شد، مرحله نخست آتشبس شامل عقبنشینی محدود نیروهای اسرائیلی، افزایش ورود کمکهای انسانی و تبادل گروگانها با زندانیان فلسطینی بود.
مرحله دوم قرار است به خروج کامل اسرائیل از غزه، پایان حکومت حماس و استقرار یک ساختار انتقالی منجر شود.
شرط اسرائیل؛ تحویل بقایای آخرین گروگان اسرائیلی در غزه
یک مقام اسرائیلی نزدیک به نتانیاهو گفت نخستوزیر اسرائیل خواهان بازگرداندن بقایای ران گوِلی، آخرین گروگان اسرائیلی کشتهشده در غزه، پیش از آغاز مرحله دوم است.
خانواده این گروگان نیز در سفر نتانیاهو به آمریکا حضور دارند و قرار است با مقامهای دولت ترامپ دیدار کنند.
اسرائیل همچنین اعلام کرده تا زمانی که بقایای این گروگان تحویل داده نشود، گذرگاه رفح میان غزه و مصر را باز نخواهد کرد؛ موضوعی که یکی از شروط اصلی توافق آتشبس است.
چاک فریلیچ، استاد علوم سیاسی دانشگاه تلآویو و معاون پیشین مشاور امنیت ملی اسرائیل، گفت نتانیاهو با توجه به انتخابات پیشرو در ماه اکتبر در موقعیت دشواری قرار دارد.
به گفته او، نخستوزیر اسرائیل نمیخواهد در سال انتخاباتی وارد تنش مستقیم با ترامپ شود، در حالی که رییسجمهوری آمریکا خواهان پیشبرد سریع توافق است.
رییسجمهوری آمریکا در ادامه از نتانیاهو تمجید کرد و گفت اگر «نخستوزیر ضعیفی» در اسرائیل بر سر کار بود، «اسرائیل امروز وجود نداشت».
ترامپ همچنین اعلام کرد اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری اسرائیل، به او گفته که عفو قضایی نتانیاهو «در راه است».
این گفته او با واکنش فوری دفتر اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری اسرائیل، مواجه شد.
دفتر هرتزوگ در بیانیهای اعلام کرد هیچ گفتوگویی میان ترامپ و رییسجمهوری اسرائیل درباره عفو نتانیاهو صورت نگرفته و تنها چند هفته پیش، یکی از نمایندگان ترامپ درباره روند حقوقی عفو توضیحاتی دریافت کرده است.
ترامپ ۲۱ آبان در نامهای رسمی از هرتزوگ، خواسته بود تا نتانیاهو، را در پرونده اتهامهای مربوط به «فساد» عفو کند.
طبق قانون اسرائیل، سابقهای از صدور عفو در میانه رسیدگی قضایی وجود ندارد.
نتانیاهو نیز در پایان این دیدار اعلام کرد اسرائیل تصمیم گرفته «جایزه اسرائیل» را به پاس «خدمات برجسته» ترامپ به اسرائیل و یهودیان جهان به او اعطا کند.
او گفت برای نخستین بار در تاریخ است که اسرائیل این جایزه به یک فرد غیر اسرائیلی میدهد.
نتانیاهو با توصیف ترامپ بهعنوان «بینظیرترین دوست اسرائیل در کاخ سفید»، گفت همکاری نزدیک با دولت ترامپ به دستاوردهای مهمی در خاورمیانه منجر شده است.
او با رد دیدگاهی که فاصله گرفتن آمریکا از اسرائیل را به نفع منافع واشینگتن میدانست، گفت سیاست ترامپ مبتنی بر همکاری مستقیم، نتایج «چشمگیر» به همراه داشته است.
پس از ملاقات رییسجمهوری ایالات متحده با نخستوزیر اسرائیل در روز دوشنبه هشتم دی، پنتاگون اعلام کرد که شرکت بوئینگ قراردادی به ارزش ۸ میلیارد و ۶۰۰ میلیون دلار در چارچوب «برنامه اف-۱۵ اسرائیل» دریافت کرده است.
پنتاگون با انتشار بیانیهای گفت: «این قرارداد شامل طراحی، یکپارچهسازی، نصب تجهیزات و سامانههای اندازهگیری، انجام آزمایشها، تولید و تحویل ۲۵ فروند جنگنده جدید اف-۱۵ آیاِی برای نیروی هوایی اسرائیل است و گزینهای نیز برای سفارش ۲۵ فروند اضافی از همین نوع جنگنده در نظر گرفته شده است.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت اجازه نخواهد داد تهران دوباره به سطح پیشین قدرت نظامی بازگردد. او افزود اگر جمهوری اسلامی بخواهد توان نظامی خود را بازیابد، تهدید را ریشهکن میکند. ترامپ همچنین در واکنش به اعتراضات در ایران، رهبران جمهوری اسلامی را «بسیار بیرحم» خواند.
ترامپ دوشنبه هشتم دی پس از دیدار با نتانیاهو در فلوریدا جمهوری اسلامی را «مانع اصلی» تحقق صلح در خاورمیانه معرفی کرد و گفت اقدامات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، مسیر صلح در منطقه را هموار کرده است.
او هشدار داد که واشینگتن تحرکات تهران را «دقیقا» زیر نظر دارد و جمهوری اسلامی در صورت بازسازی توان نظامی، با واکنشی قاطع روبهرو خواهد شد.
همزمان علی شمخانی، عضو شورای عالی دفاع حکومت ایران، در شبکه ایکس نوشت: «در دکترین دفاعی ایران، برخی پاسخها پیش از آنکه تهدید به مرحله اجرا برسد، تعیینتکلیف میشوند.»
شمخانی افزود: «توان موشکی و دفاعی ایران نه قابل مهار است و نه نیازمند اجازه. هر تجاوزی، پاسخ سخت، فوری و فراتر از تصور طراحانش خواهد داشت.»
پیش از این دیدار، یک مقام اسرائیلی که نامش فاش نشده اعلام کرد نخستوزیر اسرائیل قصد دارد اطلاعات تازهای درباره تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی توان نظامی و افزایش تولید تسلیحات متعارف و موشکی در اختیار دولت آمریکا بگذارد.
وضعیت داخلی ایران بحرانی است
در حالی که تجمعهای اعتراضی و اعتصاب بازاریان در تهران، در دومین روز خود به بخشهای مختلف پایتخت گسترش یافت، رییسجمهوری آمریکا پیش از آغاز این در پاسخ به پرسشی درباره حمایت از سرنگونی حکومت ایران گفت حاضر نیست درباره «براندازی حکومت» صحبت کند، اما وضعیت داخلی ایران را بحرانی توصیف کرد.
او با اشاره به تورم شدید و وضعیت اقتصادی ایران گفت: «اقتصادشان از هم پاشیده است و مردم راضی نیستند.»
ترامپ همچنین افزود حکومت ایران اعتراضهای مردمی را با خشونت سرکوب میکند و گفت: «هر بار تجمعی شکل میگیرد، تیراندازی میکنند و مردم را میکشند.»
همزمان محمدمهدی بابایی، روزنامهنگار حامی حکومت، ضمن اشاره به اعتراضهای بازاریان تهران، در کانال تلگرامی خود نوشت: «از نیروهای مسلح درخواست دارم قبل از اینکه دوباره ورودی سیلوهای موشکی ما را بزنند، به اسرائیل حمله پیشدستانه کنید.»
ترامپ در بخش دیگری از سخنانش گفت بر اساس اطلاعاتی که دریافت کرده، ایران «هنوز هستهای نشده»، اما ممکن است در این مسیر حرکت کند.
او افزود: «سایتها نابود شدهاند، اما آنها دارند به سایتهای دیگر نگاه میکنند. این چیزی است که من شنیدهام و در حال بررسی است.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد جمهوری اسلامی «قرار نیست به همان جایی که بود برگردد»، اما هشدار داد که تهران به دنبال استفاده از مکانهای دیگری است و گفت: «اگر دارند این کار را میکنند، دارند اشتباه بزرگی مرتکب میشوند.»
بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی ۲۹ آذر ساخت بمب اتمی را «سادهترین کار» برای حکومت خواند و گفت: «ما در موضوع هستهای به لبه قدرت رسیدیم و در مرحلهای قرار داریم که دیگر موضوع مجهولی برایمان باقی نمانده است.»
ترامپ همچنین با اشاره به بمبافکنهای راهبردی بی-۲ که در جنگ ۱۲ روزه، سایتهای هستهای جمهوری اسلامی را هدف گرفتند، گفت: «امیدوارم کاری نکنند، چون نمیخواهیم سوخت یک بی-۲ را هدر بدهیم؛ این یک سفر ۳۷ ساعته رفتوبرگشت است.»
رییسجمهوری آمریکا با تاکید بر این که جمهوری اسلامی باید پیشتر با واشینگتن به توافق میرسید، گفت: «من این گزینه را به آنها دادم. گفتم میتوانید توافق کنید، انجامش بدهید. اما حرفم را باور نکردند. حالا باورم کردهاند.»
به گفته ترامپ، توافق همچنان «انتخاب عاقلانهتر» برای تهران است.
منابع ایراناینترنشنال ۱۷ آذر خبر دادند دولت آمریکا در پاسخ به درخواست مسعود پزشکیان از عربستان برای میانجیگری با هدف ازسرگیری مذاکره با آمریکا، یک بار دیگر بر شرایط سهگانه خود از جمله تعطیلی کامل غنیسازی، انحلال نیروهای نیابتی و محدود شدن برنامه موشکی تهران تاکید کردهاست.
ترامپ ۲۷ آبان در نشست خبری مشترک با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، گفته بود: «جمهوری اسلامی به شدت خواهان دستیابی به توافق است و ما مشغول گفتوگو با آنها هستیم.»
رییسجمهوری آمریکا دوشنبه در فلوریدا گفت: «شروع صلح خاورمیانه با کشتن قاسم سلیمانی بود. همهچیز با سلیمانی شروع شد، آدم بدی که کارهای بدی میکرد، به افراد زیادی آسیب زد و سربازان آمریکایی و سربازان دیگر را کشت. اما نقطه شروع دقیقا همانجا بود و احتمالا همان نقطه آغاز محسوب میشود. بعد از آن هم مسیر ادامه پیدا کرد.»
ترامپ تاکید کرد که به باورش، ضربهزدن به توان نظامی ایران باعث شد «صلح خاورمیانه ممکن شود».
او گفت: «کشورهای عربی نمیتوانستند بر سر صلح در خاورمیانه به توافق برسند، چون جمهوری اسلامی مثل یک ابر تیره روی همهچیز سایه انداخته بود و توافق در منطقه ممکن نبود.»
نتانیاهو نیز ۱۵ مهر در پیامی به مناسبت سالگرد هفتم اکتبر، گفته بود: «ما محور جمهوری اسلامی را شکستیم، چهره خاورمیانه را دگرگون کردیم و با هم پایندگی اسرائیل را تضمین خواهیم کرد.»
