پمپئو: مردم ایران شایسته حکومتی پاسخگو هستند که در خدمت منافع آنان باشد، نه منافع ملاها
مایک پمپئو، وزیر امور خارجه پیشین آمریکا در واکنش به اعتراضات سراسری در ایران در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تعجبی ندارد که مردم ایران برای اعتراض به اقتصاد در حال فروپاشی به خیابانها آمدهاند. حکومت ایران با افراطگرایی و فساد، کشوری را که میتوانست پویا و شکوفا باشد، ویران کرده است.»
او افزود: «مردم ایران شایسته حکومتی پاسخگو هستند که نماینده آنها و در خدمت منافع آنان باشد، نه منافع ملاها و نزدیکان و وابستگانشان.»
روزنامه بریتانیایی فایننشالتایمز به سقوط ارزش پول ملی در ایران پرداخته و آن را عامل اصلی اعتراضات اخیر دانسته است. بهنوشته این روزنامه، حاکمان تهران با دادن یارانه به اقشار کم درآمد و تن دادن به آزادی نسبی پوشش برای زنان، درصدد جلب رضایت شهروندان هستند.
فایننشالتایمز، دوشنبه هشتم دیماه نوشت درحالیکه جمهوری اسلامی هنوز درگیر پیامدهای جنگ ۱۲ روزه است، سقوط تاریخی ارزش ریال در ایران، فشار را بر رهبران جمهوری اسلامی افزایش داده است.
جمهوری اسلامی پس از جنگ ۱۲ روزه بهدلیل تشدید تحریمهای خارجی و دشواری بیشتر فروش نفت، بیش از پیش در تنگنا قرار گرفته است و نرخ رسمی تورم سالانه در ۱۲ ماه منتهی به آذر ۱۴۰۴ به ۴۲.۲ درصد رسیده است.
فایننشالتایمز نوشته خشم عمومی ناشی از افزایش نرخ دلار در ایران سبب شد تا فروشندگان لوازم الکترونیکی در مرکز تهران یکشنبه دست به اعتراض بزنند و دوشنبه نیز کسبه بازار بزرگ تهران به این اعتصاب بپیوندند.
اشاره این روزنامه به اعتراضات بازار موبایل علاءالدین و مجتمع تجاری چارسو در خیابان جمهوری تهران است. گزارشها و ویدیوهای منتشرشده از اعتراضات در روز یکشنبه نشان میدهد در بازار شوش تهران نیز بازاریان و مردم تجمع اعتراضی برگزار کردهاند.
ویدیوهایی که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، نشان میدهد نیروهای ضدشورش با استفاده از گاز اشکآور تلاش کردهاند تجمعها را متفرق کنند.
این اعتراضات چنان گسترده شده که در رسانههای رسمی جمهوری اسلامی هم بازتاب یافته و صداوسیما هم تایید کرده که معترضان خواستار «ثبات نرخ ارز» هستند.
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران هم با اشاره به این اعتراضها نوشت اگرچه خشم عمومی نسبت به افزایش قیمتها قابل درک است، اما «ناامنی هیچ مشکلی را حل نمیکند و تنها به سود کسانی است که ایرانِ ویران میخواهند»؛ عبارتی که بهنظر میرسد اشارهای غیرمستقیم به اسرائیل باشد.
فایننشالتایمز در ادامه گزارش خود با اشاره به دوبرابر شدن قیمت طلا از زمان پایان جنگ ۱۲ روزه در تیرماه تا کنون نوشت این افزایش هم بازتاب افزایش قیمتهای جهانی است و هم رشد تقاضا در بازار داخلی.
بر اساس این گزارش، این چرخه نزولی اقتصادی به شکلگیری یک بحران گستردهتر مشروعیت برای رهبران جمهوری اسلامی دامن زده است؛ بحرانی که در آن بخشهای رو به گسترشی از جامعه خواستار اصلاحات عمیق سیاسی، اقتصادی و اجتماعی هستند.
مقامهای جمهوری اسلامی تاکنون با گسترش برخی آزادیهای محدود اجتماعی و فرهنگی ــ از جمله کاهش سختگیریها در پوشش زنان ــ و توسعه برنامههای کوپن و یارانه غذایی برای خانوارهای کمدرآمد به این فشارها واکنش نشان دادهاند.
این گزارش، اخبار مربوط به برکناری محمدرضا فرزین، رییس کل بانک مرکزی را از قول سعید لیلاز، فعال اقتصادی اصلاحطلب، نوعی «قربانیتراشی» برای نسبت دادن آشفتگی اقتصادی به یک فرد ارزیابی کرده است.
فایننشالتایمز با اشاره گفتوگوهایی با شهروندان ایرانی، سطح پایین دستمزد (حدود ۱۰۰ دلار در ماه برای کارگران) را با هزینههای فزاینده زندگی مقایسه کرده است. شهروندان ایرانی در گفتوگو با فایننشالتایمز گفتند قیمت مواد غذایی در فروشگاههای ایران به دلار افزایش مییابد و آنها برخی اقلام خوراکی را بهدلیل افزایش قیمت کنار گذاشتهاند.
اسرائیل درباره بازسازی برنامه موشکی و هستهای جمهوری اسلامی هشدار داد که حمله احتمالی بعدی آمریکا به تاسیسات حکومت ایران شدیدتر از جنگ ۱۲ روزه خواهد بود.
او گفت: «نمیخواهم این را بگویم اما ممکن است ایران رفتار بدی داشته باشد. این موضوع هنوز تایید نشده اما اگر تایید شود پیامدهای آن را میدانند. میدانید که پیامدها بسیار شدید خواهد بود،شاید حتی شدیدتر از دفعه قبل.»
رییسجمهوری آمریکا در پاسخ به پرسشی درباره ازسرگیری حملات اسرائیل علیه حزبالله بهویژه پس از اظهارات نعیم قاسم، رهبر این گروه درباره مخالفت با خلع سلاح، موضعی دوپهلو اتخاذ کرد و گفت: «باید دید چه میشود. دولت لبنان، بهخاطر حزبالله تا حدی در موقعیت نامساعدی قرار دارد. اما حزبالله رفتار بدی داشته، بنابراین باید دید چه اتفاقی خواهد افتاد.»
بر اساس توافق آتشبسی که در نوامبر سال گذشته حاصل شد، قرار است دولت لبنان بر روند خلع سلاح حزبالله نظارت کند.
اسرائیل در ماههای گذشته همچنان مواضع نظامی خود را در داخل خاک لبنان حفظ کرده و به حملات خود علیه مواضع این گروه در خاک لبنان ادامه داده است. اسرائیل دلیل این حملات را تحرکهای حزبالله و امتناع آنها از خلع سلاح عنوان میکند.
تشکل دانشجویان پیشرو، با انتشار فراخوانی عمومی خطاب به دانشجویان سراسر کشور خواستار ادامه اعتراضات و اعتصابات سراسری از جمله در دانشگاهها شد.
در این بیانیه گفته شده است: «با برچم انقلاب زن، زندگی، آزادی به سوی اعتراضات و اعتصابات سراسری میرویم. دانشجویان، استادان و کارکنان معترض دانشگاههای سراسر کشور، امروز باید اراده جمعیمان را بر تغییر وضعیت کشور معطوف کنیم.»
در ادامه این بیانیه گفته شده است: «طی ماههای گذشته، حکومت تمام توانش را بر بازسازی قوای نظامی و سرکوب خود گذاشته، بیشتر اعدام کرده تا نگران معیشت ما باشد. در گوشه گوشه کشور خانوادهها را در عزای عزیزانشان نشاندهاند و سفره مردم را خالی کردهاند و رییسجمهوری منصوب خامنهای میگوید مردم باید صرفهجویی کنند!»
این تشکل دانشجویی افزوده است: «ما دانشجویان این وضعیت را تحمل نمیکنیم و آیندهای را که اینان بسازند هزاران برابر بدتر از جهنم کنونی میدانیم. ما بر این باور هستیم که پرچم پرشکوه انقلاب زن،زندگی، آزادی که ما مردم ایران را متحد کرده، قطبنمای ما برای خروج از فقر و فلاکت و تیرهروزی است.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، پس از پایان نشست پشت درهای بسته و ناهار مشترک با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، از پیشرفتهای حاصلشده در خصوص مراحل بعدی آتشبس غزه ابراز رضایت کرد و همصدا با نتانیاهو بار دیگر حماس را «مانع اصلی رسیدن به مرحله دوم آتشبس» خواند.
او با تکرار درخواست خود برای خلع سلاح حماس گفت: «اگر آنها همانطور که توافق کردهاند خلع سلاح نشوند، آنوقت تاوان سختی در انتظارشان خواهد بود.»
ترامپ تاکید کرد: «ما چنین چیزی را نمیخواهیم. بهدنبال آن نیستیم.»
رییسجمهوری آمریکا توضیح نداد این واکنش یا پاسخ دقیقا چه خواهد بود.
