فریدا کالو رکورد زنان هنرمند را شکست؛ فروش ۵۴.۷ میلیون دلاری در نیویورک
خودنگارهای از فریدا کالو، نقاش شهیر مکزیکی، در حراجی ساتبیز در نیویورک به قیمت ۵۴ میلیون و ۷۰۰ هزار دلار به فروش رسید و رکورد گرانترین اثر فروختهشده از یک هنرمند زن را شکست.
خودنگارهای از فریدا کالو، نقاش شهیر مکزیکی، در حراجی ساتبیز در نیویورک به قیمت ۵۴ میلیون و ۷۰۰ هزار دلار به فروش رسید و رکورد گرانترین اثر فروختهشده از یک هنرمند زن را شکست.
تابلوی «رویا - تخت»، خودنگارهای سوررئالیستی از کالو، با قیمتگذاری اولیه بین ۴۰ تا ۶۰ میلیون دلار از سوی یک مجموعهدار خصوصی برای فروش به ساتبیز سپرده شده بود.
آنا دی استاسی، مدیر بخش هنر آمریکای لاتین ساتبیز به سیانان گفت که «رویا - تخت» از معدود آثار هنری با این درجه از کیفیت و ارزش بود که همچنان در مالکیت خصوصی قرار داشت.»
این تابلو که نزدیک به سه دهه بهطور عمومی به نمایش گذاشته نشده بود، پیش از فروش در نمایشگاههایی در لندن، هنگکنگ، پاریس و نیویورک به نمایش درآمد.
در این اثر، کالو خود را روی تختی به تصویر کشیده که در زمینهای به رنگ آبی آسمانی شناور است و شاخههای درهمتنیده یک تاک سبز بر بدنش پیچیدهاند. بر فراز تخت او اسکلتی قرار دارد که پاهایش به دینامیت با رشتههایی از دینامیت بسته شده و دستهگلی در دست دارد.
تختخواب یکی از مولفههای تکرارشونده در آثار این نقاش پیشرو و جنجالی مکزیکی است. او که بهشکلی معجزهآسا از یک تصادف مرگبار اتوبوس نجات یافت، تقریبا تمام سالهای کودکی و نوجوانیاش را در تخت و در بستر بیماری گذارند.
همین تجربه تلخ، همراه با درد جسمی مزمن و پیچیدگیهای زندگی شخصیاش، به هسته اصلی دنیای هنری او تبدیل شد.
کالو در اغلب آثارش با تکیه بر واقعگرایی تلخ، نمادپردازی سوررئالیستی و رنگهای درخشانِ الهامگرفته از فرهنگ بومی مکزیک، زندگی، رنج و هویت زنانه را به زبانی تصویری و صمیمی روایت کرده است.
عنوان گرانقیمتترین نقاشی از یک هنرمند زن پیش از این به اثری از جورجیا اوکیف، هنرمند آمریکایی اختصاص داشت که سال ۲۰۱۴ به مبلغ ۴۴ میلیون و ۴۰۰ هزار دلار به فروش رفت.
استاسی جایگاه فریدا کالو در تاریخ هنر را «یکتا» خواند و گفت که آثار این هنرمند در عین حال که بازتاب دنیای شخصی او هستند، ماهیتی جهانشمول دارند و همین سبب میشود مردم با نقاشیهای او پیوندی درونی برقرار کنند.»
کالو در کنار آفرینش هنری، یک چهره فعال سیاسی و اجتماعی هم بود و با صراحت درباره مفاهیم چالشبرانگیزی چون هویت و استقلال زنان، استعمار فرهنگی و عدالت اجتماعی سخن میگفت.
رابطه پر فراز و نشیب او با دیهگو ریورا، نقاش برجسته مکزیک، که با وجود ۲۱ سال اختلاف سنی در سالهای نوجوانی کالو شکل گرفت، از منابع الهام این هنرمند زن به شما میرفت.
ژولی کورن، تاریخنگار هنر، درباره کالو میگوید: «برای درک علاقه و شوقی که او را احاطه کرده است، باید به مرگ او در سال ۱۹۵۴ برگشت. هرچند در سکوت و بیتوجهی مُرد، اما با ظهور فمینیسم در اواخر دهه ۱۹۶۰، نام او دوباره سر زبانها افتاد. آن زمان، زنان هنرمند شروع کردند به تحقیق درباره تاریخ هنر و فریدا کالو کشف و تبدیل به نماد شد، زندگینامهاش منتشر شد و در سال ۱۹۸۲، برای اولین بار فیلمی از زندگی او ساخته شد و به نمایش در آمد. در دهه ۱۹۹۰، نمایشگاههایی از آثارش برگزار شد و محصولاتی با نام او تولید شد که موفقیت چشمگیری داشتند.» این آغاز دورهای بود که این تاریخنگار هنر آن را «فریداشیفتگی» مینامد.
نام این هنرمند مکزیکی قرن بیستم بار دوم در سال ۲۰۰۲ سر زبانها افتاد؛ وقتی فیلمی از زندگی او با بازی سلما هایک، هنرپیشه مکزیکیـآمریکایی، به نمایش درآمد.
سه سال بعد، موزه «تیت مدرن» لندن نمایشگاهی از آثار او ترتیب داد و در سال ۲۰۰۷، بهمناسبت صد سالگی این نقاش، نزدیک به ۵۰ کتاب از زندگی و آثارش به انتشار یافت.
فیلم «روباهی زیر ماه صورتی» ساخته مهرداد اسکویی، جایزه بهترین فیلم در بخش مسابقه بینالملل جشنواره را دریافت کرد. فیلم «آینده در گذشته استمراری» به کارگردانی مرتضی احمدوند و فیروزه خسروانی نیز برنده جایزه بهترین فیلم در بخش چشمانداز شد.
«روباهی زیر ماه صورتی» روایتگر زندگی ثریا، یک نوجوان ۱۶ ساله افغانستانی است در ایران زندگی میکند و به مجسمهسازی و طراحی علاقه دارد. او پنج سال تلاش کرده تا از ایران خارج شود و به مادرش در اتریش بپیوندد.
فیلم «آینده در گذشته استمراری» نیز داستان مریم را دنبال میکند؛ زنی که دههها پیش از ایران به آمریکا گریخته اما والدینش در تهران ماندهاند و اکنون با تشدید ناآرامیهای سیاسی، دلنگرانیهایش نسبت به آنها بیشتر شده است.
امسال جشنواره مستند آمستردام که متاثر از فضای اجتماعی و سیاسی ملتهب برگزار شد، میزبان آثاری درباره بحرانهای کنونی جهان مانند جنگ در اوکراین و غزه بود. دو فیلم «سیل خاموش» ساخته دیمیترو سوخولیتکی-سوبچوک و «دلقک غزه» به کارگردانی عبدالرحمن صباح به این دو بحران میپرداخت.
همچنین فیلمهایی با موضوع بیاعتمادی به رسانههای جریان اصلی و هوش مصنوعی نیز در این دوره حضور داشتند، از جمله «پوشش» ساخته لورا پویترس و مارک اوبنهاوس، و «صمیمیت مصنوعی» ساخته مارک آیزاکس.
موفقیت فیلمسازان ایرانی در آمستردام ادامه روندی است که طی سالهای اخیر حضور سینمای ایران، بهویژه فیلمهایی را که بهصورت زیرزمینی و بدون مجوز وزارت ارشاد تولید شدهاند، را برجسته کرده است.
تنها در یک سال گذشته، چندین اثر ایرانی یا ساخته فیلمسازان ایرانی در خارج از کشور، جوایز مهمی دریافت کردهاند.
فیلم «مردهشور»، تازهترین فیلم عبدالرضا کاهانی در کانادا، در مرداد سال جاری تنها جایزه هفتاد و هشتمین دوره جشنواره جهانی ادینبورگ را که به نام شان کانری، بازیگر برجسته اسکاتلندی، نامگذاری شده است، از آن خود کرد.
انیمیشن کوتاه «در سایه سرو» ساخته شیرین سوهانی و حسین ملایمی، هنرمندان جوان ایرانی، هم اسفند سال گذشته برنده جایزه اسکار در بخش بهترین انیمیشن کوتاه شد.
مرکز ملی سینمای فرانسه ۲۷ شهریور از انتخاب فیلم «یک تصادف ساده» ساخته جعفر پناهی، کارگردان ایرانی، بهعنوان نماینده این کشور در جشنواره اسکار خبر داد. این فیلم با مشارکت فرانسه تهیه و تولید شده است.
این فیلم سوم خرداد برنده نخل طلای جشنواره سینمایی کن و ۱۷ شهریور برنده جایزه ویژه جشنواره بینالمللی فیلم تورنتو شد.
سال گذشته نیز آلمان فیلم «دانه انجیر معابد» ساخته محمد رسولاف، کارگردان برجسته منتقد جمهوری اسلامی را بهعنوان نماینده خود در بخش «بهترین فیلم بلند بینالمللی» جوایز سینمایی اسکار برگزیده بود.
فارس شنبه ۲۴ آبان گزارش داد مراجع قضايی جمهوری اسلامی صفحات تعدادی از شرکتکنندگان این دو برنامه اينترنتی را توقيف کردند و صاحبان صفحات را نيز تحت پيگرد قرار دادند.
اين خبرگزاری وابسته به سپاه نوشت: «اين دو برنامه بهدليل ترويج سبک زندگی ضدحيا و ضدخانواده و ارائه محتوای مغاير با هنجارهای فرهنگی و اجتماعی کشور، مشمول برخورد قانونی شدهاند.»
برنامه واقعنما (رياليتیشو) «عشق ابدی» و مسابقه «زن روز» در ترکیه ساخته و در يوتيوب منتشر میشوند.
فارس در گزارش خود، تصویری از توقیف صفحه اینستاگرامی پژمان بهروزی، از شرکتکنندگان عشق ابدی، با ۴۳۸ هزار دنبالکننده را منتشر کرد.
بهروزی پیشتر بهدلیل اظهارات زنستیزانهاش در این برنامه و پس از آن در صفحه اینستاگرامی خود و همچنین تهدید یکی از زنان شرکتکننده در «عشق ابدی»، با خشم و انتقاد گسترده کاربران رسانههای اجتماعی مواجه شده بود.
علاوه بر او، واکنشها به کلیت این برنامه بهدلیل نمایش خشونت و رفتارهای کنترلگرایانه علیه زنان طی ماههای گذشته در شبکههای اجتماعی افزایش یافته بود.
با وجود این انتقادات گسترده، عشق ابدی از همان نخستین قسمت تاکنون، با دهها میلیون مخاطب، یکی از پربازدیدترین محتواهای یوتیوب فارسی بوده است.
علاوه بر واکنشهای عمومی، شماری از فعالان حقوق زنان مانند سمانه سوادی و مینا خانی، با راهاندازی کارزاری اینترنتی، خواهان بسته شدن صفحه اینستاگرامی بهروزی بهدلیل «اظهارات آشکارا زنستیزانه و تهدیدآمیز» و «ترویج نفرت و خشونت علیه زنان» شده بودند.
آنها همچنین خواهان عذرخواهی سازندگان «عشق ابدی» از شرکتکنندگان زن آسیبدیده در برنامه و پایان بخشیدن به «عادیسازی نفرت علیه زنان در رسانهها» شده بودند.
علاوه بر انتقادات تند کاربران رسانههای اجتماعی و فعالان حقوق زنان، این برنامه در چند ماه اخیر با واکنش شماری از رسانههای حکومتی نیز مواجه شده است.
کلیدواژه اصلی مطالب رسانههای حکومتی درباره این برنامه «ابتذال» است.
روزنامه فرهیختگان در مطلبی با عنوان «عشق لجنی»، این برنامه را «ابتذال در نگاه به انسان و فروکاستن رابطه به یک رقابت کممایه و نازل» خواند.
روزنامه جوان، وابسته به سپاه پاسداران، نیز با استفاده از عبارت «ابتذال ابدی»، این برنامه را «تهدید نرمافزاری و رسانهای علیه کیان خانواده ایرانی» توصیف کرد.
فارس نیز در گزارش جدید خود به نقل از مقامهای قضایی نوشت «عشق ابدی» دارای مضامینی مرتبط با «روابط نامتعارف با جنس مخالف» و «هنجارشکنی در حوزه سبک زندگی» است.
این خبرگزاری همچنین برنامه «زن روز» را مسابقهای با تمرکز بر «نمایش جذابیتهای جسمی و جنسی» و «مصداق ترویج محتوای مغایر با ارزشهای اخلاقی» خواند.
این آهنگساز اهل سیرجان برای قطعه مشترک خود با کنزو به نام «امید و عشق» در فهرست نامزدهای جوایز گرمی ۲۰۲۶ در بخش «بهترین اجرای موسیقی آفریقایی» قرار گرفته است.
مراسم سالانه جوایز گرمی ۱۲ بهمن (اول فوریه ۲۰۲۶) در لسآنجلس برگزار میشود. در این مراسم، برندگان این رویداد جهانی معتبر موسیقی معرفی خواهند شد.
آکادمی ملی علوم و هنرهای ضبط، برگزارکننده جوایز موسیقی گرمی، به تازگی فهرست نامزدهای هر ۹۵ بخش را معرفی کرد.
نامزدهای امسال طیف گستردهای از هنرمندان، سبکها و پروژهها را از چهرههای شناخته شده تا کسانی که برای اولین بار نامزد شدهاند در بر میگیرد.
نام هنرمندانی از موسیقی پاپ، کانتری، رپ، آر اند بی، موسیقی لاتین، جهانی، جَز و دیگر سبکها در میان نامزدها دیده میشود.
رایدهندگان آکادمی برای معرفی نامزدها و برندگان نهایی، گروهی متشکل از فعالان حرفهای موسیقی، از جمله خوانندگان، ترانهسراها، تهیهکنندگان، مهندسان صدا و دیگر دستاندرکاران هستند.
در دوره جدید گرمی تغییر مهمی در روند جوایز ایجاد شده؛ مراسم ۲۰۲۶ دو بخش جدید «بهترین آلبوم کانتری سنتی» و «بهترین طراحی جلد آلبوم» را به جوایز اضافه کرده است.
در ادوار برگزاری این رویداد جهانی و معتبر موسیقی اسامی هنرمندان ایرانی یا ایرانیتباری مانند حسین علیزاده، کیهان کلهر، رامین جوادی، رستم باتمانقلیچ، ایلیا سلمانزاده و علی پیامی در فهرست نامزدها به چشم میخورد.
شروین حاجیپور بهمن ۱۴۰۱ (فوریه ۲۰۲۳) با ترانه «برای»، جایزه ویژه «بهترین ترانه برای تغییر اجتماعی» گرمی را دریافت کرد.
ترانه «برای» از سوی ۹۵ هزار نفر به عنوان نامزد دریافت این جایزه ویژه گرمی معرفی شده بود.
این ترانه که ۴۸ ساعت بعد از انتشار حدود ۴۰ میلیون بار دیده شد، به عنوان یکی از نمادهای خیزش انقلابی ایرانیان در پی قتل حکومتی مهسا ژینا امینی شناخته میشود.
حاجیپور، آهنگساز و خواننده این ترانه، پس از انتشار این قطعه به دست ماموران حکومتی بازداشت و پس از مدتی به قید وثیقه آزاد شد.
در این بیانیه آمده است که با گذشت دو ماه، سه تن از بازداشتشدگان همچنان در بند امنیتی ۲۰۹ زندان اوین بهسر میبرند و تحت فشار برای اعترافگیری اجباری در برابر دوربین قرار دارند. تنها مرجان اردشیرزاده و پرنیا رستمی بهطور موقت آزاد شدهاند.
چهارشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۴، ماموران امنیتی جمهوری اسلامی بهطور همزمان پنج فعال حوزه کتاب و نشر را در تهران بازداشت کردند.
پیش از این نیز انجمن صنفی فرهنگیان هرسین در بیانیهای اعلام کرد که ماموران وزارت اطلاعات و سازمان اطلاعات سپاه برای شکنجه روحی، جهانگیر رستمی، پدرِ احسان رستمی را نیز در ۲۵ مهرماه از منزلش در شهر هرسین ربوده و به زندان اوین منتقل کردهاند.
دو روز بعد، ماموران امنیتی، او را با چهرهای خونآلود و وضعیتی وخیم، در برابر دیدگان فرزندش قرار دادهاند تا از طریق گروگانگیری خانوادگی، اعترافگیری اجباری کنند. این رفتار، مصداق آشکار شکنجه، گروگانگیری و جنایت علیه بشریت توصیف شده است.
احسان رستمی، مترجم کتابهایی در حوزه اقتصاد سیاسی و نقد سرمایهداری، و پسرعمویش رامین رستمی، بیش از ۷۵ روز است که در اعتصاب غذا بهسر میبرند. کانال خبری امتداد و سازمان حقوق بشری ههنگاو با تایید این خبر، از وخامت حال این دو زندانی گزارش دادهاند.
در ادامه بیانیه ناشران خارج از کشور آمده است: «جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته نشان داده است که با فرهنگ آزاد، نشر مستقل و آگاهی مردمی دشمنی بنیادین دارد. وزارت ارشاد، نهادهای امنیتی و دستگاه قضایی، در عمل به ابزارهای سرکوب اندیشه بدل شدهاند. هر ناشر، نویسنده یا مترجمی که اندکی از دایره تنگ سانسور و تبلیغات حکومتی بیرون رود، یا به زندان میافتد یا به سکوت واداشته میشود. نظامی که از آگاهی میترسد، مشروعیت فرهنگی خود را از دست داده است.»
کمپین حقوق بشر ایران نیز با اشاره به گذشت دو ماه از بازداشت این افراد هشدار داده است که پرونده آنها در بلاتکلیفی مطلق قرار دارد و هیچگونه رسیدگی قضایی درباره آنها انجام نشده است.
بنا بر گزارشها، از وضعیت سلامت مرجان اردشیرزاده، نیما مهدیزادگان و حسن توزندهجانی نیز اطلاع دقیقی در دست نیست و تمامی این افراد از حقوق قانونی خود، از جمله دسترسی به وکیل و تماس با خانواده، محروم ماندهاند.
ناشران خارج از کشور در بیانیه خود تاکید کردند: «تا آزادی بیقید و شرط فعالان نشر سمندر و همه زندانیان فرهنگی، از پای نخواهیم نشست» و از نهادهای فرهنگی، دانشگاهها، اتحادیههای ناشران و سازمانهای حقوق بشری خواستند سکوت را کنار بگذارند و از آزادی اندیشه و نشر در ایران دفاع کنند.
در پایان این بیانیه آمده است: «در جهانی که آگاهی، حقیقت و کتاب هدف حکومتهای استبدادی قرار گرفته، سکوت، همدستی با ستم است. جمهوری اسلامی باید پاسخگوی این جنایت فرهنگی باشد.»
