دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس: پیشبرد دیپلماسی با جمهوری اسلامی، به پاسخ متقابل نیاز دارد

جاسم محمد البدیوی، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، در نشست گفت‌وگوی منامه اعلام کرد که همکاری‌های امنیتی میان کشورهای عضو این شورا، به‌ویژه پس از حملات ۹ اسفند ۱۴۰۴ جمهوری اسلامی، به شکل چشمگیری تقویت شده است.

البدیوی گفت پس از حملات جمهوری اسلامی در سال جاری، وزیران کشور اعضای شورای همکاری خلیج فارس در ریاض تشکیل جلسه دادند و تصمیم‌های مهمی درباره ترتیبات امنیتی اتخاذ کردند.

او با تاکید بر اهمیت همکاری‌های دفاعی میان کشورهای عضو شورا گفت توافق دفاع مشترک، ستون اصلی ترتیبات امنیتی این کشورها است.

دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس افزود همکاری‌های امنیتی میان کشورهای منطقه، به‌ویژه پس از حملات ۹ اسفند ۱۴۰۴، به میزان چشمگیری افزایش یافته است.

افراح الزوبه، وزیر خارجه دولت رسمی یمن، شنبه ۹ آبان در نشست گفت‌وگوی منامه، با استناد به گزارش کارشناسان سازمان ملل متحد اعلام کرد حوثی‌ها از جمهوری اسلامی، گروه‌های مسلح عراقی و حزب‌الله تسلیحات، کمک‌های فنی، آموزش و حمایت مالی دریافت کرده‌اند و این حمایت‌ها به طولانی شدن جنگ یمن کمک کرده است.

او با اشاره به گزارش کارشناسان سازمان ملل گفت حمایت‌های خارجی از حوثی‌ها در حوزه‌های نظامی، فنی و مالی، از عوامل تداوم درگیری‌ها در یمن بوده است.

وزیر خارجه یمن در بخش دیگری از سخنانش به محاصره شهر تعز از سوی حوثی‌ها اشاره کرد و گفت: «محاصره تعز از سوی حوثی‌ها جنایت جنگی است که در آن از نیاز مردم به غذا، دارو، سوخت و آب برای فشار سیاسی استفاده می‌شود.»

الزوبه خواستار پایان فوری این محاصره شد و تاکید کرد که راه‌های ارتباطی شهر تعز باید به‌طور دائمی و امن بازگشایی شوند.

جاسم محمد البدیوی، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، شنبه ۹ آبان در نشست گفت‌وگوی منامه گفت که کانال‌های گفت‌وگو با همه کشورهای همسایه، از جمله جمهوری اسلامی، همچنان باز است، اما پیشبرد دیپلماسی به پاسخ متقابل طرف مقابل نیاز دارد.

البدیوی در این نشست گفت: «کانال‌های گفت‌وگو با همه همسایگان، از جمله ایران، همچنان باز است، اما دیپلماسی به طرفی نیاز دارد که متقابلا پاسخ دهد.»

او با اشاره به حملات تهران به کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس گفت این حملات تاسیسات غیرنظامی و زیرساخت‌های حیاتی را هدف قرار داده‌اند.

دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس تاکید کرد کشورهای عضو این شورا طرف جنگ نبودند و پیش از این حملات، برای میانجی‌گری و کاهش تنش تلاش کرده بودند.

البدیوی همچنین به حملات حوثی‌ها به عربستان سعودی اشاره کرد و گفت: «عربستان سعودی از ماه ژوییه هدف حملات مکرر حوثی‌ها قرار گرفته است. این حملات حتی به شهرهای مقدس مکه و مدینه رسیده و نقض آشکار حرمت اماکن مقدس است.»

او در بخش دیگری از سخنانش خواستار بازگشت کشتیرانی در تنگه هرمز و باب‌المندب به وضعیت پیش از سال ۱۳۹۷ شد.

شبکه ام‌اس‌ناو به نقل از سه مقام ارشد کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گزارش داد که واشینگتن به متحدان منطقه‌ای خود هشدار داده است برای دور احتمالی تازه‌ای از حملات آمریکا به ایران، که ممکن است از ۱۳ آبان، یک روز پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، آغاز شود، آماده باشند.

این شبکه به نقل از مقام‌هایی که از گفت‌وگوهای انجام‌شده اطلاع دارند، گزارش داد که انتظار می‌رود حملات احتمالی آمریکا به ایران کوتاه‌مدت اما شدید باشد.

به گفته این مقام‌ها، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس به دلیل نگرانی از اقدامات تلافی‌جویانه ایران، در حال اعمال فشار بر واشینگتن برای کاهش تنش‌ها هستند.

یکی از این مقام‌ها به ام‌اس‌ناو گفت که «تعجب نخواهد کرد» اگر برخی کشورهای حاشیه خلیج فارس با استفاده از پایگاه‌های نظامی آمریکا در خاک خود برای انجام حملات احتمالی به ایران مخالفت کنند.

علی مطهری، نایب‌رییس مجلس دهم، با انتقاد از مخالفان مذاکره با آمریکا گفت علی لاریجانی در آخرین دیدارشان بر ضرورت مذاکره حتی در شرایط جنگ تاکید کرده و معتقد بوده است که مذاکره در زمان جنگ می‌تواند نتایج بهتری داشته باشد.

مطهری در گفت‌وگو با خبرگزاری ایلنا گفت: «در آخرین ملاقاتی که با علی لاریجانی داشتم، جمله‌ای بیان کردند که نشان می‌داد معتقدند حتی در شرایط جنگ هم باید مذاکره کنیم.»

او افزود: «از نظر ایشان، مذاکره در زمان جنگ می‌تواند نتیجه بهتری داشته باشد و خودشان هم همین رویکرد را دنبال می‌کردند.»

نایب‌رییس پیشین مجلس جمهوری اسلامی همچنین از مخالفان مذاکره انتقاد کرد و گفت افرادی که مذاکره را به‌طور کلی رد می‌کنند، باید توضیح دهند چه راهکاری را جایگزین آن می‌دانند.

مطهری تاکید کرد که صرف مخالفت با اقدامات دیگران، بدون ارائه استدلال و راه‌حل، رویکرد درستی نیست و کسانی که به‌طور کلی با مذاکره مخالفت می‌کنند، در واقع منافع و مصالح کشور را قربانی می‌کنند.

موسسه علوم و امنیت بین‌المللی در گزارشی اعلام کرد مجموعه تونلی «کوه کلنگ گزلا» در نزدیکی تاسیسات غنی‌سازی اورانیوم نطنز، به دلیل اختلاف ارتفاع میان ورودی‌های تونل‌های آن، ممکن است دارای چندین طبقه باشد.

این موسسه در گزارش روز جمعه خود اعلام کرد مجموعه تونلی کوه کلنگی دارای دو جفت ورودی است که احتمالا به یک تاسیسات مشترک منتهی می‌شوند، هرچند این موضوع هنوز قطعی نیست.

بر اساس بررسی داده‌های مربوط به عوارض زمین، ورودی‌های شرقی این مجموعه حدود ۵۰ متر پایین‌تر از ورودی‌های غربی قرار دارند.

در این گزارش آمده است: «اختلاف ارتفاع می‌تواند به این معنا باشد که تاسیسات دارای چندین طبقه است یا اینکه تونل غربی با شیبی رو به پایین ادامه می‌یابد تا در زیر خط‌الراس کوه به تونل دیگر متصل شود.»

موسسه علوم و امنیت بین‌المللی همچنین از شناسایی یک دریچه احتمالی تهویه در دامنه شمالی کوه خبر داد که در ارتفاعی برابر با ورودی‌های غربی قرار دارد.

به گفته این موسسه، این دریچه ممکن است برای تهویه یکی از تونل‌ها، هر دو تونل یا یک مجموعه تونلی به‌هم‌پیوسته استفاده شود.

این گزارش همچنین احتمال داده است که سازه یادشده علاوه بر تهویه، به‌عنوان مسیر دیگری برای ورود و خروج افراد، از جمله کارکنان تاسیسات، مورد استفاده قرار گیرد.

استیون داوتی، وزیر مشاور بریتانیا در امور خاورمیانه، با هشدار درباره تهدیدهای جمهوری اسلامی علیه زیرساخت‌های غیرنظامی و کشتیرانی در خلیج فارس تاکید کرد که بریتانیا در برابر حمله به غیرنظامیان، زیرساخت‌ها و تهدید کشتیرانی تجاری دست روی دست نخواهد گذاشت.

داوتی گفت: «در دفاع از مردم، حاکمیت ملی و امنیت شرکای منطقه‌ای خود در کنار آنها ایستاده‌ایم. در برابر حمله به غیرنظامیان و زیرساخت‌ها یا تهدید کشتیرانی تجاری دست روی دست نخواهیم گذاشت.»

او با اشاره به تهدیدهای جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن افزود: «ما درباره تهدیدهای بسیار جدی ایران و نیروهای نیابتی آن موضعی روشن و مشترک داریم. مدت‌هاست بر این موضع قاطع هستیم که نباید اجازه داد ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند.»

وزیر مشاور بریتانیا در امور خاورمیانه همچنین تاکید کرد که جمهوری اسلامی نباید شرکا، دوستان، منافع تجاری و غیرنظامیان را هدف حمله قرار دهد.

داوتی گفت تهدیدهای جمهوری اسلامی علیه زیرساخت‌های غیرنظامی و دریانوردان در خلیج فارس، حاکمیت ملی و امنیت شرکای منطقه‌ای بریتانیا و نظم مبتنی بر قواعد را به خطر انداخته است.

او همچنین با اشاره به حملات حوثی‌ها علیه عربستان سعودی گفت این حملات در شرایطی رخ می‌دهد که غیرنظامیان یمن پیش از این نیز با بحران انسانی فاجعه‌باری روبه‌رو بوده‌اند.

داوتی فعالیت‌های حزب‌الله، حماس و شبه‌نظامیان مستقر در عراق را نیز از دیگر چالش‌های امنیتی منطقه برشمرد.

سازمان دفاع مدنی عربستان سعودی شنبه ۹ آبان، پس از صدور هشدار درباره حمله احتمالی به شهر جازان، اعلام کرد که خطر در این شهر برطرف شده است.

در اطلاعیه‌های منتشرشده، جزییات بیشتری درباره ماهیت تهدید احتمالی و علت صدور هشدار ارائه نشده است.

حمزه صفوی، فرزند یحیی رحیم صفوی، دستیار و مشاور عالی رهبر جمهوری اسلامی، احتمال وقوع جنگ مجدد را در شرایط کنونی حدود ۶۰ درصد ارزیابی کرد و گفت به دلیل ابهام در دستاوردهای احتمالی جنگ، ممکن است درگیری نظامی جدیدی رخ ندهد.

او در مصاحبه با جماران گفت: «من احتمال جنگ در شرایط فعلی را حدود ۶۰ درصد می‌دانم و معتقدم به دلیل ابهام در دستاوردها، ممکن است اصلا جنگ رخ ندهد.»

صفوی همچنین درباره پیامدهای احتمالی آغاز دوباره جنگ هشدار داد و گفت: «در صورت جنگ مجدد ممکن است ایران این بار ناچار شود سطح بحران را افزایش دهد و تصاعد بحران ایجاد کند تا بازدارندگی حاصل شود.»

حسین علیزاده، تحلیلگر مسائل بین‌الملل، با اشاره به سفرهای پیاپی هیئت قطری به تهران و تماس مستمر میانجی‌ها با واشینگتن در جریان مذاکرات، گفت همراهی گروهی از دیپلمات‌های ایرانی با هیئت قطری به دوحه می‌تواند نشانه‌ای از پیشرفت محدود در مسیر گفت‌وگوها باشد.

به گفته او، احتمال دارد در قطر زمینه دیدار مستقیم هیئت‌های ایرانی و آمریکایی فراهم شود؛ هرچند هنوز درباره سطح مذاکرات و میزان امتیازهای احتمالی دو طرف اطلاعات روشنی وجود ندارد.