مراسم چهلم کشتهشدگان انقلاب ملی در شهرهای مختلف ایران و با حضور جمع زیادی از مردم بر سر مزار جاویدنامان برگزار شد.
محسن مهیمنی، عضو تحریریه ایراناینترنشنال، از تفاوت سبک برگزاری و گستردگی جمعیت در این مراسمها میگوید:
این گزینههای نظامی تازهترین نشانه از آمادگی آمریکا برای یک درگیری جدی با جمهوری اسلامی در صورت شکست تلاشهای دیپلماتیک است. رویترز هفته گذشته برای نخستین بار گزارش داد که ارتش آمریکا در حال آمادهسازی خود برای انجام یک عملیات پایدار و چند هفتهای علیه جمهوری اسلامی است. بهنوشته رویترز این عملیات میتواند شامل حمله به تاسیسات امنیتی حکومت ایران و همچنین زیرساختهای هستهای باشد.
اطلاعات جدید نشان میدهد برنامهریزیها دقیقتر و جاهطلبانهتر شدهاند؛ در حالی که ترامپ در روزهای اخیر بهطور علنی احتمال تغییر رژیم در جمهوری اسلامی را مطرح کرده است.
این دو مقام آمریکایی که بهدلیل حساسیت موضوع نخواستند نامشان فاش شود، در گفتوگو با رویترز جزییاتی درباره اینکه چه افرادی ممکن است هدف قرار گیرند یا اینکه ارتش آمریکا چگونه میتواند بدون استقرار گسترده نیروی زمینی برای تغییر رژیم اقدام کند، ارائه نکردند.
تمرکز بر عملیات هوایی و دریایی
ترامپ حجم عظیمی از توان نظامی آمریکا را در خاورمیانه مستقر کرده، اما بیشتر این قابلیتهای رزمی بر روی ناوهای جنگی و جنگندهها متمرکز هستند. هر کارزار بمباران گسترده احتمالا از پشتیبانی بمبافکنهای مستقر در خاک آمریکا نیز بهره خواهد برد.
در دوره نخست ریاستجمهوری خود، ترامپ نشان داد که آماده انجام عملیاتهای هدفمند است؛ از جمله تایید حمله سال ۲۰۲۰ که به کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، انجامید.
دولت ترامپ در سال ۲۰۱۹ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست سازمانهای تروریستی خارجی قرار داد.
یکی از مقامهای آمریکایی به موفقیت اسرائیل در هدف قرار دادن فرماندهان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی در جریان جنگ ۱۲ روزه سال گذشته اشاره کرد.
در نخستین روزهای جنگ ۱۲ روزه، شمار زیادی از ارشدترین فرماندهان سپاه پاسداران از جمله رییس ستاد کل نیروهای مسلح و فرمانده کل سپاه کشته شدند.
این مقام گفت: «جنگ ۱۲ روزه و حملات اسرائیل به اهداف مشخص، کارآمدی این رویکرد را نشان داد.»
او افزود تمرکز بر افرادی است که در فرماندهی و کنترل نیروهای سپاه نقش دارند.
با این حال، او هشدار داد هدف قرار دادن افراد نیازمند منابع اطلاعاتی گسترده است؛ چرا که برای حذف یک فرمانده نظامی باید مکان دقیق او مشخص باشد و پیامدهای احتمالی جانبی نیز در نظر گرفته شود.
تغییر رژیم بهعنوان یک هدف احتمالی
ترامپ آشکارا احتمال تغییر حکومت در ایران را مطرح کرده و هفته گذشته گفته بود «به نظر میرسد این بهترین اتفاق ممکن باشد.»
او درباره اینکه چه کسی باید قدرت را در ایران در دست بگیرد توضیح نداد، اما گفت: «افرادی هستند.»
در حالی که عملیات برای تغییر رژیم معمولا مستلزم اعزام گسترده نیروهای زمینی بوده، ترامپ برای کنار زدن نیکلاس مادورو، رییسجمهوری ونزوئلا، به نیروهای عملیات ویژه متوسل شد و ماه گذشته در یک عملیات جسورانه او را در اقامتگاهش در کاراکاس بازداشت کرد.
با این حال، رییسجمهوری آمریکا همچنان از دیپلماسی سخن میگوید. او پنجشنبه ۳۰ بهمن هشدار داد در صورت عدم دستیابی به توافق، «اتفاقات بسیار بدی» رخ خواهد داد. او ظاهرا مهلتی ۱۰ تا ۱۵ روزه پیش از اقدام احتمالی تعیین کرده است.
خطر واکنش متقابل و گسترش درگیری
در مقابل، سپاه پاسداران هشدار داده در صورت حمله آمریکا به خاک ایران، پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه را هدف قرار خواهد داد.
ایالات متحده در کشورهای مختلف خاورمیانه از جمله اردن، کویت، عربستان سعودی، قطر، بحرین، امارات متحده عربی و ترکیه پایگاه نظامی دارد.
تهران در نامهای به آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، اعلام کرده آغازگر جنگ نخواهد بود، اما «در صورت تعرض نظامی، ایران در چارچوب حق دفاع مشروع خود، پاسخی قاطع و متناسب خواهد داد.»
مقامهای آمریکایی به رویترز گفتهاند کاملا انتظار دارند جمهوری اسلامی در صورت حمله واکنش نشان دهد.
تهدید به بستن تنگه هرمز
تهران پیشتر تهدید کرده در صورت حمله، تنگه هرمز را خواهد بست؛ اقدامی که میتواند حدود یکپنجم جریان نفت جهان را مختل کند.
مذاکرهکنندگان ایران و آمریکا سهشنبه در ژنو دیدار کردند و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، گفت بر سر «اصول راهنما» توافق شده است. با این حال، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، چهارشنبه اعلام کرد دو طرف در برخی موضوعات همچنان فاصله زیادی با یکدیگر دارند.
جمهوری اسلامی از ارائه امتیازهای عمده درباره برنامه هستهای خود خودداری کرده، هرچند تاکید دارد این برنامه اهداف صلحآمیز دارد. آمریکا و اسرائیل پیشتر تهران را به تلاش برای دستیابی به سلاح هستهای متهم کردهاند.
یک مقام ارشد آمریکایی گفت ایران قرار است پیشنهاد مکتوبی برای پاسخ به نگرانیهای آمریکا ارائه کند.
ترامپ چهارشنبه از تهران خواست به «مسیر صلح» بپیوندد و گفت:«آنها نمیتوانند سلاح هستهای داشته باشند، موضوع بسیار ساده است. اگر آنها سلاح هستهای داشته باشند، نمیتوان در خاورمیانه صلح داشت.»
