موسسه بینالمللی تحقیقات صلح استکهلم (سیپری) گزارش داد درآمد بزرگترین شرکتهای اسلحهسازی جهان در سال گذشته میلادی بهدلیل جنگهای اوکراین و غزه و همچنین افزایش هزینههای نظامی کشورهای مختلف، ۵.۹ درصد افزایش داشته است؛ رقمی که بالاترین میزان ثبتشده تاکنون به شمار میرود.
این موسسه دوشنبه ۱۰ آذر گزارش سالانه خود را درباره آمار فروش تسلیحات در جهان منتشر کرد.
بر اساس این گزارش، درآمد ۱۰۰ شرکت بزرگ تسلیحاتی جهان در سال ۲۰۲۴ به ۶۷۹ میلیارد دلار رسید که بخش عمده آن مربوط به شرکتهای مستقر در اروپا و ایالات متحده بود.
در سال ۲۰۲۴، جنگ اوکراین و جنگ اسرائیل و حماس در نوار غزه همچنان ادامه داشت و فشارهای دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، به کشورهای عضو ناتو برای افزایش هزینههای نظامی، موجب شد برخی از این کشورها بودجه دفاعی خود را بالا ببرند.
افزایش درآمدهای تسلیحاتی در آمریکا و اروپا
سیپری در ادامه گزارش خود نوشت در سال گذشته میلادی، ۳۰ شرکت از میان ۳۹ شرکت آمریکایی حاضر در فهرست ۱۰۰ تولیدکننده برتر صنایع نظامی جهان، از جمله لاکهید مارتین، نورثروپ گرومن و جنرال داینامیکس، رشد درآمد داشتهاند.
مجموع درآمد این شرکتها با افزایشی ۳.۸ درصدی به ۳۳۴ میلیارد دلار رسید.
گزارش تازه سیپری نشان میدهد با افزایش هزینههای نظامی در اروپا، ۲۳ شرکت از مجموع ۲۶ شرکت اروپایی، بهجز روسیه، در سال ۲۰۲۴ رشد درآمد داشتند. درآمد تجمیعی این شرکتها با رشد ۱۳ درصدی به ۱۵۱ میلیارد دلار افزایش یافت.
بهعنوان نمونه، شرکت «گروه چکسلواکی» در جمهوری چک بهدلیل اجرای یک پروژه دولتی برای تامین گلولههای توپخانه مورد نیاز اوکراین، شاهد افزایش چشمگیر ۱۹۳ درصدی درآمد خود بود.
در میان شرکتهای روسی نیز دو شرکت «روستک» و «شرکت کشتیسازی متحد» با افزایش ۲۳ درصدی درآمد تسلیحاتی خود، در مجموعا به رقم ۳۱.۲ میلیارد دلار دست یافتند.
این در حالی است که تحریمهای بینالمللی موجب کمبود قطعات و محدودیتهای گسترده در زنجیره تامین شرکتهای روسی شده است.
در گزارش سیپری آمده است: «تقاضای داخلی در روسیه به اندازهای بالا بود که کاهش صادرات تسلیحات را جبران کند، هرچند کمبود نیروی کار ماهر یک چالش محسوب میشود.»
افزایش درآمد تسلیحاتی در خاورمیانه
طبق گزارش موسسه بینالمللی تحقیقات صلح استکهلم، درآمد تسلیحاتی شرکتهای خاورمیانه در سال ۲۰۲۴ رشد داشت و مجموع درآمد ۹ شرکت فعال در این منطقه به ۳۱ میلیارد دلار رسید.
این نخستین بار است که شمار شرکتهای خاورمیانهای حاضر در فهرست ۱۰۰ شرکت برتر صنایع نظامی جهان به ۹ مورد میرسد.
سه شرکت اسرائیلی حاضر در این ردهبندی با درآمد مجموعا ۱۶.۲ میلیارد دلار، شاهد افزایش ۱۶ درصدی درآمد خود بودند.
بهعنوان نمونه، در سال ۲۰۲۴، شرکت رافائل (رتبه ۳۴) درآمد تسلیحاتی خود را ۲۳ درصد افزایش داد و به ۴.۷ میلیارد دلار رساند.
ارزش فهرست سفارشهای این شرکت به ۱۷.۸ میلیارد دلار افزایش یافت و حملات موشکی جمهوری اسلامی به اسرائیل در آوریل و اکتبر ۲۰۲۴ سبب شد تقاضا برای تجهیزات نظامی رافائل، بهویژه سامانههای پدافندی موشکی، به سطوح بیسابقهای برسد.
کاهش درآمد تسلیحاتی در آسیا و اقیانوسیه
با وجود رشد درآمد شرکتهای تسلیحاتی در سطح جهانی، شرکتهای فعال در منطقه آسیا و اقیانوسیه در مجموع با کاهش ۱.۲ درصدی درآمد روبهرو شدند.
درآمد این شرکتها در سال گذشته به ۱۳۰ میلیارد دلار رسید؛ رقمی که کاهش آن عمدتا از افت ۱۰ درصدی درآمد هشت شرکت چینی حاضر در فهرست سیپری ناشی میشود.
به گزارش این موسسه، تعدد پروندههای فساد در روند تدارکات نظامی چین موجب شد بخشی از قراردادهای بزرگ تسلیحاتی در سال ۲۰۲۴ لغو یا با تاخیر اجرا شوند.
