در نخستین سالگرد سقوط حکومت بشار اسد، سوریه صحنه جشنهای گسترده مردمی شده است؛ در حالیکه همزمان تنشها و درگیریها در نزدیکی مرز اسرائیل ادامه دارد. گزارش اسرائیلهیوم میگوید دمشق بر «پیروزی» تمرکز کرده اما جنوب کشور در التهاب است.
سوریه این هفته در حال گرامیداشت یک سالگی عملیات نظامیای است که از اواخر نوامبر ۲۰۲۴ آغاز شد و در نهایت در ۸ دسامبر سال گذشته به سقوط رژیم بشار اسد انجامید.
همزمان با این مراسم، درگیریهای تازه میان نیروهای سوری و ارتش اسرائیل در نزدیکی جولان، فضای جنوب کشور را متشنج کرده است.
بهنوشته رسانه دولتی سوریه (سانا)، استانهای مختلف روز جمعه هفتم آذرماه شاهد «تجمعات گسترده» به مناسبت نخستین سالگرد نبردی بودند که دمشق آن را «بازدارندگی تجاوز» مینامد.
شرکتکنندگان بر «تمامیت ارضی سوریه» و مخالفت با هرگونه طرح تجزیهطلبانه تاکید کردند؛ در حالیکه تنها ساعاتی پیش از آن، در حمله اسرائیل به روستای بیتجن در حومه دمشق، ۱۳ غیرنظامی کشته و دهها نفر زخمی شدند.
با وجود افزایش تنشها با اسرائیل، دولت جدید دمشق تمرکز اصلی خود را بر جشنهای «آزادسازی» گذاشته است.
این دولت که عمدتاً توسط چهرههای وابسته به هیئت تحریرالشام پس از سقوط اسد تشکیل شد، سالگرد «آزادسازی حلب» را نیز جشن گرفته؛ شهری که یکسال پیش بهگفته مقامها «از چنگ رژیم سرنگونشده» خارج شد.
در مراسم حلب، احمد الشرع، رییسجمهوری موقت سوریه، گفت: «ما نخستین ساعات ورود به حلب را به یاد میآوریم؛ لحظاتی که مردم بهای سنگینی دادند تا به امروز برسیم.»
او تاکید کرد «از دیوارهای حلب، دمشقِ آزادشده را دیدیم» و این شهر «دروازه ورود به سراسر سوریه» بود.
سانا گزارش داد که شهرهای حلب، حمص، حماه و دمشق سراسر هفته در حال برگزاری گردهمایی و رژههای مردمی بودند. این رسانه افزود: «این سالگرد ادای احترام به شهدا، تجدید انسجام ملی و تاکید بر شکستناپذیری وحدت سوریه در برابر توطئههای [برای] تجزیه» است.
در کنار جشنها، سوریه با مجموعهای از شکافها و بحرانهای داخلی مواجه است. تنش میان دولت و جامعه دروزی در سویدا ادامه دارد و اختلافها با نیروهای دموکراتیک سوریه در شرق کشور همچنان پابرجاست.
گزارشها همچنین از بروز درگیریهایی میان بادیهنشینان و علویها در حمص خبر میدهند. منتقدان میگویند دولت جدید هنوز نتوانسته راهکاری برای ادغام اقلیتها و کاهش نارضایتیهای قومی ارائه کند.
بهرغم این چالشها، مقامهای دمشق جشنهای سالگرد را نشانه «ثبات و بازسازی» معرفی میکنند؛ بازسازیای که هنوز در سایه حملات اسرائیل، رقابت گروههای محلی و پیامدهای جنگ طولانی، مسیر دشواری پیشرو دارد.
