بارانهای سیلآسا در رشتهکوه هیمالیا طی ۲۴ ساعت گذشته دستکم ۳۶ کشته در هند برجای گذاشت. با بحرانی شدن وضعیت، هند تمامی دریچههای سدهای بزرگ در بخش کشمیر خود را بهدلیل بارشهای سنگین گشود و به پاکستان درباره احتمال وقوع سیلاب در پاییندست هشدار داد.
هند و پاکستان، دو رقیب دیرینه، طی هفتههای اخیر با بارشهای موسمی شدید و سیل گسترده روبهرو شدهاند.
تداوم بارشهای شدید، هند را واداشت تا چهارشنبه پنج شهریور تمامی دریچههای سدهای بزرگ در کشمیر را بگشاید.
یک منبع هندی گفت حدود ۲۰۰ هزار کیوسک (برابر با پنج میلیون و ۶۰۰ هزار لیتر در ثانیه) آب آزاد خواهد شد، اما هنوز روشن نیست این اقدام یکباره انجام میشود یا مرحله به مرحله.
آبی که هند از سدها رها کرده، تنها در یک روز معادل ۲.۳ برابر کل ظرفیت سد کرج است.
اسلامآباد تایید کرده که از دوم شهریور تاکنون سه بار از دهلینو هشدار رسمی دریافت کرده است.
به همین دلیل، پاکستان وضعیت هشدار سیل را در سه رودخانه راوی، چناب و ستلج اعلام کرده است.
مقامهای پاکستانی میگویند سطح آب این رودخانهها بهطور «بیسابقهای» در حال افزایش است.
رانش زمین در مسیر زیارتی هند
مرگبارترین حادثه در جریان این سیلابها، سهشنبه چهارم شهریور در قلمرو فدرال جامو و کشمیر رخ داد و رانش زمین در مسیر زیارتی حرم هندو «ویشنو دوی» جان ۳۳ نفر را گرفت.
سه نفر دیگر نیز در منطقه «دوده» بهدلیل طغیان رودخانهها کشته شدند.
در مجموع، تنها طی ۲۴ ساعت گذشته شمار قربانیان در هند به دستکم ۳۶ نفر رسید.
رسانههای محلی از گرفتار شدن حدود ۲۰۰ کودک در مدرسهای محاصرهشده با سیلاب در ایالت پنجاب هند خبر دادند.
تصاویر منتشرشده نشان میدهد بخشی از سد «مادهوپور» بر رودخانه «تاوی» در اثر باران شدید فرو ریخته و خودروها به درون آب سقوط کردهاند، هرچند گزارشی از تلفات منتشر نشده است.
مقامها همچنین نسبت به ادامه بارشهای شدید و خطر رانش زمین در مناطق کوهستانی هشدار دادهاند.
بارشهایی بیسابقه در حدود ۸۰ سال اخیر
مقامهای محلی اعلام کردند مسیرهای ارتباطی جامو با دیگر مناطق هند آسیب جدی دیده و شبکههای مخابراتی «تقریبا از بین رفته است».
عمر عبدالله، سروزیر جامو و کشمیر، وعده داد خدمات مخابراتی و جادهای بهسرعت بازگردانده شود.
مختار احمد، رییس اداره هواشناسی هند در سرینگر، اعلام کرد از ۲۳ آگوست (یک شهریور) تاکنون ۶۱۲ میلیمتر بارش در منطقه جامو ثبت شده است.
این میزان بارش ۷۲۶ درصد بالاتر از حد نرمال و بیشترین میزان از سال ۱۹۵۰ میلادی تاکنون است.
او هشدار داد طوفان و بارشهای سنگین در لداخ، هیماچال پرادش و جامو و کشمیر ادامه خواهد داشت.
جیتندرا سینگ، وزیر علوم و فناوری هند، در شبکه ایکس نوشت: «اولویت فوری بازگرداندن برق، آب و خدمات موبایل است؛ کاری که ماموران تمام شب مشغول آن بودهاند.»
باز شدن سدها و هشدار در پاکستان
با باز شدن سدها از سوی هند، ایالت پنجاب پاکستان که بهعنوان «سبد غذایی» کشور و محل زندگی نیمی از ۲۴۰ میلیون جمعیت این کشور شناخته میشود، اکنون در معرض «خطر بسیار بالا» قرار گرفته است.
این وضعیت ناشی از ترکیب بارشهای سنگین موسمی و حجم آبی است که از سدهای هند رهاسازی میشود.
به گفته مقامها، سطح آب این سه رودخانه در پاکستان به طور «بیسابقهای» افزایش یافته است.
بر اساس گزارشها، بخشهایی از معبد سیک «کرتارپور صاحب» در ایالت پنجاب پاکستان زیر آب رفت.
خسارات سنگینی نیز به زیرساختهای کشاورزی و شهری وارد شده است.
در پاکستان، شمار قربانیان بارانهای موسمی از اواخر ژوئن (اوایل تیر) تاکنون به ۸۰۴ نفر رسیده است که دستکم نیمی از آنها در ماه آگوست (دهم مرداد تاکنون) جان باختهاند.
مقامهای پاکستان پنج شهریور برای کمک به نجات سیلزدگان در پنجاب و اجرای عملیات امداد و تخلیه، نیروهای ارتش را به میدان آوردند.
تخلیه اجباری ساکنان از ۳۱ مرداد آغاز شده بود و همچنان ادامه دارد.
شمار آوارگان ناشی از سیل در پنجاب پاکستان به بیش از ۱۶۷ هزار نفر رسیده است.
به گفته مقامهای امدادی، حدود ۴۰ هزار نفر از ساکنان پیشتر و پس از هشدارها داوطلبانه، خانههایشان را ترک کرده بودند.
احتمال تشدید تنش میان هند و پاکستان
هند و پاکستان که هر دو قدرت هستهای هستند، دهههاست بر سر مسائل مرزی و سیاسی اختلاف دارند.
این دو کشور پس از درگیری کوتاه اما شدید در اردیبهشت که یکی از بدترین تنشهای نظامی آنها در سه دهه اخیر بود، در وضعیت تنشآلود به سر میبرند.
هند و پاکستان ۲۰ اردیبهشت امسال تحت فشار و میانجیگری آمریکا بر سر برقراری آتشبس به توافق دست یافتند.
ناظران هشدار میدهند اگر پاکستان خسارات جدی ناشی از رهاسازی آب را به حساب هند بگذارد، روابط شکننده دو کشور بیش از پیش متشنج خواهد شد.
دهلینو معمولا زمانی که سدهایش پر میشود، دریچهها را باز میکند و آب اضافی وارد پاکستان میشود، چرا که دو کشور چندین رودخانه مشترک دارند.
اسلامآباد اعلام کرد سه بار از دوم شهریور تاکنون از سوی دهلینو هشدار دریافت کرده و به همین دلیل برای رودخانههای راوی، چناب و ستلج اعلام وضعیت خطر کرده است.
ایالت پنجاب که در سال ۱۹۴۷ همزمان با استقلال دو کشور میانشان تقسیم شد، اکنون بار دیگر در مرکز یک بحران انسانی و سیاسی قرار گرفته است.
