جبرئیل نوکنده، رییس کل موزه ملی ایران، اعلام کرد در جریان حملات اسرائیل، بیش از سه هزار شی موزه ملی ایران از ویترینها گردآوری و به مخازن امن منتقل شدهاند.
به گفته او، حدود ۱۰۰ شی حجیم و سنگین نیز به شیوه استاندارد، در پوششهای ضدحریق پوشانده و به کمک دیوار کیسه شنی، محفوظ نگه داشته شدند.
در تصاویری که خبرنگاران فرهنگی در ایران از موزه منتشر کردند، مجسمه داریوش، شاه هخامنشی، در محاصره کیسههای شنی دیده میشود.
در این موزه آثار ارزشمند تاریخی از ۱۰ هزار سال پیش تاکنون نگهداری میشود.
آثاری از انسانهای پیشاتاریخی نیز در این موزه وجود دارد.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هنگام پرسش درباره فعالیتهای زیرزمینی کوه کلنگ گزلا، پاسخ کوتاه و قاطعی از جمهوری اسلامی دریافت کرد: «این موضوع به شما مربوط نیست.»
حال با وجود تاسیسات غیرقابل نفوذ کوه کلنگ گزلا، این سوال مطرح است که آیا موضع دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، مبنی بر «نابودی کامل» برنامه هستهای جمهوری اسلامی پس از حملات بمبافکنهای بی-۲ با بمبهای ۱۴ تنی به فردو و نطنز، واقعیت دارد یا همچنان خطر دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح اتمی به قوت خود باقی است؟
انتقال مخفیانه مواد هستهای
قبل از حملات آمریکا به فردو، ۱۶ کامیون در خارج از این تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی مشاهده شدند.
سیما شاین، کارشناس برنامه هستهای تهران که ۳۰ سال در تشکیلات نظامی اسرائیل فعالیت داشته، در این باره به تلگراف گفته است که رژیم ایران بخش قابل توجهی از اورانیوم غنیشده خود را قبل از بمباران آمریکا به مکانی مخفی منتقل کرده است.
شاین تاکید کرد تهران سایتهای پنهانی دارد که «صدها و احتمالا هزاران» سانتریفیوژ پیشرفته قادر به تولید اورانیوم با درجه تسلیحاتی، در آنها نصب شده است.
به گزارش تلگراف، کوه کلنگ گزلا ممکن است بهترین پناهگاه برای این فعالیتها باشد.
این مجتمع گسترده در ۱۴۵ کیلومتری جنوب فردو و در فاصله چند دقیقهای از تاسیسات هستهای نطنز در استان اصفهان قرار دارد.
عمق غیرقابل نفوذ
تاسیسات مورد نظر که هنوز در حال ساخت است، طی چهار سال گذشته بهطور مخفیانه تقویت و گسترش یافته است.
گروسی در آوریل گفت «نمیتوان منتفی دانست» که این تونلها برای ذخیره مواد اعلام نشده استفاده شوند.
کوه کلنگ گزلا با ارتفاع یک هزار و ۶۰۸ متر بیش از ۵۰ درصد بلندتر از کوه ۹۶۰ متری فردو است. این ارتفاع، حفاظت مطمئنتر و فضای بیشتری برای عملیات هستهای زیرزمینی فراهم میکند.
در حالی که فردو دو ورودی تونل دارد، کوه کلنگ گزلا دارای چهار ورودی است، دو ورودی در سمت شرقی کوه و دو ورودی در غرب آن.
مهمتر از همه، اتاقهای زیرزمینی آن احتمالا در عمق بیش از ۱۰۰ متری سطح زمین قرار دارند که در مقایسه با عمق ۶۰ تا ۹۰ متری فردو، حفاظت بسیار بیشتری فراهم میکند.
محدودیت بمبهای آمریکایی
برای هدف قرار دادن سایتهای زیرزمینی مانند فردو، آمریکا بمب جیبییو-۵۷ را در اختیار دارد که میتواند تا عمق ۶۰ متری نفوذ کند. حتی بمبهای عظیم ۱۴ تنی که علیه فردو استفاده شد نیز برای رسیدن به اهداف مدفون در کوه کلنگ گزلا با مشکل روبهرو خواهند شد.
ریوئل مارک گرخت، محقق ارشد بنیاد دفاع از دموکراسی، به تلگراف گفت: «مجتمع زیرزمینی کوه کلنگ گزلا قرار است سایت تسلیحات هستهای رژیم روحانیت باشد که حتی نیروی هوایی آمریکا نیز با بزرگترین بمبهای خود برای نابودی آن مشکل خواهد داشت.»
استراتژی پراکندگی
ارزیابیهای اطلاعاتی نشان میدهد جمهوری اسلامی با استفاده از استراتژی پراکندگی قابلیتهای هستهای خود را در چندین سایت توزیع کرده تا در صورت حمله، بقای توان هستهای را تضمین کند.
جمهوری اسلامی طی سالهای اخیر حدود شش هزار سانتریفیوژ پیشرفته در تاسیسات مختلف مستقر کرده که بسیاری از آنها برای بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی قابل دسترسی نیستند.
موسسه علوم و امنیت بینالمللی معتقد است ایران میتواند «چندین هزار سانتریفیوژ پیشرفته را مخفیانه در مجتمع تونلی جدید کوه کلنگ گزلا مستقر کند».
چنین قابلیتی به ایران اجازه میدهد حتی در صورت نابودی تاسیسات شناختهشده، به فعالیتهای غنیسازی ادامه دهد.
تهدید بالقوه ساخت سلاح اتمی
تحلیلگران هشدار میدهند اگر جمهوری اسلامی با تهدیدی مواجه شود که بقای این رژیم را به خطر بیندازد، احتمالا موضع خود را مبنی بر استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای کنار گذاشته و به سرعت به سمت ساخت سلاح هستهای حرکت میکند.
بر اساس گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی، تا ۱۷ اردیبهشت، ۴۰۸.۶ کیلوگرم اورانیوم غنیشده تا ۶۰ درصد در ایران انباشته شده که نسبت به گزارش اسفند آژانس، افزایش ۱۳۳.۸ کیلوگرمی را نشان میدهد.
برخی نمایندگان تندروی مجلس شورای اسلامی پیش از این گفتهاند کشور اکنون باید برای تولید بمبهای هستهای تلاش کند.
احمد نادری، نماینده مجلس، در این خصوص گفت: «معتقدم باید آزمایش بمب هستهای انجام دهیم. راه دیگری برای ما وجود ندارد.»
