بنا بر اطلاعات رسیده به ایران اینترنشنال، محمد کاظمی، رییس سازمان اطلاعات سپاه پاسداران و معاونش، حسن محقق، در حمله اسرائیل به ساختمان سازمان اطلاعات سپاه پاسداران زیر آوار ماندهاند.
از وضعیت زنده بودن آنها اطلاعی نیست.
بر اساس این اطلاعات، این حمله خسارات سنگینی به ساختمان وارد کرده و عملیات جستوجو و امدادرسانی همچنان ادامه دارد.
منبع مطلع اسرائیلی که خواست نامش فاش نشود، شنبه ۲۴ خرداد به ایراناینترنشنال گفت در هر وضعیتی که جمهوری اسلامی، غیرنظامیان را هدف قرار دهد - همانطور که شب گذشته رخ داد - اسرائیل برای ترسیم یک مرز مشخص، واکنش نشان خواهد داد.
این مقام اسرائیلی تاکید کرد: «حتی در چنین مواردی، اسرائیل غیرنظامیان ایرانی را هدف قرار نخواهد داد.»
بر اساس گزارش رسانههای اسرائیلی، حملات جمهوری اسلامی به اسرائیل تاکنون دستکم سه کشته و دهها زخمی برجا گذاشته است.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، در واکنش به این حملات گفت که جمهوری اسلامی از خط قرمزها عبور کرده و هزینه سنگینی برای حمله به مناطق جمعیتی و غیرنظامی اسرائیل خواهد داد.
همزمان شش مقام ارشد جمهوری اسلامی و دو عضو سپاه پاسداران به روزنامه نیویورکتایمز گفتند که حکومت ایران انتظار حمله پیش از دور جدید مذاکرات هستهای در عمان را نداشت و همین محاسبه اشتباه، زمینهساز آسیب گسترده در حملات هوایی اسرائیل شد.
از سوی دیگر سایت حقوق بشری هرانا گزارش داد حملات هوایی ارتش اسرائیل به ایران، دستکم ۱۲ استان را در بر گرفته و علاوه بر اهداف نظامی، مناطق مسکونی و غیرنظامی نیز در این حملات آسیب دیدهاند.
مناطق مسکونی آسیبدیده اغلب سازمانی هستند.
بر اساس گزارش هرانا، بهدنبال این حملهها تاکنون دستکم ۱۴۶ نفر کشته و ۵۳۲ تن زخمی شدهاند که در میان کشتهشدگان، دستکم ۳۵ زن و کودک شناسایی شدهاند.
بنا بر گزارش هرانا، حملات اسرائیل طی ۲۴ ساعت نخست در استانهای آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل، اصفهان، ایلام، تهران، خوزستان، فارس، کردستان، کرمانشاه، مرکزی و همدان، گزارش شد.
در این گزارش آمده است که موشکهای بالستیک، موشکهای کروز هواپرتاب و پهپادهای انتحاری از عمده سلاحهای بهکاررفته توصیف شدهاند؛ با این حال، مقامهای اسرائیلی تاکنون جزییاتی از سلاحهای به کار رفته در عملیات نظامی خود را منتشر نکردهاند.
هرانا با اشاره به اینکه بهدنبال این حملات، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت مسعود پزشکیان اعلام کرده «بهدلیل شرایط ویژه کشور» اینترنت را بهطور موقت محدود و پیامرسان واتساپ را که دیماه ۱۴۰۳ رفع فیلتر شده بود، دوباره مسدود کرده است، نوشت: «این اقدام، فعالیت رسانههای مستقل، انتقال دادههای امدادی و دسترسی فوری به اطلاعات را با مشکل جدی روبهرو کرده است.»
حملات هوایی ارتش اسرائیل به مناطق مختلف ایران که فرماندهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، دستاندرکاران برنامه اتمی و مراکز نظامی جمهوری اسلامی را هدف قرار داد، از بامداد جمعه ۲۳ خرداد آغاز شد.
چیکلی جمعه ۲۳ خرداد به پادکست «Eye for Iran» گفت: «آمادهسازی برای این عملیات سالها طول کشید. موفقیت این عملیات حاصل تلاش طاقتفرسای اطلاعات ارتش اسرائیل، موساد و هزاران نفر دیگر است.»
این وزیر اسرائیلی، بدون اشاره به جزئیات عملیات یا مسیر آتی آن گفت: «این تنها آغاز کار است.»
در پی حمله هوایی گسترده اسرائیل به ایران دستکم ۲۰ فرمانده ارشد سپاه پاسداران و چند تن از دستاندرکاران برنامه اتمی ایران کشته شده و تعدادی از مراکز نظامی و موشکی این کشور هدف قرار گرفتند. ایران تا بامداد شنبه در سه موج حمله بیش از ۳۰۰ موشک به سمت اسرائیل پرتاب کرد که تعدادی را مجروح کرد و دستکم دو نفر را کشت.
در موج اول حملات سایتهای کلیدی هستهای مانند نطنز و فردو هدف قرار گرفتند، اما طبق گزارشها زیرساختهای هستهای ایران در دهها مکان دیگر نیز پراکنده است.
بنا بر ارزیابیهای اسرائیل و آنچنان که مقامات این کشور گفتهاند، برای نابودی آنچه اسرائیل تهدیدی وجودی تلقی میکند، حملات بیشتری لازم خواهد بود.
چیکلی با اشاره به ادامه حملات اسرائیل، به ایران اینترنشنال گفت هدف این عملیات نه تغییر حکومت که جلوگیری از دستیابی ایران به توانایی هستهای است. او افزود اگرچه بسیاری از ایرانیان از اسرائیل خواستهاند برای سرنگونی جمهوری اسلامی کمک کند، تغییر واقعی باید از درون کشور آغاز شود.
او گفت: «زمانی است که این لحظه را غنیمت بشمارید و کشور خود را از دست سپاه پاسداران بازپس بگیرید. آیا ایرانیها از این فرصت برای تغییر مسیر تاریخ استفاده خواهند کرد یا نه؟»
دیپلماسی پس از ویرانی
اندرو فاکس، افسر سابق ارتش بریتانیا نیز در گفتوگو با ایران اینترنشنال با اشاره به اینکه حملات اسرائیل بهگونهای طراحی شده بودند که از نابودی کامل رهبری حکومت خودداری شود، گفت این حملات بیشتر حامل پیام بودند تا آغاز یک جنگ تمامعیار.
او ادامه داد اگر اسرائیل واقعا قصد تغییر حکومت را داشت، علی خامنهای و رییسجمهوری ایران هم جزو اهداف اصلی بودند.
فاکس تاکید کرد در حالیکه تغییر حکومت ممکن است یک هدف بلندمدت باقی بماند، اولویت فوری اسرائیل روشن است: «هدف کوتاهمدت این است که ایران به توانمندی ساخت سلاح هستهای دست نیابد.»
او همچنین معتقد است پس از آنکه فشارهای سیاسی و اقتصادی به بنبست رسیدند، دونالد ترامپ احتمالا از این عملیات اسرائیل به عنوان اهرم استراتژیک برای بازگرداندن تهران به میز مذاکره استفاده کند.
فاکس گفت: «ترامپ از فرصت برای دادن یک شانس دیگر به ایران برای توافق صحبت میکند... این همان معاملهای است که اسرائیل با واشینگتن کرده است.»
به گفته این تحلیلگر، این ناظر به یک الگوی تکرارشونده است. وقتی تحریمها و دیپلماسی رفتار تهران را تغییر نمیدهد، اقدام نظامی بهعنوان آخرین ابزار وارد عمل میشود، اما نه الزاما برای آغاز جنگ، بلکه برای بازتنظیم شرایط دیپلماسی.
ضعیفترین لحظه جمهوری اسلامی
اریک ماندل، تحلیلگر خاورمیانه و مشاور مقامات دفاعی ایالات متحده و اسرائیل، به برنامه Eye for Iran گفت این لحظه، شکنندهترین وضعیت جمهوری اسلامی از زمان تاسیس آن در سال ۱۳۵۷ خورشیدی و یکی از تعیینکنندهترین وقایع در تاریخ معاصر ایران و خاورمیانه است.
ماندل که مدیر شبکه اطلاعات و سیاست خاورمیانه (MEPIN) است به ایران اینترنشنال گفت: «ایران در ضعیفترین وضعیت خود در ۴۶ سال گذشته قرار دارد.»
به گفته او، اکنون ترامپ با یک تصمیم تاریخی روبروست، عقبنشینی به انزواگرایی یا استفاده از عملیات نظامی اسرائیل بهعنوان اهرمی برای ایجاد تغییری استراتژیک و بلندمدت.
او افزود: «سوال اصلی این است که رییسجمهور ترامپ چه خواهد کرد؟ نه اینکه اسرائیل چه میکند. رییسجمهور با آنچه اسرائیل به او ارائه کرده، چه خواهد کرد؟»
ماندل گفت یکی از گزینههای باقیمانده، حمله آمریکا به سایت غنیسازی عمیقا مستحکم ایران است.
این تحلیلگر خاورمیانه گفت: «آیا آمریکا میتواند تلافی کند و آیا رییسجمهور با پایگاه دیهگو گارسیا تماس خواهد گرفت؟ جایی که بمبافکنهای بی-۲ ما با بمبهای سنگرشکن مستقر هستند تا تنها مکانی را که هنوز هدف قرار نگرفته -تاسیسات عمیقا مدفون فردو- را مورد حمله قرار دهند؟»
«طلوع شیران»
چیکلی گفت نام عملیات «طلوع شیران» از پرچم پیشین ایران و آیهای در کتاب اعداد (چهارمین کتاب از عهد عتیق/تورات) گرفته شده: «قومى که همچون شیر برمىخیزد».
او گفت: «ما معتقدیم این نه فقط لحظهای برای امنیت، بلکه لحظهای برای تاریخ مشترک و صلح آینده است.»
بر پایه این گزارش، این اقدام ضربهای راهبردی و سنگین به رژیم جمهوری اسلامی و نیروی هوافضای سپاه پاسداران وارد کرد.
مقام اسرائیلی که نخواست نامش فاش شود، جمعه ۲۳ خرداد اعلام کرد موساد، مشابه عملیات معروف «پیجر» که برای مختلسازی سامانههای ارتباطی حزبالله انجام شد، توانست در یک روند بلندمدت، نیروی هوافضای سپاه پاسداران را فریب داده و یکی از حساسترین و حیاتیترین سامانههای رژیم ایران را مختل کند.
این موفقیت از طریق شرکتهای پوششی بینالمللی، جمعآوری اطلاعات دقیق، قاچاق قطعات به داخل ایران و همچنین قابلیت فعالسازی از راه دور با فاصلهای نزدیک به دو هزار کیلومتر حاصل شده است.
عملیات در پایگاه اسپادجاباد
در عملیات دیگری، موساد موفق شد پرتابگرهای موشک زمین به زمین در پایگاه «اسپادجاباد» واقع در نزدیکی تهران را با استفاده از پهپادهای انفجاری از کار بیندازد.
این اقدام، مشابه حملات پهپادی اوکراین به پایگاههای هوایی در خاک روسیه بوده و با استقرار پهپادها در نزدیکی پایگاههای نظامی ایران و فعالسازی آنها به وسیله نیروهای آموزشدیده، صورت گرفته است.
در سومین عملیات در عمق خاک ایران نیز موشکهای هدایتشونده دقیق، سامانههای پدافند هوایی ایران را در چندین نقطه در منطقه تهران هدف قرار دادند.
این عملیات که اسرائیل مدتها برای آن در حال برنامهریزی بوده است، شامل شناسایی دقیق مکان سامانههای پدافندی ایران، قاچاق موشکهای دقیق به داخل مرزهای ایران و ایجاد توانایی لازم برای شلیک و اصابت به اهداف در داخل خاک ایران بوده است.
این مقام اسرائیلی تاکید کرد مجموعه عملیات اسرائیل نهتنها زیرساختهای موشکی جمهوری اسلامی را تضعیف کرده، بلکه نشاندهنده نفوذ عمیق موساد در ساختارهای امنیتی و نظامی ایران است.
