فریدون عباسی، رییس پیشین سازمان انرژی اتمی ایران، درباره احتمال فعال شدن ساز و کار ماشه علیه جمهوری اسلامی گفت: «ما اصلا نباید نگران اسنپبک باشیم.»
او افزود:«در شرایط فعلی دشمنان درجه یک کشور یعنی آمریکا و سه کشور اروپایی بیشتر روی افکار عمومی کار میکنند تا مشکلات معیشتی که ناشی از خباثت خودشان است را به توان هستهای و موشکی و رفتار ما در منطقه ربط دهند.»
عباسی اضافه کرد: «مردم آگاهند و میدانند ما با غرب مشکل ماهیتی داریم و چون آنها انقلاب اسلامی را نمی پذیرند بهانهجویی میکنند.»
او گفت: «اگر ما از فعالیتهای هستهای و موشکی و حتی از حمایت جبهه مقاومت دست برداریم، باز هم آنها بهانه دیگری برای دشمنی پیدا خواهند کرد.»
حسین آقایی، پژوهشگر روابط بینالملل و امور استراتژیک، در گفتوگو با ایراناینترنشنال گفت: «اگر جمهوری اسلامی اراده کند، میتواند با سرعت بیشتری بهسوی ساخت بمب اتمی حرکت کند.»
آقایی افزود: «همین موضوع موجب نگرانی اسرائیل، دولتهای اروپایی و ایالات متحده شده است. در نتیجه، اروپا و آمریکا تلاش میکنند حلقه فشار بر جمهوری اسلامی را تنگتر کنند و موضوع برنامه هستهای ایران را از طریق دیپلماسی حلوفصل کنند.»
شبکه ۱۲ اسرائیل بر پایه اسنادی که در جریان جنگ علیه حماس در غزه به دست نیروهای اسرائیلی افتاده، از ابعاد گسترده همکاری چندساله قطر با این گروه و تلاششان برای ناکام گذاشتن «معامله قرن» دونالد ترامپ، تقویت جایگاه ترکیه و ایران و تضعیف نقش مصر در غزه خبر داد.
به گزارش کانال ۱۲، یکی از این اسناد مربوط به نامه یحیی سنوار، فرمانده سابق حماس در غزه، به اسماعیل هنیه، رییس پیشین دفتر سیاسی این گروه، در اردیبهشت ۱۴۰۱ و حدود ۱۷ ماه پیش از حمله هفتم اکتبر است.
سنوار در این نامه که همزمان با ادامه تلاشهای آمریکا برای عادیسازی روابط میان اسرائیل و کشورهای عربی تنظیم شده، به هنیه گفت: «باید فورا با متحدانمان ایران، قطر و ترکیه، وارد عمل شویم. دیپلماسی قطری و ترکیهای باید نقش رهبری داشته باشد. نقش ما این است که راه نفس کشیدن را بر اشغالگر سخت و تضمین کنیم که بازیگران بینالمللی روابط دیپلماتیک خود را با آنها قطع کنند.»
بر اساس این گزارش، در رویدادی که زمانش مشخص نشده، یک مقام وزارت خارجه جمهوری اسلامی به هیاتی از حماس که به ایران رفته بودند، گفت تهران از حمایت آنکارا و دوحه از این گروه استقبال میکند.
هفت ماه پیش از حمله هفتم اکتبر نیز سنوار درباره مخالفت جمهوری اسلامی با روند عادیسازی روابط عربستان سعودی با اسرائیل به هنیه گفت تهران علاقهای ندارد حماس به کشورهای همسو با ریاض نزدیک شود.
سنوار درباره رویکرد مقامهای جمهوری اسلامی گفت: «آنها نه خواهان آرامش هستند و نه توافق. آنها نمیخواهند ما با رقبایشان یا دشمنانشان، کشورهایی که در حال عادیسازی روابط با آمریکا و دشمن صهیونیستی هستند، رابطه برقرار کنیم. اما برای روابط با قطر و ترکیه آمادگی دارند.»
دیدار رییسجمهوری ترکیه با هنیه
همکاری تنگاتنگ قطر و حماس
اسنادی که کانال ۱۲ در گزارش خود به آنها اشاره کرده، با اظهارات اخیر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، که قطر را «کشوری پیچیده، اما نه دشمن» توصیف کرده بود، در تضاد به نظر میرسند.
نتانیاهو در ماههای گذشته تلاش کرده بود اهمیت کمکهای نقدی چند ۱۰ میلیون دلاری ماهانه قطر به حماس را کمرنگ جلوه دهد و گفته بود این پولها نقش چشمگیری در آمادهسازی و اجرای عملیات نظامی حماس نداشتهاند.
اسناد نشان میدهند این پرداختها که با تایید اسرائیل انجام میشدند، بهحدی چشمگیر بودند که هنیه در آذر ۱۳۹۸ به وزیر خارجه قطر گفته بود: «کمک مالی قطر شریان اصلی حماس است.»
در اردیبهشت ۱۴۰۰ هنیه به سنوار اطلاع داد امیر قطر بهطور خصوصی با ارائه کمک مالی محرمانه برای «مقاومت» موافقت کرده است، اما نمیخواهد کسی در جهان از این موضوع باخبر شود.
بر اساس این اسناد، تا آن زمان ۱۱ میلیون دلار کمک برای رهبری حماس از سوی امیر قطر جمعآوری شده بود.
هنیه از سنوار خواسته بود تا نامهای خطاب به امیر قطر بنویسد و در آن ضمن تاکید بر «نبرد نظامی و نیازهای فوری»، پیروزی در جنگ را «به اعلیحضرت تقدیم کند».
مقامهای اطلاعاتی دوحه همچنین با یکی از نمایندگان حماس دیدار و درباره نظارت بر یگانهای آموزشی ویژه نیروهای این گروه در پایگاههای قطر و ترکیه و همچنین ادغام فلسطینیهای سوریِ پناهبرده به لبنان در گردانهای حماس گفتوگو کنند.
به گزارش شبکه ۱۲، این دیدار در سند محرمانهای متعلق به تشکیلات خودگردان فلسطین ثبت شده است.
تلاش برای بر هم زدن «معامله قرن»
بر پایه اسنادی که شبکه ۱۲ اسرائیل به آنها اشاره کرده، شماری از این مدارک به واکنش حماس و قطر نسبت به «معامله قرن» دونالد ترامپ میپردازند؛ طرحی که با هدف حل و فصل دائمی مناقشه اسرائیل و فلسطین و نیز عادیسازی روابط اسرائیل با کشورهای عرب منطقه ارائه شده بود.
بر اساس این گزارش، در خرداد ۱۳۹۸ و حدود یک سال پیش از توافق امارات متحده عربی و بحرین برای برقراری روابط با اسرائیل، امیر قطر در نشستی اضطراری به رهبران حماس اطلاع داده بود که عمان «نشانههایی از آمادگی برای برقراری روابط با اسرائیل» نشان داده است.
او در آن جلسه گفته بود: «در موضوع فلسطین، عمان در یک سو قرار دارد و ما در سوی دیگر.»
در همان نشست، خالد مشعل، رییس پیشین دفتر سیاسی حماس، به امیر قطر گفت: «ما باید با هم برای مقابله با معامله قرن و نابود کردن آن تلاش کنیم.»
در یکی دیگر از اسناد سنوار به هنیه گفته بود حماس باید قطر را بهجای مصر بهعنوان میانجی اصلی برای پایان دادن به تنشها با اسرائیل در اولویت قرار دهد، چرا که بهگفته او، «دوحه از قاهره وفادارتر» به این گروه است.
انتشار این اسناد در شرایطی صورت میگیرد که دو نفر از مشاوران ارشد نتانیاهو مظنون به آن هستند که در ازای دریافت پول، به انتشار پیامهایی در حمایت از قطر در رسانهها پرداختهاند تا تصویر این کشور بهعنوان میانجی تقویت شود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، خواستار بازداشت معترضانی شد که در جریان ناآرامیها در لسآنجلس با ماسک صورت خود را پوشانده و حاضر شدهاند.
ترامپ گفت اگر خطری متوجه ایالات متحده یا جان شهروندان آمریکایی شود، در چارچوب قانون عمل خواهد کرد و برای بازگرداندن نظم به این شهر، هر اقدام لازم را انجام خواهد داد.
همچنین ترامپ با اشاره به اعتراضات در لسانجلس گفت گوین نیوسام، فرماندار کالیفرنیا، و کارن باس، شهردار لسآنجلس، باید بابت «عملکرد فاجعهبار خود، که اکنون شامل ناآرامیهای جاری در لسآنجلس نیز میشود، از مردم این شهر عذرخواهی کنند.»
نیروهای گارد ملی ایالت کالیفرنیا روز یکشنبه وارد شهر لسآنجلس شدند تا به مقابله با اعتراضاتی بپردازند که در واکنش به سیاستهای مهاجرتی دولت دونالد ترامپ در جریان است. گوین نیوسام، فرماندار دموکرات ایالت، اعزام این نیروها را غیرقانونی اعلام کرده است.
نشست شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی دوشنبه در وین آغاز شد.
فرانسه، بریتانیا و آلمان با همراهی ایالات متحده پیشنویس قطعنامهای علیه جمهوری اسلامی را برای این نشست تدوین کردهاند.
رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در آغاز نشست شورای حکام گفت طی ماههای اخیر با ایران و آمریکا برای رسیدن به توافقی قابل قبول درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی مشغول «رایزنیهای فشرده» بوده است.
او تاکید کرد که جمهوری اسلامی به سوالات آژانس درباره سه مکان اعلامنشده ورامین، مریوان و تورقوزآباد، پاسخ نداده یا پاسخهایی ارائه کرده که از نظر فنی معتبر نیستند.
به گفته گروسی، همچنین جمهوری اسلامی تلاش کرده است مکانها را پاکسازی کند، که این امر فعالیتهای راستیآزمایی آژانس را مختل کرده است.
او گفت: «ارزیابی جامع آژانس از آنچه رخ داده—بر اساس تحلیل فنی ما از تمامی اطلاعات مرتبط با پادمانهای موجود—ما را به این نتیجه رسانده که این سه مکان و مکانهای مرتبط احتمالی دیگر، بخشی از یک برنامه هستهای ساختارمند اعلامنشده در ایران تا اوایل دهه ۲۰۰۰ بودهاند و برخی فعالیتها با استفاده از مواد هستهای اعلامنشده انجام شده است.»
ابراز نگرانی از انباشت سریع اورانیوم با غنای بالا در ایران
مدیرکل آژانس انرژی اتمی بار دیگر از انباشت سریع اورانیوم با غنای بالا در ایران ابراز نگرانی کرد و افزود که این اقدام بر پیچیدگی مسائل میافزاید.
گروسی اضافه کرد که آژانس نمیتواند نسبت به ذخایر بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا بیتفاوت باشد.
او گفت که تا زمانی که جمهوری اسلامی به آژانس در حل مسائل پادمانی باقیمانده کمک نکند، این نهاد نمیتواند تضمین دهد که برنامه هستهای ایران کاملا صلحآمیز است.
مدیرکل آژانس همچنین از مذاکرات جمهوری اسلامی و آمریکا حمایت کرد و افزود که تنها راهحل ممکن، مسیری دیپلماتیک است.
گروسی گفت: «ثبات در وضعیت برنامه هستهای ایران، اثر فوری خواهد داشت و خاورمیانه را یک گام بزرگ بهسوی صلح و شکوفایی نزدیکتر خواهد کرد.»
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی گفت: «ما طرح پیشنهادی خود را به زودی بعد از نهایی شدن از طریق عمان به طرف مقابل ارائه خواهیم کرد.»
او افزود: «این طرح معقول منطقی و متوازن است. توصیه میکنیم که حتما طرف آمریکایی این فرصت را قدر بداند. حتما به نفع آمریکاست که این طرح را به صورت جدی مدنظر قرار دهد.»
بقایی گفت: «متاسفانه آژانس تحت نفوذ سه کشور اروپایی و آمریکا تصمیم گرفت گزارش جامع را تهیه کند و سه کشور اروپایی آن را برای تهیه قطعنامه مورد سوءاستفاده قرار دادند. پاسخ تقابل، همکاری بیشتر نخواهد بود.»
