روزنامه شرق در گزارشی درباره حضور نیروهای موسوم به «حجاببان» که با پلاکاردهایی علیه حجاب اختیاری در پارکهای مشهد برای شهروندان مزاحمت ایجاد میکنند، نوشت: «از اوایل اردیبهشت، گروههایی که خودشان را تشکلهای مردمی معرفی میکنند به پوشش زنان و مردان تذکر میدهند.»
روزنامه شرق در گزارشی میدانی درباره حضور نیروهای موسوم به «حجاببان» که با پلاکاردهایی علیه حجاب اختیاری هر روز در ساعت هفت صبح، در پارکهای مشهد برای شهروندان مزاحمت ایجاد میکنند، نوشت: «از اوایل اردیبهشت، گروههایی که خودشان را تشکلهای مردمی معرفی میکنند، هر روز ساعت هفت صبح با در دست داشتن پلاکاردهایی علیه حجاب اختیاری، در پارکها مستقر میشوند و به پوشش زنان و مردان تذکر میدهند.»
روزنامه شرق در گزارشی میدانی درباره حضور نیروهای موسوم به «حجاببان» که با پلاکاردهایی علیه حجاب اختیاری هر روز در ساعت هفت صبح، در پارکهای مشهد برای شهروندان مزاحمت ایجاد میکنند، نوشت: «از اوایل اردیبهشت، گروههایی که خودشان را تشکلهای مردمی معرفی میکنند، هر روز ساعت هفت صبح با در دست داشتن پلاکاردهایی علیه حجاب اختیاری، در پارکها مستقر میشوند و به پوشش زنان و مردان تذکر میدهند.»
یکی از زنان ورزشکار به خبرنگار این روزنامه گفت: «تقریبا هر روز با آزار کلامی این افراد روبهرو هستم. از وعده آتش جهنم تا خطابهایی مثل دختر خوشگلم، پوششت مناسب نیست.»
حمید، ورزشکار دوومیدانی، گفته است هنگام تمرین، چند نفر با پلاکارد حجاب جلویش را گرفتند و به پوششش اعتراض کردند.
خبرنگار شرق گزارش داد که در مواجهه با این افراد و اعتراض به نبود مجوز قانونی، با تهدید آنها مبنی بر دخالت نیروی انتظامی و حراست پارک مواجه شده است.
یکی از اعضای این گروه در پاسخ به اعتراضها گفته: «ما جزو تشکلهای مردمی هستیم و با انتخاب خود برای اصلاح جامعه اقدام کردهایم.»
این اقدامات در حالی صورت میگیرد که هیچ گزارشی از مجوز رسمی برای فعالیت این گروهها منتشر نشده و شهروندان از نبود برخورد قانونی با آنها گلایه دارند.
پدیده سایهنویسی پایاننامه که طی سالهای اخیر در دانشگاههای ایران گسترش یافته، ابعاد جدیدی پیدا کرده است.
پژوهش رضا همتی از دانشگاه اصفهان و مریم بهارلویی از دانشگاه یزد به بررسی دلایل و انگیزههای دانشآموختگان برای ورود به این بازار سیاه پرداخته است.
این مطالعه کیفی که نتایج آن در آخرین شماره فصلنامه «پژوهشهای راهبردی مسائل اجتماعی» دانشگاه اصفهان منتشر شد، با مصاحبه از ۱۵ سایهنویس مستقل انجام گرفته است.
محققان شش دسته انگیزه اصلی را شناسایی کردند که از مشکلات مالی و بیکاری تا احساس سرخوردگی از سیستم آموزشی و تمایل به انتقامگیری از آن متغیر است.
این انگیزهها شامل «تقلا برای بقا»، «سرخوردگی تمامعیار»، «دانشگاه در چنبره فساد»، «عصیان علیه دانشگاه»، «تجربه احساسی متناقض» و «تصورات مختلف از سایهنویسی» است.
شرایط اقتصادی، محرک اصلی سایهنویسی
بر اساس یافتههای این پژوهش، فشارهای مالی و ناتوانی از کسب درآمد اصلیترین دلیل گرایش دانشآموختگان به پایاننامهنویسی برای دیگران است.
یکی از مشارکتکنندگان در این رابطه گفت: «من متولد سال ۱۳۶۴ هستم و برای کسی مثل من با این سن و با این مدرک، خیلی زشت و خجالتآور است بخواهم از بابام پول بگیرم.»
انتقام از نظام آموزشی
بخش قابلتوجهی از سایهنویسان فعالیت خود را نوعی انتقامجویی از نظام آموزشی میدانند. این افراد معتقدند ناکارآمدی نظام آموزشی آنها را در شرایط نامناسبی قرار داده است.
یکی از مصاحبهشوندگان درباره انگیزه انتقامجوییاش گفت: «منم انتقام میگیرم. چه جوری؟ اینجوری که همش خودمو تبلیغ میکنم تا دانشجوها پایاننامه ننویسن و بدن من تا این چرخه تکرار بشه.»
یافتههای این مطالعه مشخص کرد بسیاری از این افراد نظام آموزشی را ناکارآمد میدانند و معتقدند سیاستهای اشتباه نظیر تودهای شدن آموزش عالی، موجب وخامت شرایط آنها شده است.
تودهای شدن بهمعنای گسترش بیش از حد و بیرویه دانشگاهها و موسسات آموزشی است؛ روندی که باعث شده تعداد زیادی از افراد وارد دانشگاه شوند، بدون آنکه زیرساختهای لازم مانند کیفیت آموزش، امکانات پژوهشی یا بازار کار متناسب با آن رشد کرده باشد.
نتیجه این وضعیت، افزایش شمار دانشآموختگان بیکار یا ناراضی است که تحصیلات دانشگاهی را نه راهی برای پیشرفت، بلکه تجربهای ناکارآمد و بیثمر تلقی میکنند.
تصورات متناقض از سایهنویسی
بررسیها نشان میدهد خود سایهنویسان برداشتهای متناقضی از کارشان دارند؛ برخی این فعالیت را غیراخلاقی میدانند اما بهدلیل فشارهای اقتصادی ناچار به ادامه آن هستند، در حالی که برخی دیگر سایهنویسی را نوعی «کمک» به دانشجویان تلقی میکنند.
یکی از مشارکتکنندگان در این مطالعه گفت: «من اصلا فکر نمیکنم این کار غیراخلاقی است. برعکس، من دارم کمک میکنم به دانشجوها و لطف میکنم تا بتونن دفاع کنن.»
گسترش بازار سیاه پایاننامهنویسی
نتایج این پژوهش حاکی از آن است که بازار سیاه پایاننامهنویسی در ایران به شکل «هوشمندانهای» خود را با نیازهای متقاضیان منطبق کرده و با ارائه تخفیفها و پرداخت چندمرحلهای، شرایط را برای دانشجویان آسان کرده است.
همتی و بهارلویی این معضل را صرفا ناشی از عوامل فردی نمیدانند، بلکه آن را برآمده از دگرگونیهای ساختاری در نظام آموزش عالی تلقی میکنند؛ از جمله گسترش سیاستهای خصوصیسازی و تودهای شدن آموزش که بسترهای لازم را برای شکلگیری و گسترش سایهنویسی پایاننامه فراهم کردهاند.
نقش استادان دانشگاه در دامن زدن به سایهنویسی
بر اساس یافتههای این پژوهش، عدم نظارت جدی استادان راهنما و در برخی موارد همراهی آنها با دانشجویان متخلف، یکی از عوامل کلیدی گسترش بازار سیاه پایاننامهنویسی محسوب میشود.
یکی از سایهنویسان گفت: «از رفتوآمد و ارتباط دانشجو با [استاد] راهنما، هر استادی میتواند متوجه شود که پایاننامه را خود دانشجو نوشته یا نه؛ ولی الان میبینیم خیلی راحت دانشجوها در کل زمان پایاننامهنویسی پنج بار یا شش بار یا کمتر میرن پیش راهنما و راحت هم دفاع میکنن و استاد و دانشگاه چیزی نمیگن.»
به گفته محققان، این وضعیت خود عاملی برای ترغیب دانشجویان به «برونسپاری» پایاننامه محسوب میشود، زیرا دانشجویان شاهد هستند که همکلاسیهایشان بدون مواجهه با مشکل خاصی، از این روش استفاده کرده و موفق به دفاع شدهاند.
پژوهشگران برای مقابله با این مشکل، پیشنهادهایی ارائه دادهاند که شامل تقویت نظارت بر روند راهنمایی پایاننامهها، اصلاح آییننامههای مربوط به شیوه راهنمایی، ایجاد ساز و کار افشاگری، و تقویت برنامههای کارآموزی و فرصتهای شغلی در حین تحصیل است.
آنها هشدار دادند ادامه روند کنونی میتواند اعتبار نظام آموزش عالی ایران را به خطر بیندازد و به همین دلیل، نیازمند مداخله و توجه جدی سیاستگذاران است.
شبکه الحدث سهشنبه ۱۳ خرداد به نقل از منابع آگاه گزارش داد رجی در دیدار با عراقچی به او گفت «ماجراجوییهای نظامی» حزبالله، به «اشغال» لبنان از سوی اسرائیل پایان نداده است.
رجی افزود این ماجراجوییهای نظامی، لبنان را در شرایط دشواری قرار دادهاند و حلوفصل بحران تنها از مسیر دیپلماسی امکانپذیر است.
عراقچی صبح سهشنبه پس از ورود به بیروت، با رییسجمهوری و وزیر امور خارجه لبنان دیدار کرد.
به گزارش الحدث، وزیر خارجه لبنان به همتای ایرانی خود هشدار داد بدون خلع سلاح حزبالله، پولی برای بازسازی لبنان در کار نخواهد بود.
رجی همچنین تاکید کرد هماهنگی میان تهران و بیروت صرفا باید از مسیر دولت لبنان انجام گیرد.
عراقچی ساعاتی پیش در بدو ورود به فرودگاه رفیق حریری گفت جمهوری اسلامی در همه مراحل از «سیادت و تمامیت ارضی لبنان» پشتیبانی کرده و همچنان مقابل «اشغالگری» اسرائیل از این کشور پشتیبانی خواهد کرد.
او اضافه کرد: «این البته به معنی حمایت یک کشور دوست از دوستان خودش در لبنان است و به هیچ وجه به معنی دخالت در امور لبنان نمیدهد. هیچ کشوری در منطقه حق ندارد در امور داخلی بقیه کشورهای منطقه دخالت کند.»
بیشتر بخوانید: حضور سفیر تهران در لبنان در وزارت خارجه این کشور؛ امانی منکر دخالت در خلع سلاح حزبالله شد
کاهش نفوذ حزبالله در لبنان
حزبالله در ماههای اخیر، در پی نابودی زیرساختهای نظامی خود در حملات اسرائیل و کشته شدن رهبران و فرماندهان برجستهاش، از جمله حسن نصرالله و هاشم صفیالدین، بهشدت تضعیف شده است.
این ضربات و سپس برقراری آتشبس فرصتی در اختیار دولت لبنان قرار داد تا پس از سالها نفوذ حزبالله، بار دیگر اقتدار خود را بازیابد.
در ماههای گذشته و همزمان با پیشرفت ارتش لبنان در زمینه برچیدن مواضع و انبارهای تسلیحاتی حزبالله و مصادره مهمات و سلاح در جنوب این کشور، دولت لبنان نیز تلاشهایی برای بازپسگیری فرودگاه بیروت با حمایت آمریکا انجام داد.
اسرائیل بارها هشدار داده جمهوری اسلامی از طریق این فرودگاه به تامین مالی حزبالله میپردازد. مقامهای لبنانی نیز گفتهاند حزبالله سالها از این فرودگاه برای قاچاق و تحکیم نفوذ خود بهره میبرد.
این گروه پس از سقوط حکومت بشار اسد، مسیرهای اصلی انتقال سلاح از ایران به لبنان از طریق سوریه را نیز از دست داد.
بیشتر بخوانید: ۲.۵ میلیون دلار پول نقد حزبالله در فرودگاه بیروت توقیف شد
اظهار امیدواری عراقچی برای آغاز فصل جدید روابط با لبنان بر اساس «منافع متقابل»
رسانههای لبنانی گزارش دادند وزیر خارجه این کشور در دیدار با عراقچی تاکید کرد که بیروت بر اهتمام جمهوری اسلامی نسبت به «امنیت، ثبات و صلح داخلیاش» حساب میکند، تا از این طریق بتواند بر چالشهای بزرگی که با آنها روبهروست، غلبه کند.
رجی افزود این چالشها شامل تلاش دیپلماتیک برای «آزادسازی سرزمینهای تحت اشغال اسرائیل و توقف تجاوزات مستمر آن»، گسترش حاکمیت دولت لبنان بر سراسر خاک خود و انحصار سلاح در دست دولت میشود.
به گفته او، لبنان خواهان دریافت تضمینهایی از سوی «کشورهای دوست» است تا حمایتهای لازم تنها از طریق دولت و نهادهای رسمی صورت گیرد و دولت بتواند نقش خود را در بازسازی و احیای اقتصادی کشور ایفا کند.
لبنان پس از ماهها بنبست سیاسی و کارشکنی حزبالله، دیماه ۱۴۰۳ موفق به انتخاب ژوزف عون بهعنوان رییسجمهوری جدید شد؛ چهرهای مورد حمایت آمریکا که اکنون با تقویت ارتش تلاش دارد در برابر نفوذ حزبالله توازن ایجاد کند.
نواف سلام، نخستوزیر جدید لبنان، اوایل خرداد تاکید کرد «دوران صدور انقلاب ایران به پایان رسیده» و افزود: «ما در برابر وجود سلاحهایی خارج از کنترل دولت سکوت نخواهیم کرد.»
عراقچی نیز در بدو ورود به فرودگاه رفیق حریری بیروت گفت بررسی روابط دوجانبه از محورهای اصلی دیدارهای او با مقامهای ارشد لبنان خواهد بود.
او ابراز امیدواری کرد در سایه تحولات اخیر منطقه و شرایط جدید لبنان، «فصل جدیدی از روابط احترامآمیز» تهران و بیروت بر اساس «منافع متقابل» آغاز شود.
واکنش اسرائیل به سفر منطقهای عراقچی
عراقچی عصر ۱۱ خرداد و پیش از سفر لبنان، به قاهره رفت و با عبدالفتاح السیسی، رییسجمهوری و بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، دیدار و گفتوگو کرد.
او پس از پایان این سفر، با انتشار پستی به زبان عربی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «بعد از سالهای طولانی، دیپلماسی ایران و مصر وارد مرحله جدیدی شده است. سطح تعامل و همکاری سیاسی و از آن مهمتر، میزان اعتماد و اطمینان در روابط دو کشور بیسابقه است.»
این سفر با واکنشهایی در اسرائیل مواجه شد.
یائیر لاپید، نخستوزیر پیشین اسرائیل و از چهرههای برجسته منتقد بنیامین نتانیاهو، دیدار عراقچی از مصر و سخنان او درباره همکاری تهران و قاهره را «زنگ هشدار» خواند.
لاپید در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ماههاست که دولت اسرائیل با تشویق و تامین مالی قطر، کارزاری ضد مصری به راه انداخته که در حال تضعیف توافقهای صلح است.»
او این رویکرد دولت نتانیاهو را «هزینهبر و خطرناک» توصیف کرد و افزود: «توافقهای صلح با مصر یک دارایی راهبردی برای اسرائیل به شمار میروند و دولت بعدی ناچار خواهد بود سریع و مسئولانه برای بهبود روابط و متوقف کردن محور ایران وارد عمل شود.»