وزیر امور خارجه روسیه گفت این کشور با اشاره به پیامهای رد و بدل شده، «برای اسرائیل روشن ساخته» که تهران خواهان تشدید تنش نیست.
سرگئی لاوروف گفت: «تماسهای تلفنی بین رهبری روسیه و ایران و نمایندگان ما و اسرائیلیها وجود داشته و [به آنها] گفتهایم ایران خواهان بیشتر شدن درگیریها نیست.
وزارت خارجه ترکیه در بیانیهای خواستار خویشتنداری «همه طرفها» شد، اما انگشت اتهام را به سوی اسرائیل نشانه رفت.
این وزارتخانه با انتشار اطلاعیهای گفت رویدادهای اخیر نشان میدهند تنشهایی که «ابتدا به دلیل حمله غیرقانونی اسرائیل به سفارت ایران در دمشق ایجاد شد، در خطر تبدیل شدن به یک درگیری دائمی و طولانی است».
وزارت خارجه ترکیه تاکید کرد که کشورش وضعیت کنونی را به دقت زیر نظر دارد و از همه طرفها خواست از اقداماتی که میتواند باعث تشدید بیشتر درگیریها شود، اجتناب کنند.
گزارشهای مختلف حاکی از حمله اسرائیل به یک یا دو پایگاه نظامی در ایران در روز جمعه و در واکنش به حمله جمهوری اسلامی به اسرائیل است. بر اساس این گزارشها، یکی از مکانهایی که در اصفهان هدف حمله قرار گرفته، پیش از این به عنوان «قلب نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی» معرفی شده است.
بامداد روز جمعه ۳۱ فروردین، صدای انفجارهایی در پایگاه شکاری ارتش جمهوری اسلامی در شمال غرب اصفهان شنیده شد اما دولت یا ارتش اسرائیل تا کنون رسما حمله به ایران را تایید یا رد نکردهاند.
خبرگزاری فارس به نقل از منابع خبری نوشت صدای سه انفجار در حوالی پایگاه شکاری ارتش در شمال غرب اصفهان شنیده شده و پدافند در واکنش به یک شی که احتمال داده میشود ریزپرنده بوده باشد، فعال شده است.
فارس نوشت گفته شده رادار ارتش از اهداف احتمالی بوده است و شیشههای چند ساختمان اداری در این محدوده شکسته است.
خبرگزاری دولتی ایرنا گزارش داد حوالی ساعت چهار بامداد روز جمعه، پدافند هوایی پایگاه هشتم شکاری اصفهان برای رهگیری به کار افتاد و صدای پدافند از سمت شمال شرق اصفهان به گوش رسید.
سیاوش میهندوست، فرمانده ارشد نظامی ارتش جمهوری اسلامی در اصفهان به این خبرگزاری گفت: «صدای شنیده شده انفجار در اصفهان، شلیک پدافند هوایی به یک شیء مشکوک بوده و هیچ خسارت و حادثهای نداشتهایم.»
عبدالرحیم موسوی، فرمانده ارتش جمهوری اسلامی نیز حمله «چند شیء پرنده» را تایید کرد و گفت که به آنها «تیراندازی» شد.
او هیچ اطلاعاتی از میزان خسارتهای احتمالی وارده به پایگاههای ارتش ارائه نکرد.
پایگاه شکاری بابایی کجاست و چه ویژگیهایی دارد؟
نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی دارای ۱۷ پایگاه هوایی است.
پایگاه هشتم شکاری عباس بابایی در نزدیکی اصفهان قرار دارد.
عباس بابایی از خلبانان نیروی هوایی ارتش و معاون عملیات فرماندهی این نیرو از ۹ آذر ۱۳۶۲ تا ۱۵ مرداد ۱۳۶۶ بود. او در سال ۱۳۶۶ در جنگ ایران و عراق بر اثر شلیک پدافند خودی سپاه پاسداران کشته شد.
مراد ویسی، عضو تحریریه ایراناینترنشنال، میگوید که پایگاه بابایی یکی از مهمترین پایگاههای هوایی ایران است.
در سال ۱۳۵۷، این پایگاه دارای دو گردان شکاری تاکتیکی متشکل از جنگنده رهگیر افـ۱۴ آ موسوم به تامکت بود.
برنامهریزی شده بود که تا سال ۱۳۵۹، یک گردان از جنگندههای افـ۱۶ همراه یک گردان آموزشی پیشرفته متشکل از هواپیماهای آموزشی افـ۵بی و سه گردان آموزشی مقدماتی با استفاده از هواپیماهای آموزشی مقدماتی و سبک افـ۳۳ بونانزا تشکیل شود.
در حال حاضر، این پایگاه دو گردان از جنگندههای رهگیر افـ۱۴ و افـ۷ همراه یک گردان آموزشی متشکل از هواپیماهای افتیـ۷ دارد.
ستون فقرات ناوگان جنگندههای رهگیر نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی هنوز افـ۱۴ آ تامکت است که میانگین سنی آنها دستکم ۴۰ سال است.
مقامهای نظامی ایران گفتهاند در صورت تحویل گرفتن جنگنده سوخو-۳۵ از روسیه، این هواپیماهای شکاری در این پایگاه نگهداری خواهند شد.
شاهین مدرس، پژوهشگر ارشد مرکز خاورمیانه و نظم جهانی از رم به ایراناینترنشنال گفت پایگاه هشتم شکاری بابایی، محلی است که جمهوری اسلامی در آن از جنگندههای سوخو-۲۴ نگهداری میکند.
شایان سمیعی، تحلیلگر سیاسی نیز به ایراناینترنشنال گفت: «فرمانده نیروی دریایی جمهوری اسلامی دو روز پیش اعلام کرد اگر اسرائیل به ما حمله کند با استفاده از هواپیماهای سوخو به جنگ آنها خواهیم رفت.»
او افزود: «محل استقرار هواپیماهای سوخو پایگاه شکاری بابایی است و به همین دلیل هدف احتمالی حمله اسرائیل این پایگاه است. این پاسخ دقیق و حساب شده بود و اسرائیل میخواست توانمندی نظامی و هوایی جمهوری اسلامی را به حداقل برساند.»
در بهمن ۱۴۰۰، نمایشگاهی نظامی از سوی نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی در پایگاه هشتم شکاری بابایی اصفهان بر پا شد که رسانههای ایران عکسهایی از برخی تجهیزات نظامی و هواپیماهای جنگی در این پایگاه را منتشر کردند.
دی ۱۴۰۱، صمد نوری به عنوان فرمانده پایگاه شکاری بابایی اصفهان معرفی شد.
حمید واحدی، فرمانده نیروی هوایی ارتش در مراسم معرفی فرمانده جدید این پایگاه گفت پایگاه شکاری بابایی «از یگانهای راهبردی، بزرگ، حساس و قلب نیروی هوایی» است.
واحدی افزود این پایگاه در دوران جنگ ایران و عراق نیز ماموریت حفاظت از مکانهای حساس و به ویژه «باز نگه داشتن شریان اقتصادی کشور و دفاع از منابع نفتی» را بر عهده داشت.
ارتش جمهوری اسلامی در تبریز نیز یک پایگاه هوایی دارد که نامش پایگاه دوم شکاری فکوری است.
جواد فکوری، سرهنگ خلبان اف-۴ فانتوم۲ نیروی هوایی و فرمانده این نیرو از سال ۱۳۵۹ تا سال ۱۳۶۰ و وزیر دفاع در دولت محمدعلی رجایی بود که پس از کشته شدنش در سانحه پرواز هرکولس سی-۱۳۰ نیروی هوایی، درجه نظامی او به سرلشکری ارتقا یافت.
احتمال میرود اسرائیل روز جمعه به طور همزمان به این پایگاه نیز حمله کرده باشد.
خبرگزاری ایرنا از شنیده شدن صدای انفجار در منطقه «وادی رحمت» تبریز خبر داد و آن را مربوط به پدافند هوایی دانست.
خبرگزاری فارس در همین زمینه نوشت: «هیچ انفجاری در تبریز رخ نداده و منشا صدای انفجار در تبریز، شلیک پدافند هوایی بوده که یک شیء مشکوک را هدف قرار داده است.»
یک مقام اسرائیلی به واشینگتنپست گفت حمله پهپادهای اسرائیلی به یک سایت نظامی در ایران با هدف ارسال این پیام انجام شده که اسرائیل میتواند به داخل ایران حمله کند.
وزارت امور خارجه نروژ در بیانیهای وضعیت منطقه را ناپایدار خواند و تاکید کرد خطر تشدید درگیری بین ایران و اسرائیل و بسته شدن حریم هوایی این کشورها وجود دارد.
این وزارتخانه گفت علاوه بر این خطرات، در وضعیت فعلی امکان دستگیریهای خودسرانه و اعمال فشار بر اتباع خارجی و دو تابعیتیها در ایران بالاست.
این بیانیه هشدار منع سفر به ایران صادر کرد و از نروژیهایی که اکنون در ایران هستند خواست تا هرچه سریعتر این کشور را ترک کنند.
یک مقام اطلاعاتی منطقهای به سیانان گفت که حملات مستقیم میان جمهوری اسلامی و اسرائیل به پایان رسیده است.
او گفت انتظار نمیرود که تهران در تلافی بخواهد به حمله بامداد جمعه دیگر پاسخی بدهد.
به گفته سیانان این منبع ناشناس دلیلی برای این پیشبینی خود ارائه نکرد.
مقامهای جمهوری اسلامی در اظهارنظرهای خود به دنبال کماهمیت جلوه دادن حمله بامداد روز جمعه هستند.
ارتش و دولت اسرائیل درباره این حمله تاکنون اظهارنظری نکردهاند.
جروزالمپست نوشت حمله اسرائیل به اصفهان به وسیله پهپاد یا موشک زمین به هوا انجام نشده است.
این رسانه به نقل از منابع آگاه اسرائیلی نوشت این حمله از طریق «شلیک موشکهای دوربرد از هواپیما» انجام گرفته است.
حمله به نزدیکی سایت و تاسیسات اتمی اصفهان انجام شده است.
منابع آگاه به جروزالمپست گفتند اسرائیل با این ضربه پیامی آشکار به مقامهای جمهوری اسلامی با این مضمون فرستاد که: «ما تصمیم گرفتیم اینبار به سایتهای هستهای شما ضربه نزنیم اما میتوانستیم همین جا بدتر از آن را انجام دهیم.»
بر اساس این گزارش، حمله به اصفهان نه فقط برای آسیب رساندن به جمهوری اسلامی، بلکه برای نشان دادن این امر بوده است که ایران چقدر در برابر حمله به سایتهای هستهای خود آسیبپذیر است.
این منبع آگاه تاکید کرد چنین حملهای میتواند دوباره در هر زمان دیگری انجام شود.