دیپلماسی و گزینه نظامی، دو راهبرد همزمان اسرائیل

مراسم اقامه نماز میت علی خامنه‌ای در مصلی تهران با تدابیر شدید امنیتی، تعطیلی سراسری کشور و حضور حامیان حکومت با شعارهای خونخواهی و انتقام برگزار شد. بسیاری از مقام‌های پیشین حکومت، از جمله سه رییس‌جمهوری سابق، به مراسم دعوت نشدند و مجتبی خامنه‌ای نیز در انظار عمومی حاضر نشد.

گفت‌وگو با رضا طالبی، روزنامه‌نگار، و نجات بهرامی، تحلیل‌گر سیاسی

حسین آقایی، عضو تحریریه ایران‌اینترنشنال، در واکنش به اظهارات دونالد ترامپ در جشن ۲۵۰ سالگی استقلال آمریکا درباره نابودی توان نظامی جمهوری اسلامی، گفت: «دونالد ترامپ مانع تمام شدن کار اسرائیل و مردم ایران در داخل کشور علیه جمهوری اسلامی شده است.»

او معتقد است ترامپ سلاح تنگه هرمز و زمان را در اختیار جمهوری اسلامی قرار داده است.

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، اعلام کرد بازرسان این نهاد همچنان به تاسیسات هسته‌ای ایران دسترسی ندارند و ازسرگیری این دسترسی، در عمل به روند مذاکرات جاری میان جمهوری اسلامی و آمریکا وابسته شده است.

روح‌الله رحیم‌پور، روزنامه‌نگار و تحلیلگر سیاسی، به ایران‌اینترنشنال گفت آمریکا و جمهوری اسلامی در ظاهر بر سر بازرسی‌های آژانس اختلاف دارند، اما هر دو طرف از این اهرم برای چانه‌زنی نهایی بهره می‌برند.

اخبار چند سال اخیر و حتی توافق‌های پیشنهادی جدید ترامپ نیز همگی حول محور کنترل غنی‌سازی اورانیوم چرخیده‌اند، اما نشریه فوربس در تحلیلی، انگشت روی نقطه‌ای گذاشته که تا حد زیادی از دید رسانه‌ها و دیپلمات‌ها پنهان مانده است: پلوتونیوم و نیروگاه هسته‌ای بوشهر.

این تحلیل هشدار می‌دهد که تمرکز بیش از حد غرب بر روی مسیر «اورانیوم»، ممکن است چشم آن‌ها را روی مسیر دوم و بالقوه خطرناک‌تر یعنی «پلوتونیوم» ببندد.

اما ماجرا چیست و چرا پسماند یک نیروگاه برق تجاری می‌تواند به یک دغدغه امنیتی تبدیل شود؟
نیروگاه بوشهر یک راکتور از نوع آب سبک است که با همکاری شرکت دولتی «روس‌اتم» روسیه ساخته شده و کار آن تولید برق است. از همان ابتدا، برای اینکه خیال جامعه جهانی از بابت عدم انحراف این نیروگاه به سمت اهداف نظامی راحت باشد، یک قفل حقوقی محکم بر آن زده شد.

بر اساس قرارداد میان تهران و مسکو، روسیه متعهد است سوخت هسته‌ای مورد نیاز نیروگاه را تامین کند. در مقابل، ایران موظف است پسماند یا همان «سوخت مصرف‌شده» نیروگاه را پس از خارج شدن از راکتور، به روسیه بازگرداند. چرا؟ چون این سوخت مصرف‌شده، حاوی ماده‌ای به نام پلوتونیوم است که می‌تواند به‌عنوان عنصر اصلی یک بمب اتمی عمل کند.

روی کاغذ، این قرارداد مانع از دسترسی ایران به پلوتونیوم می‌شود. اما دنیای واقعیت با روی کاغذ تفاوت‌هایی دارد.

ادامه گزارش را اینجا بخوانید.

دونالد ترامپ با اشاره به مراسم دفن علی خامنه‌ای گفت ایالات متحده می‌توانست همه مقام‌های جمهوری اسلامی حاضر در این مراسم را با یک حمله از بین ببرد، اما چنین کاری را انجام نداد، زیرا در آن صورت دیگر کسی برای مذاکره باقی نمی‌ماند.

شهرام خلدی، پژوهشگر تاریخ خاورمیانه و روابط بین‌الملل، می‌گوید پیام ترامپ این است که جمهوری اسلامی باید دست از اقدامات تخریبی و وقت‌سوزی بردارد و بر اساس روح و مفاد تفاهمنامه عمل کند.