ترامپ از حمله دوباره به ایران و طرح تصرف جزیره خارک در آینده نزدیک خبر داد
رییسجمهوری آمریکا، عصر پنجشنبه ۲۱ خرداد، اعلام کرد که شامگاه این روز بار دیگر به ایران حمله میکند و در «آیندهای نهچندان دور» جزیره خارک را «تصرف» خواهد کرد. او بلافاصله پس از آن به فاکسنیوز گفت: «ترجیح میدهم خارک را بگیرم اما مطمئن نیستم مردم آمریکا آماده پذیرش آن باشند.»
دونالد ترامپ، در پستی در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «ایالات متحده امشب بهشدت به ایران حمله خواهد کرد؛ ایرانی که نیروی دریایی، نیروی هوایی، رادار، پدافند هوایی و همه توان دفاعیاش، همراه با بخش عمده توان تهاجمیاش، از بین رفتهاند.»
او در ادامه این پست به تصرف جزیره خارک اشاره کرد: «در آیندهای نهچندان دور، جزیره خارک و دیگر مراکز زیرساختی نفتی را تصرف خواهیم کرد و کنترل کامل بازار نفت و گاز آنها را در دست خواهیم گرفت؛ درست مانند کاری که در ونزوئلا انجام دادیم و نتیجه آن هم برای ونزوئلا و هم برای ایالات متحده آمریکا فوقالعاده بوده است.»
رییسجمهوری آمریکا دقایقی بعد از انتشار این پست در برنامه صبحگاهی شبکه خبری فاکس حاضر شد و درباره این پست و تنشهای جاری و فزاینده میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی توضیح داد.
«ترجیح من تصرف خارک است»
او در این گفتوگو تاکید کرد که شامگاه پنجشنبه حملاتی شدیدتر از شامگاه چهارشنبه، ۲۰ خرداد در انتظار حکومت ایران خواهد بود.
او با اعلام اینکه در حملات چهارشنبه «۲۵۰ میلیون دلار» بمب بر ایران ریخته شد، افزود: «آنها [حکومت ایران] واقعا در حال تسلیم شدناند، فقط هنوز خودشان این را نمیدانند.»
او همزمان گفت واشینگتن همچنان با تهران در حال گفتوگو است.
ترامپ در پاسخ به پرسش مجری برنامه درباره تصرف بخشهایی از ایران گفت ترجیح او «تصرف جزیره خارک» است، اما تردید دارد که افکار عمومی آمریکا آمادگی پذیرش چنین اقدامی را داشته باشد.
او افزود: «با این کار ثروت هنگفتی به دست خواهیم آورد، اما فکر میکنم مردم آمریکا دوست دارند ببینند ما به خانه برمیگردیم.»
ترامپ در ادامه تصرف خارک و تاسیسات نفتی ایران را با تجربه ونزوئلا مقایسه کرد و گفت آمریکا «میلیونها و میلیونها بشکه نفت» از آن کشور خارج و به پالایشگاههایی در هیوستون، لوئیزیانا و دیگر نقاط منتقل کرده است؛ پالایشگاههایی که به گفته او «شبانهروزی کار میکنند و ثروت هنگفتی به دست میآورند».
ترامپ گفت از اجرای همین الگو در مورد ایران نیز استقبال میکند، اما مطمئن نیست «کشور آمادگی آن را داشته باشد».
«اکنون تمایل کمتری به توافق دارم»
ترامپ همچنین گفت اکنون نسبت به سه یا چهار هفته پیش، تمایل کمتری به دستیابی به توافق با جمهوری اسلامی دارد.
او افزود: «نمیدانم آمریکا آمادگی انجام کاری را که من واقعا ترجیح میدهم انجام دهم، داشته باشد.»
در بخش دیگری از گفتوگو، مجری فاکسنیوز از ترامپ پرسید آیا از جمهوری اسلامی عصبانی است؟ او پاسخ داد: «من عصبانی نیستم. من عصبانی نمیشوم.»
او درباره توافق هستهای مورد نظر خود گفت: «توافق من راهی به سوی نداشتن سلاح هستهای است.»
ترامپ افزود که ایران نباید اجازه داشته باشد سلاح هستهای «توسعه دهد یا خریداری کند» و گفت در متن توافق پیشنهادی او، هر دو مورد گنجانده شده و حکومت ایران نیز با آن موافقت کرده است.
ترامپ همچنین مدعی شد «کار حکومت ایران تمام است» و افزود: «آنها دیگر نیروی دریایی، نیروی هوایی و پدافند هوایی ندارند.»
او همچنین اشاره کرد که هواپیماهای آمریکایی بر فراز مرکز تهران پرواز میکنند و مقامهای جمهوری اسلامی «اصلا نمیدانند ما آنجا هستیم».
بهگفته ترامپ، آمریکا همه رادارها و سامانههای پدافند هوایی جمهوری اسلامی، بخش زیادی از موشکها و بیشتر پرتابگرهای موشکی حکومت را از کار انداخته و توان پهپادی آنها نیز «بهشدت کاهش یافته است».
«نمیخواهم نیروگاههای برق آسیب ببینند»
در ادامه، وقتی مجری برنامه از احتمال هدف قرار دادن یک نیروگاه برق پرسید، ترامپ گفت: «بله احتمال دارد، اما ترجیح میدهم این کار را نکنم، چون وقتی چنین کاری میکنید، مردم رنج میبرند.»
او همچنین درباره تاسیسات آب گفت قطع آب «ضربهای ویرانگر» برای مردم ایران خواهد بود و افزود: «میتوانم در یک دقیقه بگویم آن را از کار بیندازند، اما مشکل این است که مردم دیگر نمیتوانند آب بنوشند.»
ترامپ در بخش پایانی این مصاحبه کوتاه گفت مردم ایران از اعتراض میترسند، زیرا به گفته او «سلاح ندارند» و طرف مقابل مسلح است. او بار دیگر طی ماههای گذشته به کشتار گسترده مردم در اعتراضهای دیماه اشاره کرد و گفت نیروهای حکومت ایران به معترضان شلیک میکنند و وقتی مردم با مسلسل یا تکتیرانداز مواجه باشند، برگزاری تجمع دشوار است.
او اظهار کرد جمهوری اسلامی دستکم «۴۰ تا ۵۰ هزار نفر» را کشته است و افزود نمیتوان مردم ایران را به دلیل ترس از اعتراض سرزنش کرد.
«از کردها ناامید شدم»
رییسجمهوری ایالات متحده در ادامه گفت آمریکا برای مردم ایران سلاح فرستاده بود، اما از کردها «بسیار ناامید» شده است.
او افزود با تحویل سلاح به کردها مخالف بوده و باور داشته است کردها این سلاحها را تحویل نخواهند داد.
ترامپ گفت: «فکر میکنم آنها سلاحها را برای خودشان نگه داشتند. این مایه ننگ است و من این را به یاد خواهم داشت.»
گروههای کرد مخالف جمهوری اسلامی، از جمله حزب دموکرات کردستان، حزب کومله کردستان ایران، حزب کومله زحمتکشان و حزب آزادی کردستان (پاک) در هفتههای گذشته دریافت سلاح از آمریکا را تکذیب کردهاند.
ترامپ: مذاکرات ادامه دارد؛ فارس: تکذیب میکنیم
ترامپ در این گفتوگو تاکید کرد که با وجود حملات شب گذشته و برنامه برای حملات تازه، مذاکرات با جمهوری اسلامی همچنان ادامه دارد، اما ساعتی پیش از پخش این مصاحبه، خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، به نقل از «منبعی نزدیک به تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی»، گزارشها درباره مذاکرات جدید میان تهران و واشینگتن را رد کرد.
فارس نوشت: «جمهوری اسلامی در روند مذاکرات بر مواضع و خطوط قرمز اعلامشده خود ایستادگی کرده و از مطالبات اصلی خود عقبنشینی نکرده است.»
سیانان صبح پنجشنبه ۲۱ خرداد به نقل از یک منبع دیپلماتیک گزارش داد گفتوگوها برای دستیابی به توافق میان آمریکا و جمهوری اسلامی با وجود تبادل حملات میان دو کشور که میتوانست تلاشهای دیپلماتیک را پیچیده کند در طول شب ادامه یافت.
رویترز نیز پیش از آن به نقل از سه منبع ایرانی نوشته بود که تلاشها برای دستیابی به توافق اولیه میان آمریکا و جمهوری اسلامی با وجود حملات، افزایش یافته و دو طرف درباره سازوکاری برای آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران گفتوگو میکنند.
بلومبرگ بهنقل از منابعی آگاه که نامشان اعلام نشده گزارش داد که مقامهای ارشد امنیت ملی امارات متحده عربی و مقامهای از جمهوری اسلامی برای نخستین بار از زمان آغاز جنگ ایران، بهطور حضوری و مستقیم با یکدیگر دیدار کردند تا راههای کاهش تنش بین تهران و ابوظبی را بررسی کنند.
این منابع به بلومبرگ گفتند که این دیدار که این هفته برگزار شد نشاندهنده تغییر قابل توجهی در رویکرد دو طرف بوده و در شرایطی انجام شده است که هر دو کشور بیش از پیش به اهمیت داشتن روابط دوجانبه آرامتر پی بردهاند.
رهبران امارات متحده عربی میخواهند برنامههای بلندپروازانه اقتصادی خود، از جمله سرمایهگذاری میلیاردها دلار برای افزایش تولید نفت و ایجاد مراکز داده هوش مصنوعی، بدون وقفه ادامه یابد.
بهنوشته بلومبرگ این رابطه برای تهران نیز اهمیت دارد، زیرا این کشور حوزه خلیج فارس پیش از آغاز جنگ یکی از بزرگترین شرکای تجاری جمهوری اسلامی و همچنین یکی از مسیرهای اصلی انتقال نفت تحریمشده ایران بود.
بهگفته این منابع، آخرین تماس ابوظبی با تهران عمدتا ناشی از تلاش این کشور ثروتمند حوزه خلیج فارس برای رسیدن به نوعی تنشزدایی با حکومتی بوده که آن را دشمن خود میداند، اما در عین حال دریافته است که این حکومت فعلا همچنان در قدرت مانده است.
از زمان آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴، جمهوری اسلامی بیش از هر کشور دیگری، از جمله اسرائیل، امارات را هدف حملات خود قرار داده است. ابوظبی نیز در چندین نوبت پاسخ داده و تهاجمیترین موضع را در میان همسایگان عرب خود در قبال جمهوری اسلامی اتخاذ کرده است.
بهنوشته بلومبرگ اکنون به نظر میرسد امارات در حال حرکت در همان مسیری است که قطر و عربستان سعودی نیز در پیش گرفتهاند؛ کشورهایی که خود نیز هدف حملات جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن قرار گرفتهاند اما برای کاهش تنشها به دیپلماسی روی آوردهاند.
ریاض که شاهد هدف قرار گرفتن تاسیسات انرژی و پایگاههای نظامی خود بوده است، در اوایل فروردین تماس با تهران را در سطح وزیران امور خارجه از سر گرفت. قطر که تاسیسات گاز طبیعی رأس لفان آن هدف حملهای گسترده قرار گرفت، بیش از دیگران برای بهبود روابط تلاش کرده است. این کشور در اواخر ماه گذشته میزبان هیاتی از جمهوری اسلامی به ریاست محمدباقر قالیباف بود و به طور فزایندهای به عنوان میانجی میان واشینگتن و تهران ایفای نقش میکند.
خبرگزاری رویترز بامداد پنجشنبه ۲۱ خرداد بهنقل از یک مقام آگاه گزارش داد گفتوگوهای هیات قطری و مقامهای جمهوری اسلامی برای دستیابی به توافق با آمریکا تا ساعات اولیه بامداد پنجشنبه ادامه داشت و مقامهای قطری روز پنجشنبه تهران را ترک کردند.
هیات قطری چهارشنبه در ادامه تلاشها درباره توافق جمهوری اسلامی و آمریکا برای تمدید آتشبس وارد تهران شد. رویترز نوشته بود سفر قطریها با هدف «نهایی کردن» توافق انجام شده است.
در همین حال طاهر اندرابی، سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، پنجشنبه در یک نشست خبری اعلام کرد کانالهای ارتباط دیپلماتیک میان آمریکا و جمهوری اسلامی همچنان باز است و این کشور و قطر همچنان در تلاشهای میانجیگری مشارکت دارند.
بهنوشته بلومبرگ، هم امارات متحده عربی و هم قطر و عربستان به ضرورت همزیستی با همسایهای در آن سوی خلیج فارس که جمعیتی ۹۰ میلیونی و قدرت نظامی قابل توجهی که حتی با وجود خسارات گستردهای که در نتیجه بمبارانهای آمریکا و اسرائیل متحمل شده دارد، آگاه هستند.
حملات ایران تهدیدی برای روند تبدیل شدن دبی و ابوظبی به مراکز مهم صندوقهای پوشش ریسک و سایر شرکتهای مالی محسوب میشد. این درگیری همچنین به فروش نفت و صنعت گردشگری، دو ستون اصلی اقتصاد امارات، آسیب وارد کرد.
بلومبرگ بهنقل از یکی از منابع خود نوشت این دیدار نتیجه چندین تلاش تهران برای ازسرگیری گفتوگوی سطح بالا با ابوظبی بوده است. بهگفته او، امارات از پذیرش این تماسها خودداری کرده بود تا ابتدا اطمینان یابد افرادی که به نمایندگی از تهران مذاکره میکنند ارتباطی مستقیم با رهبر جدید جمهوری اسلامی، مجتبی خامنهای، و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی دارند.
تنها تماس شناختهشده دیگر میان امارات و جمهوری اسلامی در طول جنگ، در اواخر فروردین ماه و اندکی پس از برقراری آتشبس رخ داد. در آن زمان شیخ منصور بن زاید، معاون رییس امارات، با محمدباقر قالیباف، رییس تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی با آمریکا، درباره راههای کاهش تنش در منطقه گفتوگو کرد.
یکی از منابع به بلومبرگ گفت پس از آن تماس و همچنین سفر شیخ خالد بن محمد، ولیعهد ابوظبی، به پکن و دیدار با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، یک کانال ارتباطی میان دو کشور ایجاد شد.
یکی از مقامهای اماراتی که مطابق مقررات دولت این کشور خواست نامش فاش نشود، به بلومبرگ گفت سیاست خارجی امارات بر ترویج تنشزدایی و کاهش تنشها در سراسر خاورمیانه، همراه با پیشبرد صلح و ثبات پایدار، استوار است.
این مقام افزود امارات از تلاشها، از جمله اقداماتی که ایالات متحده انجام میدهد، برای محافظت از مردم منطقه در برابر پیامدهای درگیریها حمایت میکند.
بهنوشته بلومبرگ دیدار این هفته نشاندهنده تغییر بیشتری در موضع امارات است. در اواخر ماه مه، شیخ محمد بن زاید، رییس امارات، همراه با رهبران قطر و عربستان سعودی از رییسجمهوری آمریکا خواست از ازسرگیری جنگ تمامعیار علیه جمهوری اسلامی خودداری کند و فرصت بیشتری به مذاکرات بدهد.
از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، حکومت ایران نزدیک به سه هزار موشک و پهپاد به سوی امارات شلیک کرده است. بخش عمده این حملات با سامانه دفاعی پیشرفتهای که با کمک متحدانی همچون آمریکا، بریتانیا، فرانسه و اسرائیل فعالیت میکند رهگیری شدهاند. با این حال در جریان این حملات دستکم ۱۳ نفر کشته شدهاند و تاسیساتی مانند مراکز نفت و گاز، بنادر و هتلها میلیاردها دلار خسارت دیدهاند.
رهبران امارات حملات جمهوری اسلامی، از جمله حمله ماه گذشته شبهنظامیان عراقی مورد حمایت تهران به نیروگاه هستهای براکه در غرب ابوظبی، را اقدامات تروریستی بدون تحریک قبلی تلقی کردهاند.
همین موضوع باعث شد امارات در آغاز جنگ موضعی سختگیرانه اتخاذ کند. ابوظبی علاوه بر حملات خود به ایران، تلاش کرد کشورهای عربی حوزه خلیج فارس مانند عربستان سعودی و قطر را برای اتخاذ پاسخی مشترک با هدف بازدارندگی جمهوری اسلامی متقاعد کند، اما بنا بر گزارش بلومبرگ این تلاشها به نتیجه نرسید.
به گفته این منابع، ادامه بسته ماندن تنگه هرمز، شکنندگی آتشبس برقرارشده از ۱۹ فروردین و کندی روند مذاکرات میان آمریکا و جمهوری اسلامی باعث تغییر محاسبات ابوظبی شده است.
آنها افزودند که تمرکز فعلی امارات بر به حداقل رساندن خسارات و اختلالات بیشتر در اقتصاد و امنیت این کشور است.
بهنوشته بلومبرگ، برخی نشانهها حاکی از موفقیت این رویکرد است. از زمان هدف قرار گرفتن نیروگاه براکه، جمهوری اسلامی دیگر حملهای علیه امارات انجام نداده اما در مقابل، در همین هفته و همزمان با تشدید درگیریها با آمریکا، تهران کویت، بحرین و اردن را هدف قرار داده است.
دونالد ترامپ پنجشنبه اعلام کرد که برای سومین شب متوالی به جمهوری اسلامی حمله و جزیره خارک را تصرف خواهد کرد، زیرا از ناکامی در دستیابی به توافق با تهران بیش از پیش ناامید شده است.
امارات با وجود حفظ روابط دیپلماتیک با جمهوری اسلامی، چندین نهاد اجتماعی، درمانی و آموزشی مرتبط با جمهوری اسلامی را در خاک خود تعطیل کرده و همچنین روادید اقامت برخی شهروندان ایرانی را لغو کرده، هرچند همچنان میزبان صدها هزار ایرانی است.
انور قرقاش، مشاور ارشد دیپلماتیک رهبر امارات، بارها درباره از بین رفتن اعتماد میان دو کشور سخن گفته است. او تاکید کرده که هرگونه ازسرگیری واقعی روابط منوط به بازگشایی بدون قید و شرط تنگه هرمز و پرداخت غرامت از سوی تهران است. امارات همچنین معتقد است هر توافق میان واشینگتن و تهران باید برنامه هستهای جمهوری اسلامی، موشکهای بالستیک و حمایت این کشور از گروههای نیابتی در منطقه را نیز در بر بگیرد.
با این همه، بلومبرگ در پایان گزارش خود تاکید کرده در حالی که ترامپ مشتاق محدود کردن برنامه هستهای ایران است، به نظر میرسد ایالات متحده بیش از پیش در حال حرکت به سمت توافقی است که احتمالا موضوع شبهنظامیان نیابتی و موشکهای بالستیک را از هر توافق صلح کنار خواهد گذاشت.
مجلس اعیان بریتانیا در بخشی از جلسه پنجشنبه ۲۱ خرداد، موضوع تدوین لایحهای برای ایجاد چارچوبی قانونی بهمنظور تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران بررسی کرد. این نشست پس از آن برگزار شد که دولت بریتانیا سهشنبه «لایحه امنیت ملی» (تهدیدات دولتی)، را به پارلمان ارائه کرد.
این قانون در صورت تصویب، به وزیر کشور بریتانیا امکان میدهد برخی سازمانهای مرتبط با دولتها، از جمله سپاه پاسداران، را بهعنوان تهدیدی برای امنیت ملی معرفی کند. این لایحه ممکن است از ماه آینده میلادی اجرایی شود.
سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی شماری از کشورها از جمله آمریکا، کانادا، استرالیا و کشورهای عضو اتحادیه اروپا قرار دارد اما بریتانیا تا کنون از انجام چنین کاری خودداری کرده است.
دیوید هنسن، وزیر مشاور در امور امنیت ملی وزارت کشور بریتانیا، در پاسخ به پرسش اعضای مجلس اعیان گفت دولت بریتانیا «کاملا از تهدیدهای ناشی از حکومت ایران در خاک بریتانیا آگاه است».
او افزود: «ما تهدیدهای ایران را بسیار جدی میگیریم و به نظارت بر آن ادامه خواهیم داد.»
هنسن گفت لایحه امنیت ملی که سهشنبه به پارلمان ارائه شد، اختیار تازهای به وزیر کشور میدهد تا نهادهایی را که در فعالیتهای تهدیدآمیز مرتبط با دولتهای خارجی مشارکت دارند، تعیین و مشمول محدودیت کند.
او تاکید کرد دولت بریتانیا میخواهد این لایحه هرچه سریعتر به قانون تبدیل شود تا وزیر کشور اختیار لازم را برای تصمیمگیری درباره تهدیدات دولتی داشته باشد.
به گفته هنسن، در صورت تصویب این لایحه در هر دو مجلس، محکومان مرتبط با این تهدیدها ممکن است با مجازات حداکثر ۱۴ سال حبس روبهرو شوند.
شماری از اعضای مجلس اعیان بریتانیا در این جلسه از ارائه این لایحه استقبال کردند.
جان کرایر، عضو مجلس اعیان بریتانیا، با اشاره به محکومیت دو نفر در ارتباط با حمله به خبرنگار ایراناینترنشنال گفت: «خوشحالم که دولت در حال ارائه این لایحه است، اما این اقدام بسیار دیر انجام میشود.»
او تاکید کرد که نیروهای نیابتی و عوامل سپاه پاسداران به یهودیان بریتانیا و نهادهای یهودی حمله کردهاند.
هنری بلینگهام، عضو مجلس اعیان بریتانیا، نیز با استقبال از لایحه تهدیدات امنیتی گفت استفاده از نیروهای نیابتی، که به گفته او «کشورهایی مانند جمهوری اسلامی آشکارا پشت آنها پنهان میشوند»، خسارتهای گستردهای به همراه دارد.
او افزود موضوع فقط سپاه پاسداران نیست، بلکه گروه مرتبط با حکومت ایران، «حرکت اصحاب الاسلامیه»، نیز مسئولیت برخی از حملات اخیر یهودستیزانه را بر عهده گرفته است.
استوارت پولاک، عضو مجلس اعیان بریتانیا، با اشاره به گزارشها درباره ارتباط برخی موسسات خیریه در بریتانیا با سپاه پاسداران گفت: «موضوع فقط سپاه پاسداران و فعالیتهای آن نیست، بلکه مسائلی است که در حوزه موسسات خیریه در این کشور جریان دارد.»
او ابراز امیدواری کرد این قانون بتواند به این موضوع نیز بپردازد و گفت از داخل بریتانیا، از جمله با استفاده از پول مالیاتدهندگان بریتانیایی، برای کمک به سپاه پاسداران منابع مالی جمعآوری میشود.
کدام کشورها سپاه را سازمانی تروریستی میدانند؟
در سالهای اخیر و بهویژه پس از انقلاب ملی ایرانیان، کنشگران و مخالفان جمهوری اسلامی با اشاره به نقش این نهاد نظامی در سرکوب معترضان در داخل کشور و همچنین دست داشتن آن در طراحی و اجرای حملات تروریستی در بسیاری از کشورهای جهان، بارها خواستار قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی شدهاند.
بحرین و عربستان سعودی از اولین کشورهایی بودند که در پاییز ۱۳۹۷ سپاه پاسداران را در لیست سازمانهای تروریستی قرار دادند.
ایالات متحده نیز در فروردین ۹۸ سپاه پاسداران را یک سازمان تروریستی معرفی کرد. این اولین بار بود که دولت آمریکا یک نیروی نظامی رسمی وابسته به یک دولت حاکم را تروریستی اعلام میکرد.
دولت پاراگوئه اردیبهشت سال جاری رسما سپاه پاسداران را بهعنوان سازمان تروریستی معرفی کرد.
دولت کانادا نیز خرداد گذشته اعلام کرد سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی طبقهبندی خواهد کرد.
خبرگزاری دولتی ایرنا در واکنش به این اقدام استرالیا، آن را «خصمانه و ضدایرانی» توصیف کرد.
دولت اکوادور ۲۵ شهریور سپاه پاسداران، حماس و حزبالله لبنان را بهعنوان «گروههای تروریستی و جنایتکار سازمانیافته» معرفی کرد.
در استرالیا، دولت ۱۶ آذر سپاه پاسداران را در فهرست «تروریسم دولتی» قرار داد و اعلام کرد این نهاد نظامی-امنیتی جمهوری اسلامی مسئول طراحی حملات علیه جامعه یهودیان این کشور در سال ۲۰۲۴ بوده است.
در آرژانتین نیز، خاویر میلی، رییسجمهوری این کشور، ۲۷ دی با امضای فرمانی نیروی قدس سپاه پاسداران و ۱۳ فرد مرتبط با شاخه برونمرزی سپاه پاسداران را «تروریستی» اعلام کرد.
به این ترتیب در صورت اضافه شدن اتحادیه اروپا، میتوان گفت به جز بریتانیا، سپاه پاسداران در لیست سازمانهای تروریستی تمام کشورهای بلوک غرب قرار گرفته است.
خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه گزارش داد تهران و واشینگتن با وجود تنشها و حملات متقابل اخیر، همچنان به رایزنیهای خود برای دستیابی به یک توافق اولیه ادامه میدهند.
رویترز پنجشنبه ۲۱ خرداد به نقل از یک مقام اروپایی و سه منبع ایرانی گزارش داد دو طرف در حال تبادل پیام درباره جزییات یک «یادداشت تفاهم» هستند و تلاشها برای نهاییسازی چارچوب توافق اولیه شدت گرفته است.
به گفته منابع ایرانی، آمریکا و جمهوری اسلامی به «یک تفاهم سیاسی» دست یافتهاند، اما برخی موضوعات همچنان نیازمند مذاکرات بیشتر است.
به گزارش رویترز، از جمله مهمترین این موارد، تعیین سازوکاری برای آزادسازی دهها میلیارد دلار از درآمدهای نفتی مسدودشده جمهوری اسلامی در بانکهای خارجی است.
پیشتر نیز سیانان به نقل از یک منبع دیپلماتیک، از ادامه مذاکرات میان حکومت ایران و ایالات متحده خبر داده بود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۲۰ خرداد از مواضع تهران در مذاکرات انتقاد کرد و هشدار داد جمهوری اسلامی بهای وقتکشی در دستیابی به توافق را خواهد پرداخت.
ارتش ایالات متحده شامگاه ۲۰ خرداد و بامداد ۲۱ خرداد، برای دومین بار در کمتر از ۴۸ ساعت، به مواضع جمهوری اسلامی حمله کرد.
در سوی دیگر، سپاه پاسداران کشورهای اردن، کویت و بحرین را هدف حملات موشکی خود قرار داد.
بقای نظام؛ اولویت اصلی جمهوری اسلامی
رویترز در ادامه به نقل از منابع ایرانی گزارش داد اولویت کنونی جمهوری اسلامی نه دستیابی به یک توافق جامع، بلکه تضمین بقای نظام است.
بر پایه این گزارش، حکومت ایران در پی ایجاد چارچوبی است که بتواند با آزادسازی داراییهای مسدودشده و پایان دادن به جنگ، «حداقل فضای تنفس» برای ادامه حیات نظام را فراهم کند.
یکی از این منابع به رویترز گفت جمهوری اسلامی خواستار آزادسازی بین ۶ تا ۱۲ میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشده خود و انتقال آنها به تهران است.
او افزود: «واشینگتن میخواهد این منابع مالی بهصورت مرحلهای و صرفا برای خرید کالاهای بشردوستانه آزاد شوند و با بازگرداندن مستقیم این پولها به ایران مخالفت میکند.»
رویترز پیشتر گزارش داده بود گفتوگوهای هیات قطری با مقامهای جمهوری اسلامی برای دستیابی به توافقی میان تهران و واشینگتن تا ساعات اولیه بامداد ۲۱ خرداد ادامه داشت.
این رسانه افزود اعضای هیات قطری پس از پایان مذاکرات، ایران را ترک کردند.
۱۴ خرداد، روزنامه اورشلیمپست نوشت پافشاری جمهوری اسلامی بر آزادسازی داراییهای مسدودشدهاش به یکی از مهمترین موانع در مسیر مذاکرات تهران و واشینگتن تبدیل شده است.
پایگاه خبری واینت ۲۱ خرداد گزارش داد همزمان با افزایش درگیریها میان آمریکا و جمهوری اسلامی، اسرائیل در حالت آمادهباش قرار گرفته و خود را برای احتمال آغاز مجدد نبرد آماده میکند.
مقامهای ارشد اسرائیلی جایزه امنیت این کشور در سال ۲۰۲۶ را به پنج پروژه برجسته دفاعی و فناوری اعطا کردند. این پروژهها سهمی چشمگیر در ارتقای توان عملیاتی و حفظ برتری فناورانه اسرائیل داشتهاند.
این جوایز شامگاه چهارشنبه ۲۰ خرداد در مراسمی با حضور اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری، یسرائیل کاتز، وزیر دفاع و ایال زمیر، رییس ستاد کل ارتش اسرائیل، اهدا شدند.
روزنامه ماکور ریشون پنجشنبه ۲۱ خرداد گزارش داد در میان طرحهای برگزیده، منظومه ماهوارههای شناسایی «اوفک»، مجموعهای از سامانههای جنگ الکترونیک برای حفظ برتری نیروی هوایی اسرائیل و همچنین یک سامانه تسلیحاتی ویژه که در عملیات علیه حکومت ایران مورد استفاده قرار گرفت، دیده میشود.
بر اساس این گزارش، مراسم جایزه امنیت اسرائیل در سال جاری با تمرکز بر کارزارهای نظامی اخیر علیه جمهوری اسلامی برگزار شد.
در این مراسم همچنین رومان گوفمن، رییس جدید موساد، دیوید زینی، رییس سازمان اطلاعات و امنیت داخلی اسرائیل (شینبت) و دیگر مقامهای ارشد امنیتی این کشور حضور داشتند.
این مراسم در شرایطی برگزار شد که تنشها در منطقه همچنان ادامه دارد و سرنوشت آتشبس میان جمهوری اسلامی و آمریکا در هالهای از ابهام قرار گرفته است.
پایگاه خبری واینت ۲۱ خرداد نوشت همزمان با افزایش درگیریها میان آمریکا و جمهوری اسلامی، اسرائیل در حالت آمادهباش قرار گرفته و خود را برای احتمال آغاز مجدد نبرد آماده میکند.
در ادامه، پنج پروژهای که جایزه امنیت اسرائیل در سال ۲۰۲۶ را به خود اختصاص دادند، معرفی میشوند.
سلاح پیشرفته علیه جمهوری اسلامی
ماکور ریشون گزارش داد یکی از پروژههای برگزیده، یک سامانه تسلیحاتی پیشرفته ساخت اسرائیل است که در جریان رویارویی با جمهوری اسلامی به کار گرفته شد و دستاوردهای عملیاتی قابل توجهی به همراه داشت.
این جایزه به نیروی هوایی اسرائیل، وزارت دفاع و شرکت تسلیحاتی رافائل تعلق گرفت.
به گزارش ماکور ریشون، این سامانه امکان توسعه چشمگیر ظرفیتهای اطلاعاتی و عملیاتی موساد را در طیف گستردهای از ماموریتها فراهم میکند و نمادی از «نوآوری فناورانه و جسارت عملیاتی بیسابقه و پیشرو» به شمار میرود.
این جایزه به موساد، نیروی هوایی و صنایع هوافضای اسرائیل اختصاص یافت.
پروژه عملیاتیسازی ماهوارههای «اوفک ۱۳» و «اوفک ۱۹»
این ماهوارهها به دستگاه امنیتی اسرائیل امکان میدهند در هر زمان به اطلاعات و دادههای اطلاعاتی باکیفیت و قابل اعتماد دسترسی داشته باشد.
ماکور ریشون نوشت ماهوارههای اوفک از نظر عملکرد، حجم و وزن یک جهش فناورانه محسوب میشوند.
این جایزه به صنایع هوافضا، وزارت دفاع و واحد ۹۹۰۰ در سازمان اطلاعات ارتش اسرائیل اعطا شد.
به گزارش ماکور ریشون، این پروژه برای حل «یک مساله عملیاتی محرمانه» طراحی شده است و راهحلهایی پیچیده، نوآورانه و دقیق ارائه میکند که مدتها دستگاه امنیتی اسرائیل را درگیر کرده بود.
این جایزه به واحد ۸۲۰۰، بخش تحقیقات سازمان اطلاعات ارتش و همچنین صنایع هوافضای اسرائیل تعلق گرفت.
سامانه جنگ الکترونیک
یکی دیگر از پروژههای برگزیده جایزه امنیت اسرائیل ۲۰۲۶، توسعه سامانههای پیشرفته جنگ الکترونیک با هدف حفظ برتری هوایی ارتش اسرائیل بود.
ماکور ریشون با استناد به اظهارات مقامهای اسرائیلی گزارش داد این پروژه مجموعهای از فناوریهای نوآورانه و منحصربهفرد را در بر میگیرد که یک دستاورد کمسابقه در سطح جهانی محسوب میشود و توانمندیهای عملیاتی گستردهای را در تمامی جبهههای نبرد در اختیار این کشور قرار داده است.
بر اساس این گزارش، این سامانهها در میدان نبرد مورد آزمایش عملی قرار گرفتند و نقش مهمی در جلوگیری از رهگیری و انهدام هواگردهای سرنشیندار ایفا کردهاند.
مقامهای اسرائیلی از این فناوری بهعنوان یکی از عوامل کلیدی در حفظ آزادی عمل نیروی هوایی در کارزارهای اخیر یاد کردهاند.
این جایزه به اداره پژوهش و توسعه تسلیحات و زیرساختهای فناوری وزارت دفاع، موساد، نیروی هوایی، شرکت الیسرا از زیرمجموعههای شرکت البیت سیستمز، شرکت رافائل و واحد ۸۲۰۰ سازمان اطلاعات ارتش اسرائیل تعلق گرفت.
وزیر دفاع اسرائیل در مراسم اعطای جایزه امنیت سال ۲۰۲۶ اعلام کرد رویارویی با جمهوری اسلامی همچنان ادامه دارد و اسرائیل برای هرگونه سناریوی احتمالی آماده است.
کاتز ادامه داد: «هنوز تا پایان نبرد با ایران فاصله زیادی باقی مانده است. اگر ایران به اسرائیل حمله کند، با پاسخی سخت روبهرو خواهد شد؛ همانگونه که در روزهای اخیر شاهد آن بودیم. ارتش اسرائیل برای اجرای حملات گسترده در ایران آمادگی کامل دارد.»
او همچنین نقش فناوریهای نظامی و دفاعی اسرائیل را در موفقیتهای عملیاتی این کشور برجسته دانست و گفت توانایی تجهیز نیروهای نظامی به پیشرفتهترین سامانههای دفاعی و تهاجمی جهان که حاصل توسعه فناوریهای بومی است، یکی از عوامل اصلی قدرت اسرائیل به شمار میرود.
رییسجمهوری اسرائیل نیز در این مراسم، نقش خلاقیت، جسارت و نوآوری را در موفقیتهای امنیتی و نظامی این کشور برجسته دانست.
هرتزوگ تاکید کرد در شرایط کنونی، ارزش نوآوریها و دستاوردهای فناورانه اسرائیل «بینهایت و غیرقابل اندازهگیری» است.
جایزه امنیت اسرائیل به ابتکار دیوید بنگوریون، اولین نخستوزیر این کشور، پایهگذاری شد تا از نقش دانشمندان، پژوهشگران و متخصصان در توسعه توانمندیهای دفاعی و امنیتی اسرائیل قدردانی شود.
در طول دهههای گذشته، شماری از مهمترین دستاوردهای نظامی و فناوری اسرائیل موفق به دریافت این جایزه شدهاند که از جمله میتوان به سامانههای دفاع موشکی «پیکان»، «گنبد آهنین» و «فلاخن داوود» اشاره کرد.
وبسایت فریپرس به نقل از منابع آگاه گزارش داد وزارت امور خارجه آمریکا تحقیقات خود را درباره فعالیتهای تریتا پارسی، بنیانگذار و رییس پیشین نایاک، آغاز کرده و ممکن است اقدامات لازم را برای اخراج او از ایالات متحده در دستور کار قرار دهد.
پارسی که زاده ایران و بزرگشده سوئد است، بیش از ۲۵ سال در ایالات متحده اقامت داشته و در حال حاضر دارای گرینکارت آمریکا است. او اکنون در رسانهها بهعنوان تحلیلگر و یکی از بنیانگذاران اندیشکده کوئینسی ظاهر میشود.
فریپرس پنجشنبه ۲۱ خرداد نوشت با این حال، پارسی در نگاه برخی مقامهای دولت دونالد ترامپ صرفا یک تحلیلگر یا مفسر سیاسی در واشینگتن نیست.
یکی از مقامهای دولت آمریکا با اشاره به تلاشهای مارکو روبیو برای مقابله با نفوذ جمهوری اسلامی در ایالات متحده گفت: «وزیر امور خارجه موضع خود را کاملا روشن کرده است؛ هر فردی که در پی تضعیف ایالات متحده باشد، بهدقت تحت بررسی قرار خواهد گرفت.»
این مقام آمریکایی افزود این رویکرد همچنین شامل افرادی میشود که «از دشمنان ما حمایت میکنند و فعالیتهایشان در راستای پیشبرد اهداف آنها و تضعیف امنیت ما است».
بر اساس اسنادی که فریپرس به آنها دسترسی یافته، نگرانیها درباره پیامدهای احتمالی تحقیقات وزارت امور خارجه علیه پارسی به حدی افزایش یافته که موسسه کوئینسی اقدامات حقوقی پیشگیرانه را در دستور کار قرار داده است.
لورا لامپ، مدیرعامل موسسه کوئینسی، در یادداشتی خطاب به کارکنان و حامیان مالی این اندیشکده در ماه آوریل اعلام کرد رییس هیاتمدیره با تامین هزینههای حقوقی لازم بهمنظور مقابله با تلاش احتمالی برای اخراج پارسی موافقت کرده است.
طبق این یادداشت، یک وکیل مهاجرت به اندیشکده کوئینسی توصیه کرده است از هماکنون دادخواستی آماده شود تا در صورت بازداشت ناگهانی پارسی از سوی ماموران مهاجرت، امکان پیگیری قضایی وجود داشته باشد.
پارسی و موسسه کوئینسی تاکنون به درخواست فریپرس برای اظهارنظر درباره این موضوع پاسخی ندادهاند.
رییس پیشین نایاک در مواضع رسانهای و مقالات خود بارها هشدار داده است دولت ترامپ در پرونده جمهوری اسلامی در «باتلاق» گرفتار آمده و تنها راه خروج از این وضعیت، دستیابی به توافقی دیپلماتیک با آیتاللهها و فرماندهان نظامی در تهران است.
او همچنین در یادداشتهای خود در رسانههای وابسته به موسسه کوئینسی و خبرنامه شخصیاش، گزارشهایی درباره تهدیدهای جمهوری اسلامی علیه ایالات متحده منتشر کرده و در مواردی، این اطلاعات را به «منابعی در تهران» نسبت داده است.
او پیشتر در مطلبی نوشت در صورت ازسرگیری حملات علیه جمهوری اسلامی، مراکز داده آمریکا در امارات متحده عربی ممکن است به اهداف تهران تبدیل شوند.
به گفته او، «تهران این وضعیت را فرصتی برای ضربه زدن به جاهطلبیهای امارات در تبدیل شدن به یک قطب جهانی هوش مصنوعی میبیند».
بدین ترتیب، رییس پیشین نایاک در اظهارات خود آمریکا و اسرائیل را از ترک آتشبس و حمله مجدد به جمهوری اسلامی بر حذر داشته است.
اخراج وابستگان جمهوری اسلامی از خاک آمریکا
دولت ترامپ تاکنون در چند پرونده، فرآیند اخراج وابستگان و حامیان جمهوری اسلامی از خاک آمریکا را در دستور کار قرار داده است.
وزارت امور خارجه آمریکا ۲۲ فروردین اعلام کرد گرینکارت عیسی هاشمی، فرزند معصومه ابتکار، و همسر و فرزند او را لغو کرده و این سه تن در بازداشت به سر میبرند.
همچنین در فروردینماه، اقامت دو عضو خانواده قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران، در آمریکا لغو شد. بنا بر اعلام وزارت خارجه آمریکا، حمیده سلیمانی افشار و دخترش از ۱۴ فروردین در بازداشت اداره مهاجرت و گمرک ایالات متحده هستند.
در بهمنماه ۱۴۰۴ و بهدنبال بالا گرفتن انتقادات از حضور فاطمه اردشیر لاریجانی، دختر علی لاریجانی، در ایالات متحده، دانشگاه ایموری او را اخراج کرد.
قوانین مهاجرتی فدرال آمریکا به دولت این کشور اجازه میدهد در مواردی که یک فرد غیرشهروند تهدیدی بالقوه برای منافع یا سیاست خارجی ایالات متحده تلقی شود، نسبت به اخراج او اقدام کند.
پارسی ۵۱ ساله سالهاست که با انتقاد و خشم بسیاری از ایرانیان-آمریکایی روبهرو بوده است. منتقدان معتقدند او از اقامت و جایگاه خود در ایالات متحده برای ترویج مواضع جمهوری اسلامی استفاده میکند.
همچنین برخی جمهوریخواهان و فعالان مخالف جمهوری اسلامی سالهاست که فعالیتها و مواضع پارسی را زیر نظر داشته و از او انتقاد کردهاند.
پارسی سال ۲۰۰۲ شورای ملی ایرانیان آمریکا، نایاک، را بنیان نهاد؛ سازمانی که از «سازش دیپلماتیک» میان واشینگتن و تهران حمایت کرده است.
در سال ۲۰۲۰، تام کاتن، مایک براون و تد کروز، سناتورهای جمهوریخواه، نایاک را به «بازتاب پروپاگاندای رژیم ایران در ایالات متحده» متهم کردند.
آنها خواستار بررسی فعالیتهای نایاک از سوی وزارت دادگستری آمریکا شدند تا مشخص شود که آیا این گروه بدون ثبت رسمی، بهعنوان عامل یک دولت خارجی فعالیت کرده است یا خیر.
با این حال، تاکنون هیچگونه تحقیقات یا اقدام قانونی در این خصوص بهصورت رسمی اعلام نشده است.
پارسی همواره هرگونه تخلف را رد کرده و این انتقادها را تلاشی برای خاموش کردن صدای افرادی دانسته است که با سیاستهای دولت ترامپ در قبال ایران مخالفت میکنند.
نایاک نیز خود را «یک سازمان مدافع حقوق مدنی ایرانیان آمریکایی» توصیف کرده و گفته این سازمان صدای افرادی است که خواهان جلوگیری از وقوع جنگ در کشور زادگاه خود هستند.
پیشتر در ماه آوریل، لورا لومر، کنشگر آمریکایی و از متحدان ترامپ در جنبش ماگا، پارسی را «بلندگوی رژیم ایران» خواند و گفت او از کوئینسی و نایاک برای «ترویج مواضعی در حمایت از رژیم ایران» بهره برده است.
لومر همچنین در ماه مه نوشت: «روزهای حضور پارسی در کشور ما به شماره افتاده است.»
همزمان، یک دادخواست آنلاین که از سوی افشین کامیابنیا، پژوهشگر و فعال ایرانی، راهاندازی شده، توجه گستردهای را جلب کرده است.
بیش از ۸۱ هزار نفر این کارزار را امضا کردند و با اشاره به کمک پارسی به «جنگ اطلاعاتی» جمهوری اسلامی، خواستار اخراج او از ایالات متحده شدند.
نقش پارسی در توافق برجام
اندیشکده کوئینسی از زمان تاسیس خود در سال ۲۰۱۹، خواستار کاهش حضور نظامی ایالات متحده در سراسر جهان و خاتمه دادن به آنچه «جنگهای بیپایان» واشینگتن در خاورمیانه توصیف میکند، بوده است.
این موسسه همچنین از رویکردی مصالحهجویانهتر در قبال رقبای سنتی آمریکا، از جمله چین و روسیه، حمایت کرده و بهطور فعال خواستار کاهش حمایت نظامی ایالات متحده از اسرائیل شده است.
فریپرس در ادامه، به نقش پارسی در روند دستیابی به توافق برجام در دوران ریاستجمهوری باراک اوباما پرداخت و نوشت او بهعنوان رییس پیشین نایاک پیش از نهایی شدن این توافق در سال ۲۰۱۵، بیش از ۳۰ بار به کاخ سفید رفتوآمد داشت.
به نوشته این رسانه، پارسی بهطور علنی خود را «مشاور غیررسمی» مذاکرات معرفی میکرد و همزمان، شماری از مقامهای ارشد دولت اوباما نیز در نشستها و کنفرانسهای سیاستگذاری نایاک حضور مییافتند.
روزبه پارسی، برادر تریتا پارسی، نیز به «لابیگری برای جمهوری اسلامی» متهم شده است. او پیشتر بهعنوان مدیر برنامه خاورمیانه و شمال آفریقا در موسسه امور بینالملل سوئد، فعالیت میکرد.
رسانههای سوئدی سال ۱۴۰۳ درباره ارتباط روزبه پارسی با یک شبکه وابسته به وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی که هدف آن تاثیر بر سیاستهای کشورهای غربی بوده، افشاگری کردند.