هشدار دو سازمان حقوق بشری: هزاران زندانی در ایران در معرض خطر مرگ قرار دارند
دیدبان حقوق بشر و شبکه حقوق بشر کردستان اعلام کردند زندانیان در ایران همزمان با حملات نظامی و تشدید سرکوب داخلی با خطر جدی جراحت و مرگ مواجهاند.
دیدبان حقوق بشر و شبکه حقوق بشر کردستان اعلام کردند زندانیان در ایران همزمان با حملات نظامی و تشدید سرکوب داخلی با خطر جدی جراحت و مرگ مواجهاند.
به گزارش دیدبان حقوق بشر و شبکه حقوق بشر کردستان، هزاران زندانی در ایران، از جمله زندانیان سیاسی و کودکان، در معرض خطر مرگ و آسیب ناشی از حملات آمریکا و اسرائیل و همچنین نقضهای گسترده حقوق بشر توسط مقامهای جمهوری اسلامی قرار دارند.
تهدید دوگانه: بمباران و سرکوب
در این گزارش آمده است که زندانیان در ایران با «تهدیدی دوگانه» مواجهاند؛ از یک سو حملات نظامی در نزدیکی مراکز نگهداری آنان و از سوی دیگر، خطر اعدامهای گسترده، خودسرانه و مخفیانه از سوی حکومت.
بَهار صبا، پژوهشگر ارشد ایران در دیدبان حقوق بشر، گفته است: «زندانیان - از جمله هزاران نفر که بهطور خودسرانه بازداشت شدهاند - در معرض خشونت مقامهایی هستند که سابقه کشتار زندانیان را دارند و همزمان در معرض بمباران قرار دارند.»
موج بازداشتهای گسترده پیش از آغاز جنگ
بر اساس این گزارش، در هفتههای پیش از آغاز درگیری نظامی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، مقامهای ایرانی دهها هزار نفر از معترضان، فعالان مدنی، وکلا و حتی کودکان را بازداشت کردند.
بسیاری از این افراد در بازداشتگاههای مخفی نگهداری شده و در معرض ناپدیدسازی قهری قرار گرفتهاند.
افزایش اعدامها و نگرانی از اعدامهای مخفیانه
این گزارش از افزایش اعدامها، بهویژه با اتهامات سیاسی، خبر میدهد. دستکم چندین نفر در هفتههای اخیر با اتهاماتی مانند «جاسوسی» و «محاربه» اعدام شدهاند.
نهادهای حقوق بشری هشدار دادهاند که در سایه جنگ و محدودیت اطلاعرسانی، خطر اعدامهای گسترده و مخفیانه افزایش یافته است.
زندانها در معرض حملات و شرایط وخیم
بر اساس گزارشها، حملات هوایی در نزدیکی زندانهایی از جمله اوین، تهران بزرگ، اصفهان، مهاباد و زنجان رخ داده است. زندانیان از شنیدن انفجارهای شدید و احساس موجهای انفجار خبر دادهاند.
همزمان، شرایط داخل زندانها نیز رو به وخامت گذاشته است. منابع از کاهش کیفیت و مقدار غذا، کمبود آب آشامیدنی، و محرومیت از خدمات پزشکی خبر دادهاند.
یک منبع گفته است: «حتی زندانیان بیمار به مراکز درمانی منتقل نمیشوند و به دارو دسترسی ندارند.»
سرکوب اعتراضات در داخل زندانها
زندانیانی که به شرایط نامناسب اعتراض کردهاند، با برخورد خشونتآمیز مواجه شدهاند. گزارشها حاکی از استفاده از گاز اشکآور و حتی نیروی مرگبار در برخی زندانها است.
در زندان چابهار، گفته شده نیروهای امنیتی در واکنش به اعتراضات زندانیان - که به دلیل کمبود غذا آغاز شده بود - چندین نفر را کشته یا زخمی کردهاند.
ناپدیدسازی قهری و بیاطلاعی خانوادهها
این گزارش همچنین به مواردی از انتقال زندانیان به مکانهای نامعلوم اشاره میکند که موجب نگرانی خانوادهها شده است. در برخی موارد، مقامها از ارائه هرگونه اطلاعات درباره محل نگهداری زندانیان خودداری کردهاند.
سابقه نقضهای گسترده حقوق بشر
نهادهای حقوق بشری با اشاره به سابقه جمهوری اسلامی در کشتار زندانیان - از جمله اعدامهای گسترده سال ۱۳۶۷ - نسبت به تکرار چنین وقایعی هشدار دادهاند.
درخواست برای اقدام فوری بینالمللی
دیدبان حقوق بشر و شبکه حقوق بشر کردستان از کشورهای عضو سازمان ملل خواستهاند که حکومت ایران را برای آزادی فوری بازداشتشدگان خودسرانه، توقف اعدامها و رعایت حقوق بشردوستانه بینالمللی تحت فشار قرار دهند.
این نهادها تاکید کردهاند که در شرایط کنونی، حفاظت از جان غیرنظامیان، از جمله زندانیان، باید در اولویت قرار گیرد.
ترامپ شامگاه چهارشنبه ۱۲ فروردین به وقت شرق آمریکا، در یک سخنرانی سراسری درباره جنگ با حکومت ایران که بیست دقیقه طول کشید، اعلام کرد که ایالات متحده در مسیر «تکمیل ماموریت» قرار دارد و تاکید کرد: «ما کار را تمام خواهیم کرد، خیلی سریع.»
«نیروی دریایی ایران از بین رفته، نیروی هوایی ویران شده است»
ترامپ در ابتدای سخنان خود با اشاره به گذشت یک ماه از آغاز عملیات نظامی آمریکا موسوم به «خشم حماسی» گفت: «در این چهار هفته، نیروهای مسلح ما پیروزیهایی سریع، قاطع و بیسابقه به دست آوردهاند.»
او تاکید کرد که نیروی دریایی [حکومت] ایران «کاملاً از بین رفته»، نیروی هوایی «ویران شده» و بسیاری از رهبران جمهوری اسلامی «کشته شدهاند». به گفته او، ساختار فرماندهی و کنترل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نیز «در حال نابودی» است.
ترامپ افزود توانایی [حکومت] ایران برای شلیک موشک و پهپاد «بهطور چشمگیری کاهش یافته» و کارخانههای تسلیحاتی و پرتابگرهای آن «یکی پس از دیگری منهدم شدهاند».
او این سطح از خسارات را «بیسابقه در تاریخ جنگها در چنین بازه زمانی کوتاه» توصیف کرد.
«اهداف ما روشن است: نابودی توان تهدید ایران»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد که هدف اصلی عملیات، از بین بردن توان [حکومت] ایران برای تهدید آمریکا و منطقه بوده است.
او گفت: «ما بهصورت نظاممند توان رژیم برای تهدید آمریکا و اعمال قدرت در خارج از مرزهایش را از بین میبریم - این یعنی نابودی نیروی دریایی، تضعیف نیروی هوایی و برنامه موشکی، و نابودی صنایع دفاعی.»
به گفته ترامپ، این اقدامات «ارتش ایران را فلج میکند»، توان آن برای حمایت از نیروهای نیابتی را از بین میبرد و امکان دستیابی به سلاح هستهای را «سلب میکند».
او افزود: «نیروی دریاییشان از بین رفته، نیروی هواییشان نابود شده و توان موشکیشان تقریباً از کار افتاده است.»
«این رژیم ۴۵ هزار نفر از مردم خودش را کشت»
ترامپ بار دیگر تاکید کرد که اجازه نخواهد داد [حکومت] ایران به سلاح هستهای دست پیدا کند.
او جمهوری اسلامی را «خشنترین و اوباشترین رژیم جهان» توصیف کرد و گفت: «اگر چنین رژیمی به سلاح هستهای دست یابد، میتواند از پشت یک سپر هستهای، ترور، ارعاب و کشتار جمعی را پیش ببرد.»
ترامپ همچنین با اشاره به سوابقی از جمله حمله به نیروهای آمریکایی در لبنان و عراق، و نیز حملات اخیر در اسرائیل، گفت این اقدامات نشان میدهد که [حکومت] ایران «هرگز نباید به چنین سلاحی دست یابد».
او تاکید کرد که جمهوری اسلامی «۴۵ هزار نفر از مردم خود را که در ایران اعتراض میکردند، کشته است.»
«توافق اوباما فاجعه بود؛ سلیمانی را از بین بردیم»
ترامپ در بخش دیگری از سخنانش به اقدامات خود در دورههای قبلی ریاستجمهوری اشاره کرد.
او گفت خروج از توافق هستهای دولت باراک اوباما «ضروری» بوده و این توافق را «فاجعهبار» توصیف کرد. به گفته او، این توافق میتوانست [حکومت] ایران را به زرادخانهای از سلاحهای هستهای مجهز کند.
ترامپ همچنین به کشته شدن قاسم سلیمانی اشاره کرد و او را «نابغهای شرور» خواند که به گفته او نقش مهمی در عملیات علیه نیروهای آمریکایی داشت.
«تاسیسات هستهای ایران را کاملا نابود کردیم»
ترامپ اعلام کرد که در ماه ژوئن دستور حمله به تاسیسات هستهای ایران را در قالب «عملیات چکش نیمهشب» صادر کرده و گفت: «ما آن سایتها را کاملا نابود کردیم.»
او افزود که [حکومت] ایران پس از آن تلاش کرده برنامه هستهای خود را در مکانهای دیگر بازسازی کند، اما این تلاشها نیز هدف قرار گرفتهاند.
ترامپ همچنین گفت [حکومت] ایران در حال توسعه موشکهایی با برد بلند بوده که میتوانستند به خاک آمریکا و اروپا برسند، اما «همه آنها از بین برده شدهاند».
«به پایان ماموریت نزدیک شدهایم»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد که اهداف اصلی عملیات «در آستانه تحقق کامل» هستند و گفت: «ما بسیار نزدیک هستیم.»
او با اشاره به کشته شدن ۱۳ نظامی آمریکایی در این درگیریها گفت خانوادههای آنها از او خواستهاند «ماموریت را کامل کند» و افزود: «ما این کار را خواهیم کرد، [آنهم] خیلی سریع.»
«افزایش قیمت بنزین نتیجه حملات ایران است»
ترامپ در بخش دیگری از سخنان خود، افزایش قیمت بنزین در آمریکا را به حملات [حکومت] ایران به نفتکشها در منطقه نسبت داد و گفت این اقدامات نشان میدهد که [حکومت] ایران «قابل اعتماد نیست».
او افزود: «اگر به سلاح هستهای دست پیدا کنند، از آن استفاده خواهند کرد، و [آنهم] خیلی سریع.»
«ما برای کمک به متحدانمان در منطقه حضور داریم»
ترامپ همچنین از متحدان آمریکا در خاورمیانه - از جمله اسرائیل، عربستان سعودی، قطر، امارات متحده عربی، کویت و بحرین - قدردانی کرد و گفت ایالات متحده «برای حمایت از آنها در منطقه حضور دارد».
او در عین حال تاکید کرد که آمریکا دیگر به منابع انرژی خاورمیانه وابسته نیست، اما همچنان برای کمک به متحدان خود در منطقه باقی خواهد ماند.
رییسجمهوری آمریکا در ادامه سخنرانی خود اعلام کرد که ایالات متحده در مسیر «تکمیل ماموریت» قرار دارد و هشدار داد در صورت عدم توافق، حملات گستردهتری علیه زیرساختهای ایران انجام خواهد شد.
«آمریکا بزرگترین تولیدکننده نفت و گاز جهان است»
ترامپ گفت: «تحت رهبری من، ما بدون احتساب میلیونها بشکه نفتی که از ونزوئلا دریافت میکنیم، بزرگترین تولیدکننده نفت و گاز در جهان هستیم.»
او افزود: «بهدلیل سیاستهای دولت ترامپ، ما بیش از مجموع عربستان سعودی و روسیه نفت و گاز تولید میکنیم؛ فقط تصور کنید، عربستان و روسیه با هم.»
ترامپ تاکید کرد که آمریکا «تقریباً هیچ نفتی از طریق تنگه هرمز وارد نمیکند» و در آینده نیز به آن نیاز نخواهد داشت: «ما به آن نیاز نداریم، قبلا هم نداشتیم.»
«[حکومت] ایران کاملا در هم شکسته شده است»
رییسجمهوری آمریکا در ادامه مدعی شد: «ما [حکومت] ایران را شکست دادهایم و کاملاً در هم کوبیدهایم؛ از نظر نظامی، اقتصادی و از هر جهت دیگر.»
او گفت کشورهایی که به نفت عبوری از تنگه هرمز وابسته هستند، باید خودشان مسئولیت حفاظت از این مسیر را بر عهده بگیرند: «آنها باید این گذرگاه را حفظ کنند و از آن محافظت کنند. ما کمک خواهیم کرد، اما آنها باید پیشگام باشند.»
ترامپ همچنین خطاب به کشورهایی که به گفته او «از مشارکت در نابودی [حکومت] ایران خودداری کردهاند»، گفت: «یک پیشنهاد دارم؛ نخست اینکه از آمریکا نفت بخرید، ما مقدار زیادی داریم. و دوم اینکه کمی شجاعت پیدا کنید.»
«اگر توافقی نباشد، زیرساختهای حیاتی ایران را هدف قرار میدهیم»
ترامپ هشدار داد که در صورت عدم دستیابی به توافق، حملات آمریکا ادامه خواهد یافت: «اگر توافقی حاصل نشود، ما به تمام نیروگاههای برق آنها حمله خواهیم کرد؛ شدید و احتمالاً بهصورت همزمان.»
او افزود که ایالات متحده تاکنون تاسیسات نفتی ایران را هدف قرار نداده، زیرا این اقدام «هیچ فرصتی برای بقا یا بازسازی» برای ایران باقی نمیگذارد، اما تاکید کرد که این گزینه همچنان روی میز است.
ترامپ همچنین مدعی شد: «[حکومت] ایران هیچ سامانه پدافند هوایی ندارد و رادارهایش کاملاً نابود شدهاند. ما بهعنوان یک نیروی نظامی متوقفناشدنی هستیم.»
«تغییر رژیم هدف ما نبود، اما رخ داده است»
ترامپ گفت: «تغییر رژیم هدف ما نبود و هرگز چنین چیزی نگفتیم، اما به دلیل کشته شدن رهبران اصلی، این تغییر رخ داده است.»
او افزود که گروه جدید حاکم «کمتر افراطی و منطقیتر» است، اما تاکید کرد که در صورت عدم توافق، حملات ادامه خواهد یافت.
«در دو تا سه هفته آینده ضربات بسیار سنگینی وارد میکنیم»
رییسجمهوری آمریکا اعلام کرد که طی «دو تا سه هفته آینده» حملات بیشتری انجام خواهد شد: «ما آنها را بهشدت هدف قرار خواهیم داد و به عصر حجر بازخواهیم گرداند.»
او در عین حال گفت مذاکرات همچنان ادامه دارد و ابراز امیدواری کرد که به نتیجه برسد.
«تنگه هرمز در نهایت باز خواهد شد»
ترامپ گفت با پایان درگیری، تنگه هرمز «بهطور طبیعی باز خواهد شد»، زیرا به گفته او ایران برای بازسازی به فروش نفت نیاز دارد.
او افزود: «جریان نفت از سر گرفته خواهد شد، قیمت بنزین بهسرعت کاهش مییابد و بازارهای سهام نیز بهبود خواهند یافت.»
«اقتصاد آمریکا در حال تقویت است»
ترامپ با اشاره به سیاستهای اقتصادی دولت خود گفت: «اقتصاد ما قوی است و هر روز قویتر میشود و بهزودی بیش از هر زمان دیگری شکوفا خواهد شد.»
او به کاهش مالیاتها اشاره کرد و گفت بسیاری از شهروندان آمریکایی «بازپرداختهای مالیاتی بزرگتری از آنچه انتظار داشتند دریافت کردهاند.»
«اهداف نظامی بهزودی کامل میشود»
ترامپ در جمعبندی سخنان خود تاکید کرد که اهداف نظامی آمریکا «بهزودی و در آیندهای بسیار نزدیک» محقق خواهد شد.
او گفت: «ما در مسیر تکمیل تمامی اهداف نظامی آمریکا هستیم، [آنهم] خیلی زود.»
ترامپ همچنین تاکید کرد که تاسیسات هستهای ایران که توسط بمبافکنهای بی-۲ هدف قرار گرفتند، «بهشدت نابود شدهاند» و دسترسی به آنها «ماهها زمان خواهد برد»، در حالی که به گفته او این سایتها «تحت نظارت کامل ماهوارهای» قرار دارند.
«هر حرکت [حکومت] ایران با پاسخ موشکی شدید روبهرو میشود»
ترامپ در بخش دیگری از سخنان خود هشدار داد: «اگر ببینیم آنها حرکتی [در جهت بازسازی تاسیسات] انجام دهند- حتی حرکتی در این مسیر- ما دوباره با موشک بهشدت به آنها حمله خواهیم کرد.»
او با تاکید بر برتری نظامی آمریکا گفت: «ما همه کارتها را در اختیار داریم و آنها هیچچیز ندارند.»
«۳۲ روز عملیات، [حکومت] ایران را از پا درآورد»
رییسجمهوری آمریکا با مقایسه این جنگ با دیگر درگیریهای تاریخی آمریکا گفت: «مشارکت آمریکا در جنگ جهانی اول یک سال و هفت ماه و پنج روز طول کشید. جنگ جهانی دوم سه سال و هشت ماه و ۲۵ روز. جنگ کره سه سال و یک ماه و دو روز. جنگ ویتنام ۱۹ سال و پنج ماه و ۲۹ روز. جنگ عراق هشت سال و هشت ماه و ۲۸ روز.»
او افزود: «ما تنها ۳۲ روز است که در این عملیات نظامی حضور داریم - عملیاتی بسیار قدرتمند و درخشان علیه یکی از قدرتمندترین کشورها - و آن کشور عملاً از هم پاشیده و دیگر تهدیدی محسوب نمیشود.»
ترامپ همچنین گفت: «آنها قلدر خاورمیانه بودند، اما دیگر چنین نیستند.»
«این جنگ سرمایهگذاری برای آینده آمریکاست»
ترامپ این عملیات را «سرمایهگذاری واقعی برای آینده فرزندان و نوههای آمریکایی» توصیف کرد و افزود: «تمام جهان در حال تماشا است و نمیتوانند قدرت، توان و درخشش ما را باور کنند.»
او گفت: «آنها آنچه میبینند را باور نمیکنند؛ درخشش ارتش ایالات متحده را.»
«آمریکا از تهدید ایران آزاد خواهد شد»
ترامپ در پایان این بخش از سخنان خود گفت: «امشب، هر آمریکایی میتواند به روزی فکر کند که بالاخره از شر شرارتهای تجاوزکارانه [حکومت] ایران و تهدید باجگیری هستهای رها شویم.»
او در پایان از نیروهای مسلح آمریکا قدردانی کرد.
ترامپ در مجموع سخنان خود، ضمن تاکید بر دستاوردهای نظامی، از نزدیک شدن به پایان جنگ سخن گفت و هشدار داد که در صورت عدم تغییر رفتار ایران، گزینههای نظامی شدیدتری همچنان روی میز باقی خواهد ماند.
به گزارش فارنپالیسی، جنگ در ایران الجزایر را در موقعیتی پیچیده قرار داده است؛ جایی که این کشور باید میان همسویی تاریخی با تهران و منافع اقتصادی ناشی از افزایش تقاضای انرژی در غرب توازن برقرار کند.
این گزارش مینویسد در آغاز درگیریها - همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل که به کشته شدن علی خامنهای انجامید - واکنش الجزایر محتاطانه بود. الجزیره با وجود اعلام حمایت از «برادران عرب» خود، از محکوم کردن آمریکا خودداری کرد؛ رویکردی که به نوشته روزنامه الجزایری «لو ماتن دالژری» نشاندهنده تمایل این کشور به پرهیز از ورود مستقیم به یک بحران چندوجهی است.
بر اساس این گزارش، روابط الجزایر و حکومت ایران طی دههها بر پایه اشتراک در ایدئولوژی «مقاومت» و تلاش برای گسترش نفوذ در غرب آفریقا شکل گرفته است. همچنین حمایت حکومت ایران از استقلال صحرای غربی - که برای الجزایر اهمیت راهبردی دارد - یکی از محورهای این نزدیکی بوده است. این در حالی است که مراکش در سال ۲۰۱۸ روابط خود با تهران را قطع کرد و حکومت ایران را به حمایت از جبهه «پولیساریو» متهم ساخت.
جبهه پولیساریو سازمانی سیاسی نظامی در صحرای غربی است. این گروه در سال ۱۹۷۳ به عنوان یک گروه مقاومت علیه تسلط استعماری اسپانیا بر صحرای غربی و با هدف استقلال این منطقه ایجاد شد. پولیساریو پس از خروج اسپانیا در سال ۱۹۷۶ از این منطقه و تقسیم آن بین مراکش و موریتانی به مخالفت با این دو کشور پرداخت.
با این حال، فارنپالیسی تاکید میکند که الجزایر در شرایط تغییرات ژئوپلیتیک، در حال بازتعریف سیاستهای خود و «تنوعبخشی به گزینهها» است. یک دیپلمات الجزایری به «میدلایستآی» گفته است که این کشور به دنبال کاهش وابستگی به غرب و اجتناب از درگیری در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ است.
در همین حال، افزایش قیمت انرژی فرصتی برای الجزایر فراهم کرده است. این کشور که دومین دارنده ذخایر گاز در آفریقا پس از نیجریه است، در حال حاضر بخش قابلتوجهی از نیاز گازی اروپا، از جمله حدود ۳۰ درصد مصرف ایتالیا و اسپانیا را تامین میکند.
به نوشته فارنپالیسی، مقامهای اروپایی از جمله جورجیا ملونی و خوزه مانوئل آلبارس در دیدار با عبدالمجید تبون، رییسجمهوری الجزایر، خواستار افزایش واردات گاز شدهاند؛ درخواستی که الجزایر آن را با پیشنهاد افزایش ۱۵ تا ۲۰ درصدی قیمتها همراه کرده است.
این گزارش همچنین به چالشهای زیرساختی اشاره میکند و مینویسد ظرفیت صادراتی الجزایر، بهویژه از طریق خط لوله «ترنسمد»، به دلیل فرسودگی تجهیزات و افزایش مصرف داخلی محدود شده است.
در بعد ژئوپلیتیک، فارنپالیسی مینویسد رقابت میان الجزایر و مراکش در منطقه ساحل و غرب آفریقا تشدید شده است؛ بهویژه پس از آنکه دولت ترامپ در سال ۲۰۲۰ حاکمیت مراکش بر صحرای غربی را به رسمیت شناخت. در مقابل، الجزایر با امضای توافقهای انرژی با کشورهایی مانند ساحل عاج و سرمایهگذاری در نیجر و بورکینافاسو تلاش کرده نفوذ خود را افزایش دهد.
در نهایت، این گزارش هشدار میدهد که با کاهش نقش شبکههای امنیتی حکومت ایران در منطقه، الجزایر در برابر خشونتهای فزاینده در منطقه ساحل آسیبپذیرتر شده است؛ هرچند برخی تحلیلگران این شرایط را فرصتی برای تقویت همکاریهای امنیتی منطقهای میدانند.
به نوشته فارنپالیسی، الجزایر اکنون در نقطهای قرار دارد که باید میان حفظ روابط سنتی با تهران و بهرهبرداری از فرصتهای جدید اقتصادی و ژئوپلیتیک، توازن دقیقی برقرار کند.
به گزارش والاستریتژورنال، دونالد ترامپ قرار است در سخنرانی ساعت ۹ شب به وقت شرق آمریکا، تازهترین وضعیت جنگ با حکومت ایران را تشریح کند. به گفته یک مقام کاخ سفید، او این عملیات را «موفق» و «محققکننده یا فراتر از تمامی شاخصها» توصیف خواهد کرد و بر جدول زمانی دو تا سه هفتهای برای پایان جنگ تاکید میکند.
این در حالی است که به گزارش همین رسانه، مارک روته، دبیرکل ناتو، هفته آینده به واشینگتن سفر خواهد کرد. ترامپ همچنین احتمال خروج آمریکا از ناتو را در صورت عدم همکاری متحدان برای بازگشایی تنگه هرمز مطرح کرده است.
ترامپ پیشتر در شبکه اجتماعی خود مدعی شده بود که مقامهای ایرانی خواستار آتشبس شدهاند و اعلام کرده بود واشینگتن این درخواست را تنها در صورت «باز، آزاد و امن شدن» تنگه هرمز بررسی خواهد کرد. با این حال، وزارت امور خارجه حکومت ایران این ادعا را «نادرست و بیاساس» خوانده و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نیز تاکید کرده است که کنترل تنگه هرمز در اختیار این نیرو باقی خواهد ماند.
ونس: ترامپ برای توافق با ایران «بیصبر» است
به گزارش سیانان، جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، در گفتوگو با میانجیها از جمله ترکیه و پاکستان، پیام «بیصبری» ترامپ برای دستیابی به توافق با ایران را منتقل کرده است.
بر اساس این گزارش، ونس هشدار داده که در صورت عدم توافق، فشارها بر زیرساختهای ایران افزایش خواهد یافت. ترامپ پیشتر تهدید کرده بود که در صورت ادامه محدودیتها در تنگه هرمز، تاسیسات برق و آبشیرینکنهای ایران هدف قرار خواهند گرفت.
سیانان همچنین گزارش داده که ترامپ به ونس دستور داده آمادگی آمریکا برای پذیرش آتشبس را در صورت تحقق شروط واشینگتن - از جمله بازگشایی تنگه هرمز - به طرفهای میانجی منتقل کند.
پولیتیکو: ترامپ احتمالاً «اعلام پیروزی» میکند
در همین حال، پولیتیکو گزارش داده است که ترامپ در سخنرانی امشب خود اعلام خواهد کرد جنگ یکماهه با [حکومت] ایران در حال پایان یافتن است و تمامی اهداف نظامی محقق شدهاند.
به نوشته پولیتیکو، او همچنین قصد دارد بهشدت از متحدان ناتو به دلیل عدم حل بحران تنگه هرمز انتقاد کند. استیو بنن، مشاور پیشین کاخ سفید، گفته است ترامپ عملاً «اعلام پیروزی» خواهد کرد و مسئولیت حل وضعیت تنگه هرمز را متوجه کشورهای خلیج فارس و اروپا خواهد دانست.
این نخستین سخنرانی سراسری ترامپ از زمان آغاز جنگ است؛ جنگی که با وجود ادعاهای مکرر درباره پیشرفت مذاکرات، هنوز نشانه روشنی از نزدیک شدن تهران و واشینگتن به توافق در آن دیده نمیشود.
در همین حال، تنش میان آمریکا و متحدان اروپایی نیز افزایش یافته است. ترامپ در اظهارات اخیر خود ناتو را «ببری کاغذی» توصیف کرده و هشدار داده است که در حال بازنگری در نقش آمریکا در این ائتلاف است. به گفته یک مقام ارشد کاخ سفید، نارضایتی او بهویژه از آن رو افزایش یافته که برخی کشورها از جمله بریتانیا و ایتالیا استفاده نیروهای آمریکایی از پایگاهها و حریم هوایی خود را محدود کردهاند.
در حالی که ترامپ در سخنان اخیر خود از پایان قریبالوقوع جنگ سخن میگوید، اختلافها بر سر تنگه هرمز و نبود نشانههای روشن از توافق با حکومت ایران، چشمانداز این درگیری را همچنان نامشخص نگه داشته است.
وزارت امور خارجه امارات متحده عربی در بیانیهای اعلام کرد که جامعه ایرانی ساکن این کشور، بخشی «مورد احترام و ارزشمند» از بافت اجتماعی امارات است و در تقویت تنوع و گشودگی جامعه نقش دارد. این وزارتخانه در واکنش به آنچه «ادعاهای نادرست رسانهای» درباره وضعیت اقامت ایرانیان خواند، تاکید کرد که سیاستهای این کشور بر پایه چارچوبهای مشخص و تثبیتشدهای است که امنیت و رفاه همه ساکنان را بدون تبعیض تضمین میکند.
در این بیانیه همچنین آمده است که امارات میزبان بیش از ۲۰۰ ملیت است، موضوعی که به گفته مقامها، نشاندهنده تعهد پایدار این کشور به همزیستی، مدارا و حفاظت از حقوق تمامی ساکنان در چارچوب حاکمیت قانون است.
با این حال، این موضعگیری در شرایطی مطرح شده که گزارشهایی از اعمال محدودیتهای جدید علیه شهروندان ایرانی منتشر شده است. از جمله، ۱۱ فروردین شرکت هواپیمایی «فلایدبی» اعلام کرده ورود و حتی ترانزیت دارندگان گذرنامه ایرانی از طریق دبی ممنوع شده است. بر اساس این اطلاعیه، این محدودیت شامل دارندگان انواع ویزا، از جمله اقامت، نیز میشود و ایرانیان خارج از امارات - حتی در صورت داشتن اقامت - اجازه بازگشت نخواهند داشت. با این وجود تاکید شده که در موارد استثنایی با دریافت مجوز قبلی این افراد امکان بازگشت به امارات خواهند داشت.
همزمان، گزارشهای دریافتی ایراناینترنشنال از شهروندان ایرانی حاکی از آن است که برخی از افراد مقیم امارات، در روزهای اخیر با ابطال ویزای اقامت خود مواجه شده و در فرودگاهها یا کشورهای مبدا سرگردان ماندهاند.
این تحولات در حالی رخ میدهد که روابط میان تهران و ابوظبی در هفتههای اخیر دچار تنش شده است. در جریان درگیریهای اخیر، جمهوری اسلامی حملاتی را به اهدافی در منطقه، از جمله کشورهای حوزه خلیج فارس، انجام داده و امارات نیز از جمله کشورهایی بوده که هدف این حملات قرار گرفته است. به گزارش منابع مختلف، صدها موشک و پهپاد به سمت این کشور شلیک شده که برخی از آنها تاسیسات غیرنظامی را نیز هدف قرار دادهاند.
در مقابل، امارات نیز اقداماتی را در واکنش به این وضعیت در پیش گرفته است. از جمله، گزارشهایی درباره برخورد با شبکههای مالی مرتبط با سپاه پاسداران و بازداشت شماری از افراد فعال در این حوزه منتشر شده است. همچنین پیشتر دستور تعطیلی برخی مراکز وابسته به حکومت ایران، از جمله مراکز درمانی و آموزشی، صادر شده بود.
در همین راستا، محمد بن زاید آل نهیان، رییس امارات، در اظهاراتی کمسابقه جمهوری اسلامی را «دشمن» توصیف کرده و هشدار داده بود که این کشور «طعمه آسانی» نخواهد بود.
از سوی دیگر، خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داده که برخی کشورهای عربی منطقه، از جمله امارات و عربستان سعودی، از دونالد ترامپ خواستهاند که فشارها بر حکومت ایران را تا ایجاد «تغییرات قابل توجه» در رفتار یا رهبری این کشور ادامه دهد.
به گزارش واشینگتنپست، ارتش ایالات متحده طرحی را به دونالد ترامپ ارائه کرده که هدف آن تصرف حدود «هزار پوند» (مقدار دقیقاش ۴۴۰ کیلوگرم) اورانیوم با غنای بالا در ایران است؛ طرحی که مستلزم اعزام نیروهای زمینی، انتقال تجهیزات حفاری و ایجاد باند فرود برای خروج مواد رادیواکتیو از خاک ایران خواهد بود.
بر اساس این گزارش، این طرح در پی درخواست ترامپ برای ارائه گزینههای عملیاتی تهیه شده و در روزهای اخیر به او ارائه شده است. منابع آگاه به واشینگتنپست گفتهاند که در کنار جزئیات اجرایی، ریسکهای عملیاتی گسترده این ماموریت نیز مورد بررسی قرار گرفته است.
به نوشته این روزنامه، چنین عملیاتی - در صورت اجرا - یکی از پیچیدهترین ماموریتهای ویژه در تاریخ نظامی آمریکا خواهد بود و نیازمند انتقال صدها یا حتی هزاران نیروی نظامی و تجهیزات سنگین به عمق خاک ایران است؛ عملیاتی که ممکن است هفتهها طول بکشد و در شرایط درگیری مستقیم انجام شود.
واشینگتنپست مینویسد این طرح در حالی مطرح شده که مهار برنامه هستهای ایران همچنان یکی از اهداف اصلی دولت آمریکا است. در همین راستا، واشینگتن پیشتر پیشنهادی ۱۵ بندی برای پایان جنگ به تهران ارائه کرده که شامل واگذاری اورانیوم با غنای بالا بوده است؛ پیشنهادی که حکومت ایران آن را رد کرده است.
به گزارش این روزنامه، دادههای آژانس بینالمللی انرژی اتمی نشان میدهد حکومت ایران حدود ۹۷۰ پوند (۴۴۰ کیلوگرم) اورانیوم با غنای ۶۰ درصد ذخیره کرده است که سطحی نزدیک به درجه تسلیحاتی است. بخش عمده این مواد در تاسیساتی در نزدیکی اصفهان و در تونلهای عمیق زیرزمینی نگهداری میشود و باقی آن در سایت نطنز قرار دارد.
واشینگتنپست به نقل از رافائل گروسی، مدیرکل آژانس، گزارش داده که دسترسی به محل ذخیره در اصفهان پس از بمبارانهای آمریکا همچنان زیر آوار مدفون است و نشانهای از تلاش گسترده برای بازیابی آن دیده نمیشود.
این گزارش همچنین به چالشهای فنی عملیات اشاره میکند؛ از جمله ضرورت شکستن لایههای بتنی و حفاظهای سنگین، استخراج سیلندرهای حاوی مواد هستهای و انتقال آنها از منطقهای که ممکن است همچنان در معرض حملات باشد.
واشینگتنپست به نقل از مقامهای نظامی پیشین مینویسد که اجرای چنین ماموریتی احتمالا نیازمند ایجاد یک پایگاه موقت، حضور مستمر نیروهای پشتیبانی و حتی نوعی «اشغال موقت» منطقه خواهد بود.
به گفته میک مولروی، این عملیات «یکی از بزرگترین و پیچیدهترین ماموریتهای ویژه در تاریخ» خواهد بود و «ریسک بزرگی برای نیروها» به همراه دارد.
در عین حال، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، تاکید کرده که ارائه چنین طرحهایی به معنای اتخاذ تصمیم نهایی نیست و هدف از آن فراهم کردن گزینههای مختلف برای رییسجمهوری است.
واشینگتنپست در ادامه گزارش میدهد که اجرای این عملیات مستلزم حمله اولیه به سامانههای دفاعی ایران، استقرار نیروهای ویژه برای تامین امنیت منطقه، ایجاد زیرساختهای لجستیکی و سپس ورود تیمهای تخصصی برای استخراج مواد هستهای خواهد بود؛ فرآیندی که به گفته کارشناسان «کند، پیچیده و بالقوه مرگبار» توصیف شده است.
این روزنامه تاکید میکند که در صورت اجرا، چنین عملیاتی از نظر مقیاس و پیچیدگی حتی از ماموریتهایی مانند عملیات کشتن اسامه بنلادن نیز فراتر خواهد رفت و میتواند هفتهها به طول انجامد. این در حالی است که به نوشته این گزارش خطر تلفات انسانی و درگیری مستقیم با نیروهای ایرانی همچنان بالا خواهد بود.
