دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، ماه گذشته در تماسی غیرمنتظره با وزیر دارایی نروژ خواستار دریافت جایزه صلح نوبل شد؛ اقدامی که اکنون بازتاب گستردهای در رسانههای نروژی و بینالمللی داشته است.
روزنامه گاردین بهنقل از نشریه اقتصادی داگنز نیرینگزلیو نروژ نوشت، ترامپ این تماس را زمانی برقرار کرد که ینس استولتنبرگ، دبیرکل پیشین ناتو و وزیر کنونی دارایی نروژ، در حال پیادهروی در خیابانهای اسلو بود.
بهگزارش این رسانه نروژی، منابع ناشناس گفتهاند که «تماس ترامپ کاملاً بیمقدمه و بدون هماهنگی قبلی بود» و رئیسجمهوری آمریکا «خواستار دریافت جایزه نوبل» و در عین حال گفتوگو درباره «مسائل تعرفهای» شده بود. این تماس بهویژه بهدلیل ماهیت غیررسمی و محتوای شخصی آن، تعجب ناظران را برانگیخته است.
بر اساس گزارش گاردین، این نخستینبار نیست که دونالد ترامپ در مکالمه با مقامات نروژی، خواسته خود برای دریافت جایزه صلح نوبل را مطرح میکند. وزیر دارایی نروژ در پاسخ به درخواست رسانهها برای شفافسازی درباره محتوای تماس، تنها به صدور بیانیهای رسمی برای خبرگزاری رویترز بسنده کرد و گفت: «گفتوگو عمدتاً پیرامون تعرفهها و همکاریهای اقتصادی میان دو کشور بود و در آستانه تماس آقای ترامپ با یوناس گار استوره، نخستوزیر نروژ انجام شد.»
استولتنبرگ از بیان جزئیات بیشتر خودداری کرد اما تایید کرد که چند تن از مقامهای ارشد دولت آمریکا از جمله اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، و جمیسون گریر، نماینده تجاری ایالات متحده، در این تماس حضور داشتند.
در چارچوب ساختار اعطای جایزه نوبل صلح، کمیتهای پنجنفره که بر اساس وصیتنامه آلفرد نوبل، صنعتگر سوئدی قرن نوزدهم، توسط پارلمان نروژ منصوب میشود، هر سال صدها نامزد را بررسی کرده و در ماه اکتبر برندگان را اعلام میکند.
ترامپ که پیش از این بارها از اینکه برخلاف چهار رئیسجمهوری پیشین آمریکا – از جمله باراک اوباما – موفق به دریافت این جایزه نشده، گلایه کرده، پیشتر در ماه ژوئن نیز در پلتفرم «تروث سوشال» به این موضوع پرداخته و نوشته بود: «نه، من هرگز جایزه صلح نوبل را نخواهم گرفت، فرقی نمیکند در پروندههایی مثل روسیه/اوکراین یا اسرائیل/ایران چه نتیجهای حاصل شود، اما مردم میدانند، و فقط همین برای من مهم است!»
ترامپ در گذشته نیز بارها ادعا کرده بود که اقداماتش در زمینه مصالحه میان کره شمالی و کره جنوبی، امضای توافقهای عادیسازی روابط میان اسرائیل و کشورهای عربی در قالب «پیمان ابراهیم»، و فشارهای دیپلماتیک بر حکومت ایران برای محدودسازی برنامه هستهای، باید او را به یکی از گزینههای اصلی دریافت جایزه صلح نوبل بدل میکرد.
با این حال، تاکنون هیچکدام از این پروندهها به نتیجهای منجر نشده که از دیدگاه کمیته نروژی، شایسته دریافت این جایزه باشد.
اظهارات اخیر ترامپ بار دیگر بحثها درباره انگیزههای سیاسی پشت تلاشهای او برای دریافت این جایزه معتبر را زنده کرده است. ناظران میگویند تماس مستقیم با یک مقام دولتی نروژ برای طرح چنین درخواستی، اقدامی غیرمعمول و خارج از پروتکلهای دیپلماتیک است و نشاندهنده نگاه شخصی ترامپ به موضوعاتی است که معمولاً جنبه جهانی و بشردوستانه دارند.
به نوشته گاردین با نزدیک شدن به زمان اعلام اسامی برندگان جایزه نوبل در اکتبر، مشخص نیست که آیا ترامپ بهطور رسمی در فهرست نامزدها قرار دارد یا نه. اما آنچه مسلم است، این است که او بار دیگر نشان داده که برای دیدهشدن در عرصه جهانی، از ابزارهای غیرمتعارف نیز استفاده میکند؛ حتی اگر آن ابزار، تماس بیمقدمه با وزیر دارایی یک کشور اروپایی برای دریافت جایزهای باشد که دیگران بهخاطر تلاشهای صلحطلبانهشان دریافت کردهاند.
