دولت فنلاند، کشوری که عضو ناتو است، قصد دارد از یک معاهده جهانی که مینهای ضد نفر را ممنوع میکند خارج شود و هزینههای دفاعی خود را تا سال ۲۰۲۹ حداقل به ۳ درصد تولید ناخالص داخلی خود افزایش دهد.
خبرگزاری رویترز سهشنبه گزارش داد که این تصمیم در واکنش به تهدیدات نظامی از سوی روسیه اتخاذ شده است.
لهستان و کشورهای بالتیک، شامل استونی، لتونی و لیتوانی، ماه گذشته اعلام کردند که به دلیل تهدیدهای ناشی از روسیه، از کنوانسیون ۱۹۹۷ اتاوا خارج خواهند شد.
با خروج از این معاهده، فنلاند که طولانیترین مرز ناتو با روسیه را دارد، میتواند بار دیگر مینهای زمینی را انبار کند تا در صورت لزوم آنها را مورد استفاده قرار دهد.
پتری اورپو، نخستوزیر فنلاند در یک کنفرانس خبری گفت که هیچ تهدید نظامی فوری علیه این کشور شمال اروپا وجود ندارد، اما روسیه یک خطر بلندمدت برای کل اروپا به شمار میرود.
او افزود: «خروج از کنوانسیون اتاوا این امکان را به ما میدهد که برای تغییرات در محیط امنیتی به شیوهای متنوعتر آماده شویم.»
او همچنین اعلام کرد که فنلاند ۳ میلیارد یورو (۳.۲۴ میلیارد دلار) بیشتر به بودجه دفاعی خود اختصاص خواهد داد و سطح هزینههای نظامی را از ۲.۴۱ درصد تولید ناخالص داخلی در سال ۲۰۲۴ به ۳ درصد تا سال ۲۰۲۹ افزایش خواهد داد.
الکساندر استاب رییسجمهور فنلاند نیز در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «این بخشی از سهم فنلاند در مسئولیت بیشتر اروپا برای دفاع از خودش است.»
این تصمیمات در حالی اعلام میشود که دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، بر پایان دادن به جنگ اوکراین تاکید بیشتری کرده است؛ موضوعی که نگرانیهای لهستان و کشورهای بالتیک را در مورد احتمال مسلح شدن دوباره روسیه و هدف قرار دادن آنها افزایش داده است.
فنلاند در سال ۲۰۲۳ به عضویت ناتو درآمد و از سیاست دههها بیطرفی خود فاصله گرفت. این تصمیم، تهدید روسیه، مبنی بر «اقدامات متقابل» را در پی داشت.
لزوم بازدارندگی
فنلاند از نوامبر گذشته، زمانی که فرمانده ارتش این کشور اعلام کرد که باید در مورد خروج از معاهده اتاوا بحث شود، این موضوع را مورد بررسی قرار داده است.
این اظهارات پس از آن مطرح شد که مشخص شد روسیه در جنگ اوکراین از چنین تسلیحاتی استفاده میکند.
ساری اسایا، وزیر کشاورزی و جنگلداری فنلاند، سهشنبه به خبرنگاران گفت: «فنلاند از مینها بهطور مسئولانه استفاده خواهد کرد، اما این یک عامل بازدارنده است که به آن نیاز داریم.»
مینهای ضدنفر طوری طراحی شدهاند که در زمین پنهان شوند و بهطور خودکار هنگام عبور فرد از نزدیکی آنها یا قدم گذاشتن روی آنها منفجر شوند.
فنلاند بیش از ۱ میلیون مین زمینی را پس از سال ۲۰۱۲ نابود کرد و آخرین کشور اتحادیه اروپا بود که کنوانسیون اتاوا را امضا کرد.
این معاهده تاکنون توسط بیش از ۱۶۰ کشور تصویب یا به آن پیوستهاند، اما روسیه هرگز آن را امضا نکرده است.
معاهده ۱۹۹۷ یکی از چندین توافق بینالمللی بود که پس از پایان جنگ سرد برای تشویق خلع سلاح جهانی منعقد شد. فعالان مبارزه با مینهای زمینی همان سال جایزه نوبل صلح را دریافت کردند.
مینها تاکنون جان دهها هزار غیرنظامی را در سراسر جهان گرفته یا آنها را معلول کردهاند و بسیاری از این انفجارها سالها پس از پایان جنگها رخ داده است.
مامودو تال که تابعیت دوگانه بریتانیا و گامبیا را دارد، ویزای دانشجویی خود را به دلیل فعالیتهای اعتراضی در دانشگاه در سال گذشته و همزمان با جنگ اسرائیل و حماس، از دست داد.
او برای جلوگیری از اخراج خود از سوی اداره مهاجرت و گمرک آمریکا به دادگاه شکایت کرد اما یک قاضی درخواستش را برای تعویق اخراج رد کرد.
این دانشجو دوشنبه ۱۱ فروردین در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «با توجه به آنچه در سراسر ایالات متحده دیدهایم، دیگر به حکم مثبت دادگاهها ایمان ندارم که امنیت شخصی و توانایی من را برای ابراز عقایدم تضمین کند.»
او در ادامه افزود دیگر به این که بتواند «بدون ترس از ربوده شدن در خیابانها راه برود، باور ندارد» و پس از بررسی گزینهها، تصمیم گرفته آمریکا را «آزادانه و با سری بلند» ترک کند.
در همین زمینه: بازداشت یک دانشجوی ایرانی در آمریکا که هرگز در اعتراضات دانشگاه شرکت نکرده بود
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، معترضان خارجی طرفدار فلسطین را به «حمایت از شبهنظامیان حماس، یهودستیزی و ایجاد مانع برای سیاست خارجی آمریکا» متهم کرده و وعده داده است آنها را از ایالات متحده اخراج کند.
در هفتههای اخیر چند دانشجوی خارجی مقیم آمریکا در این زمینه هدف اقدام دولت قرار گرفتند.
تال دستکم دومین دانشجوی بینالمللی است که پس از هدف قرار گرفتن برای اخراج از سوی وزارت امنیت داخلی آمریکا، تصمیم به ترک این کشور گرفته است.
دولت ترامپ این موارد را به عنوان «اخراجهای خودخواسته» میشناسد.
تال در طی حدود یکسال و نیم اخیر، دو بار از سوی دانشگاه کرنل به دلیل فعالیتهای اعتراضی خود تعلیق شده بود.
او سال گذشته میلادی همراه گروهی از فعالان دیگر، یک نمایشگاه شغلی در دانشگاه کرنل را بهدلیل حضور شرکتهای اسرائیلی تولیدکننده سلاح مختل کردند.
این دانشجوی دوتابعیتی همچنین روز حمله هفتم اکتبر حماس به اسرائیل، در رسانههای اجتماعی خود نوشت: «پیروزی برای مقاومت.»
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، هفتم فروردین گفت که دستکم ۳۰۰ دانشجو بهدلیل شرکت در «اعتراضات حمایت از حماس و یهودیستیزی»، ویزای دانشجویی خود را از دست دادهاند.
مقامات دولت ترامپ اعلام کردهاند که قانون مهاجرت و تابعیت به وزارت خارجه این اجازه را میدهد آن دسته از اتباع غیرآمریکایی را که «در تضاد با سیاست خارجی و منافع امنیت ملی» ایالات متحده هستند، اخراج کند.
این دستگیریها بخشی از تعهد ترامپ در مبارزه با رویکردی است که دولت او از آن با عنوان «اقدامات ضدیهودیت» یاد میکند و در یک دستور اجرایی گنجانده شده است.
منتقدان، این اخراجها را نقض آزادی بیان دانستهاند.
آنالنا بربوک، سهشنبه ۱۲ فروردین در سفر از پیش اعلامنشدهای به کییف، پایتخت اوکراین، گفت که به دلیل «بنبست» در مذاکرات میان آمریکا و روسیه برای دستیابی به توافق آتشبس، حمایت مداوم متحدان اروپایی از اوکراین در جنگ «کاملا ضروری» است.
او در بیانیهای گفت: «در نشست آتی وزیران خارجه ناتو، بهوضوح به طرف آمریکایی اعلام خواهیم کرد که نباید درگیر تاکتیکهای تعلل پوتین شویم.»
ترامپ یکشنبه از پوتین و ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، انتقاد و از ادامه جنگی که وعده داده بود به سرعت به آن پایان دهد، ابراز ناامیدی کرد.
او همزمان گفت که مذاکرات صلح در حال پیشرفت است اما تهدید کرد که ممکن است تحریمهای بیشتری علیه مسکو اعمال کند.
بیشتر بخوانید: کرملین پس از ابراز «عصبانیت» ترامپ از پوتین: در حال بررسی توافق صلح اوکراین هستیم
ترامپ همچنین زلنسکی را متهم کرد که قصد دارد از توافق با آمریکا بر سر دسترسی به منابع معدنی اوکراین عقبنشینی کند.
پوتین با وجود فشارهای ترامپ عملا پیشنهاد آمریکا را برای توقف فوری و کامل جنگ بهمدت ۳۰ روز رد کرده است.
همچنین، توافق بر سر یک آتشبس محدود در دریای سیاه که میتوانست امکان ارسال محمولهها را به شکل ایمنتر فراهم کند، به دلیل شرایط سختگیرانه مذاکرهکنندگان کرملین به شکست انجامیده است.
تداوم حملات به زیرساختها
در همین حال، حملات مرگبار از سوی هر دو طرف همچنان ادامه دارد و اوکراین و روسیه خود را برای حملات بهاری در جنگ فرسایشیشان در طول جبههای به طول تقریبا هزار کیلومتر (۶۲۰ مایل) آماده میکنند.
وزارت دفاع روسیه سهشنبه اوکراین را متهم کرد که در ۲۴ ساعت گذشته، دو بار به زیرساختهای انرژی روسیه حمله کرده است.
این حملات علیرغم توافقی که با میانجیگری آمریکا انجام شد و دو طرف را از هدف قرار دادن تاسیسات انرژی یکدیگر منع میکرد، صورت گرفت.
به گفته این وزارتخانه، پهپادهای اوکراینی پستهای برق را در بخش تحت کنترل روسیه در استان زاپوریژیا در جنوب شرق اوکراین و همچنین در منطقه بلگورود در جنوب روسیه هدف قرار دادهاند و این حملات باعث قطع برق ساکنان این مناطق شدهاند.
اوکراین تاکنون به این اتهامات واکنشی نشان نداده است اما در مقابل مسکو را به نقض همین توافقنامه متهم میکند.
خبرگزاری رویترز نتوانسته است به طور مستقل صحت این گزارشها را تایید کند.
تداوم حمایت چین و ایران از روسیه
حامیان اروپایی اوکراین اعلام کردهاند همچنان به حمایت از تلاشهای کییف برای شکست تهاجم روسیه ادامه خواهند داد.
این در حالی است که به نوشته رویترز، همزمان، پوتین از کره شمالی و جمهوری اسلامی کمک نظامی دریافت میکند.
چین نیز از روسیه حمایت دیپلماتیک کرده و از طریق تجارت انرژی و کالاهای مصرفی، به حمایت اقتصادی از مسکو پرداخته است.
وانگ یی، وزیر خارجه چین که به مسکو سفر کرده، سهشنبه اعلام کرد «نتایجی مشخص» در تلاشهای واشینگتن برای توقف جنگ به دست آمده است و روابط آمریکا و روسیه تحت رهبری ترامپ بهبود یافته است.
او در مصاحبهای با خبرگزاری دولتی روسیه، ریا نووستی، گفت که پکن از هدف دستیابی به «یک توافق صلح عادلانه، بلندمدت و الزامآور که برای همه طرفهای درگیر قابل قبول باشد»، حمایت میکند.
وانگ قرار است سهشنبه با سرگئی لاوروف، همتای روس خود، دیدار کند.
انتظار میرود که وزیر خارجه چین با پوتین نیز دیدار کند. دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، بدون اشاره به زمان دقیق، برنامه انجام این دیدار را تایید کرد.
فون در لاین سهشنبه ۱۲ فروردین در یک سخنرانی در پارلمان اروپا در استراسبورگ فرانسه گفت که او استدلالهای آمریکا را در خصوص «سوءاستفاده دیگر کشورها از قوانین تجارت جهانی» درک میکند و اتحادیه اروپا نیز از این سوءاستفادهها آسیب دیده است.
او همچنین گفت که اتحادیه اروپا و ایالات متحده هر دو خواهان احیای صنایع خود هستند.
با این حال، فون در لاین اظهار داشت تعرفههای آمریکا مالیاتهایی بر مصرفکنندگان آمریکایی هستند که منجر به افزایش تورم و افزایش هزینههای کارخانهها برای خرید اجزای اولیه خواهند شد و موجب از دست رفتن شغلها میشوند.
دولت ترامپ در ماه گذشته میلادی تعرفههایی بر واردات فولاد و آلومینیوم اعمال کرد و تعرفههای بالاتری بر واردات خودروها از پنجشنبه پیش رو اجرایی خواهند شد.
ترامپ همچنین چهارشنبه برنامههایی برای اعمال «تعرفههای متقابل» بر همه کشورها اعلام خواهد کرد.
فون در لاین گفت: «هدف ما یافتن یک راهحل از طریق مذاکره است اما البته، اگر لازم باشد، ما از منافع، مردم و شرکتهای خود محافظت خواهیم کرد.»
او افزود: «ما لزوما نمیخواهیم تلافی کنیم. اما اگر لازم باشد، یک طرح قوی برای تلافی داریم و از آن استفاده خواهیم کرد.»
رییس کمیسیون اروپا تاکید کرد که اتحادیه اروپا باید تجارت خود را متنوع کند و موانع داخلی در بازار واحد خود را از میان بردارد.
او گفت که صندوق بینالمللی پول تخمین زده است موانع داخلی بازار اروپا معادل ۴۵ درصد تعرفه برای تولیدات و ۱۱۰ درصد برای خدمات هستند.
فون در لاین خطاب به قانونگذاران اتحادیه اروپا گفت که کمیسیون این اتحادیه طرحهایی را برای حذف برخی موانع و جلوگیری از موانع جدید در ماه آینده ارائه خواهد داد.
بیشتر بخوانید: تعرفههای آمریکا فعالیت کارخانههای آسیا به جز چین را کاهش داد
حمایت اکثریت اروپاییها از «تعرفههای تلافیجویانه»
یک نظرسنجی نشان میدهد اگر ترامپ تعرفههای جدید موسوم به «روز آزادی» را اعمال کند، بین ۵۶ درصد تا ۷۹ درصد از مردم در هفت کشور اروپایی موافق تعرفههای تلافیجویانه هستند.
این کشورها شامل آلمان، اسپانیا، ایتالیا، بریتانیا، دانمارک، سوئد و فرانسه هستند و نظرسنجی از سوی موسسه YouGov انجام شده است.
بیشترین حمایت از این اقدام شامل ۷۹ درصد در دانمارک و کمترین شامل ۵۶ درصد در ایتالیا است.
در آلمان و فرانسه، ۶۸ درصد پاسخدهندگان خواهان اقدامات تلافیجویانه علیه آمریکا شدند.
بسیاری از شرکتهای اروپایی از تعرفههایی که قرار است از سوی ترامپ اعلام شود، به شدت آسیب خواهند دید و بهطور خاص، تولیدکنندگان خودروی آلمان، شرکتهای کالاهای لوکس فرانسه و همچنین تولیدکنندگان شراب، شامپاین و مشروبات الکلی فرانسه وابستگی زیادی به بازار صادراتی آمریکا دارند و تا ۲۰ درصد از درآمد خود را از این کشور کسب میکنند.
در آلمان، این موضوع به دلیل آسیب جدی به خودروسازانی مانند پورشه، بیامو و مرسدس، مهم تلقی میشود.
در فرانسه نیز صادرات شراب و مشروبات الکلی به آمریکا سالانه حدود چهار میلیارد یورو (۳.۴ میلیارد پوند) درآمد دارد.
بیشتر بخوانید: تعرفههای ثانویه؛ ایالات متحده ابزاری خطرناک علیه ایران به کار میگیرد
اتحادیه اروپا پیشتر اعلام کرده بود متعهد به واکنشی «بهموقع، قاطع و متناسب» به برنامههای تجاری واشینگتن است.
کارشناسان هشدار دادهاند که این اقدامات احتمالا موجب کاهش تولید، افزایش قیمتها و تشدید جنگ تجاری خواهد شد.
بازارهای جهانی و ارزش دلار دوشنبه و پس از آنکه ترامپ امیدها در مورد هدف قرار دادن صرف کشورهایی با کسری تجاری بزرگ با آمریکا را از بین برد، سقوط کردند.
نگرانی از تاثیر اقتصادی تعرفههای آمریکا
شرکتکنندگان در این نظرسنجی علیرغم حمایت از اقدام تلافیجویانه، نگران تاثیر اقتصادی تعرفههای آمریکا بر اقتصاد ملی خود نیز بودهاند.
۷۵ درصد از آلمانیها پیشبینی کردند جنگ تجاری آینده تاثیر زیاد یا قابل توجهی بر اقتصاد کشورشان خواهد داشت.
این نگرانی در ۷۱ درصد از مردم اسپانیا، ۷۰ درصد مردم فرانسه و ایتالیا، ۶۲ درصد مردم سوئد، ۶۰ درصد مردم بریتانیا و ۵۰ درصد مردم دانمارک نیز دیده شد.
افیخای ادرعی، سخنگوی عربزبان ارتش اسرائیل، سهشنبه ۱۲ فروردین در بیانیهای در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «سازمانهای تروریستی بازمیگردند و از میان غیرنظامیان اقدام به شلیک راکت میکنند.»
او از حمله هوایی قریبالوقوع به شمال غزه خبر داد و افزود: «ما بارها در مورد این منطقه هشدار دادهایم ... این اخطار آخر قبل از حمله است.»
در این بیانیه، دستور تخلیه ساکنان بیت حانون، پروژه بیت لاهیا، شیخ زاید، محله المنشیه و تل الزعتر صادر شده است.
ادرعی تاکید کرد ساکنان این مناطق باید برای حفظ امنیت خود، بلافاصله در پناهگاههای شناختهشده در شهر غزه مستقر شوند.
پایگاه خبری تایمز اسرائیل با استناد به نقشهای که ادرعی در ایکس به اشتراک گذاشته، نوشت ارتش اسرائیل منطقه حائل در مرز نوار غزه را گسترش داده است.
به گزارش این رسانه، سامانههای دفاعی اسرائیل راکت شلیکشده از شمال غزه به سوی سدورت را رهگیری و سرنگون کردند. این حمله تلفات جانی در پی نداشت.
ارتش اسرائیل ۱۱ فروردین نیز دستور تخلیه ساکنان اکثر مناطق شهر رفح در جنوب نوار غزه را صادر کرده بود.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، ۱۰ فروردین از تصمیم کابینه امنیتی این کشور برای افزایش فشار نظامی بر حماس خبر داد تا زمینه برای آزادی گروگانهای در بند این گروه فراهم شود.
یونیسف از کشته شدن ۳۲۲ کودک در غزه در ۱۰ روز گذشته خبر داد
صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) ۱۱ فروردین در بیانیهای اعلام کرد بر اساس گزارشها، دستکم ۳۲۲ کودک در نوار غزه طی ۱۰ روز قبل از صدور این بیانیه کشته شدند.
یونیسف افزود اکثر این کودکان بهدنبال درگیریها، آواره شده بودند و در چادرهای موقت یا خانههای آسیبدیده زندگی میکردند.
کاترین راسل، مدیر اجرایی یونیسف، در همین رابطه گفت: «آتشبس در غزه روزنهای حیاتی برای نجات کودکان و امیدی برای بازسازی بود اما آنها دوباره گرفتار چرخهای از خشونت مرگبار و محرومیت شدهاند.»
او خواستار پایبندی طرفهای درگیر به تعهدات خود در چارچوب قوانین بینالمللی بهمنظور محافظت از کودکان شد.
اعضای حماس ۱۵ مهر ۱۴۰۲ (هفتم اکتبر ۲۰۲۳) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ تن را به گروگان گرفتند.
اسرائیل در واکنش به این تهاجم، عملیات نظامی گستردهای را در نوار غزه آغاز کرد که بنا بر اعلام وزارت بهداشت حماس، تاکنون بیش از ۵۰ هزار کشته و ۱۱۴ هزار زخمی بر جای گذاشته است.
اسرائیل و حماس ۲۶ دی سال گذشته برای برقراری یک آتشبس سهمرحلهای در غزه به توافق دست یافتند. مرحله نخست این توافق که شش هفته به طول انجامید، ۱۲ اسفند به پایان رسید و اسرائیل ۲۸ اسفند بمباران غزه را از سر گرفت.
صدها تن از ساکنان غزه ششم فروردین در مخالفت با سیاستهای حماس و ادامه جنگ، در نقاط مختلف این باریکه دست به تجمع اعتراضی زدند.
وبسایت خبری واینت ۱۰ فروردین بهنقل از ساکنان غزه گزارش داد حماس دستکم شش تن از سازماندهندگان اعتراضات اخیر را اعدام کرده است.