دومین سالگرد جنگ؛ اعلام همبستگی غرب با اوکراین و محکومیت حمایت ایران از روسیه
در دومین سالگرد جنگ روسیه علیه اوکراین، کشورهای گروه هفت با محکوم کردن حمایت تسلیحاتی جمهوری اسلامی و چین از مسکو، خواستار توقف ارسال تسلیحات از سوی تهران شدند. همزمان چهار نفر از رهبران غربی با استقبال ولودیمیر زلنسکی روز شنبه برای ابراز همبستگی با اوکراین، وارد کییف شدند.
کشورهای گروه هفت روز شنبه در بیانیهای اعلام کردند متعهدند تا زمانی که نیاز باشد در جنگ علیه روسیه از اوکراین حمایت کنند. رهبران کشورهای این گروه تاکید کردند که به دنبال راههایی خواهند بود تا مسکو را وادار کنند تا خسارات وارده به اوکراین را بپردازد.
این کشورها حمایت چین و ایران از مسکو را محکوم کردند و از جمهوری اسلامی خواستند کمک به ارتش روسیه را متوقف کند.
در سوی دیگر، رهبران سیاسی شماری دیگر از کشورها هم با ارسال پیامی به حمایت از اوکراین پرداختند.
بر اساس گزارش رویترز، جورجیا ملونی، جاستین ترودو و الکساندر دی کرو نخستوزیران ایتالیا، کانادا و بلژیک همراه با اورزولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا روز شنبه پنجم اسفند به اوکراین سفر کردند.
نخست وزیران ایتالیا و کانادا در پی این سفر توافقهایی امنیتی با اوکراین امضا کردند. ملونی هنگام امضای پیمان دفاعی ۱۰ ساله با زلنسکی گفت: «پیامی که امروز میخواهم به همه مردم اوکراین بدهم این است که تنها نیستید. میخواهم بدانید که ما عمیقا سپاسگزاریم.»
ترودو هم توافق مشابهی را با اوکراین امضا کرد و متعهد شد که در سال جاری به این کشور حدود ۲.۲۵ میلیارد دلار کمک مالی و نظامی کند. او گفت: «ما با هر آنچه که لازم باشد، تا زمانی که لازم باشد در کنار اوکراین خواهیم بود.»
زلنسکی در یک سخنرانی تلویزیونی در مقابل هواپیماهای منهدمشده گفت: «هر فرد عادی خواهان پایان جنگ است. اما هیچ یک از ما اجازه پایان اوکراین را نمیدهیم. کلمه "مستقل" همیشه در تاریخ در کنار کلمه "اوکراین" خواهد ماند.»
به نوشته رویترز، حضور رهبران غربی در کییف و تاکید بر تعهد غرب برای کمک به اوکراین در شرایطی است که این کشور از کمبود روزافزون تجهیزات نظامی رنج میبرد. این موضوع بر عملکرد کییف در میدان جنگ علیه مسکو اثر گذاشته است.
فون در لاین پیشتر در حساب ایکس خود نوشت که حضورش در کییف برای جشن گرفتن «مقاومت خارقالعاده» مردم اوکراین است و افزود: «بیش از هر زمان دیگری، ما قاطعانه از نظر مالی، اقتصادی، نظامی و اخلاقی در کنار اوکراین ایستادهایم تا زمانی که این کشور در نهایت آزاد شود.»
کیرا یارمیش، سخنگوی الکسی ناوالنی رهبر فقید مخالفان روسیه، در حساب ایکس خود اعلام کرد پیکر ناوالنی به مادرش تحویل داده شده است. پیشتر یولیا ناوالنایا، همسر ناوالنی، از مقامهای روسیه خواسته بود که جسد شوهرش را برای دفن به خانوادهاش بدهند.
یارمیش روز شنبه پنجم اسفند گفت که نمیداند آیا مقامهای روسیه اجازه خواهند داد که مراسم خاکسپاری آنطور که خانواده ناوالنی میخواهند و «شایسته» اوست، برگزار شود.
لیودمیلا مادر ناوالنی روز جمعه گفته بود بازرسان روس انتقال جسد پسرش از سردخانه شهری دورافتاده در شمال روسیه را به موافقت او با دفن بدون مراسم عمومی مشروط کردهاند.
مادر ناوالنی گفت یکی از مقامات به او گفته باید با این خواسته موافقت کند زیرا جسد ناوالنی در حال تجزیه است.
تیم همکاران ناوالنی هم پیشتر گفته بودند مقامها تهدید کردهاند جسد او را در زندان دورافتادهای که در آنجا جان باخت دفن خواهند کرد، مگر اینکه خانوادهاش با شرایط آنها موافقت کنند.
یولیا ناوالنیا در ویدیوی خود گفت که پوتین شخصا مسوول محل اختفای جسد ناوالنی است و او در حال «شکنجه» ناوالنی پس از مرگ است
ناوالنایا که لباسی مشکی پوشیده بود، ادامه داد: «ما از قبل می دانستیم که ایمان پوتین دروغین است. اما اکنون آن را واضحتر از همیشه میبینیم. هیچ مسیحی واقعی هرگز نمیتواند کاری را که پوتین اکنون با جسد الکسی انجام میدهد، انجام دهد.»
پوتین از زمان بازگشت به ریاست جمهوری روسیه در سال ۲۰۱۲ خود را به عنوان مدافع ارزشهای سنتی و محافظهکارانه در برابر آنچه که به عنوان لیبرالیسم مخرب غربی میداند، معرفی کرده است.
او همچنین بر نزدیکی خود به کلیسای ارتدکس روسیه تاکید کرده و مرتبا در جشنهای مذهبی ظاهر میشود و از ایمان شخصی خود صحبت میکند.
ناوالنایا گفت شوهرش یک مسیحی متدین بود که به کلیسا میرفت و حتی زمانی که در زندان بود روزه میگرفت. او گفت که فعالیت سیاسی ناوالنی از ارزشهای مسیحی الهام گرفته شده است.
ناوالنایا پیشتر گفته بود همسرش با عامل اعصاب «نوویچوک» مسموم شده و به زودی جزییاتی را درباره علت مرگ او فاش خواهد کرد.
اواخر بهمن ماه، مقامهای روسیه اعلام کردند که ناوالنی پس از پیادهروی در زندان احساس ناخوشی کرد و تقریبا بلافاصله هوشیاری خود را از دست داد.
ناوالنی در حال گذراندن دوره حبس طولانیمدتش در یکی از مناطق قطبی در شمال روسیه بود.
او همچنین با مبارزه علیه تقلب در انتخابات و فساد دولتی، تحقیق در مورد حلقه اطرافیان پوتین و به اشتراک گذاشتن یافتههایش با مردم، در به راه افتادن تظاهرات ضددولتی سالهای ۲۰۱۱-۲۰۱۲ در روسیه کمک کرد.
مرگ ناوالنی موجی از واکنشهای داخلی و بینالمللی را به همراه داشت.
رسانههای آمریکایی گزارش دادند که یک بالن ناشناس در آسمان ایالت یوتا در غرب ایالات متحده رصد شده است. به گفته مقامهای سیاسی و نظامی آمریکا، این بالن کوچک در ارتفاع ۱۳ هزار متری در حال پرواز است و ارتش به رصد آن ادامه میدهد.
شبکه سی بی اس که ابتدا این خبر را منتشر کرد، به نقل از مقامهای دولتی گفت که به نظر نمیرسد این بالن، تهدیدی برای امنیت ملی آمریکا باشد.
اگرچه هنوز مشخص نیست که این بالن متعلق به چه کس یا چه کشوری است، اما دو مقام دولتی گفتهاند که نشانهای به دست نیامده که ثابت کند این بالن متعلق به دولتی خارجی است.
سال گذشته، پس از آنکه خبر پرواز یک بالن متعلق به چین در حریم هوایی آمریکا منتشر شد جو بایدن، رئیس جمهوری آمریکا، به جنگندههای ارتش دستور داد که آن را سرنگون کنند.
با آنکه چین مدعی شد بالن به صورت تصادفی وارد حریم هوایی آمریکا شده است، اما این اقدام با واکنش تند دولت آمریکا مواجه شد و آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، سفر از قبل طراحیشده خود به چین را لغو کرد.
قاضی آرتور انگورون، قاضی دادگاه منهتن نیویورک، در حکمی تازه دونالد ترامپ، رئیسجمهوری پیشین آمریکا، را به پرداخت ۹۹ میلیون دلار دیگر، به عنوان بهره بدهی ۳۵۵ میلیون دلاری او محکوم کرد.
قاضی انگورون، هفته پیش در رسیدگی به پرونده کلاهبرداری و افزایش جعلی ارزش داراییهای او برای بهتر کردن شرایط وام، دونالد ترامپ را به پرداخت ۳۵۵ میلیون دلار متهم کرده بود.
دونالد ترامپ ۳۰ روز فرصت دارد که علیه این حکم درخواست تجدیدنظر کند، با این حال، به گفته دادستانی، حتی در این مدت یک ماهه نیز اگر او کل مبلغ ۴۵۴ میلیون دلار را نپردازد، سودی بدهیاش روزانه حدود ۱۱۲ هزار دلار افزایش خواهد یافت.
دادگاه همچنین برای پسران ترامپ ، اریک ترامپ و دونالد ترامپ جونیور، و آلن وایسلبرگ، مدیر ارشد مالی سازمان ترامپ، که همگی به مشارکت در کلاهبرداری متهم بودند، سود خسارت را محاسبه کرد. مجموع خسارتی که این سه نفر باید بپردازند به ۱۰.۴ میلیون دلار می رسد.
کلیسای انگلیس اعلام کرد در حال بازنگری و به روز کردن دستورالعملهای خود در زمینه حمایت و ارائه خدمات به پناهجویان است. این تصمیم درپی افزایش نگرانی از سوءاستفاده از «تغییر دین» برای گرفتن پناهندگی صورت گرفته است.
نگرانیها از خدمات کلیسا به پناهجویان نوکیش پس از آن شدت گرفت که گزارش شد رهبران مذهبی کلیسای انگلیس به عبدالشکور ایزدی، پناهجوی افغانستانی، کمک کردهاند.
عبدالشکور ایزدی، روز ۱۱ بهمن ماه امسال در جنوب لندن به یک مادر و دخترانش با ماده شیمیایی خورنده پوست حمله کرد. او در سال ۲۰۱۸ به جرم آزار جنسی محکوم شده بود و پس از سه بار درخواست پناهندگی در بریتانیا، توانسته بود پناهندگی دریافت کند.
جاستین ولبی، اسقف اعظم کانتربری و رهبر معنوی جامعه انگلیکن در سراسر جهان با حدود ۸۵ میلیون پیرو مسیحی، در پی واکنشهای شدید به این حمله شیمیایی، گفته بود: «مشاهده توصیف نادرست نقش کلیساها و گروههای مذهبی در سیستم پناهندگی ناامیدکننده است.»
او پیش از حمله شیمیایی عبدالشکور ایزدی، به طور علنی از برنامههای دولت برای فرستادن پناهجویانی که بهطور غیرقانونی وارد بریتانیا میشوند به رواندا انتقاد کرده بود.
ولادیمیر پوتین اعلام کرد که نیروی هوایی روسیه به تازگی چهار بمبافکن مافوق صوت جدید با قابلیت حمل سلاح اتمی را تحویل گرفته است. به گفته او، ۹۵ درصد از نیروهای راهبردی هستهای روسیه مدرن شدهاند.
خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت که پوتین این سخنان را روز جمعه چهارم اسفند در آستانه دومین سالگرد آغاز جنگ در اوکراین و به مناسبت بزرگداشت نیروهای مسلح روسیه بیان کرد.
رییسجمهوری روسیه از سربازانی که در اوکراین مشغول انجام «عملیات نظامی ویژه» هستند ستایش کرد و آنان را قهرمانانی خواند که برای حقیقت و عدالت میجنگند.
پوتین بخش عمده سخنرانی خود را به دستاوردهای نظامی و صنعتی روسیه اختصاص داد و گفت قوای اتمی کشورش در سه حوزه زمینی، دریایی و هوایی بهطور کامل مدرن شده و بهشکل مداوم، رو به بهبود و تقویت است.
او اضافه کرد روسیه تقویت نیروهای مسلح خود را از تمامی راهها از جمله تجهیز و نوسازی تسلیحات همواره ادامه میدهد.
پوتین در این سخنرانی تاکید کرد که اکنون سهم تسلیحات و تجهیزات مدرن روسیه در نیروهای راهبردی هستهای به ۹۵ درصد رسیده است.
به گفته رییسجمهوری روسیه، بخش دریایی «سهگانه هستهای» تقریبا بهطور کامل و ۱۰۰ درصدی بهروز شده است.
پوتین همچنین خبر داد روسیه تولید موشکهای مافوق صوت زیرکُن جدیدش را آغاز کرده است که در حال آزمایش هستند.
اواخر بهمن امسال اوکراین گفت روسیه روز هفتم فوریه (۱۸ بهمن) برای اولین بار در جنگ حدود دو ساله با این کشور، موشک مافوق صوت پیشرفته زیرکن را شلیک کرده که سرنگونی آن تقریبا غیرممکن است.
پیشتر روسیه و برخی کارشناسان اعلام کرده بودند یک ابر پلاسما موشک زیرکن را هنگام پرواز میپوشاند که آن را کاملا تا زمان رسیدن به هدف ناشناخته و نامرئی میکند.
بُرد شلیک این موشک کروز تا هزاران کیلومتر میرسد و توانایی انهدام اهداف زمینی و هوایی را دارد.
خبر استفاده از این موشکها در شرایطی مطرح شد که ماه میلادی گذشته رسانههای دولتی روسیه از قول مدیر کمپانی تولیدکننده زیرکن خبر داده بودند بهکارگیری این نوع موشک سریع اتفاق نخواهد افتاد چراکه هنوز نیاز به مقداری آزمایش دارد.
علاوه بر این موشک، پوتین گفت زیردریاییهای استراتژیک جدید و چهار هواپیمای بمبافکن اتمی تییو ۱۶۰ اِم به نیروهای مسلح روسیه اضافه شدهاند.
بمبافکن اتمی تییو ۱۶۰ ام
در ماههای گذشته رسانههای روسیه از آزمایش نسخه بهبود یافته و پیشرفته تییو ۱۶۰ بهعنوان بزرگترین بمبافکن هستهای جهان خبر دادند.
این بمبافکن قادر به حمل ۱۲ موشک کروز یا ۱۲ موشک هستهای کوتاهبرد است و میتواند ۱۲ هزار کیلومتر را بدون توقف و سوختگیری پرواز کند.
پوتین روز پنجشنبه سوم اسفند با این بمبافکن پرواز کرد و آن را هواپیمایی قابل اعتماد خواند.
هواپیماهای بمبافکن اتمی تییو ۱۶۰ ام به تازگی به نیروهای مسلح روسیه تحویل داده شدند.
رییسجمهوری روسیه در سخنرانی روز چهارم اسفند خود یادآور شد که مرحله بعدی توسعه و تولید تسلیحاتی این کشور، شامل معرفی فناوریهای هوش مصنوعی در حوزه نظامی خواهد بود.
پوتین بارها گفته است که آخرین نسل از تسلیحات پیشرفته روسیه با هیچ رقیبی قابل مقایسه نیست، اما برخی از سیستمهای جدید آن در آزمایش و استقرار با تاخیر مواجه شدهاند.
در جریان جنگ اوکراین، پوتین بارها تواناییهای هستهای روسیه را به غرب یادآوری کرده است.
پیمانهای روز شنبه کانادا و ایتالیا با کییف در راستای قراردادها و توافقهای امنیتی اخیر فرانسه و آلمان با اوکراین به ارزش میلیاردها دلار است.
با این حال، کمک ۶۱ میلیارد دلاری وعده داده شده از سوی جو بایدن از طرف جمهوریخواهان در کنگره آمریکا مسدود شد و اثری قابل توجه بر امیدهای کییف برای عقب راندن ارتش بسیار بزرگتر و مجهزتر روسیه گذاشت.
دو سال پیش در چنین روزی، پیش از طلوع آفتاب تانکها و پیادهنظام روسی از مرز اوکراین عبور کردند، اما اوکراین با عقب نگه داشتن آنها و جلوگیری از شکستی که به طور گسترده پیشبینی شده بود، انتظارات و نقشههای کرملین برای پیروزی در عرض چند روز را تاکنون زیر پا گذاشته است.
با اینحال با ورود جنگ به سومین سال خود، شکستها در جبهه شرقی، ارتش اوکراین را آسیبپذیر کرده است.
زلنسکی به دنبال حفظ تمرکز غرب بر اوکراین، هشدار داده که اگر روسیه پیروز شود تنها به مرزهای اوکراین بسنده نخواهد کرد.
در مقابل، ولادیمیر پوتین چنین اظهاراتی را رد میکند. او جنگ در اوکراین را نبردی گستردهتر با ایالات متحده میداند و غرب، این تهاجم را یک «تجاوز غیرقابل توجیه» توصیف میکند که باید دفع شود.
روز شنبه رویدادهایی در سرتاسر اوکراین به مناسبت این سالگرد برگزار خواهد شد؛ از جمله مراسم بزرگداشتی برای کشتهشدگان در شمال کییف که صحنه برخی جنایات جنگی در طول درگیریها بود.
دادستان کل اوکراین روز جمعه گفت که در دو سال گذشته تحقیقاتی را در مورد بیش از ۱۲۲ هزار پرونده مشکوک به جنایات جنگی آغاز کرده است. روسیه انجام آنها را رد میکند.
تحریمهای جدید علیه روسیه
رویترز در گزارشی نوشت که اکنون موقعیت اوکراین متزلزلتر از روسیه است؛ روستاها، شهرکها و شهرهایش ویران شدهاند، نیروهایش خسته شدهاند، مهماتش رو به اتمام است و موشکها و پهپادهای روسیه تقریبا هر روز در حال شلیک هستند.
روسیه در ماه جاری میلادی (فوریه) بزرگترین پیروزی خود را در ۹ ماه گذشته به ثبت رساند و شهر شرقی اوکراین را تصرف کرد و به ماهها نبرد مرگبار شهری پایان داد.
با اینحال زلنسکی اخیرا در یک سخنرانی وعده داد که پیروزی در انتظار اوکراین است.
به تحلیل کارشناسان، جمعیت بسیار بیشتر روسیه برای تکمیل صفوف ارتش و بودجه نظامی بیشتر، جنگ طولانی را به نفع روسیه تمام میکند زیرا این کشور بر اثر تحریمها به دنبال اتکای بیشتر به چین است.
بایدن روز جمعه در بیانیهای اعلام کرد آمریکا بسته جدیدی شامل بیش از ۵۰۰ تحریم علیه روسیه برای تهاجم نظامی به اوکراین و مرگ الکسی ناوالنی را به اجرا گذاشته است.
این بیانیه افزود تحریمهای جدید، افرادی را هدف قرار میدهند که به زندانی کردن ناوالنی، منتقد جدی پوتین، و همچنین به بخش مالی، صنعت دفاعی و شبکه تدارکات روسیه مرتبط هستند و علاوه بر آن، تحریمهایی نیز علیه کسانی که در پنج قاره، تحریمهای پیشین را دور زدهاند، وضع شده است.
بایدن در این بیانیه افزود که تحریمهای جدید تضمین میکنند پوتین بهایی گزافتر به دلیل تهاجمش به خارج از مرزها و سرکوبش در داخل مرزها بپردازد.
آمریکا در این بسته تحریمی، محدودیتهای صادراتی را بر حدود ۱۰۰ نهاد و شرکتهایی در روسیه، چین، ترکیه، صربستان، قرقیزستان، هند، کره جنوبی، امارات متحده عربی و شماری دیگر از کشورها وضع کرده است.
این نهادها به روسیه کمک کردند تحریمهای تجاری را دور بزند و برای ماشین جنگی روسیه حمایت پنهانی فراهم کردند.
اقتصاد روسیه تاکنون در برابر تحریمهای بیسابقه جهانی مقاوم بوده است. با این حال صادرات گاز طبیعی این کشور کاهش یافته و محمولههای نفتیاش متوقف شده است.
تولید ناخالص داخلی روسیه در سال ۲۰۲۳ حدود ۳/۶ درصد افزایش یافت. اگرچه برخی از اقتصاددانان مستقر در روسیه هشدار دادند که این امر، ناشی از جهش در هزینههای دفاعی است و باید منتظر یک رکود در آینده نزدیک بود.
این امر پیروزی پوتین در انتخابات ماه آینده میلادی را به خطر نمیاندازد.
او روز جمعه چهارم اسفند به مناسبت بزرگداشت نیروهای مسلح روسیه اعلام کرد که نیروی هوایی کشورش به تازگی چهار بمبافکن مافوق صوت جدید با قابلیت حمل سلاح اتمی را تحویل گرفته است و ۹۵ درصد از نیروهای راهبردی هستهای روسیه مدرن شدهاند.